क्रीडते सुचिरं कालं तस्मात्पुण्यजला शिवा गिरिं मेरुं नदी पुण्या सा प्रयाति प्रदक्षिणम्
तिथे तो फार काळ खेळतो; तिथून पुण्यवान, पवित्र नदी मेरू पर्वतीला प्रदक्षिणा घालते.
विभज्यमानसलिला सा जवेनानिलेन च मेरोरन्तरकूटेषु निपपात चतुर्ष्वपि
तिचं पाणी वाऱ्याच्या वेगाने विभागून, मेरूच्या चार अंतर्गत शिखरांमध्ये पडतं.
समन्तात्समतिक्रम्य सर्वाद्रीन्प्रविभागशः नियोगाद्देवदेवस्य प्रविष्टा सा महार्णवम्
ती सर्व बाजूंनी सर्व पर्वत ओलांडून, देवांचा देव ज्याच्या आज्ञेने, सर्व दिशांना विभागून, महासागरात प्रवेश करते.
अस्या विनिर्गता नद्यः शतशो ऽथ सहस्रशः सर्वद्वीपाद्रिवर्षेषु बहवः परिकीर्तिताः
तिच्यातून शेकडो-हजारो नद्या निर्माण होतात, आणि त्या सर्व द्वीप, पर्वत आणि देशांमध्ये प्रसिद्ध आहेत.
क्षुद्रनद्यस्त्वसंख्याता गङ्गा यद्गाङ्गताम्बरात् केतुमाले नराः कालाः सर्वे पनसभोजनाः
असंख्य लहान नद्या वाहतात; केतुमाळ देशात सर्व लोक काळे, गंगेच्या वस्त्रातले, आणि पनस खातात.
स्त्रियश्चोत्पलवर्णाभा जीवितं चायुतं स्मृतम् भद्राश्वे शुक्लवर्णाश् च स्त्रियश्चन्द्रांशुसंनिभाः
तिथल्या स्त्रिया कमळासारख्या रंगाच्या आहेत, त्यांचं आयुष्य दहा हजार वर्षं असतं असं मानतात; भद्राश्वातल्या स्त्रिया चंद्रकिरणांसारख्या शुभ्र आहेत.
कालाम्रभोजनाः सर्वे निरातङ्का रतिप्रियाः दशवर्षसहस्राणि जीवन्ति शिवभाविताः
सर्वजण काळ्या आंब्याचं अन्न खातात, त्यांना कोणताही त्रास नाही, प्रेमात रमणारे आहेत, आणि शिवभक्तीमुळे दहा हजार वर्षं जगतात.
हिरण्मया इवात्यर्थम् ईश्वरार्पितचेतसः तथा रमणके जीवा न्यग्रोधफलभोजनाः
त्यांचं मन पूर्णपणे ईश्वराला अर्पण केलेलं असतं, आणि ते सोन्यासारखे तेजस्वी दिसतात; तसेच रमणका देशातले लोक वडाच्या फळावर जगतात.
दशवर्षसहस्राणि शतानि दशपञ्च च जीवन्ति शुक्लास्ते सर्वे शिवध्यानपरायणाः
ते सर्व शुद्ध, शिवध्यानात मग्न, दीड लाख वर्षं जगतात.
हैरण्मया महाभागा हिरण्मयवनाश्रयाः एकादश सहस्राणि शतानि दशपञ्च च
ते सोन्यासारखे, फार भाग्यवान, सोन्याच्या जंगलात राहणारे आहेत; त्यांची संख्या अकरा हजार एकशे पन्नास आहे.
वर्षाणां तत्र जीवन्ति अश्वत्थाशनजीवनाः हैरण्मया इवात्यर्थम् ईश्वरार्पितमानसाः
ते तितकीच वर्षं जगतात, पिंपळाच्या फळावर जगतात, सोन्यासारखे तेजस्वी आहेत, आणि त्यांचं मन पूर्णपणे ईश्वराला समर्पित आहे.
कुरुवर्षे तु कुरवः स्वर्गलोकात् परिच्युताः सर्वे मैथुनजाताश् च क्षीरिणः क्षीरभोजनाः
कुरुवर्षातले कुरु, स्वर्गातून खाली पडलेले, सर्वजण मैथुनाने जन्मलेले, दूध पिणारे आणि दूधावर जगणारे आहेत.
अन्योन्यमनुरक्ताश् च चक्रवाकसधर्मिणः अनामया ह्यशोकाश् च नित्यं सुखनिषेविणः
ते एकमेकांवर प्रेम करणारे, चक्रवाक पक्ष्यांसारखे, रोगरहित, दुःखरहित आणि नेहमी सुखात रमणारे आहेत.
त्रयोदशसहस्राणि शतानि दशपञ्च च जीवन्ति ते महावीर्या न चान्यस्त्रीनिषेविणः
ते महाशक्तिशाली लोक तेरा हजार एकशे पन्नास वर्षं जगतात, आणि आपल्या पत्नीखेरीज इतर स्त्रियांशी संबंध ठेवत नाहीत.
सहैव मरणं तेषां कुरूणां स्वर्गवासिनाम् हृष्टानां सुप्रवृद्धानां सर्वान्नामृतभोजिनाम्
त्या कुरुंचं, जे स्वर्गात राहतात, मृत्यू एकत्रच येतो; ते नेहमी आनंदी, अतिशय समृद्ध, आणि सर्व प्रकारच्या अमृतासारख्या अन्नाचा आस्वाद घेतात.
सदा तु चन्द्रकान्तानां सदा यौवनशालिनाम् श्यामाङ्गानां सदा सर्वभूषणास्पददेहिनाम्
ते नेहमी चंद्रकांत धारण करणारे, सदैव तरुण, काळ्या अंगाचे, आणि नेहमी सर्व अलंकारांनी सजलेले असतात.
जंबूद्वीपे तु तत्रापि कुरुवर्षं सुशोभनम् तत्र चन्द्रप्रभं शम्भोर् विमानं चन्द्रमौलिनः
जांबूद्वीपात तिथेही सुंदर असं कुरुवर्ष आहे, जिथे चंद्रमौळी शंभूचं तेजस्वी विमान चंद्रासारखं उजळून उभं आहे.
वर्षे तु भारते मर्त्याः पुण्याः कर्मवशायुषः शतायुषः समाख्याता नानावर्णाल्पदेहिनः
भारतराज्यात माणसं आपल्या कर्मानुसार जगतात; त्यांचं आयुष्य मोठं असतं, रंग वेगवेगळे असतात आणि शरीरं मर्यादित असतात.
नानादेवार्चने युक्ता नानाकर्मफलाशिनः नानाज्ञानार्थसम्पन्ना दुर्बलाश्चाल्पभोगिनः
ती वेगवेगळ्या देवांची पूजा करतात, विविध कर्मांची फळं भोगतात, वेगवेगळ्या ज्ञान आणि संपत्तीने युक्त असतात, पण दुर्बल असतात आणि थोडाच आनंद उपभोगतात.
इन्द्रद्वीपे तथा केचित् तथैव च कसेरुके ताम्रद्वीपं गताः केचित् केचिद्देशं गभस्तिमत्
काही जण इंद्रद्वीपावर राहतात, काही कासेरूवर, काही ताम्रद्वीपावर गेले आहेत, आणि काही गभस्तिमत नावाच्या प्रदेशात आहेत.
नागद्वीपं तथा सौम्यं गान्धर्वं वारुणं गताः केचिन्म्लेच्छाः पुलिन्दाश् च नानाजातिसमुद्भवाः
काही सौम्य नागद्वीपावर, काही गंधर्व किंवा वारुण प्रदेशात गेले आहेत; तिथे म्लेच्छ आणि पुलिंद, वेगवेगळ्या जातींतून आलेले लोक आहेत.
पूर्वे किरातास्तस्यान्ते पश्चिमे यवनाः स्मृताः ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्या मध्ये शूद्राश् च सर्वशः
पूर्वेला किरात आहेत, पश्चिमेला यवन मानले जातात; मध्ये ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य आहेत आणि सर्वत्र शूद्र आहेत.
इज्यायुद्धवणिज्याभिर् वर्तयन्तो व्यवस्थिताः तेषां संव्यवहारो ऽयं वर्तते ऽत्र परस्परम्
हे लोक यज्ञ, युद्ध आणि व्यापार यात गुंतलेले आहेत; त्यांच्यात परस्पर व्यवहार चालू असतात.
धर्मार्थकामसंयुक्तो वर्णानां तु स्वकर्मसु संकल्पश्चाभिमानश् च आश्रमाणां यथाविधि
धर्म, अर्थ आणि काम यांच्याशी जोडलेले, प्रत्येक वर्ण आपापली कर्तव्ये निश्चयाने आणि अभिमानाने, योग्य आश्रमानुसार पार पाडतात.
इह स्वर्गापवर्गार्थं प्रवृत्तिर्यत्र मानुषी तेषां च युगकर्माणि नान्यत्र मुनिपुङ्गवाः
इथे स्वर्ग आणि मोक्षासाठी माणसांची प्रवृत्ती असते; त्यांची कर्मं युगांनुसार बांधलेली असतात, दुसरीकडे नाहीत, हे ऋषिश्रेष्ठ.
दशवर्षसहस्राणि स्थितिः किंपुरुषे नृणाम् सुवर्णवर्णाश् च नराः स्त्रियश्चाप्सरसोपमाः
किंपुरुष प्रदेशात माणसांचं आयुष्य दहा हजार वर्षांचं असतं; पुरुष सुवर्णासारखे असतात आणि स्त्रिया अप्सरेसारख्या सुंदर असतात.
अनामया ह्यशोकाश् च सर्वे ते शिवभाविताः शुद्धसत्त्वाश् च हेमाभाः सदाराः प्लक्षभोजनाः
ते सर्व आजार आणि दुःखापासून मुक्त, शिवभक्त, शुद्ध स्वभावाचे, सोन्यासारखे तेजस्वी, पत्नींसह राहणारे आणि प्लक्षफळ खातात.
महारजतसंकाशा हरिवर्षे ऽपि मानवाः देवलोकाच्च्युताः सर्वे देवाकाराश् च सर्वशः
हरिवर्षातही माणसं मोठ्या चांदीसारखी दिसतात; ती सर्व देवस्वरूपाची असून, देवलोकातून खाली आली आहेत.
हरं यजन्ति सर्वेशं पिबन्तीक्षुरसं शुभम् न जरा बाधते तेन न च जीर्यन्ति ते नराः
ते सर्वेश्वर हराची पूजा करतात आणि गोड ऊसाचा रस पितात; त्यांना वार्धक्य त्रास देत नाही आणि ते कधीही वृद्ध होत नाहीत.
दशवर्षसहस्राणि तत्र जीवन्ति मानवाः मध्यमं यन्मया प्रोक्तं नाम्ना वर्षमिलावृतम्
तिथे माणसं दहा हजार वर्षं जगतात; मी सांगितलेला हा मध्यभाग इलावृत नावाने ओळखला जातो.