ലിങ്ഗപുരാണമ്

ദാരുകോ ഽസുരസമ്ഭൂതസ് തപസാ ലബ്ധവിക്രമഃ സൂദയാമാസ കാലാഗ്നിര് ഇവ ദേവാന്ദ്വിജോത്തമാന്

അസുരരിൽ ജനിച്ച ദാരുകൻ തപസ്സിലൂടെ ശക്തി നേടി, കാലാഗ്നിപോലെ ദേവന്മാരെയും പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും കൊല്ലാൻ തുടങ്ങി.

ദാരുകേണ തദാ ദേവാസ് താഡിതാഃ പീഡിതാ ഭൃശമ് ബ്രഹ്മാണം ച തഥേശാനം കുമാരം വിഷ്ണുമേവ ച

അപ്പോൾ ദാരുകന്റെ ആക്രമണത്തിൽ ദേവന്മാരും ബ്രഹ്മാവും ഈശാനനും കുമാരനും വിഷ്ണുവും വലിയ പീഡനമനുഭവിച്ചു.

യമമിന്ദ്രമനുപ്രാപ്യ സ്ത്രീവധ്യ ഇതി ചാസുരഃ സ്ത്രീരൂപധാരിഭിഃ സ്തുത്യൈര് ബ്രഹ്മാദ്യൈര്യുധി സംസ്ഥിതൈഃ

ദാരുകൻ യമനും ഇന്ദ്രനും നേരിട്ടു, 'സ്ത്രീഹന്താവ്' എന്ന പേരിൽ സ്ത്രീരൂപം ധരിച്ച്, യുദ്ധത്തിനായി നിന്ന ബ്രഹ്മാദിമാരാൽ സ്തുതിക്കപ്പെട്ടു.

ബാധിതാസ്തേന തേ സര്വേ ബ്രഹ്മാണം പ്രാപ്യ വൈ ദ്വിജാഃ വിജ്ഞാപ്യ തസ്മൈ തത്സര്വം തേന സാര്ധമുമാപതിമ്

അവൻ മൂലം പീഡിതരായ എല്ലാവരും ബ്രഹ്മാവിനെ സമീപിച്ചു, ഉമാപതിയോടൊപ്പം എല്ലാം അവനോട് പറഞ്ഞു.

സമ്പ്രാപ്യ തുഷ്ടുവുഃ സര്വേ പിതാമഹപുരോഗമാഃ ബ്രഹ്മാ പ്രാപ്യ ച ദേവേശം പ്രണമ്യ ബഹുധാ നതഃ

അവരെല്ലാവരും ബ്രഹ്മാവിനെ മുന്നിൽ വെച്ച് സ്തുതിച്ചു; ബ്രഹ്മാവും ദേവന്മാരുടെ നാഥനെ പലവിധം നമസ്കരിച്ചു.

ദാരുണോ ഭഗവാന്ദാരുഃ പൂര്വം തേന വിനിര്ജിതാഃ നിഹത്യ ദാരുകം ദൈത്യം സ്ത്രീവധ്യം ത്രാതുമര്ഹസി

ഭയങ്കരനായ ദാരുകൻ മുമ്പ് അവരെ ജയിച്ചിരുന്നു; ദാരുകൻ എന്ന ദൈത്യനെ, സ്ത്രീഹന്താവിനെ, നീ കൊല്ലണം, ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണം.

വിജ്ഞപ്തിം ബ്രഹ്മണഃ ശ്രുത്വാ ഭഗവാന് ഭഗനേത്രഹാ ദേവീമുവാച ദേവേശോ ഗിരിജാം പ്രഹസന്നിവ

ബ്രഹ്മാവിന്റെ അപേക്ഷ കേട്ട ദേവന്മാരുടെ നാഥൻ, ഭഗന്റെ കണ്ണ് നശിപ്പിച്ചവൻ, ഗിരിജയെ നോക്കി, ഒരു പുഞ്ചിരിയോടെ സംസാരിച്ചു.

ഭവതീം പ്രാര്ഥയാമ്യദ്യ ഹിതായ ജഗതാം ശുഭേ വധാര്ഥം ദാരുകസ്യാസ്യ സ്ത്രീവധ്യസ്യ വരാനനേ

ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി, സുന്ദരമുഖിയായേ, ഈ സ്ത്രീഹന്താവായ ദാരുകനെ കൊല്ലാൻ ഞാൻ ഇന്നു നിന്നോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു.

അഥ സാ തസ്യ വചനം നിശമ്യ ജഗതോ ഽരണിഃ വിവേശ ദേഹേ ദേവസ്യ ദേവേശീ ജന്മതത്പരാ

അവളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ദേവതകളുടെ രാജ്ഞി, ലോകത്തിന്റെ ആശ്രയം, ജനനത്തിനായി ദേവന്റെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.

ഏകേനാംശേന ദേവേശം പ്രവിഷ്ടാ ദേവസത്തമമ് ന വിവേദ തദാ ബ്രഹ്മാ ദേവാശ്ചേന്ദ്രപുരോഗമാഃ

ഒരു ഭാഗം മാത്രം കൊണ്ട് അവൾ ദേവന്മാരുടെ നാഥനിൽ പ്രവേശിച്ചു; അപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവും ഇന്ദ്രനെ മുന്നിൽ വെച്ച ദേവന്മാരും അതറിയാതെ പോയി.

ഗിരിജാം പൂര്വവച്ഛംഭോര് ദൃഷ്ട്വാ പാര്ശ്വസ്ഥിതാം ശുഭാമ് മായയാ മോഹിതസ്തസ്യാഃ സര്വജ്ഞോ ഽപി ചതുര്മുഖഃ

പണ്ടത്തെപോലെ ശംഭുവിന്റെ പുറകിൽ നിന്ന ഗിരിജയെ കണ്ടപ്പോൾ, സർവ്വജ്ഞനായ നാലുമുഖൻ പോലും അവളുടെ മായയിൽ മയങ്ങി.

സാ പ്രവിഷ്ടാ തനും തസ്യ ദേവദേവസ്യ പാര്വതീ കണ്ഠസ്ഥേന വിഷേണാസ്യ തനും ചക്രേ തദാത്മനഃ

അപ്പോൾ പാർവതി, ദേവദേവന്റെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. അവന്റെ കഴുത്തിൽ കിടന്ന വിഷം കൊണ്ടു, ആ ശരീരം തനിക്കു സ്വന്തം ആക്കി.

താം ച ജ്ഞാത്വാ തഥാഭൂതാം തൃതീയേനേക്ഷണേന വൈ സസര്ജ കാലീം കാമാരിഃ കാലകണ്ഠീം കപര്ദിനീമ്

അവളെ അങ്ങനെ മാറിയതായും, മൂന്നാം കണ്ണിലൂടെ കണ്ടു, കാമന്റെ ശത്രു കാളിയെ സൃഷ്ടിച്ചു—കറുത്ത കഴുത്തും, കുഴഞ്ഞ മുടിയും ഉള്ള ദേവിയെ.

ജാതാ യദാ കാലിമകാലകണ്ഠീ ജാതാ തദാനീം വിപുലാ ജയശ്രീഃ ദേവേതരാണാമജയസ്ത്വസിദ്ധ്യാ തുഷ്ടിര്ഭവാന്യാഃ പരമേശ്വരസ്യ

കറുത്ത കഴുത്തുള്ള കാളി ജനിച്ചപ്പോൾ, ദേവന്മാർക്ക് വലിയ ജയവും മഹത്വവും ലഭിച്ചു. ദേവന്മല്ലാത്തവർ തോറ്റു. ഭവാനിക്കും പരമേശ്വരനും തൃപ്തി ഉണ്ടായി.

ജാതാം തദാനീം സുരസിദ്ധസംഘാ ദൃഷ്ട്വാ ഭയാദ് ദുദ്രുവുര് അഗ്നികല്പാമ് കാലീം ഗരാലംകൃതകാലകണ്ഠീമ് ഉപേന്ദ്രപദ്മോദ്ഭവശക്രമുഖ്യാഃ

അഗ്നിപോലുള്ള കാളിയെ, കഴുത്തിൽ വിഷം അലങ്കാരമാക്കി ജനിച്ചതും കണ്ടു, ഉപേന്ദ്രനും, പദ്മത്തിൽ ജനിച്ചവനും, ഇന്ദ്രനും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ദേവരും സിദ്ധന്മാരും ഭയത്തോടെ ഓടി.

തഥൈവ ജാതം നയനം ലലാടേ സിതാംശുലേഖാ ച ശിരസ്യുദഗ്രാ കണ്ഠേ കരാലം നിശിതം ത്രിശൂലം കരേ കരാലം ച വിഭൂഷണാനി

അവളുടെ നെറ്റിയിൽ ഒരു കണ്ണ്, തലയിൽ വെളുത്ത ചന്ദ്രക്കല, കഴുത്തിൽ ഭയങ്കരമായ ത്രിശൂലം, കൈയിൽ മൂർച്ഛിച്ച ത്രിശൂലം, ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ആഭരണങ്ങൾ—ഇവയും എല്ലാം അവളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

സാര്ധം ദിവ്യാംബരാ ദേവ്യാഃ സര്വാഭരണഭൂഷിതാഃ സിദ്ധേന്ദ്രസിദ്ധാശ് ച തഥാ പിശാചാ ജജ്ഞിരേ പുനഃ

ദിവ്യവസ്ത്രവും എല്ലാ ആഭരണങ്ങളും ധരിച്ച ദേവിയോടൊപ്പം, സിദ്ധരുടെയും അവരുടെ നേതാക്കളുടെയും പിശാചുകളുടെയും കൂട്ടം വീണ്ടും ജനിച്ചു.

ആജ്ഞയാ ദാരുകം തസ്യാഃ പാര്വത്യാഃ പരമേശ്വരീ ദാനവം സൂദയാമാസ സൂദയന്തം സുരാധിപാന്

അവളുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം, പരമേശ്വരിയായ പാർവതിയുടെ കല്പനയാൽ, ദേവന്മാരെ നശിപ്പിച്ചിരുന്ന ദാനവൻ ദാരുകൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു.

സംരംഭാതിപ്രസംഗാദ് വൈ തസ്യാഃ സര്വമിദം ജഗത് ക്രോധാഗ്നിനാ ച വിപ്രേന്ദ്രാഃ സംബഭൂവ തദാതുരമ്

അവളുടെ അത്യന്തം കോപത്താൽ, മഹർഷികളേ, ഈ ലോകം മുഴുവൻ അവളുടെ ക്രോധാഗ്നിയിൽ കത്തിപ്പോയി.

ഭവോ ഽപി ബാലരൂപേണ ശ്മശാനേ പ്രേതസംകുലേ രുരോദ മായയാ തസ്യാഃ ക്രോധാഗ്നിം പാതുമ് ഈശ്വരഃ

ഭവൻ, ബാലരൂപം എടുത്ത്, പ്രേതങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ശ്മശാനത്തിൽ, അവളുടെ കോപം കുടിക്കാനായി, തന്റെ മായയാൽ കരഞ്ഞു.

തം ദൃഷ്ട്വാ ബാലമീശാനം മായയാ തസ്യ മോഹിതാ ഉത്ഥാപ്യാഘ്രായ വക്ഷോജം സ്തനം സാ പ്രദദൌ ദ്വിജാഃ

അവൻ ബാലനായ ഈശാനനെ കണ്ടു, അവന്റെ മായയിൽ ആകൃഷ്ടയായി, അവളവനെ എടുത്തു, നെഞ്ചിൽ മണക്കി, മുലകുടിച്ചു കൊടുത്തു, ദ്വിജന്മാരേ.

സ്തനജേന തദാ സാര്ധം കോപമസ്യാഃ പപൌ പുനഃ ക്രോധേനാനേന വൈ ബാലഃ ക്ഷേത്രാണാം രക്ഷകോ ഽഭവത്

മുലപ്പാലിനോടൊപ്പം അവളുടെ കോപവും അവൻ കുടിച്ചു; ആ കോപം കൊണ്ടു ബാലൻ ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ രക്ഷകനായി.

മൂര്തയോ ഽഷ്ടൌ ച തസ്യാപി ക്ഷേത്രപാലസ്യ ധീമതഃ ഏവം വൈ തേന ബാലേന കൃതാ സാ ക്രോധമൂര്ഛിതാ

ക്ഷേത്രപാലനായ ആ ധീരന്റെ എട്ട് രൂപങ്ങളും അങ്ങനെ ഉദിച്ചു; ആ ബാലൻകൊണ്ടു, കോപത്തിൽ മുങ്ങിയ അവൾ ശാന്തിയായി.

കൃതമസ്യാഃ പ്രസാദാര്ഥം ദേവദേവേന താണ്ഡവമ് സംധ്യായാം സര്വഭൂതേന്ദ്രൈഃ പ്രേതൈഃ പ്രീതേന ശൂലിനാ

അവളെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ, ദേവദേവൻ ത്രിശൂലധാരിയും, സന്ധ്യാസമയത്ത് എല്ലാ ഭൂതഗണങ്ങളോടും പ്രേതങ്ങളോടും ചേർന്ന് താണ്ഡവം നടത്തി.

പീത്വാ നൃത്യാമൃതം ശംഭോര് ആകണ്ഠം പരമേശ്വരീ നനര്ത സാ ച യോഗിന്യഃ പ്രേതസ്ഥാനേ യഥാസുഖമ്

ശംഭുവിന്റെ നൃത്താമൃതം നിറയെ കുടിച്ച ശേഷം, പരമേശ്വരി നൃത്തം ചെയ്തു; യോഗിനിമാർ പ്രേതങ്ങളുടെ ഇടത്ത് ഇഷ്ടം പോലെ നൃത്തം ചെയ്തു.

തത്ര സബ്രഹ്മകാ ദേവാഃ സേന്ദ്രോപേന്ദ്രാഃ സമന്തതഃ പ്രണേമുസ്തുഷ്ടുവുഃ കാലീം പുനര്ദേവീം ച പാര്വതീമ്

അവിടെ ബ്രഹ്മാവിനോടൊപ്പം ദേവന്മാർ, ഇന്ദ്രനും ഉപേന്ദ്രനും ചുറ്റും, കാളിയെയും വീണ്ടും പാർവതിയെയും നമസ്കരിച്ചു, സ്തുതിച്ചു.

ഏവം സംക്ഷേപതഃ പ്രോക്തം താണ്ഡവം ശൂലിനഃ പ്രഭോഃ യോഗാനന്ദേന ച വിഭോസ് താണ്ഡവം ചേതി ചാപരേ

ഇങ്ങനെ, ത്രിശൂലധാരിയുടെ താണ്ഡവവും, യോഗാനന്ദത്തിൽ തിളങ്ങുന്ന മഹാത്മാവിന്റെ താണ്ഡവവും, സംക്ഷേപമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

പുരോപമന്യുനാ സൂത ഗാണപത്യം മഹേശ്വരാത് ക്ഷീരാര്ണവഃ കഥം ലബ്ധോ വക്തുമര്ഹസി സാംപ്രതമ്

സൂതാ, ഉപമന്യു മഹേശ്വരനിൽ നിന്ന് ഗണപതിയുടെ ഉപദേശം എങ്ങനെ ലഭിച്ചു, ക്ഷീരസമുദ്രം എങ്ങനെ ലഭിച്ചു എന്നത് ഇപ്പോൾ പറയണം.

ഏവം കാലീമ് ഉപാലഭ്യ ഗതേ ദേവേ ത്രിയംബകേ ഉപമന്യുഃ സമഭ്യര്ച്യ തപസാ ലബ്ധവാന്ഫലമ്

ഇങ്ങനെ കാളിയെ പ്രീതിപ്പെടുത്തി, ത്രയാംബകൻ പോയശേഷം, ഉപമന്യു തപസ്സോടെ ആരാധിച്ചു, ഫലം നേടി.