लिङ्गपुराणम्

प्रसूतिः सुषुवे दक्षाच् चतुर्विंशतिकन्यकाः श्रद्धां लक्ष्मीं धृतिं पुष्टिं तुष्टिं मेधां क्रियां तथा

दक्षापासून प्रसूतीने चोवीस कन्या जन्माला घातल्या: श्रद्धा, लक्ष्मी, धृती, पुष्टि, तुष्टि, मेधा आणि क्रिया.

बुद्धिं लज्जां वपुःशान्तिं सिद्धिं कीर्तिं महातपाः ख्यातिं शान्तिं च सम्भूतिं स्मृतिं प्रीतिं क्षमां तथा

बुद्धी, लज्जा, वपु, शांती, सिद्धी, कीर्ती, महातप, ख्याती, शांती, संभूती, स्मृती, प्रीती आणि क्षमा.

संनतिं चानसूयां च ऊर्जां स्वाहां सुरारणिम् स्वधां चैव महाभागां प्रददौ च यथाक्रमम्

संमती, अनसूया, ऊर्जा, स्वाहा, सुरारणी आणि फार पुण्यवती असलेली स्वधा — या सर्व कन्या त्याने योग्य क्रमाने दिल्या.

श्रद्धाद्याश्चैव कीर्त्यन्तास् त्रयोदश सुदारिकाः धर्मं प्रजापतिं जग्मुः पतिं परमदुर्लभाः

श्रद्धा पासून कीर्तीपर्यंतच्या तेरा सुशील कन्या या अत्यंत दुर्लभ असलेल्या धर्म या प्रजापतीच्या पत्नी झाल्या.

उपयेमे भृगुर्धीमान् ख्यातिं तां भार्गवारणिम् सम्भूतिं च मरीचिस्तु स्मृतिं चैवाङ्गिरा मुनिः

विद्वान भृगुने ख्याती या भार्गवांची आनंद देणारी कन्या पत्नीरूपाने स्वीकारली; मरीचिने संभूतीशी आणि अंगिरा ऋषींनी स्मृतीशी विवाह केला.

प्रीतिं पुलस्त्यः पुण्यात्मा क्षमां तां पुलहो मुनिः क्रतुश् च संनतिं धीमान् अत्रिस्तां चानसूयकाम्

पवित्र आत्मा असलेल्या पुलस्त्याने प्रीतीशी, पुलह ऋषींनी क्षमेशी, बुद्धिमान क्रतूने संमतीशी आणि अत्रीने अनसूयेशी विवाह केला.

ऊर्जां वसिष्ठो भगवान् वरिष्ठो वारिजेक्षणाम् विभावसुस् तथा स्वाहां स्वधां वै पितरस् तथा

कमळासारखी डोळे असलेले, श्रेष्ठ आणि पूज्य वसिष्ठ यांनी ऊर्जेशी विवाह केला; विभावसुने स्वाहा पत्नीरूपाने स्वीकारली, आणि पितरांनी स्वधा पत्नीरूपाने स्वीकारली.

पुत्रीकृता सती या सा मानसी शिवसम्भवा दक्षेण जगतां धात्री रुद्रमेवास्थिता पतिम्

सती ही मनातून निर्माण झालेली, शिवापासून उत्पन्न झालेली कन्या, दक्षाने जगाचा आधार असलेल्या रुद्राची पत्नी म्हणून दिली.

अर्धनारीश्वरं दृष्ट्वा सर्गादौ कनकाण्डजः विभजस्वेति चाहादौ यदा जाता तदाभवत्

सृष्टीच्या आरंभी, अर्धनारीश्वराला पाहून, सोन्याच्या अंड्यातून जन्मलेल्या त्या पुरुषाने 'विभाजित हो' असे म्हटले, आणि ती जन्मली तेव्हा तसेच झाले.

तस्याश्चैवांशजाः सर्वाः स्त्रियस्त्रिभुवने तथा एकादशाविधा रुद्रास् तस्य चांशोद्भवास् तथा

तीचे अंश सर्व स्त्रिया त्रैलोक्यात आहेत; आणि अकरा प्रकारचे रुद्र हे त्याच्या अंशातून उत्पन्न झाले आहेत.

स्त्रीलिङ्गमखिलं सा वै पुंलिङ्गं नीललोहितः तं दृष्ट्वा भगवान् ब्रह्मा दक्षमालोक्य सुव्रताम्

ती सर्व स्त्रीलिंगाचे मूळ आहे, आणि नीललोहित हा पुरुषलिंग आहे. हे पाहून, पूज्य ब्रह्माने पुण्यशील दक्षाकडे पाहून असे सांगितले—

भजस्व धात्रीं जगतां ममापि च तवापि च पुन्नाम्नो नरकात्त्राति इति पुत्रीत्विहोक्तितः

'माझ्यासाठी आणि तुझ्यासाठी, जगाचा आधार असलेल्या या कन्येला स्वीकार, कारण ती पुत्र नावाच्या नरकातून तारते; म्हणून तिला येथे 'पुत्री' असे म्हणतात.'

प्रशस्ता तव कान्तेयं स्यात् पुत्री विश्वमातृका तस्मात् पुत्री सती नाम्ना तवैषा च भविष्यति

'ही सुंदर कन्या तुझी मुलगी होईल, ती विश्वाची माता आहे; म्हणूनच सती नावाने तुझीच कन्या म्हणून ओळखली जाईल.'

एवमुक्तस्तदा दक्षो नियोगाद्ब्रह्मणो मुनिः लब्ध्वा पुत्रीं ददौ साक्षात् सतीं रुद्राय सादरम्

असे ब्रह्माच्या आज्ञेने ऐकून, दक्षाने मिळालेली कन्या सती आदराने थेट रुद्राला दिली.

धर्मस्य पत्न्यः श्रद्धाद्याः कीर्तिता वै त्रयोदश तासु धर्मप्रजां वक्ष्ये यथाक्रममनुत्तमम्

धर्माच्या पत्नी म्हणून श्रद्धा पासून कीर्तीपर्यंत तेरा कन्या सांगितल्या आहेत; आता मी त्या धर्मापासून झालेल्या उत्तम संतती क्रमाने सांगतो.

कामो दर्पो ऽथ नियमः संतोषो लोभ एव च श्रुतस्तु दण्डः समयो बोधश्चैव महाद्युतिः

इच्छा, गर्व, शिस्त, समाधान आणि लोभ; ज्ञान, शिक्षा, करार आणि समज – हे सर्व अत्यंत तेजस्वी आहेत.

अप्रमादश् च विनयो व्यवसायो द्विजोत्तमाः क्षेमं सुखं यशश्चैव धर्मपुत्राश् च तासु वै

सावधानता, नम्रता, ठामपणा, हे द्विजश्रेष्ठ; कल्याण, सुख, कीर्ती आणि धर्माचे पुत्र या सर्व गुणांमध्ये आहेत.

धर्मस्य वै क्रियायां तु दण्डः समय एव च अप्रमादस् तथा बोधो बुद्धेर्धर्मस्य तौ सुतौ

धर्माच्या आचरणात शिक्षा आणि करार, तसेच सावधानता आणि समज हे बुद्धी आणि धर्माचे दोन पुत्र आहेत.

तस्मात्पञ्चदशैवैते तासु धर्मात्मजास्त्विह भृगुपत्नी च सुषुवे ख्यातिर्विष्णोः प्रियां श्रियम्

म्हणून हे पंधरा धर्माचे पुत्र येथे आहेत; आणि भृगूची पत्नी ख्याति, विष्णूची प्रिय, तिने श्रीला जन्म दिला.

धातारं च विधातारं मेरोर्जामातरौ सुतौ प्रभूतिर्नाम या पत्नी मरीचेः सुषुवे सुतौ

तिने धाता आणि विधाता, हे मेरूचे जावई आणि पुत्र जन्मास घातले; आणि मरीचीची पत्नी प्रभूती हिने दोन पुत्रांना जन्म दिला.

पूर्णमासं तु मारीचं ततः कन्याचतुष्टयम् तुष्टिर्ज्येष्ठा च वै दृष्टिः कृषिश्चापचितिस् तथा

मरीचीपासून पूर्णमास जन्मला, आणि मग चार कन्या – तुष्टि, ज्येष्ठा, दृष्टि, कृषी आणि अपचिती यांचा जन्म झाला.

क्षमा च सुषुवे पुत्रान् पुत्रीं च पुलहाच्छुभाम् कर्दमं च वरीयांसं सहिष्णुं मुनिसत्तमाः

क्षमेने पुलहापासून पुत्र आणि एक सद्गुणी कन्या जन्माला घातली – कर्दम, वरीयांस आणि सहिष्णु, हे ऋषिश्रेष्ठ.

तथा कनकपीतां स पीवरीं पृथिवीसमाम् प्रीत्यां पुलस्त्यश् च तथा जनयामास वै सुतान्

त्याचप्रमाणे कनकपीता, पीवरी आणि पृथिवीसमा; पुलस्त्यानेही आनंदाने पुत्रांना जन्म दिला.

दत्तोर्णं वेदबाहुं च पुत्रीं चान्यां दृषद्वतीम् पुत्राणां षष्टिसाहस्रं संनतिः सुषुवे शुभा

दत्तोर्ण, वेदबाहू आणि दुसरी कन्या दृष्टद्वती; शुभ्र सन्नतीने साठ हजार पुत्रांना जन्म दिला.

क्रतोस्तु भार्या सर्वे ते वालखिल्या इति श्रुताः सिनीवालीं कुहूं चैव राकां चानुमतिं तथा

क्रतूच्या पत्नीपासून जन्मलेले सर्व वाळखिल्य म्हणून ओळखले जातात; सिनीवाळी, कुहू, राका आणि अनुमती देखील.

स्मृतिश् च सुषुवे पत्नी मुनेश्चाङ्गिरसस् तथा लब्धानुभावमग्निं च कीर्तिमन्तं च सुव्रता

स्मृती, अंगिरस ऋषीची पत्नी, हिने अनुभवी अग्नी आणि कीर्तिमंत या पुत्रांना जन्म दिला, हे सुव्रत.

अत्रेर्भार्यानसूया वै सुषुवे षट्प्रजास्तु याः तास्वेका कन्यका नाम्ना श्रुतिः सा सूनुपञ्चकम्

अत्रीच्या पत्नी अनसूयेने सहा संतती जन्माला घातल्या; त्यात एक कन्या – श्रुती नावाची, आणि पाच पुत्र.

सत्यनेत्रो मुनिर्भव्यो मूर्तिरापः शनैश्चरः सोमश् च वै श्रुतिः षष्ठी पञ्चात्रेयास्तु सूनवः

सत्यनेत्र, भव्य ऋषी, मूर्ति, आप, शनैश्चर आणि सोम – श्रुती ही सहावी; हे पाच अत्रीपुत्र आहेत.

ऊर्जा वसिष्ठाद्वै लेभे सुतांश् च सुतवत्सला ज्यायसी पुण्डरीकाक्षान् वासिष्ठान् वरलोचना

ऊर्जा हिने वसिष्ठापासून पुत्र मिळवले, जे आपल्या मुलांवर प्रेम करणारे होते; ज्येष्ठ, कमळासारखी डोळ्यांची, हे वसिष्ठपुत्र सुंदर रूपाचे होते.