लिङ्गपुराणम्

ज्ञात्वा शक्तिसुतस्यास्य संकल्पं मुनिपुङ्गवः वसिष्ठो भगवान्प्राह पौत्रं धीमान् घृणानिधिः

शक्तीच्या मुलाचा निश्चय कळून, ऋषीश्रेष्ठ वसिष्ठ, हे परमपूज्य, बुद्धिमान आणि दयाळू, आपल्या नातवाला म्हणाले.

स्थाने पौत्र मुनिश्रेष्ठ संकल्पस्तव सुव्रत तथापि शृणु लोकस्य क्षयं कर्तुं न चार्हसि

"नातवा, ऋषीमधील श्रेष्ठ, तुझा निश्चय योग्य आहे, तू खरोखरच पुण्यवान आहेस; पण ऐक, जगाचा नाश करू नकोस."

राक्षसानामभावाय कुरु सर्वेश्वरार्चनम् त्रैलोक्यं शृणु शाक्तेय अपराध्यति किं तव

"राक्षसांचा नाश व्हावा म्हणून सर्वांच्या स्वामीची पूजा कर; ऐक, शक्तीपुत्रा, तीनही लोकांचा नाश झाला तरी त्यात तुझा काय दोष?"

ततस्तस्य वसिष्ठस्य नियोगाच्छक्तिनन्दनः राक्षसानामभावाय मतिं चक्रे महामतिः

मग वसिष्ठांच्या आज्ञेने, शक्तीचा बुद्धिमान मुलगा राक्षसांचा नाश करण्याचा निश्चय केला.

अदृश्यन्तीं वसिष्ठं च प्रणम्यारुन्धतीं ततः कृत्वैकलिङ्गं क्षणिकं पांसुना मुनिसन्निधौ

मग त्याने अदृश्यंती, वसिष्ठ आणि अरुंधती यांना वंदन करून, ऋषींच्या उपस्थितीत वाळूने एक तात्पुरते लिंग तयार केले.

सम्पूज्य शिवसूक्तेन त्र्यंबकेन शुभेन च जप्त्वा त्वरितरुद्रं च शिवसंकल्पमेव च

त्याने शुभ शिवसूक्त, त्र्यंबक मंत्र, त्वरित रुद्र आणि शिवसंकल्प यांचा जप करून त्या लिंगाची विधिपूर्वक पूजा केली.

नीलरुद्रं च शाक्तेयस् तथा रुद्रं च शोभनम् वामीयं पवमानं च पञ्चब्रह्म तथैव च

शक्तीपुत्राने नीलरुद्र, सुंदर रुद्र, वामीय, पवमान आणि पंचब्रह्म यांचा सुद्धा जप केला.

होतारं लिङ्गसूक्तं च अथर्वशिर एव च अष्टाङ्गमर्घ्यं रुद्राय दत्त्वाभ्यर्च्य यथाविधि

त्याने होतार, लिंगसूक्त, अथर्वशीर्ष आणि अष्टांग अर्घ्य रुद्राला अर्पण करून, योग्य पद्धतीने पूजा केली.

भगवन्रक्षसा रुद्र भक्षितो रुधिरेण वै पिता मम महातेजा भ्रातृभिः सह शङ्कर

"भगवंत रुद्र, माझ्या बलवान वडिलांना राक्षसाने त्यांच्या भावांसह आणि रक्तासह खाल्लं, हे शंकरा."

द्रष्टुमिच्छामि भगवन् पितरं भ्रातृभिः सह एवं विज्ञापयांल्लिङ्गं प्रणिपत्य मुहुर्मुहुः

"भगवंत, मला माझे वडील त्यांच्या भावांसह पाहायचे आहेत," असं म्हणून तो पुन्हा पुन्हा लिंगाला वंदन करून विनंती करू लागला.

हा रुद्र रुद्र रुद्रेति रुरोद निपपात च तं दृष्ट्वा भगवान्रुद्रो देवीमाह च शङ्करः

"हाय रुद्र, रुद्र, रुद्र!" असं ओरडत तो रडू लागला आणि खाली पडला; हे पाहून भगवान रुद्र, शंकर, देवीला म्हणाले.

पश्य बालं महाभागे बाष्पपर्याकुलेक्षणम् ममानुस्मरणे युक्तं मदाराधनतत्परम्

हे महाभाग्यवती, त्या मुलाकडे बघ, ज्याच्या डोळ्यांत अश्रू आहेत, तो माझ्या आठवणीत मग्न आहे आणि माझ्या पूजेत मन लावून बसला आहे.

सा च दृष्ट्वा महादेवी पराशरमनिन्दिता दुःखात् संक्लिन्नसर्वाङ्गम् अस्राकुलविलोचनम्

ती महान देवी, निष्कलंक पराशरा, त्याला पाहून दुःखाने सगळ्या अंगांनी थरथरली, तिच्या डोळ्यांतही अश्रू दाटले.

लिङ्गार्चनविधौ सक्तं हर रुद्रेति वादिनम् प्राह भर्तारमीशानं शङ्करं जगतामुमा

त्याला लिंगपूजेत तल्लीन, 'हर, रुद्र' असे म्हणताना पाहून, उमा — शंकराची पत्नी — तिने आपल्या पतीशी, सर्व जगाचा स्वामी शंकराशी बोलली.

ईप्सितं यच्छ सकलं प्रसीद परमेश्वर निशम्य वचनं तस्याः शङ्करः परमेश्वरः

'त्याच्या सर्व इच्छा पूर्ण कर, कृपा कर, हे परमेश्वरा.' असे तिचे शब्द ऐकून, शंकर — परमेश्वर —

भार्यामार्यामुमां प्राह ततो हालाहलाशनः रक्षाम्येनं द्विजं बालं फुल्लेन्दीवरलोचनम्

विष प्राशन करणारा भगवान, आपल्या पुण्यवती पत्नी उमेला म्हणाला, 'मी या द्विज मुलाचे, ज्याचे डोळे उमललेल्या निळ्या कमळासारखे आहेत, रक्षण करीन.'

ददामि दृष्टिं मद्रूपदर्शनक्षम एष वै एवमुक्त्वा गणैर् दिव्यैर् भगवान्नीललोहितः

'मी त्याला माझे रूप पाहण्याची दृष्टी देतो.' असे म्हणून, दिव्य गणांसह नीललोहित भगवंताने—

ब्रह्मेन्द्रविष्णुरुद्राद्यैः संवृतः परमेश्वरः ददौ च दर्शनं तस्मै मुनिपुत्राय धीमते

ब्रह्मा, इंद्र, विष्णु, रुद्र आणि इतरांसह वेढलेला परमेश्वर, त्या बुद्धिमान ऋषिपुत्राला आपले दर्शन दिले.

सो ऽपि दृष्ट्वा महादेवम् आनन्दास्राविलेक्षणः निपपात च हृष्टात्मा पादयोस्तस्य सादरम्

महादेवाचे दर्शन होताच, त्याच्या डोळ्यांत आनंदाश्रू आले, मन अत्यंत आनंदित झाले, आणि तो आदराने त्यांच्या पायांवर पडला.

पुनर्भवान्याः पादौ च नन्दिनश् च महात्मनः सफलं जीवितं मे ऽद्य ब्रह्माद्यांस्तांस्तदाह सः

नंतर त्याने भवानी आणि महात्मा नंदी यांच्या पायांवरही वंदन केले. 'आज माझे जीवन सफल झाले,' असे त्याने ब्रह्मा आणि इतरांना सांगितले.

रक्षार्थमागतस्त्वद्य मम बालेन्दुभूषणः को ऽन्यः समो मया लोके देवो वा दानवो ऽपि वा

'ज्याच्या मस्तकावर चंद्रकोर आहे, तो आज माझ्या रक्षणासाठी आला. या जगात, देव असो वा दानव, माझ्यासारखा दुसरा कोण आहे?'

अथ तस्मिन्क्षणादेव ददर्श दिवि संस्थितम् पितरं भ्रातृभिः सार्धं शाक्तेयस्तु पराशरः

त्याच क्षणी, शक्तिपूजक पराशराने आकाशात आपल्या वडिलांना आणि भावांसह पाहिले.

सूर्यमण्डलसंकाशे विमाने विश्वतोमुखे भ्रातृभिः सहितं दृष्ट्वा ननाम च जहर्ष च

सूर्यप्रमाणे तेजस्वी, सर्व दिशांना तोंड असलेल्या विमानात, भावांसह वडिलांना पाहून त्याने वंदन केले आणि मनापासून आनंदित झाला.

तदा वृषध्वजो देवः सभार्यः सगणेश्वरः वसिष्ठपुत्रं प्राहेदं पुत्रदर्शनतत्परम्

तेव्हा वृषध्वज देव, आपल्या पत्नी आणि गणांसह, पुत्रदर्शनासाठी आतुर असलेल्या वसिष्ठपुत्राशी म्हणाले—

शक्ते पश्य सुतं बालम् आनन्दास्राविलेक्षणम् अदृश्यन्तीं च विप्रेन्द्र वसिष्ठं पितरं तव

'शक्ती, बघ तुझा मुलगा, ज्याच्या डोळ्यांत आनंदाश्रू आहेत. आणि, श्रेष्ठ ब्राह्मण, तुझ्या वडिलांना वसिष्ठांना, जे अद्याप दिसत नाहीत.'

अरुन्धतीं महाभागां कल्याणीं देवतोपमाम् मातरं पितरं चोभौ नमस्कुरु महामते

'अत्यंत पुण्यवती, मंगलमयी, देवतासमान अरुंधती — तुझी आई — तिला पाहा. हे महाबुद्धी, आईवडिलांना वंदन कर.'

तदा हरं प्रणम्याशु देवदेवमुमां तथा वसिष्ठं च तदा श्रेष्ठं शक्तिर् वै शङ्कराज्ञया

मग शंकराच्या आज्ञेने शक्तीने हरा, देवांचा देव, उमा आणि श्रेष्ठ वसिष्ठ यांना त्वरित वंदन केले.

मातरं च महाभागां कल्याणीं पतिदेवताम् अरुन्धतीं जगन्नाथनियोगात्प्राह शक्तिमान्

आणि विश्वनाथाच्या आज्ञेने, शक्तिमानाने आपल्या आईला — पुण्यवती, मंगलमयी, पतीला देव मानणारी अरुंधती — संबोधले.

भो वत्स वत्स विप्रेन्द्र पराशर महाद्युते रक्षितो ऽहं त्वया तात गर्भस्थेन महात्मना

'बाळा, बाळा, श्रेष्ठ ब्राह्मण पराशरा, तेजस्वी, मी तुझ्यामुळे वाचलो, वडिलांनो, तू अजून गर्भात असतानाच, हे महात्मा.'