लिङ्गपुराणम्

मां तथाभ्यर्चितं व्योम्नि दृष्ट्वा मेघैः प्रभाकरः मेघांभसा चाभ्यषिञ्चच् छिलादनम् अथो मुने

माझी अशी पूजा होत असताना आकाशात पाहून, सूर्यदेवाने मेघांमधून पडणाऱ्या पावसाच्या पाण्याने माझ्यावर अभिषेक केला.

तस्याभिषिक्तस्य तदा प्रवृत्ता स्रोतसा भृशम् यस्मात् सुवर्णान्निःसृत्य नद्येषा सम्प्रवर्तते

माझ्यावर अभिषेक होताच, तिथे जोरदार प्रवाह सुरू झाला; कारण तो सोन्यातून निघाला होता, म्हणून ही नदी निर्माण झाली.

स्वर्णोदकेति तामाह देवदेवस्त्रियंबकः जाम्बूनदमयाद्यस्माद् द्वितीया मुकुटाच्छुभा

त्रिनेत्री देवदेवांनी तिला 'स्वर्णोदका' असे नाव दिले, कारण ती जांबूनामच्या सोन्यातून निर्माण झाली होती, आणि दुसरी शुभ नदी मुकुटातून आली.

प्रावर्तत नदी पुण्या ऊचुर् जम्बूनदीति ताम् एतत्पञ्चनदं नाम जप्येश्वरसमीपगम्

मग एक पवित्र नदी वाहू लागली, लोकांनी तिला 'जांबूनदी' असे नाव दिले; हीच प्रसिद्ध पंचनद, जप्येश्वराजवळ आहे.

यः पञ्चनदमासाद्य स्नात्वा जप्येश्वरेश्वरम् पूजयेच्छिवसायुज्यं प्रयात्येव न संशयः

जो कोणी पंचनद येथे जाऊन स्नान करतो आणि जप्येश्वराची पूजा करतो, तो नक्कीच शिवसायुज्य प्राप्त करतो.

अथ देवो महादेवः सर्वभूतपतिर्भवः देवीमुवाच शर्वाणीम् उमां गिरिसुतामजाम्

मग सर्व भूतांचा स्वामी, महादेव भगवान, पर्वतराजकन्या, अजन्मा उमा, शर्वाणीला म्हणाले.

देवी नन्दीश्वरं देवम् अभिषिञ्चामि भूतपम् गणेन्द्रं व्याहरिष्यामि किं वा त्वं मन्यसे ऽव्यये

देवी म्हणाली, 'मी नंदीश्वराचे, भूतांचे स्वामीचे अभिषेक करू का, आणि त्याला गणांचा प्रमुख जाहीर करू का? की तू काय म्हणतोस, अविनाशी?'

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा भवानी हर्षितानना स्मयन्ती वरदं प्राह भवं भूतपतिं पतिम्

ते शब्द ऐकून भवानी आनंदाने हसली आणि आपल्या पतीला, भूतपती भवाला म्हणाली.

सर्वलोकाधिपत्यं च गणेशत्वं तथैव च दातुमर्हसि देवेश शैलादिस्तनयो मम

देवेश्वरा, तू त्याला सर्व लोकांचे अधिपत्य आणि गणेशपद द्यावे, कारण तो पर्वतराजाचा पुत्र आणि माझा आहे.

ततः स भगवाञ्शर्वः सर्वलोकेश्वरेश्वरः सस्मार गणपान् दिव्यान् देवदेवो वृषध्वजः

मग सर्व लोकांचे स्वामी, वृषध्वज भगवान शर्व, दिव्य गणांचा स्मरण केला.

स्मरणादेव रुद्रस्य सम्प्राप्ताश् च गणेश्वराः सर्वे सहस्रहस्ताश् च सहस्रायुधपाणयः

रुद्राच्या केवळ स्मरणानेच सर्व गणेश्वर, हजारो हात आणि हजारो शस्त्रे घेऊन तेथे आले.

त्रिनेत्राश् च महात्मानस् त्रिदशैरपि वन्दिताः कोटिकालाग्निसंकाशा जटामुकुटधारिणः

तीन डोळ्यांचे, मोठ्या आत्म्याचे, देवांनीही वंदन केलेले, कोट्यवधी काळाग्नीप्रमाणे तेजस्वी, जटांचा मुकुट घालणारे असे महात्मे तिथे आले.

दंष्ट्राकरालवदना नित्या बुद्धाश् च निर्मलाः कोटिकोटिगणैस्तुल्यैर् आत्मना च गणेश्वराः असंख्याता महात्मानस् तत्राजग्मुर्मुदा युताः

भयंकर दात असलेले, नेहमी जागृत आणि निर्मळ, कोट्यवधींच्या संख्येला तोड, स्वतःच गणांचे स्वामी, अनंत आणि महान असे हे महात्मे आनंदाने तिथे आले.

गायन्तश् च द्रवन्तश् च नृत्यन्तश् च महाबलाः मुखाडम्बरवाद्यानि वादयन्तस्तथैव च

हे बलवान गण गात होते, धावत होते, नाचत होते, आणि मोठ्या आवाजात तोंडाने वाद्ये वाजवत होते.

रथैर्नागैर्हयैश्चैव सिंहमर्कटवाहनाः विमानेषु तथारूढा हेमचित्रेषु वै गणाः

रथांवर, हत्तीवर, घोड्यांवर, सिंह किंवा माकड यांच्यावर बसलेले, तसेच सोन्याच्या सुंदर नक्षीदार विमानांमध्ये हे गण आरूढ झाले.

भेरीमृदङ्गकाद्यैश् च पणवानकगोमुखैः वादित्रैर्विविधैश्चान्यैः पटहैरेकपुष्करैः

भेरी, मृदंग, पंवा, अनक, गोमुख, तसेच इतर अनेक प्रकारची वाद्ये, पटहा आणि एकपड वाजवत होते.

भेरीमुरजसंनादैर् आडम्बरकडिण्डिमैः मर्दलैर्वेणुवीणाभिर् विविधैस्तालनिःस्वनैः

भेरी, मुरज यांच्या गजरात, मोठ्या आवाजाच्या कडिंड्या, मर्दळ, वेणू, वीणा आणि वेगवेगळ्या झांजांच्या निनादात सगळीकडे गूंजत होते.

दर्दुरैस्तलघातैश् च कच्छपैः पणवैरपि वाद्यमानैर्महायोगा आजग्मुर्देवसंसदम्

डफ, झांजांचे ठोके, कच्छप, पंवा वाजवत, हे महान योगी देवांच्या सभेत आले.

ते गणेशा महासत्त्वाः सर्वदेवेश्वरेश्वराः प्रणम्य देवं देवीं च इदं वचनम् अब्रुवन्

हे गणांचे स्वामी, महान सामर्थ्यवान, सर्व देवांचे आणि स्वाम्यांचे स्वामी, देव आणि देवीला वंदन करून म्हणाले—

भगवन्देवदेवेश त्रियंबक वृषध्वज किमर्थं च स्मृता देव आज्ञापय महाद्युते

भगवंत, देवांचा देव, त्रिनेत्र, वृषध्वज, आम्हाला कशासाठी बोलावले आहे? हे तेजस्वी प्रभो, आज्ञा द्या.

किं सागराञ्शोषयामो यमं वा सह किङ्करैः हन्मो मृत्युसुतां मृत्युं पशुवद्धन्म पद्मजम्

आम्ही सागर वाळवू का, यमाला आणि त्याच्या सेवकांना मारू का? मृत्युपुत्र, मृत्यू किंवा ब्रह्मा यांना जनावरांसारखे ठार करू का?

बद्ध्वेन्द्रं सह देवैश् च सह विष्णुं च वायुना आनयामः सुसंक्रुद्धा दैत्यान्वा सह दानवैः

इंद्राला देवांसह, विष्णूला वाऱ्यासह बांधू का? आम्ही रागाने दैत्य आणि त्यांच्या सैन्याला घेऊन येऊ का?

कस्याद्य व्यसनं घोरं करिष्यामस्तवाज्ञया कस्य वाद्योत्सवो देव सर्वकामसमृद्धये

आज तुझ्या आज्ञेने कोणावर भीषण संकट आणायचे? की कोणाचा उत्सव करायचा, सर्व इच्छा पूर्ण व्हाव्यात म्हणून?

तांस्तथावादिनः सर्वान् गणेशान् सर्वसंमतान् उवाच देवः सम्पूज्य कोटिकोटिशतान्प्रभुः

अशा प्रकारे बोलणाऱ्या सर्व गणेशांना, जे सर्वांना मान्य आहेत, प्रभूंनी नमस्कार करून, त्या कोट्यवधींना संबोधले.

शृणुध्वं यत्कृते यूयम् इहाहूता जगद्धिताः श्रुत्वा च प्रयतात्मानः कुरुध्वं तदशङ्किताः

जगाच्या कल्याणासाठी तुम्हाला इथे का बोलावले आहे ते ऐका. ऐकल्यावर एकाग्र मनाने आणि निःसंशयपणे ते करा.

नन्दीश्वरो ऽयं पुत्रो नः सर्वेषामीश्वरेश्वरः विप्रो ऽयं नायकश्चैव सेनानीर् वः समृद्धिमान्

हा नंदी आमचा पुत्र, सर्व स्वाम्यांचा स्वामी आहे; तो ब्राह्मण, नेता आणि तुमचा समृद्ध सेनापती आहे.

तमिमं मम संदेशाद् यूयं सर्वे ऽपि संमताः सेनान्यम् अभिषिञ्चध्वं महायोगपतिं पतिम्

माझ्या आज्ञेने, तुम्ही सर्व मान्यवरांनी या महान योगी आणि स्वामीला सेनापतीपदी अभिषेक करा.

एवमुक्ता भगवता गणपाः सर्व एव ते एवमस्त्विति संमन्त्र्य संभारानाहरंस्ततः

भगवंतांनी असे सांगितल्यावर, सर्व गणांनी एकत्र चर्चा करून 'तसेच होवो' असे म्हणत लागणाऱ्या वस्तू आणल्या.

तस्य सर्वाश्रयं दिव्यं जांबूनदमयं शुभम् आसनं मेरुसंकाशं मनोहरम् उपाहरन्

त्याच्यासाठी त्यांनी जांभूळ सोन्याचे, सुंदर, मेरू पर्वतासारखे आणि मन मोहून टाकणारे दिव्य आसन आणले.