लिङ्गपुराणम्

पूर्वे किरातास्तस्यान्ते पश्चिमे यवनाः स्मृताः ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्या मध्ये शूद्राश् च सर्वशः

पूर्वेला किरात आहेत, पश्चिमेला यवन मानले जातात; मध्ये ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य आहेत आणि सर्वत्र शूद्र आहेत.

इज्यायुद्धवणिज्याभिर् वर्तयन्तो व्यवस्थिताः तेषां संव्यवहारो ऽयं वर्तते ऽत्र परस्परम्

हे लोक यज्ञ, युद्ध आणि व्यापार यात गुंतलेले आहेत; त्यांच्यात परस्पर व्यवहार चालू असतात.

धर्मार्थकामसंयुक्तो वर्णानां तु स्वकर्मसु संकल्पश्चाभिमानश् च आश्रमाणां यथाविधि

धर्म, अर्थ आणि काम यांच्याशी जोडलेले, प्रत्येक वर्ण आपापली कर्तव्ये निश्चयाने आणि अभिमानाने, योग्य आश्रमानुसार पार पाडतात.

इह स्वर्गापवर्गार्थं प्रवृत्तिर्यत्र मानुषी तेषां च युगकर्माणि नान्यत्र मुनिपुङ्गवाः

इथे स्वर्ग आणि मोक्षासाठी माणसांची प्रवृत्ती असते; त्यांची कर्मं युगांनुसार बांधलेली असतात, दुसरीकडे नाहीत, हे ऋषिश्रेष्ठ.

दशवर्षसहस्राणि स्थितिः किंपुरुषे नृणाम् सुवर्णवर्णाश् च नराः स्त्रियश्चाप्सरसोपमाः

किंपुरुष प्रदेशात माणसांचं आयुष्य दहा हजार वर्षांचं असतं; पुरुष सुवर्णासारखे असतात आणि स्त्रिया अप्सरेसारख्या सुंदर असतात.

अनामया ह्यशोकाश् च सर्वे ते शिवभाविताः शुद्धसत्त्वाश् च हेमाभाः सदाराः प्लक्षभोजनाः

ते सर्व आजार आणि दुःखापासून मुक्त, शिवभक्त, शुद्ध स्वभावाचे, सोन्यासारखे तेजस्वी, पत्नींसह राहणारे आणि प्लक्षफळ खातात.

महारजतसंकाशा हरिवर्षे ऽपि मानवाः देवलोकाच्च्युताः सर्वे देवाकाराश् च सर्वशः

हरिवर्षातही माणसं मोठ्या चांदीसारखी दिसतात; ती सर्व देवस्वरूपाची असून, देवलोकातून खाली आली आहेत.

हरं यजन्ति सर्वेशं पिबन्तीक्षुरसं शुभम् न जरा बाधते तेन न च जीर्यन्ति ते नराः

ते सर्वेश्वर हराची पूजा करतात आणि गोड ऊसाचा रस पितात; त्यांना वार्धक्य त्रास देत नाही आणि ते कधीही वृद्ध होत नाहीत.

दशवर्षसहस्राणि तत्र जीवन्ति मानवाः मध्यमं यन्मया प्रोक्तं नाम्ना वर्षमिलावृतम्

तिथे माणसं दहा हजार वर्षं जगतात; मी सांगितलेला हा मध्यभाग इलावृत नावाने ओळखला जातो.

न तत्र सूर्यस्तपति न ते जीर्यन्ति मानवाः चन्द्रसूर्यौ न नक्षत्रं न प्रकाशम् इलावृते

तिथे सूर्य चमकत नाही, माणसं वृद्ध होत नाहीत; इलावृतमध्ये ना चंद्र, ना सूर्य, ना तारे, ना प्रकाश आहे.

पद्मप्रभाः पद्ममुखाः पद्मपत्त्रनिभेक्षणाः पद्मपत्त्रसुगन्धाश् च जायन्ते भवभाविताः

ते कमळासारखे तेजस्वी, कमळासारख्या चेहऱ्याचे, कमळपानासारख्या डोळ्यांचे आणि कमळपानासारखा सुगंध असलेले असतात; ते तिथे जन्म घेतात आणि जीवनावर प्रेम करतात.

जम्बूफलरसाहारा अनिष्पन्दाः सुगन्धिनः देवलोकागतास्तत्र जायन्ते ह्यजरामराः

ते जांबूफळाचा रस खातात, स्थिर आणि सुगंधी असतात; देवलोकातून आलेले तिथे जन्म घेतात आणि ते अजरा आणि अमर असतात.

त्रयोदशसहस्राणि वर्षाणां ते नरोत्तमाः आयुःप्रमाणं जीवन्ति वर्षे दिव्ये त्विलावृते

त्या दिव्य इलावृत प्रदेशात हे उत्तम पुरुष तेरा हजार वर्षं जगतात.

जंबूफलरसं पीत्वा न जरा बाधते त्विमान् न क्षुधा न क्लमश्चापि न जनो मृत्युमांस् तथा

जांभूळ फळाचा रस प्यायल्यावर तिथल्या लोकांना न वय वाढतं, न भूक लागते, न थकवा येतो, आणि तिथे कुणालाही मृत्यू येत नाही.

तत्र जाम्बूनदं नाम कनकं देवभूषणम् इन्द्रगोपप्रतीकाशं जायते भास्वरं तु तत्

तिथे जांभूनद नावाचं सोनं उत्पन्न होतं, जे देवांचं अलंकार आहे. ते सोनं इंद्रगोप किड्यासारखं तेजस्वी आणि चमकदार असतं.

एवं मया समाख्याता नववर्षानुवर्तिनः वर्णायुर्भोजनाद्यानि संक्षिप्य न तु विस्तरात्

या नव्हा प्रदेशांमध्ये राहणाऱ्यांचे रंग, आयुष्य, अन्न आणि इतर गोष्टी मी थोडक्यात सांगितल्या, विस्ताराने नाही.

हेमकूटे तु गन्धर्वा विज्ञेयाश्चाप्सरोगणाः सर्वे नागाश् च निषधे शेषवासुकितक्षकाः

हेमकूट पर्वतावर गंधर्व आणि सर्व अप्सरा राहतात, आणि निषध पर्वतावर सर्व नाग, म्हणजे शेष, वासुकी आणि तक्षक, वास करतात.

महाबलास् त्रयस्त्रिंशद् रमन्ते याज्ञिकाः सुराः नीले तु वैडूर्यमये सिद्धा ब्रह्मर्षयो ऽमलाः

तेथे त्र्यस्त्रिंश म्हणजे त्रेचाळीस बलवान याज्ञिक देव आनंदाने वावरतात; निळ्या वैडूर्य पर्वतावर सिद्ध आणि शुद्ध ब्रह्मर्षी राहतात.

दैत्यानां दानवानां च श्वेतः पर्वत उच्यते शृङ्गवान् पर्वतश्चैव पितॄणां निलयः सदा

श्वेत पर्वत दैत्य आणि दानवांचा वास आहे; तर शृंगवान पर्वत नेहमी पितरांचे निवासस्थान आहे.

हिमवान् यक्षमुख्यानां भूतानाम् ईश्वरस्य च सर्वाद्रिषु महादेवो हरिणा ब्रह्मणांबया

हिमालय हा मुख्य यक्ष, भूत आणि प्रभू यांचा प्रदेश आहे; सर्व पर्वतांमध्ये महादेव, हरि, ब्रह्मा आणि अंबिका यांच्यासह वास करतात.

नन्दिना च गणैश्चैव वर्षेषु च वनेषु च नीलश्वेतत्रिशृङ्गे च भगवान्नीललोहितः

नंदी आणि गणांसह, विविध प्रदेश आणि जंगलांत, तसेच निळ्या, पांढऱ्या आणि त्रिशृंगी पर्वतांवर भगवंत नीललोहित वास करतो.

सिद्धैर्देवैश् च पितृभिर् दृष्टो नित्यं विशेषतः नीलश् च वैडूर्यमयः श्वेतः शुक्लो हिरण्मयः

सिद्ध, देव आणि पितर यांना तो नेहमी दिसतो, विशेषतः निळ्या वैडूर्य, पांढऱ्या, शुभ्र आणि सोन्याच्या पर्वतांवर.

मयूरबर्हवर्णस्तु शातकुंभस् त्रिशृङ्गवान् एते पर्वतराजानो जंबूद्वीपे व्यवस्थिताः

मोरपिसासारखा, सोन्याचा आणि त्रिशृंगी शृंगवान — हे पर्वतराज जांबूद्वीपावर स्थिर आहेत.

प्लक्षद्वीपादिद्वीपेषु सप्त सप्तसु पर्वताः ऋज्वायताः प्रतिदिशं निविष्टा वर्षपर्वताः

प्लक्षद्वीप आणि इतर प्रत्येक द्वीपावर सात सात पर्वत आहेत, जे प्रत्येक दिशेला सरळ पसरलेले असून त्यांना प्रदेशाचे पर्वत म्हणतात.

प्लक्षद्वीपे तु वक्ष्यामि सप्त दिव्यान् महाचलान् गोमेदको ऽत्र प्रथमो द्वितीयश्चान्द्र उच्यते

प्लक्षद्वीपावर मी सात दिव्य आणि मोठे पर्वत सांगतो: त्यात पहिला गोमेधक, दुसरा चंद्र पर्वत आहे.

तृतीयो नारदो नाम चतुर्थो दुन्दुभिः स्मृतः पञ्चमः सोमको नाम सुमनाः षष्ठ उच्यते

तिसरा पर्वत नारद नावाचा आहे, चौथा डुंदुभी म्हणून ओळखला जातो; पाचवा सोमक, सहावा सुमनस असं नाव आहे.

स एव वैभवः प्रोक्तो वैभ्राजः सप्तमः स्मृतः सप्तैते गिरयः प्रोक्ताः प्लक्षद्वीपे विशेषतः

तोच पर्वत वैभव म्हणून ओळखला जातो, आणि सातवा वैभ्राज आहे; हे सात पर्वत खास प्लक्षद्वीपावर आहेत.

सप्त वै शाल्मलिद्वीपे तांस्तु वक्ष्याम्यनुक्रमात् कुमुदश्चोत्तमश्चैव पर्वतश् च बलाहकः

शाल्मलीद्वीपावरही सात पर्वत आहेत, ते मी क्रमाने सांगतो: कुमुद, उत्तम आणि बलाहक पर्वत.

द्रोणः कङ्कश् च महिषः ककुद्मान् सप्तमः स्मृतः कुशद्वीपे तु सप्तैव द्वीपाश् च कुलपर्वताः

ड्रोण, कंक, महिष आणि सातवा ककुद्मान — असे सात पर्वत कुशद्वीपावरही आहेत, जे मुख्य पर्वत मानले जातात.