मग महादेवांनी बोलायला सुरुवात केली, “हे देवश्रेष्ठ, मी तृप्त झालो आहे. माझ्याकडे पाहा, मी महादेव आहे; तुमच्या सर्व भीती दूर होतील.” ते पुढे म्हणाले, “तुम्ही दोघे, बलशाली, पूर्वी माझ्या शरीरातून उत्पन्न झाला आहात. माझ्या उजव्या बाजूला असलेला हा ब्रह्मा आहे, जो सर्व जगाचा पितामह आहे. आणि माझ्या डाव्या बाजूला जो आहे, तो विष्णु आहे — विश्वाचा आत्मा, माझ्या हृदयातून उत्पन्न झालेला. मी तुम्हा दोघांवर अत्यंत प्रसन्न आहे; तुम्हाला जे वर मागायचे आहे, ते मी देईन.” असे म्हणून, सर्वोच्च प्रभूंनी आपल्या मंगलमय व करुणामय हातांनी विष्णुला स्पर्श केला. त्यावेळी नारायण, अत्यंत आनंदित मनाने, महेश्वराला वंदन करून, जो लिंगात आणि लिंगापलीकडेही आहे, त्याला नम्रपणे म्हणाले, “जर आपण खरोखरच प्रसन्न असाल आणि आम्हाला वर देणार असाल, तर आम्हाला सदैव आपल्या प्रति अचल भक्ती लाभू दे.” चंद्रकलांनी सुशोभित असलेल्या त्या देवतेने ब्रह्मा आणि विष्णु यांना स्वतःवरील दृढ श्रद्धा आणि भक्तीचा वर दिला. त्यानंतर नारायण स्वतः जमिनीवर गुडघे टेकून, विश्वनाथाला वंदन करून, संयमित स्वरात म्हणाले, “हे देवाधिदेव, हे अधिपती, आमच्यातील श्रेष्ठ वादामुळे आपण येथे आले आहात, आमचा वाद मिटवण्यासाठी.” हे ऐकून, हराने पुन्हा नम्रपणे उभ्या असलेल्या, हात जोडलेल्या, स्मितहास्याने भरलेल्या हरिला (विष्णुला) उद्देशून सांगितले, “हे पृथ्वीचे अधिपती, तुम्ही निर्माण, पालन आणि संहाराचे कर्ते आहात. हे बाळ, हे हरि, हे विष्णु, सर्व जंगम आणि स्थावर जगाचे रक्षण करा.” “हे विष्णु, मीच ब्रह्मा, विष्णु आणि भव या तीन रूपांत सृष्टी, पालन आणि संहार या गुणांनी विभागलो गेलो आहे; तरीही मीच सर्वोच्च, अद्वितीय परमेश्वर आहे. मोह सोड, हे विष्णु, आणि या पितामहाचे रक्षण कर. पद्मकल्पात तो तुझा पुत्र होईल आणि तू त्याचा पितामह ठरशील. तेव्हा तू आणि कमलज (ब्रह्मा) दोघेही मला याच स्वरूपात पाहाल.” असे म्हणून, पुण्यवान भगवान तिथेच अदृश्य झाले. त्या वेळेपासून लिंगपूजेची प्रथा या जगात दृढपणे प्रस्थापित झाली. लिंगपीठ ही महादेवी आहे आणि लिंग हे स्वतः महादेवाचे प्रकट स्वरूप आहे. संहारामुळे त्याला ‘लिंग’ असे नाव मिळाले; तेथे सर्व देव निवास करतात. जो ब्राह्मण लिंगासमोर रोज लिंगाची कथा सांगतो, तो शिवपदाला प्राप्त होतो; यात शंका नाही. आता, प्राचीन पद्मकल्पात कमलज ब्रह्मा कसा उत्पन्न झाला आणि त्याच्यामार्फत परमात्म्याने भवाला कसा पाहिले, हे सविस्तर सांगतो. त्या काळी एकच भयानक, विभागरहित, अंधकारमय सागर होता. त्या अथांग सागराच्या मध्यभागी, श्रीच्या पतिस्वरूप हरि, शंख, चक्र, गदा धारण केलेले, मुकुटधारी, मेघासारखा वर्ण असलेले, कमळासारख्या नेत्रांचे, उपस्थित होते. सर्व प्राण्यांचा मूळ स्त्रोत, आठ भुजांचा, विशाल वक्षस्थळाचा, सर्वत्र व्यापून राहिलेला, नारायण आपल्या मुखातून प्रकट झाला. योगधारणेने युक्त, योगांचा अधिपती, अगम्य शक्ती असलेला, हजार नागफणांमध्ये शोभणारा, तो अद्वितीय तेजाने प्रकाशमान झाला. त्या महान नागाच्या गुंडाळ्यांना उत्तम आसन बनवून, प्रभू त्या विशाल, उंच पलंगावर, महासागरात विसावले होते. अशा प्रकारे, विष्णु, पराक्रमी प्रभू, तेथे विश्रांती घेत होते, स्वतःच्या स्वरूपात रममाण होत, त्यांच्या कृतींना कसलाही परिश्रम नव्हता, सर्वकाही सहजपणे घडत होते. त्यांच्या नाभीतून एक कमळ उत्पन्न झाले, शंभर योजन रुंद, उगवत्या सूर्याप्रमाणे तेजस्वी, मोठ्या देठाचे आणि अत्यंत उंच. त्या देवतेच्या क्रीडेमध्ये, त्याच्याजवळ, सुवर्णबीजधारी, कमलज, सुवर्णवर्णी, इंद्रियांना अगोचर, ब्रह्मा प्रकट झाले. चार मुखांचे, विशाल नेत्रांचे, दिव्य व सुंदर सुवासिक अलंकारांनी सुशोभित, ब्रह्मा प्रकट झाले. शुभदृष्टी असलेल्या ब्रह्माला, कमळाशी खेळताना पाहून, विष्णु आश्चर्यचकित झाले आणि कोमल व प्रिय शब्दात त्याला विचारले, “तू कोण आहेस, जो या जलमध्यात आश्रय घेतला आहेस?” ब्रह्माचे हे शुभ वचन ऐकून, अच्युत (विष्णु) आपल्या आसनावरून उठले, डोळ्यांत आश्चर्य, आणि म्हणाले, “प्रत्येक कल्पात मीच सर्वांचा आधार आहे. जे काही करायचे आहे, जे केले गेले आहे, आणि जे होत आहे — स्वर्ग, अंतरिक्ष, पृथ्वी — मीच या सगळ्यांच्या पलीकडील सर्वोच्च धाम आहे.” असे म्हणून, धन्य विष्णु पुन्हा विचारतात, “तुम्ही नेमके कोण आहात, हे वंदनीय? कुठून आलात? पुन्हा कुठे जाणार? तुमचा आधार कोण? तुम्ही खरंच विश्वरूप आहात का? मी तुमच्यासाठी काय करू?” अशा प्रकारे वैकुंठाने विचारल्यावर, ब्रह्मपितामहाने उत्तर दिले, पण शंभूच्या मायेमुळे ते जनार्दनाला ओळखू शकले नाहीत. मोहाने ग्रासलेले ब्रह्मा म्हणाले, “जसे तुम्ही आहात, तसेच मी आहे — आदिकर्ता, प्रजापती.” ब्रह्माचे हे शब्द ऐकून, विष्णु — जो संपूर्ण विश्वाचा मूळ आहे — आश्चर्यचकित झाला आणि त्यांना मान्यता दिली. कुतूहलापोटी, महान योगी विष्णु ब्रह्माच्या मुखातून, अठरा द्वीप, त्यांचे समुद्र व पर्वतांसह, आत प्रवेशले. तेथून, त्यांच्या तेजाने भरलेले, चार वर्णांनी परिपूर्ण, ब्रह्माच्या देठाच्या शेवटपर्यंत, सात सनातन लोकांत प्रवेशले. ब्रह्माच्या उदरात, बलवान विष्णुने सर्व काही पाहिले आणि पुन्हा पुन्हा उद्गार काढला, “अहो, किती महान आहे याची तपश्चर्या!” विविध लोकांमध्ये, विविध स्थानांत फिरून, विष्णु हजारो वर्षे शोधत राहिले, परंतु त्यांना त्या अंताचा शोध लागला नाही.