ലിങ്ഗപുരാണമ്

ഇക്ഷ്വാകുര് നഭഗശ് ചൈവ ധൃഷ്ണുഃ ശര്യാതിരേവ ച നരിഷ്യന്തശ് ച വൈ ധീമാന് നാഭാഗോ ഽരിഷ്ട ഏവ ച

ഇക്ഷ്വാകു, നഭഗ, ധൃഷ്ണു, ശര്യാതി, ധീരനായ നരിഷ്യന്ത, നാഭാഗ, അരിഷ്ട—

കരൂഷശ് ച പൃഷധ്രശ് ച നവൈതേ മാനവാഃ സ്മൃതാഃ ഇലാ ജ്യേഷ്ഠാ വരിഷ്ഠാ ച പുംസ്ത്വം പ്രാപ ച യാ പുരാ

കരൂഷനും പൃഷധ്രനും ചേർന്ന് ഈ ഒമ്പത് പേരും മനുവിന്റെ പുത്രന്മാരായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു. ഇല, മൂത്തവളും ശ്രേഷ്ഠയുമായവൾ, മുമ്പ് പുരുഷഭാവം നേടി.

സുദ്യുമ്ന ഇതി വിഖ്യാതാ പുംസ്ത്വം പ്രാപ്താ ത്വിലാ പുരാ മിത്രാവരുണയോസ്ത്വത്ര പ്രസാദാന്മുനിപുങ്ഗവാഃ

അവൾ പുരുഷഭാവം നേടി സുദ്യുമ്ന എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തയായി; മിത്രനും വരുണനും നൽകിയ അനുഗ്രഹത്താലാണ് ഇത് സംഭവിച്ചത്, മഹർഷിമാരേ.

പുനഃ ശരവണം പ്രാപ്യ സ്ത്രീത്വം പ്രാപ്തോ ഭവാജ്ഞയാ സുദ്യുമ്നോ മാനവഃ ശ്രീമാന് സോമവംശപ്രവൃദ്ധയേ

പിന്നീട് ശരവണമെന്ന കാടിൽ എത്തിയപ്പോൾ, മനുവിന്റെ മഹത്വമുള്ള പുത്രനായ സുദ്യുമ്നൻ, ശിവന്റെ ആജ്ഞയാൽ, സ്ത്രീഭാവം നേടി; ഇത് ചന്ദ്രവംശം വളരാനായിരുന്നു.

ഇക്ഷ്വാകോരശ്വമേധേന ഇലാ കിംപുരുഷോ ഽഭവത് ഇലാ കിംപുരുഷത്വേ ച സുദ്യുമ്ന ഇതി ചോച്യതേ

ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ അശ്വമേധയാഗം കൊണ്ടു ഇല കിംപുരുഷയായി; ആ നിലയിൽ അവളെ സുദ്യുമ്ന എന്നും വിളിക്കുന്നു.

മാസമേകം പുമാന്വീരഃ സ്ത്രീത്വം മാസമഭൂത്പുനഃ ഇലാ ബുധസ്യ ഭവനം സോമപുത്രസ്യ ചാശ്രിതാ

ഒരു മാസം പുരുഷനായി വീരനായിരുന്ന ഇല, അടുത്ത മാസം വീണ്ടും സ്ത്രീയായി. അവൾ സോമപുത്രനായ ബുധന്റെ വീട്ടിൽ പാർത്തി.

ബുധേനാന്തരമാസാദ്യ മൈഥുനായ പ്രവര്തിതാ സോമപുത്രാദ്ബുധാച്ചാപി ഐലോ ജജ്ഞേ പുരൂരവാഃ

ബുധനെ സമീപിച്ച ശേഷം, അവൾ അവനോടൊപ്പം ചേർന്നു; സോമപുത്രനായ ബുധനിൽ നിന്ന് ഐലനായ പുരൂരവസ്സ് ജനിച്ചു.

സോമവംശാഗ്രജോ ധീമാന് ഭവഭക്തഃ പ്രതാപവാന് ഇക്ഷ്വാകോര്വംശവിസ്താരം പശ്ചാദ്വക്ഷ്യേ തപോധനാഃ

ചന്ദ്രവംശത്തിലെ പ്രഥമനായ ധീരനും ശിവഭക്തനുമായ പുരൂരവസ്സ്, മഹാബലശാലിയായവൻ; ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ വംശവൃദ്ധിയെ ഞാൻ പിന്നീടു വിവരിക്കും, തപസ്സുള്ളവരേ.

പുത്രത്രയമഭൂത്തസ്യ സുദ്യുമ്നസ്യ ദ്വിജോത്തമാഃ ഉത്കലശ് ച ഗയശ്ചൈവ വിനതാശ്വസ്തഥൈവ ച

മഹാനായ സുദ്യുമ്നന് മൂന്നു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ: ഉത്കല, ഗയ, വിനതാശ്വ.

ഉത്കലസ്യോത്കലം രാഷ്ട്രം വിനതാശ്വസ്യ പശ്ചിമമ് ഗയാ ഗയസ്യ ചാഖ്യാതാ പുരീ പരമശോഭനാ

ഉത്കലന്റെ രാജ്യം ഉത്കലമായിരുന്നു; വിനതാശ്വന്റെ രാജ്യം പടിഞ്ഞാറ്; ഗയയുടെ നഗരം ഗയ എന്ന പേരിൽ അത്യന്തം മനോഹരമായിരുന്നു.

സുരാണാം സംസ്ഥിതിര്യസ്യാം പിതൄണാം ച സദാ സ്ഥിതിഃ ഇക്ഷ്വാകുജ്യേഷ്ഠദായാദോ മധ്യദേശമ് അവാപ്തവാന്

ആ നഗരത്തിൽ ദേവന്മാരുടെ സംഗമവും പിതാക്കന്മാരുടെ സ്ഥിരമായ വാസവും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ മൂത്തവംശജൻ മദ്ധ്യദേശം സ്വന്തമാക്കി.

കന്യാഭാവാച്ച സുദ്യുമ്നോ നൈവ ഭാഗമവാപ്തവാന് വസിഷ്ഠവചനാത് ത്വാസീത് പ്രതിഷ്ഠാനേ മഹാദ്യുതിഃ

സുദ്യുമ്നന് ഒരു മകളില്ലാത്തതിനാൽ അവൻ ഭാഗം ലഭിച്ചില്ല; പക്ഷേ വസിഷ്ഠന്റെ വാക്കുപോലെ മഹാത്മാവായവൻ പ്രതിഷ്ഠാനത്തിൽ വാസം ചെയ്തു.

പ്രതിഷ്ഠാ ധര്മരാജസ്യ സുദ്യുമ്നസ്യ മഹാത്മനഃ തത്പുരൂരവസേ പ്രാദാദ് രാജ്യം പ്രാപ്യ മഹായശാഃ

ധർമ്മരാജാവായ സുദ്യുമ്നന്റെ ദേശമായിരുന്നു പ്രതിഷ്ഠാ. രാജ്യം ലഭിച്ച ശേഷം, മഹാപ്രശസ്തനായ പുരൂരവസിന് അത് അവൻ നൽകി.

മാനവേയോ മഹാഭാഗഃ സ്ത്രീപുംസോര്ലക്ഷണാന്വിതഃ ഇക്ഷ്വാകോരഭവദ്വീരോ വികുക്ഷിര്ധര്മവിത്തമഃ

മാനവേയൻ മഹാഭാഗൻ, സ്ത്രീയും പുരുഷനും ഉള്ള ലക്ഷണങ്ങൾക്കൊണ്ട് സമ്പന്നനായവൻ, ഇക്ഷ്വാകുവിന് ജനിച്ച വീരനും ധർമ്മത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമായ വികുക്ഷി എന്ന പുത്രനാണ്.

ജ്യേഷ്ഠഃ പുത്രശതസ്യാസീദ് ദശ പഞ്ച ച തത്സുതാഃ അഭൂജ്ജ്യേഷ്ഠഃ കകുത്സ്ഥശ് ച കകുത്സ്ഥാത്തു സുയോധനഃ

അവൻ നൂറ് പുത്രന്മാരിൽ മൂത്തവനായിരുന്നു. അവന്റെ പുത്രന്മാർ പതിനഞ്ചും പത്തും ആയി ഇരുപത് പേർ. അവരിൽ മൂത്തവൻ കകുത്സ്ഥൻ. കകുത്സ്ഥനിൽ നിന്ന് സുയോധനൻ ജനിച്ചു.

തതഃ പൃഥുര്മുനിശ്രേഷ്ഠാ വിശ്വകഃ പാര്ഥിവസ് തഥാ വിശ്വകസ്യാര്ദ്രകോ ധീമാന് യുവനാശ്വസ്തു തത്സുതഃ

അതിനുശേഷം, മുനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ പൃഥു, രാജാവായ വിശ്വക, വിശ്വകന്റെ പുത്രനായ അറ്ദ്രകൻ എന്ന ജ്ഞാനിയും, അവന്റെ പുത്രനായ യുവനാശ്വനും ജനിച്ചു.

ശാബസ്തിശ് ച മഹാതേജാ വംശകസ്തു തതോ ഽഭവത് നിര്മിതാ യേന ശാബസ്തീ ഗൌഡദേശേ ദ്വിജോത്തമാഃ

മഹാ തേജസ്സുള്ള ശാബസ്തി, പിന്നെ വംശകൻ ജനിച്ചു. ശാബസ്തി ഗോത്രം ഗൗഡദേശത്ത് സ്ഥാപിച്ചത് വംശകനാണ്, ദ്വിജന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ.

വംശാച്ച ബൃഹദശ്വോ ഽഭൂത് കുവലാശ്വസ്തു തത്സുതഃ ധുന്ധുമാരത്വമാപന്നോ ധുന്ധും ഹത്വാ മഹാബലമ്

വംശകന്റെ പുത്രനായ ബൃഹദശ്വൻ, അവന്റെ പുത്രൻ കുവലാശ്വൻ. മഹാബലൻ ആയ ധുന്ധുവിനെ കൊന്നതുകൊണ്ട് അവൻ ധുന്ധുമാരൻ എന്ന പേര് നേടി.

ധുന്ധുമാരസ്യ തനയാസ് ത്രയസ്ത്രൈലോക്യവിശ്രുതാഃ ദൃഢാശ്വശ്ചൈവ ചണ്ഡാശ്വഃ കപിലാശ്വശ് ച തേ സ്മൃതാഃ

ധുന്ധുമാരന് മൂന്ന് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു, മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തരായവർ: ദൃഢാശ്വൻ, ചണ്ഡാശ്വൻ, കപിലാശ്വൻ — ഇവരാണ് ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നത്.

ദൃഢാശ്വസ്യ പ്രമോദസ്തു ഹര്യശ്വസ്തസ്യ വൈ സുതഃ ഹര്യശ്വസ്യ നികുമ്ഭസ്തു സംഹതാശ്വസ്തു തത്സുതഃ

ദൃഢാശ്വനിൽ നിന്ന് പ്രമോദൻ ജനിച്ചു, അവന്റെ പുത്രൻ ഹര്യാശ്വൻ. ഹര്യാശ്വനിൽ നിന്ന് നികുംബൻ, അവന്റെ പുത്രൻ സംഹതാശ്വൻ.

കൃശാശ്വോ ഽഥ രണാശ്വശ് ച സംഹതാശ്വാത്മജാവുഭൌ യുവനാശ്വോ രണാശ്വസ്യ മാന്ധാതാ തസ്യ വൈ സുതഃ

സംഹതാശ്വന്റെ രണ്ടു പുത്രന്മാർ: കൃഷ്ണാശ്വനും രണാശ്വനും. രണാശ്വന്റെ പുത്രൻ യുവനാശ്വൻ, അവന്റെ പുത്രൻ മാംധാതാവ്.

മാന്ധാതുഃ പുരുകുത്സോ ഽഭൂദ് അമ്ബരീഷശ് ച വീര്യവാന് മുചുകുന്ദശ് ച പുണ്യാത്മാ ത്രയസ്ത്രൈലോക്യവിശ്രുതാഃ

മാംധാതാവിൽ നിന്ന് പുരുകുത്സൻ, വീര്യശാലിയായ അംബരീഷൻ, പുണ്യാത്മാവായ മുചുകുന്ദൻ — ഈ മൂവരും മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തരാണ്.

അംബരീഷസ്യ ദായാദോ യുവനാശ്വോ ഽപരഃ സ്മൃതഃ ഹരിതോ യുവനാശ്വസ്യ ഹരിതാസ്തു യതഃ സ്മൃതാഃ

അംബരീഷന്റെ വംശാവലി യുവനാശ്വൻ എന്ന മറ്റൊരു പുത്രനാണ്. യുവനാശ്വനിൽ നിന്ന് ഹരിതൻ, അവനിൽ നിന്ന് ഹരിതർ എന്നവർ അറിയപ്പെടുന്നു.

ഏതേ ഹ്യങ്ഗിരസഃ പക്ഷേ ക്ഷത്രോപേതാ ദ്വിജാതയഃ പുരുകുത്സസ്യ ദായാദസ് ത്രസദ്ദസ്യുര് മഹായശാഃ

ഇവരൊക്കെയും അങ്കിരസുകളുടെ വംശത്തിൽ നിന്നുള്ളവർ, പക്ഷേ ക്ഷത്രിയരായി ദ്വിജന്മാരായി മാറി. പുരുകുത്സന്റെ വംശാവലി ത്രസദ്ദസ്യു എന്ന മഹാശൂരനാണ്.

നര്മദായാം സമുത്പന്നഃ സമ്ഭൂതിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ വിഷ്ണുവൃദ്ധഃ സുതസ്തസ്യ വിഷ്ണുവൃദ്ധാ യതഃ സ്മൃതാഃ

നർമദാ തീരത്ത് ജനിച്ചവൻ സംഭൂതി, അവന്റെ പുത്രൻ വിഷ്ണുവൃദ്ധൻ. വിഷ്ണുവൃദ്ധനിൽ നിന്ന് വിഷ്ണുവൃദ്ധർ എന്നവർ അറിയപ്പെടുന്നു.

ഏതേ ഹ്യങ്ഗിരസഃ പക്ഷേ ക്ഷത്രോപേതാഃ സമാശ്രിതാഃ സമ്ഭൂതിരപരം പുത്രമ് അനരണ്യമജീജനത്

ഇവരും അങ്കിരസുകളുടെ വംശത്തിൽ നിന്നുള്ളവർ, പക്ഷേ ക്ഷത്രിയരായി മാറി. സംഭൂതി മറ്റൊരു പുത്രനായ അനരണ്യനെ ജനിപ്പിച്ചു.

രാവണേന ഹതോ യോ ഽസൌ ത്രൈലോക്യവിജയേ ദ്വിജാഃ ബൃഹദശ്വോ ഽനരണ്യസ്യ ഹര്യശ്വസ്തസ്യ ചാത്മജഃ

ത്രൈലോക്യവിജയത്തിനിടെ രാവണൻ കൊല്ലപ്പെട്ടവൻ അനരണ്യനാണ്, ദ്വിജന്മാരേ. അനരണ്യന്റെ പുത്രൻ ബൃഹദശ്വൻ, അവന്റെ പുത്രൻ ഹര്യാശ്വൻ.

ഹര്യശ്വാത്തു ദൃഷദ്വത്യാം ജജ്ഞേ വസുമനാ നൃപഃ തസ്യ പുത്രോ ഽഭവദ്രാജാ ത്രിധന്വാ ഭവഭാവിതഃ

ഹര്യാശ്വനിൽ നിന്ന് ദൃഢദ്വതീ തീരത്ത് വസുമാനസ് രാജാവ് ജനിച്ചു. അവന്റെ പുത്രൻ ഭഗവാന്റെ അനുഗ്രഹം ലഭിച്ച ത്രിധൻവൻ രാജാവാണ്.

പ്രസാദാദ് ബ്രഹ്മസൂനോര് വൈ തണ്ഡിനഃ പ്രാപ്യ ശിഷ്യതാമ് അശ്വമേധസഹസ്രസ്യ ഫലം പ്രാപ്യ തദാജ്ഞയാ

ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായ തണ്ടിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ ശിഷ്യനായതോടെ, അവൻ ആയിരം അശ്വമേധ യാഗത്തിന്റെ ഫലം തണ്ടിയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം നേടി.