കിം ലിങ്ഗം കസ് തഥാ ലിങ്ഗീ സോ ഽപ്യാഹ ച പിതാമഹഃ പ്രധാനം ലിങ്ഗമാഖ്യാതം ലിങ്ഗീ ച പരമേശ്വരഃ
ലിംഗം എന്ത്, ലിംഗിയായത് ആരെന്ന് വീണ്ടും ചോദിച്ചപ്പോൾ, പിതാമഹൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: പ്രധാനമായ ലിംഗം വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; ലിംഗിയായത് പരമേശ്വരനാണ്.
രക്ഷാര്ഥമംബുധൌ മഹ്യം വിഷ്ണോസ്ത്വാസീത് സുരോത്തമാഃ വൈമാനികേ ഗതേ സര്ഗേ ജനലോകം സഹര്ഷിഭിഃ
രക്ഷയ്ക്കായി സമുദ്രത്തിൽ വിഷ്ണു എനിക്ക് കൂടെയുണ്ടായിരുന്നു, ദേവന്മാരുടെ സൃഷ്ടി വൈമാനികലോകത്തിൽ എത്തി, ഋഷിമാരോടൊപ്പം ജനലോകത്തേക്ക് പോയപ്പോൾ,
സ്ഥിതികാലേ തദാ പൂര്ണേ തതഃ പ്രത്യാഹൃതേ തഥാ ചതുര്യുഗസഹസ്രാന്തേ സത്യലോകം ഗതേ സുരാഃ
സ്ഥിതികാലം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, അതിനുശേഷം എല്ലാം പിൻവലിക്കപ്പെട്ടു. നാലു യുഗങ്ങളുടെ ആയിരം ചക്രങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ദേവന്മാർ സത്യലോകത്തിലേക്ക് പോയി.
വിനാധിപത്യം സമതാം ഗതേ ഽന്തേ ബ്രഹ്മണോ മമ ശുഷ്കേ ച സ്ഥാവരേ സര്വേ ത്വ് അനാവൃഷ്ട്യാ ച സര്വശഃ
ബ്രഹ്മാവിന്റെ കാലാവസാനത്തിൽ, ഭരണാധികാരമില്ലാതെ സമത്വം നിലനിന്നു. എല്ലാ സ്ഥാവരങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണമായ വരൾച്ചയാൽ ഉണങ്ങി പോയി.
പശവോ മാനുഷാ വൃക്ഷാഃ പിശാചാഃ പിശിതാശനാഃ ഗന്ധര്വാദ്യാഃ ക്രമേണൈവ നിര്ദഗ്ധാ ഭാനുഭാനുഭിഃ
മൃഗങ്ങൾ, മനുഷ്യർ, മരങ്ങൾ, മാംസംഭക്ഷിക്കുന്ന ഭൂതങ്ങൾ, ഗന്ധർവ്വന്മാർ മുതലായവർ എല്ലാവരും ക്രമമായി സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങളിൽ കത്തിപ്പോയി.
ഏകാര്ണവേ മഹാഘോരേ തമോഭൂതേ സമന്തതഃ സുഷ്വാപാംഭസി യോഗാത്മാ നിര്മലോ നിരുപപ്ലവഃ
ഏകമായ അതിഭയങ്കരമായ സമുദ്രത്തിൽ, ചുറ്റും ഇരുട്ട് നിറഞ്ഞപ്പോൾ, യോഗാത്മാവായ ശുദ്ധനും നിർമലനും ആശങ്കയില്ലാതെയും ആ ജലത്തിൽ ഉറങ്ങി.
സഹസ്രശീര്ഷാ വിശ്വാത്മാ സഹസ്രാക്ഷഃ സഹസ്രപാത് സഹസ്രബാഹുഃ സര്വജ്ഞഃ സര്വദേവഭവോദ്ഭവഃ
ആയിരം തലയും, ലോകത്തിന്റെ ആത്മാവും, ആയിരം കണ്ണുകളും, ആയിരം കാലുകളും, ആയിരം കൈകളും, എല്ലാം അറിയുന്നവനും, എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ഉത്ഭവവുമാണ് അവൻ.
ഹിരണ്യഗര്ഭോ രജസാ തമസാ ശങ്കരഃ സ്വയമ് സത്ത്വേന സര്വഗോ വിഷ്ണുഃ സര്വാത്മത്വേ മഹേശ്വരഃ
ഹിരണ്യഗർഭൻ, രാജസ്സും തമസ്സും കൊണ്ടു ശങ്കരനായി, സത്ത്വം കൊണ്ടു വിഷ്ണു സർവവ്യാപിയായും, മഹേശ്വരൻ എല്ലാറ്റിന്റെയും ആത്മാവായും നിലകൊള്ളുന്നു.
കാലാത്മാ കാലനാഭസ്തു ശുക്ലഃ കൃഷ്ണസ്തു നിര്ഗുണഃ നാരായണോ മഹാബാഹുഃ സര്വാത്മാ സദസന്മയഃ
കാലത്തിന്റെ ആത്മാവും, കാലം തന്നെ നാഭിയായവനും, വെളുത്തവനും, കറുത്തവൻ ഗുണരഹിതനുമാണ്. മഹാബാഹുവായ നാരായണൻ എല്ലാറ്റിന്റെയും ആത്മാവും, സത്തും അസത്തും ചേർന്നവനും ആകുന്നു.
തഥാഭൂതമഹം ദൃഷ്ട്വാ ശയാനം പങ്കജേക്ഷണമ് മായയാ മോഹിതസ്തസ്യ തമവോചമമര്ഷിതഃ
അങ്ങനെ പങ്കജാക്ഷനായി കിടക്കുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, അവന്റെ മായയാൽ ഞാൻ ഭ്രമിച്ചു, കോപത്തോടെ അവനോട് പറഞ്ഞു.
കസ്ത്വം വദേതി ഹസ്തേന സമുത്ഥാപ്യ സനാതനമ് തദാ ഹസ്തപ്രഹാരേണ തീവ്രേണ സ ദൃഢേന തു
ആർ നീ? എന്ന് ചോദിച്ചു, കൈകൊണ്ട് സനാതനനെ എഴുന്നേൽപ്പിച്ച്. അപ്പോൾ ശക്തമായ കൈയടിയാൽ,
പ്രബുദ്ധോ ഽഹീയശയനാത് സമാസീനഃ ക്ഷണം വശീ ദദര്ശ നിദ്രാവിക്ലിന്നനീരജാമലലോചനഃ
അവൻ ഉണർന്നു, അഹീഷയനത്തിൽ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റ്, ഒരു നിമിഷം ശാന്തനായി ഇരുന്നു. ഉറക്കത്തിന്റെ മങ്ങിയതില്ലാത്ത, നിർമ്മലമായ കണ്ണുകളാൽ അവൻ നോക്കി.
മാമഗ്രേ സംസ്ഥിതം ഭാസാധ്യാസിതോ ഭഗവാന് ഹരിഃ ആഹ ചോത്ഥായ ഭഗവാന് ഹസന്മാം മധുരം സകൃത്
എന്റെ മുന്നിൽ ഭാസ്വരമായ ഹരിച്ഛൻ നില്ക്കുകയായിരുന്നു. അവൻ എഴുന്നേറ്റു, ഒരു മധുരമായ പുഞ്ചിരിയോടെ എന്നോട് സംസാരിച്ചു.
സ്വാഗതംസ്വാഗതം വത്സ പിതാമഹ മഹാദ്യുതേ തസ്യ തദ്വചനം ശ്രുത്വാ സ്മിതപൂര്വം സുരര്ഷഭാഃ
"സ്വാഗതം, സ്വാഗതം, മകനേ, മഹാതേജസ്സുള്ള പിതാമഹനേ!" ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടു ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു.
രജസാ ബദ്ധവൈരശ് ച തമവോചം ജനാര്ദനമ് ഭാഷസേ വത്സ വത്സേതി സര്ഗസംഹാരകാരണമ്
രാഗവും വൈരവും കൊണ്ടു ബന്ധിച്ച ഞാൻ ജനാർദ്ദനനോട് പറഞ്ഞു: "സർഗ്ഗത്തിന്റെയും സംഹാരത്തിന്റെയും കാരണമായ നീ, എനിക്ക് വീണ്ടും വീണ്ടും 'മകനേ, മകനേ' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?"
മാമ് ഇഹാന്തഃസ്മിതം കൃത്വാ ഗുരുഃ ശിഷ്യമിവാനഘ കര്താരം ജഗതാം സാക്ഷാത് പ്രകൃതേശ് ച പ്രവര്തകമ്
ഇവിടെ നീ, അകത്തൊരു പുഞ്ചിരിയോടെ, ഗുരു ശിഷ്യനോട് സംസാരിക്കുന്നതുപോലെ എന്നോട് സംസാരിക്കുന്നു. ഞാൻ ലോകങ്ങളുടെ സാക്ഷാൽ സ്രഷ്ടാവും പ്രകൃതിയുടെ ആരംഭകനുമാണ്.
സനാതനമജം വിഷ്ണും വിരിഞ്ചിം വിശ്വസംഭവമ് വിശ്വാത്മാനം വിധാതാരം ധാതാരം പങ്കജേക്ഷണമ്
നീ എന്നെ ശാശ്വതനും ജനനമില്ലാത്ത വിഷ്ണുവും, സൃഷ്ടാവും, വിശ്വത്തിന്റെ ഉറവിടവും, സർവ്വാത്മാവും, നിലനിൽപ്പിനും, പദ്മനയനനുമെന്നു വിളിക്കുന്നു.
കിമര്ഥം ഭാഷസേ മോഹാദ് വക്തുമര്ഹസി സത്വരമ് സോ ഽപി മാമാഹ ജഗതാം കര്താഹമിതി ലോകയ
നീ ഇങ്ങനെ സംസാരിക്കുന്നത് എന്തിനാണ്? മോഹം കൊണ്ടാണോ? നീ സത്യം വേഗത്തിൽ പറയും വേണം. അപ്പോൾ അവൻ എന്നോട് പറഞ്ഞു: "ലോകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവാണ് ഞാൻ—നോക്കൂ!"
ഭര്താ ഹര്താ ഭവാന് അങ്ഗാദ് അവതീര്ണോ മമാവ്യയാത് വിസ്മൃതോ ഽസി ജഗന്നാഥം നാരായണമനാമയമ്
"നീ ഭർത്താവും സംഹാരകനും, എന്റെ അക്ഷയമായ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ഉദിച്ചവനുമാണ്. നീ ലോകനാഥനായ, കഷ്ടമില്ലാത്ത നാരായണനെ മറന്നിരിക്കുന്നു."
പുരുഷം പരമാത്മാനം പുരുഹൂതം പുരുഷ്ടുതമ് വിഷ്ണുമച്യുതമീശാനം വിശ്വസ്യ പ്രഭവോദ്ഭവമ്
"പരമപുരുഷൻ, പരമാത്മാവ്, അനേകം പ്രാർത്ഥനകൾക്കു അർഹൻ, മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവൻ, വിഷ്ണു, അച്യുതൻ, ഈശ്വരൻ, വിശ്വത്തിന്റെ ഉത്ഭവവും മൂലവും—all ഇതാണ് അവൻ."
തവാപരാധോ നാസ്ത്യത്ര മമ മായാകൃതം ത്വിദമ് ശൃണു സത്യം ചതുര്വക്ത്ര സര്വദേവേശ്വരോ ഹ്യയമ്
"ഇവിടെ നിന്നെ കുറ്റപ്പെടുത്താനില്ല; ഇതെല്ലാം എന്റെ മായയാൽ സംഭവിച്ചതാണ്. സത്യം കേൾക്കു, നാലുമുഖനേ: ഇവൻ സർവ്വദേവന്മാരുടെയും ഈശ്വരനാണ്."
കര്താ നേതാ ച ഹര്താ ച ന മയാസ്തി സമോ വിഭുഃ അഹമേവ പരം ബ്രഹ്മ പരം തത്ത്വം പിതാമഹ
"സൃഷ്ടാവും നേതാവും സംഹാരകനുമാണ് ഞാൻ; എന്നോട് തുല്യൻ ആരുമില്ല, മഹാബലശാലിയേ. പരബ്രഹ്മവും പരമസത്യവും പിതാമഹനേ, ഞാൻ തന്നെയാണ്."
അഹമേവ പരം ജ്യോതിഃ പരമാത്മാ ത്വഹം വിഭുഃ യദ്യദ്ദൃഷ്ടം ശ്രുതം സര്വം ജഗത്യസ്മിംശ്ചരാചരമ്
"പരമജ്യോതി, പരമാത്മാവ്, സർവ്വവ്യാപകൻ—all ഞാൻ തന്നെയാണ്. ഈ ലോകത്തിൽ കാണുന്നതും കേൾക്കുന്നതും, ചലിക്കുന്നതും അചലമായതും എല്ലാം എന്നിൽ തന്നെ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു."
തത്തദ്വിദ്ധി ചതുര്വക്ത്ര സര്വം മന്മയമിത്യഥ മയാ സൃഷ്ടം പുരാവ്യക്തം ചതുര്വിംശതികം സ്വയമ്
"നാലുമുഖനേ, ഇതെല്ലാം എന്നിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത് എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊൾക. മുമ്പ് ഞാൻ തന്നെ അവ്യക്തമായ ഇരുപത്തിനാലു തത്ത്വങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു."
നിത്യാന്താ ഹ്യണവോ ബദ്ധാഃ സൃഷ്ടാഃ ക്രോധോദ്ഭവാദയഃ പ്രസാദാദ്ധി ഭവാനണ്ഡാന്യ് അനേകാനീഹ ലീലയാ
"നിത്യമായ അനുക്കങ്ങൾ ബന്ധിതരായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു; കോപം മുതലായവ ഉദിച്ചുവന്നു. നിന്റെ കൃപയാൽ അനേകം അണ്ഡങ്ങൾ ഇവിടെ ലീലയായി ഉണ്ടാകുന്നു."
സൃഷ്ടാ ബുദ്ധിര്മയാ തസ്യാമ് അഹങ്കാരസ്ത്രിധാ തതഃ തന്മാത്രാപഞ്ചകം തസ്മാന് മനഃ ഷഷ്ഠേന്ദ്രിയാണി ച
"ബുദ്ധി ഞാൻ സൃഷ്ടിച്ചു; അതിൽ നിന്ന് മൂന്നുവിധമായ അഹങ്കാരം ഉദിച്ചു. അതിൽ നിന്ന് അഞ്ചു തന്മാത്രകൾ; അവയിൽ നിന്ന് മനസ്സും ആറു ഇന്ദ്രിയങ്ങളും."
ആകാശാദീനി ഭൂതാനി ഭൌതികാനി ച ലീലയാ ഇത്യുക്തവതി തസ്മിംശ് ച മയി ചാപി വചസ് തഥാ
"ആകാശം തുടങ്ങിയ ഭൂതങ്ങൾക്കും അവയുടെ ഭൗതിക രൂപങ്ങൾക്കും ഞാൻ ലീലയായി രൂപം നൽകി." ഇങ്ങനെ അവൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഞാനും അതുപോലെ പറഞ്ഞു.
ആവയോശ്ചാഭവദ്യുദ്ധം സുഘോരം രോമഹര്ഷണമ് പ്രലയാര്ണവമധ്യേ തു രജസാ ബദ്ധവൈരയോഃ
അപ്പോൾ ഞങ്ങൾ ഇരുവരും, രാഗവും വൈരവും കൊണ്ട് ബന്ധിതരായി, പ്രളയസമുദ്രത്തിന്റെ നടുവിൽ ഭയങ്കരവും രോമാഞ്ചം പകരുന്നതുമായ ഒരു യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ ലിങ്ഗമ് അഭവച്ചാവയോഃ പുരഃ വിവാദശമനാര്ഥം ഹി പ്രബോധാര്ഥം ച ഭാസ്വരമ്
അത്തവണ, ഞങ്ങളുടെ മുന്നിൽ, ഞങ്ങളുടെ വഴക്കിന് അവസാനമുണ്ടാക്കാനും ബോധം ഉണർത്താനും ഒരു പ്രകാശമുള്ള ലിംഗം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
ജ്വാലാമാലാസഹസ്രാഢ്യം കാലാനലശതോപമമ് ക്ഷയവൃദ്ധിവിനിര്മുക്തമ് ആദിമധ്യാന്തവര്ജിതമ്
അത് ആയിരക്കണക്കിന് ജ്വാലാമാലകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതായിരുന്നു; നൂറുകണക്കിന് കാലാഗ്നികൾ പോലെയും, വളർച്ചയോ ക്ഷയമോ ഇല്ലാത്തതും, ആരംഭം, നടുവു, അവസാനം ഇല്ലാത്തതുമായതുമായിരുന്നു.