हिरण्यकशिपूने आपल्या पुत्र प्रह्लादाला उद्देशून विचारले, "प्रह्लादा, तुला जर जीवन हवे असेल, तर माझे ऐक—काही इच्छा असेल तर सांग." पण या वडिलांच्या शब्दांनंतरही बुद्धिमान प्रह्लाद आपल्या भक्तीत अढळ राहिला. तो म्हणू लागला, "नारायणाला नमस्कार असो!" आणि त्याने सर्व दैत्यपुत्रांना देखील नारायणाची उपासना शिकवू लागला. प्रह्लादाने स्वतः अनुभवल्यानंतर, त्याने त्या ब्रह्मविद्येचे अद्भुत ज्ञान सर्व दैत्यपुत्रांना शिकवले, जे इंद्रासारख्या देवांनाही सहज गाठता येत नाही. आपल्या आज्ञेचे उल्लंघन आपल्या मुलाकडून होत असल्याचे पाहून, हिरण्यकशिपूने दानवांना सांगितले, "हा दुष्ट मुलगा अनेक प्रकारे मृत्यूस पात्र आहे, तुम्ही त्याला ठार मारा." त्या दुष्ट वृत्तीच्या दैत्याच्या आज्ञेने, दानवांनी प्रह्लादावर हल्ला केला, पण तो भगवंताचा अजरामर भक्त असल्याने, त्याच्यावर केलेली सर्व कृत्ये क्षणांत निष्फळ ठरली. समुद्रावर शयन करणाऱ्या परमेश्वराच्या सामर्थ्यामुळे प्रह्लादाला काहीच इजा झाली नाही. हिरण्यकशिपूचा अहंकार चुरडला गेला, तेव्हा प्रभूने नरसिंहाचा रूप धारण केले आणि तेथे प्रकट झाले. त्यांनी आपल्या पुत्राला वाचवताना त्या दुष्ट दैत्याचा शेकडो तीक्ष्ण नखांनी तुकडे तुकडे केला. त्या दैत्यासह त्याच्या नातलगांचाही वध करून, पापांचा नाश करणाऱ्या प्रभूने हिरण्यकशिपूला जणू प्रलयकाळच्या ज्वाळेसारखे छळू लागले. नरसिंहाच्या भयंकर गर्जना ऐकून संपूर्ण विश्व भयभीत झाले; अगदी ब्रह्माच्या लोकापर्यंत स्थिरचित्त असलेलेही थरथर कापू लागले. हे पाहून, देव, असुर, महानाग, सिद्ध, साध्य—सर्वजण, हरि व ब्रह्मा यांच्या नेतृत्वाखाली, धैर्य व शक्ती मिळवून, सर्व दिशांना पांगले आणि असुरांचे रक्षण करायला लागले. सर्वजण निघून गेल्यावर, नरसिंह—हजारो रूपे, हजारो बाहू, हजारो डोळे, ज्या डोळ्यात चंद्र, सूर्य आणि अग्नी आहेत—तो सर्वत्र व्यापून उभा राहिला, मायेचा स्वामी म्हणून प्रकट झाला. त्या वेळी, देव, ब्रह्मा, साध्य, यम, मरुतगण, पृथ्वीवरील व पर्वतांवरील श्रेष्ठ देव सर्वजण एकत्र येऊन, त्या प्रभूचे स्तवन करू लागले. त्यांनी म्हटले, "तुम्ही सर्वोच्च ब्रह्माच्या पलीकडील परम तत्व आहात, सर्व सारांचा सार, दिव्य तेजस्वी, सर्वव्यापी आत्मा आहात. स्थूल, सूक्ष्म व अती सूक्ष्म; शब्दब्रह्माचे मूर्तिमंत रूप; मंगल, वाणीच्या पलीकडे, कोणत्याही आधाराशिवाय, द्वैताच्या पार, आणि सर्व क्लेशांपासून मुक्त—हे सर्व तुमच्यात सामावले आहे. यज्ञाचा भोक्ता, यज्ञाचा मूळ, यजमानांना फळ देणारा, मत्स्य व कूर्म रूप धारण करून जगात स्थापन झालेला तुम्हीच आहात. वराह व सिंह रूपे घेऊन देवांचे रक्षण केले आणि दैत्याधिपतीचा वध केला. ब्राह्मणाच्या शापाच्या निमित्ताने तुम्ही पृथ्वीवर अवतरला, कारण या जगात जड-अजड काहीही तुमच्यापासून वेगळे नाही. तुम्ही विष्णू, तुम्ही रुद्र, तुम्हीच पितामह; प्रारंभ, समाप्ती, आणि आम्ही सर्वही तुम्हीच. हे प्रभो, तुम्हीच हे सर्व विश्व; आणखी काय सांगावे? मायेमुळे तुम्ही अनेक रूपांनी दिसता, पण प्रत्यक्षात अद्वैत स्वरूपातच आहात. आम्ही तुम्हाला कसे स्तुतू? कितीही विविध स्तोत्रांनी, विविध भावनांनी आम्ही तुम्हाला वंदिले तरीही, तुम्ही सदैव प्रभूच राहता. जो भक्तिभावाने या नरसिंह स्तोत्राचा पाठ किंवा अर्थाने चिंतन करतो, त्याला पुन्हा जन्म किंवा मृत्यूचा अनुभव येत नाही. किंवा जो सर्व द्विजांना हे ऐकवतो, तो विष्णुलोकात सन्मानित होतो; आणि इंद्र, ब्रह्मा यांसह सर्व देव शंकराची उपासना करतात. सर्वजण त्या पशुरूपातील प्रभूच्या समीप जाऊन, त्यांची संपूर्ण स्तुती करू लागले; ब्रह्मा व इतर सर्वांनी तत्परतेने परमेश्वराचे गुणगान केले. आपल्या रक्षणासाठी, त्यांनी अंतिम कारण असलेल्या, मंदार पर्वतावर उमा देवीसह क्रीडा करणाऱ्या महादेवाच्या चरणी शरण जाऊन प्रार्थना केली. गण, गंधर्व, सिद्ध, अप्सरा यांच्या सेवेत असलेल्या, देवांबरोबर ब्रह्मा अत्यंत घाबरून, कंपित वाणीने, पृथ्वीवर साष्टांग दंडवत घालून, परमेश्वराची स्तुती करू लागले— "काळाचा अंत करणाऱ्याला नमस्कार, रुद्ररूप क्रोधी प्रभूला नमस्कार; शिव, रुद्र, शंकर, कल्याणमूर्ती तुम्हांस वंदन. तुम्ही उग्र, सर्व भूतांचे नियंत्रक, आमचे शिव; शिव, शर्व, शंकर, दुःखनाशक तुम्हांस वंदन. आनंददायक, सर्वव्यापी, विष्णू, ब्रह्मा, संहारक, उमापती तुम्हांस वंदन. सुवर्णबाहू, सुवर्णस्वामी, शर्व, सर्वरूप, पुरुष तुम्हांस पुनःपुन्हा वंदन. रूपरहित, साकार-असाकार, महान कारण, सनातन, विश्वरूप, नित्यजन्मा तुम्हास वंदन. विविध प्रकारे जन्म घेणाऱ्या, महान सामर्थ्यवान, रूद्र, नीलरुद्र, कद्रुद्र, प्रचेतस तुम्हांस वंदन. काळ, कालरूप, काळाचा ग्रास करणारा, दयाळू, नीलकंठ तुम्हांस वंदन. परम, देवद्वारांचा संहार करणारा, त्राता, परमोत्कृष्ट रक्षक, मुक्तिदाता तुम्हांस वारंवार वंदन. कपिलकेशी, शंभू, परमात्मा, देवांचा हितकर्ता, सर्व जीवांचा हितकारी तुम्हांस वंदन. शंभू, पार्वतीच्या कोपाचा मूर्तिमंत, रूद्ररूप, जटाधारी, श्यामकंठ तुम्हांस वंदन. सुवर्णमूर्ती, महेश, कीर्तीमान नीलकंठ, भस्मलेपित, खट्वांगधारी प्रभो तुम्हांस वंदन. लहान, मोठ्या, वामन रूपाला नमस्कार; त्रिशूलधारी, भयानक, भीषणरूप तुम्हांस पुनःपुन्हा वंदन. भीषण, भयानक रूप, भीषण कृत्यांत रमणारा, अग्रभागी संहारक आणि दूरस्थ संहारक तुम्हांस वंदन. धनुष्य, भाला, गदा, हल, चक्रधारी, कवचधारी, दैत्यांच्या कर्माचा संहार करणारा तुम्हांस वंदन." अशा प्रकारे, त्या दिव्य नरसिंह व महादेवाचे स्तवन करत, सर्व देव, ऋषी, ब्रह्मा, आणि इतरांनी त्यांच्या चरणी शरण जाऊन, त्यांच्या कृपेची याचना केली.