आता मी तुम्हाला या अद्भुत भूभागांची आणि पर्वतांची क्रमाने नावे सांगतो. सर्वप्रथम विद्रुम नावाचा पर्वत आहे, त्यानंतर दुसरा म्हणजे हेमपर्वत. तिसऱ्या क्रमांकाचा पर्वत आहे द्युतिमान, चौथा पुष्पित, पाचवा कुशेशय, आणि सहावा हरिगिरी म्हणून ओळखला जातो. सातवा मंदर पर्वत अत्यंत तेजस्वी व दिव्य आहे; तो महादेवाचे निवासस्थान आहे. मंदा नावाची नदी तिथे वाहते, आणि हा पर्वत त्या जलाला धारण करतो म्हणून त्याचे नाव मंदर पडले आहे. याच पर्वतावर नंदी आणि आपल्या गणांसह, सर्वांच्या प्रभू, सोमस्वरूप, पवित्र शिव, सुवर्ण महालात निवास करतात. पूर्वी महेश्वर मंदार पर्वतावर तपश्चर्या करून प्रसन्न झाले होते आणि अविमुक्त या महान क्षेत्रात त्यांनी श्रेष्ठ वर प्राप्त केला. नंतर, जेव्हा त्यांना देवी अंबेसह निवासासाठी विनंती करण्यात आली, तेव्हा ते अविमुक्तातून निघून मंदार पर्वतावर आले आणि तिथेच निवास केला. नंदी आणि आपल्या गणांसह सोमस्वरूप शिव तिथेच राहतात आणि त्या स्थानाचा कधीही त्याग करत नाहीत. कौंच द्वीपावर सात प्रमुख पर्वत आहेत, त्यांची नावे अशी: कौंच, वामनक, अंधकारक, दिवावृत, विविंद, पुण्डरीक, आणि शेवटी दुंदुभिस्वन. हे सर्व पर्वत रत्नांनी सुशोभित आहेत. शाक द्वीपावर देखील सात पर्वत आहेत — त्यांची नावे ऐका: उदय, रैवत, श्यामक, आणि तेजस्वी राजत, जो अंबिकेचा आहे. अंबिकेयाच्या पलीकडे एक रम्य पर्वत आहे, जो सर्व औषधींनी परिपूर्ण आहे. त्याचप्रमाणे केसरी नावाचा पर्वत आहे, जिथून वारा उत्पन्न होतो. पुष्कर द्वीपावर एकच महान पर्वत आहे, जो दगडाचा आहे आणि अत्यंत तेजस्वी आहे. त्याच्या शिखरांवर विविध रत्नांची शोभा आहे, आणि तो पर्वत द्वीपाच्या पूर्व भागात उभा आहे, त्याचे शिखर अत्यंत अद्भुत आहे. हा पर्वत वरच्या दिशेने पन्नास हजार योजन उंच आहे आणि खालीच्या दिशेने चोपन्न हजार योजन खोल आहे. द्वीपाच्या अर्ध्या भागाला वेढून मानसोत्तर नावाचा पर्वत आहे, जो किनाऱ्याजवळ आहे आणि नव्या चंद्रकोरीसारखा चमकत आहे. तो देखील पन्नास हजार योजन उंच आहे आणि बाजूंनी गोल व रुंद आहे. द्वीपाच्या पश्चिम भागात मानस नावाचा पृथ्वीधारण करणारा पर्वत आहे, तो एकटा उभा आहे आणि त्याची रचना दोन भागांत विभागलेली आहे. त्या द्वीपावर दोन पवित्र व शुभ क्षेत्रे आहेत — राजत आणि मानस्य — जी पर्वताच्या आजूबाजूला आहेत. मानसाच्या बाहेर महावीत क्षेत्र आहे, आणि आतल्या भागात धातकीखंड नावाचे क्षेत्र आहे. कमळाच्या आकाराचा हा खंड सर्व बाजूंनी मधुर जल आणि दहीच्या समुद्राने वेढलेला आहे, आणि तो पुष्कर खंडाएवढा विस्तीर्ण आहे. विस्तार आणि परिघात पुष्कर त्याच्या बरोबरीचा आहे. अशा प्रकारे, सातही खंडांना सात समुद्र वेढून आहेत. प्रत्येक खंडानंतर सातवा समुद्र येतो; या प्रकारे खंड आणि समुद्रांची वाढ एकामागोमाग एक होत जाते. पुष्करच्या पलीकडे, सर्वत्र वेढणारा मधुर जलाचा महान समुद्र आहे. त्या पलीकडे एक महान सुवर्णभूमी आहे, जी दुप्पट आहे आणि एकसंध दगडासारखी दिसते; तिथेच विविध लोकांची वस्ती आहे. त्याच्या पलीकडे एक पर्वत आहे, जो वर्तुळाचा सीमारेषा आहे, तो तेजस्वी आणि अतेजस्वी अशा दोन्ही प्रकारचा आहे, त्याचे नाव लोकालोक आहे. जितपत हा दृश्य-अदृश्य पर्वत पसरला आहे, तितपतच ही पृथ्वी पसरली आहे. या पर्वताची उंची दहा हजार योजन आहे, आणि त्याची रुंदीही तितकीच आहे. या पर्वताच्या जवळच्या भागात सूर्यकिरण फिरतात, पण दूरच्या भागात कायमचा अंधार असतो म्हणून त्याला लोकालोक म्हणतात. अशा प्रकारे पृथ्वी लोकांचा विस्तार थोडक्यात सांगितला आहे. सूर्यापासून पृथ्वी आणि स्वर्गाच्या प्रदेशापर्यंत, ध्रुवताऱ्यापर्यंत, वायूच्या सात कडा आहेत — त्या अशी: आवह, प्रवह, अनुवह, संवह, विवह, परावह आणि सातवी परिवह. या सात वायुकडा आहेत. त्याचप्रमाणे ढग, सूर्य, चंद्र, ताऱ्यांचे समूह, ग्रह, सप्तर्षी आणि ध्रुवतारा, हे सर्व पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून पंधरा योजन उंचीपर्यंत क्रमाने मांडलेले आहेत. पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून सूर्याच्या गोलापर्यंत एक लाख योजन आहे; त्यावर सूर्याचा रथ आहे, जो आणखी सोळा हजार योजन उंच आहे. पृथ्वीच्या वर मेरू पर्वत चौर्याऐंशी हजार योजन उंच आहे; ध्रुवताऱ्यापासून पुढे दहा लक्ष योजनांवर महर्लोक आहे. महर्लोकापासून जनलोकापर्यंत दोन कोटी योजन, जनलोकापासून तपोलोकापर्यंत चार कोटी योजन अंतर आहे. प्रजापतीच्या लोकापासून ब्रह्मलोकापर्यंत सहा कोटी योजनांचे अंतर आहे. हे सात पुण्यवान लोक या ब्रह्मांडाच्या अंड्यात आहेत. याखाली सात पाताळलोक आहेत आणि असंख्य नरक आहेत, ज्यांत मायापर्यंत मिळून अठ्ठावीस भयंकर नरकांचा समावेश आहे. पापी लोकांना त्यांच्या कर्मानुसार तिथे यातना भोगाव्या लागतात. अवीचि, रौरव इत्यादी सर्व नरक त्यातच आहेत. प्रत्येक नरकाला पाच विशेष नरक आहेत. ब्रह्मांडाच्या अंड्याच्या आरंभी मी त्याच्या आवरणांचेही वर्णन केले होते. अशा प्रकारे, या संपूर्ण सृष्टीचे, पर्वतांचे, द्वीपांचे, समुद्रांचे, लोकांचे आणि अधोलोकांचे अद्भुत व विस्तृत वर्णन येथे सांगितले गेले आहे.