लिङ्गपुराणम्

अथ तस्यैवमनिशं तत्परस्य द्विजस्य तु दिव्यं वर्षसहस्रं तु गतं क्षणमिवाद्भुतम्

त्या परमार्थाला समर्पित ब्राह्मणासाठी, दिव्य असे हजारो वर्षे जणू क्षणभरातच संपली, हे खरोखर अद्भुत होते.

वल्मीकेनावृताङ्गश् च लक्ष्यः कीटगणैर्मुनिः वज्रसूचीमुखैश्चान्यै रक्तकीटैश् च सर्वतः

त्या ऋषीचं शरीर मुंग्यांच्या वारुळानं झाकलं गेलं होतं, आणि त्यावर अनेक किडे, टोकदार सुईसारख्या तोंडाचे, लाल रंगाचे किडे सर्व बाजूंनी रेंगाळत होते.

निर्मांसरुधिरत्वग् वै निर्लेपः कुड्यवत् स्थितः अस्थिशेषो ऽभवत्पश्चात् तममन्यत शङ्करः

त्याच्या शरीरावर मांस, रक्त, आणि त्वचा काहीच उरलं नव्हतं; तो भिंतीसारखा काहीही न लागता उभा होता, शेवटी फक्त हाडंच शिल्लक राहिली; शंकरानं त्याच्याकडे तसंच पाहिलं.

यदा स्पृष्टो मुनिस्तेन करेण च स्मरारिणा तदैव मुनिशार्दूलश् चोत्ससर्ज क्लमं द्विजः

कामाचा शत्रू असलेल्या शंकरानं हात लावताच, त्या क्षणीच, हे श्रेष्ठ ऋषी, त्या द्विजानं आपली सगळी थकवा सोडून दिला.

तपतस्तस्य तपसा प्रभुस्तुष्टाथ शङ्करः तुष्टस्तवेत्यथोवाच सगणश्चोमया सह

त्याच्या कठोर तपामुळे प्रसन्न होऊन, तेजस्वी शंकर, आपल्या गणांसह आणि माझ्यासह, म्हणाले, 'मी तुझ्या या तपस्येवर खूष आहे.'

तपसानेन किं कार्यं भवतस्ते महामते ददामि पुत्रं सर्वज्ञं सर्वशास्त्रार्थपारगम्

हे महाबुद्धीमान, तुला या तपस्येचं काय कारण आहे? मी तुला असा पुत्र देईन, जो सर्वज्ञ असेल आणि सर्व शास्त्रांचा अर्थ जाणणारा असेल.

ततः प्रणम्य देवेशं स्तुत्वोवाच शिलाशनः हर्षगद्गदया वाचा सोमं सोमविभूषणम्

मग शिलादानं देवाधिदेवांना वंदन करून, स्तुती केली आणि आनंदाने गदगदलेल्या आवाजात सोमाला, चंद्राने सुशोभित असलेल्या त्या प्रभूला म्हणाला—

भगवन्देवदेवेश त्रिपुरार्दन शङ्कर अयोनिजं मृत्युहीनं पुत्रमिच्छामि सत्तम

भगवंत, देवाधिदेव, त्रिपुरांचा संहार करणारे शंकरा, मला असा पुत्र हवा आहे की जो जन्मरहित आणि अमर असेल, हे श्रेष्ठ!

पूर्वमाराधितः प्राह तपसा परमेश्वरः शिलादं ब्रह्मणा रुद्रः प्रीत्या परमया पुनः

पूर्वी, परमेश्वर रुद्र, तपस्येने प्रसन्न होऊन, ब्रह्माच्या माध्यमातून शिलादाला अत्यंत प्रेमाने पुन्हा बोलले होते.

पूर्वमाराधितो विप्र ब्रह्मणाहं तपोधन तपसा चावतारार्थं मुनिभिश् च सुरोत्तमैः

हे द्विजा, पूर्वी मी ब्रह्मा, तपस्वी आणि श्रेष्ठ ऋषी व देव यांच्या द्वारे, अवताराच्या हेतूने पूजिला गेलो होतो.

तव पुत्रो भविष्यामि नन्दिनाम्ना त्वयोनिजः पिता भविष्यसि मम पितुर्वै जगतां मुने

मी तुझा पुत्र होईन, जन्मरहित आणि नंदी नावाने, आणि तू माझा पिता होशील, जसा ब्रह्मा जगाचा पिता आहे, तसा.

एवमुक्त्वा मुनिं प्रेक्ष्य प्रणिपत्य स्थितं घृणी सोमः सोमोपमः प्रीतस् तत्रैवान्तरधीयत

असं म्हणून, त्या ऋषीकडे पाहून, तो आदराने उभा असताना, सोम, चंद्रासारखा तेजस्वी आणि प्रसन्न, तिथेच अदृश्य झाला.

लब्धपुत्रः पिता रुद्रात् प्रीतो मम महामुने यज्ञाङ्गणं महत्प्राप्य यज्ञार्थं यज्ञवित्तमः

रुद्राकडून पुत्र मिळाल्यावर, तो पिता अत्यंत आनंदित झाला आणि, हे महर्षे, मोठ्या यज्ञभूमीवर गेला, यज्ञ जाणणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ ठरला.

तदङ्गणादहं शंभोस् तनुजस्तस्य चाज्ञया संजातः पूर्वमेवाहं युगान्ताग्निसमप्रभः

त्या शंभूच्या अंगणातून, त्याच्या आज्ञेने, मी पूर्वीच जन्मलो, युगाच्या शेवटीच्या अग्नीसारखा तेजस्वी.

ववर्षुस्तदा पुष्करावर्तकाद्या जगुः खेचराः किन्नराः सिद्धसाध्याः शिलादात्मजत्वं गते मय्युपेन्द्रः ससर्जाथ वृष्टिं सुपुष्पौघमिश्राम्

त्या वेळी मेघांनी पाऊस पाडला, आकाशात गंधर्व, किन्नर, सिद्ध, साध्य यांनी गाणी गायली; मी शिलादाचा पुत्र झाल्यावर, उपेंद्रानं फुलांचा वर्षाव केला.

मां दृष्ट्वा कालसूर्याभं जटामुकुटधारिणम् त्र्यक्षं चतुर्भुजं बालं शूलटङ्कगदाधरम्

माझं रूप पाहून—युगाच्या अंताच्या सूर्यासारखं तेज, जटामुकुट, तीन डोळे, चार हात, आणि हातात त्रिशूळ, कुऱ्हाड, गदा असलेला मुलगा—

वज्रिणं वज्रदंष्ट्रं च वज्रिणाराधितं शिशुम् वज्रकुण्डलिनं घोरं नीरदोपमनिःस्वनम्

वज्रधारी, वज्रासारख्या दातांचा, वज्रधारी देवांनी पूजलेला, वज्रकुंडल घातलेला, भयंकर आणि मेघासारखा गडगडाट करणारा असा मी मुलगा—

ब्रह्माद्यास्तुष्टुवुः सर्वे सुरेन्द्रश् च मुनीश्वराः नेदुः समन्ततः सर्वे ननृतुश्चाप्सरोगणाः

ब्रह्मा पासून सर्व देव, इंद्र आणि ऋषी यांनी माझी स्तुती केली; सर्वत्र वाद्ये वाजली आणि अप्सरांचा समूह नाचू लागला.

ऋषयो मुनिशार्दूल ऋग्यजुःसामसंभवैः मन्त्रैर्माहेश्वरैः स्तुत्वा सम्प्रणेमुर्मुदान्विताः

हे ऋषिश्रेष्ठ, ऋषींनी, ऋग्वेद, यजुर्वेद आणि सामवेदातून आलेल्या महेश्वर मंत्रांनी आनंदाने माझी स्तुती केली आणि नमस्कार केला.

ब्रह्मा हरिश् च रुद्रश् च शक्रः साक्षाच्छिवांबिका जीवश्चेन्दुर्महातेजा भास्करः पवनो ऽनलः

ब्रह्मा, हरि, रुद्र, शक्र, प्रत्यक्ष शिव आणि अंबिका, जीव, तेजस्वी चंद्र, भास्कर, वारा आणि अग्नी—

ईशानो निरृतिर्यक्षो यमो वरुण एव च विश्वेदेवास् तथा रुद्रा वसवश् च महाबलाः

ईशान, निरृति, यक्ष, यम आणि वरुण, तसेच सर्व विश्वदेव, रुद्र आणि बलवान वसु—

लक्ष्मीः साक्षाच्छची ज्येष्ठा देवी चैव सरस्वती अदितिश् च दितिश्चैव श्रद्धा लज्जा धृतिस् तथा

लक्ष्मी प्रत्यक्ष, शची, ज्येष्ठा, सरस्वती देवी, अदिती आणि दिती, श्रद्धा, लाज आणि धैर्य—

नन्दा भद्रा च सुरभी सुशीला सुमनास् तथा वृषेन्द्रश् च महातेजा धर्मो धर्मात्मजस् तथा

नंदा, भद्रा, सुरभी, सुशीला, सुमना, तेजस्वी वृषेंद्र, धर्म आणि धर्माचा पुत्र—

आवृत्य मां तथालिङ्ग्य तुष्टुवुर्मुनिसत्तम शिलादो ऽपि मुनिर्दृष्ट्वा पिता मे तादृशं तदा

माझ्या भोवती येऊन मला मिठी मारून, त्यांनी मला स्तुती केली; आणि त्या वेळी माझे वडील शिलाद हे असे दृश्य पाहून—

प्रीत्या प्रणम्य पुण्यात्मा तुष्टावेष्टप्रदं सुतम् भगवन्देवदेवेश त्रियंबक ममाव्यय

आनंदाने, नमस्कार करून, पुण्यवान शिलादाने आपल्या इच्छापूर्ती करणाऱ्या पुत्राची स्तुती केली: 'भगवंत, देवांचा देव, त्रिनेत्री, माझ्या अविनाशी!'

पुत्रो ऽसि जगतां यस्मात् त्राता दुःखाद्धि किं पुनः रक्षको जगतां यस्मात् पिता मे पुत्र सर्वग

'तू जगांचे रक्षण करणारा आहेस, पुत्रा, मग आणखी काय सांगावे? तू जगांचा रक्षक आहेस, माझा पुत्र सर्वत्र आहे.'

अयोनिज नमस्तुभ्यं जगद्योने पितामह पिता पुत्र महेशान जगतां च जगद्गुरो

'अजन्मा, तुला नमस्कार, जगाचा मूळ कारण, पितामह, पिता, पुत्र, महेश्वर, जगाचा गुरु.'

वत्स वत्स महाभाग पाहि मां परमेश्वर त्वयाहं नन्दितो यस्मान् नन्दी नाम्ना सुरेश्वर

'मुला, भाग्यवान मुला, मला वाचव, परमहेश्वरा. तुझ्यामुळे मी आनंदी झालो म्हणून, हे देवांचा स्वामी, मला 'नंदी' हे नाव मिळाले.'

तस्मान्नन्दय मां नन्दिन् नमामि जगदीश्वरम् प्रसीद पितरौ मे ऽद्य रुद्रलोकं गतौ विभो

'म्हणून, नंदी, मला आनंद दे. मी जगन्नाथाला वंदन करतो. कृपा कर, आज माझे आईवडील रुद्रलोकात गेले आहेत, हे सर्वशक्तिमान.'