സരഥോ ഽധിഷ്ഠിതോ ദേവൈര് ആദിത്യൈര്മുനിഭിസ് തഥാ ഗന്ധര്വൈരപ്സരോഭിശ് ച ഗ്രാമണീസര്പരാക്ഷസൈഃ
ആ രഥം ദേവന്മാർ, ആദിത്യന്മാർ, മുനികൾ, ഗന്ധർവന്മാർ, അപ്സരസ്സുകൾ, നേതാക്കൾ, പാമ്പുകൾ, രാക്ഷസന്മാർ എന്നിവരാൽ നിയന്ത്രിക്കപ്പെടുന്നു.
ഏതേ വസന്തി വൈ സൂര്യേ ദ്വൌ ദ്വൌ മാസൌ ക്രമേണ തു ആപ്യായയന്തി ചാദിത്യം തേജോഭിര് ഭാസ്കരം ശിവമ്
ഇവരിൽ ഓരോ ജോഡിയും രണ്ട് മാസം വീതം സൂര്യനോടൊപ്പം പാർക്കുന്നു; അവർ തങ്ങളുടെ ശക്തികൾകൊണ്ട് ഭാസ്കരനായ ദൈവത്തെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു.
ഗ്രഥിതൈഃ സ്വൈര്വചോഭിസ്തു സ്തുവന്തി മുനയോ രവിമ് ഗന്ധര്വാപ്സരസശ്ചൈവ നൃത്യഗേയൈരുപാസതേ
മുനികൾ സ്വയം രചിച്ച വാക്കുകൾ കൊണ്ട് രവിയെ സ്തുതിക്കുന്നു; ഗന്ധർവരും അപ്സരസ്സുകളും നൃത്തഗാനങ്ങളാൽ അവനെ ആരാധിക്കുന്നു.
ഗ്രാമണീയക്ഷഭൂതാനി കുര്വതേ ഽഭീഷുസംഗ്രഹമ് സര്പാ വഹന്തി വൈ സൂര്യം യാതുധാനാ അനുയാന്തി ച
നേതാക്കളും യക്ഷന്മാരും ഭൂതങ്ങൾ ആയുധങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നു; പാമ്പുകൾ സൂര്യനെ വഹിക്കുന്നു, യാതുധാനന്മാർ അവനെ പിന്തുടരുന്നു.
വാലഖില്യാ നയന്ത്യസ്തം പരിവാര്യോദയാദ്രവിമ് ഇത്യേതേ വൈ വസന്തീഹ ദ്വൌ ദ്വൌ മാസൌ ദിവാകരേ
വാലഖില്യന്മാർ സൂര്യനെ അസ്തമയത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു, ഉദയത്തിൽ ചുറ്റി നില്ക്കുന്നു; അങ്ങനെ, ഓരോ ജോഡിയും രണ്ട് മാസം വീതം സൂര്യനോടൊപ്പം പാർക്കുന്നു.
മധുശ് ച മാധവശ്ചൈവ ശുക്രശ് ച ശുചിരേവ ച നഭോനഭസ്യൌ വിപ്രേന്ദ്രാ ഇഷശ്ചോര്ജസ്തഥൈവ ച
മധു, മാധവം, ശുക്രം, ശുചി, നഭസ്സ്, നഭസ്യ, ഇഷ, ഊർജ്ജം എന്നിവയും, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, ഇവരും കൂടെ.
സഹഃസഹസ്യൌ ച തഥാ തപസ്യശ് ച തപഃ പുനഃ ഏതേ ദ്വാദശ മാസാസ്തു വര്ഷം വൈ മാനുഷം ദ്വിജാഃ
സഹസും സഹസ്യനും, അതുപോലെ തപസ്യയും തപസ്സും, ഇതൊക്കെയാണ് പന്ത്രണ്ടു മാസങ്ങൾ, ഇവ ചേർന്ന് മനുഷ്യരുടെ ഒരു വർഷം ആകുന്നു, ദ്വിജന്മാരേ.
വാസന്തികസ് തഥാ ഗ്രൈഷ്മഃ ശുഭോ വൈ വാര്ഷികസ് തഥാ ശാരദശ് ച ഹിമശ്ചൈവ ശൈശിര ഋതവഃ സ്മൃതാഃ
വസന്തം, ഗ്രീഷ്മം, വര്ഷം, ശരത്, ഹേമന്തം, ശിശിരം — ഇവയാണ് ঋതുക്കൾ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ധാതാര്യമാഥ മിത്രശ് ച വരുണശ്ചേന്ദ്ര ഏവ ച വിവസ്വാംശ്ചൈവ പൂഷാ ച പര്ജന്യോ ഽംശുര് ഭഗസ് തഥാ
ധാതാവ്, അർയമൻ, മിത്രൻ, വരുണൻ, ഇന്ദ്രൻ, വിവസ്വാൻ, പൂഷൻ, പർജന്യൻ, അംശു, ഭാഗൻ — ഇവരാണ് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
ത്വഷ്ടാ വിഷ്ണുഃ പുലസ്ത്യശ് ച പുലഹശ്ചാത്രിരേവ ച വസിഷ്ഠശ്ചാങ്ഗിരാശ്ചൈവ ഭൃഗുര്ബുദ്ധിമതാം വരഃ
ത്വഷ്ടാവ്, വിഷ്ണു, പുലസ്ത്യൻ, പുലഹൻ, അത്രി, വസിഷ്ഠൻ, അങ്കിരസ്, ഭൃഗു — ബുദ്ധിമാന്മാരിൽ പ്രധാനൻ.
ഭാരദ്വാജോ ഗൌതമശ് ച കശ്യപശ് ച ക്രതുസ് തഥാ ജമദഗ്നിഃ കൌശികശ് ച വാസുകിഃ കങ്കണീകരഃ
ഭാരദ്വാജൻ, ഗൗതമൻ, കശ്യപൻ, ക്രതു, ജമദഗ്നി, കൗശികൻ, വാസുകി, കങ്കണീകരൻ.
തക്ഷകശ് ച തഥാ നാഗ ഏലാപത്രസ് തഥാ ദ്വിജാഃ ശങ്ഖപാലസ് തഥാ ചാന്യസ് ത്വ് ഐരാവത ഇതി സ്മൃതഃ
തക്ഷകൻ, അതുപോലെ നാഗൻ, ഏലാപത്രൻ, ശംഖപാലൻ, മറ്റൊരാൾ — ഐരാവതൻ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു, ദ്വിജന്മാരേ.
ധനഞ്ജയോ മഹാപദ്മസ് തഥാ കര്കോടകഃ സ്മൃതഃ കമ്ബലോ ഽശ്വതരശ്ചൈവ തുമ്ബുരുര്നാരദസ് തഥാ
ധനഞ്ജയൻ, മഹാപദ്മൻ, കർക്കോടകൻ, കംബളൻ, അശ്വതരൻ, തുംബുരു, നാരദൻ — ഇവരാണ് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
ഹാഹാ ഹൂഹൂര്മുനിശ്രേഷ്ഠാ വിശ്വാവസുരനുത്തമഃ ഉഗ്രസേനോ ഽഥ സുരുചിര് അന്യശ്ചൈവ പരാവസുഃ
ഹാഹാ, ഹൂഹൂ — മഹാമുനിമാർ, വിശ്വാവസു എന്ന ഉത്തമൻ, ഉഗ്രസേനൻ, സുരുചി, മറ്റൊരാൾ — പരാവസു.
ചിത്രസേനോ മഹാതേജാശ് ചോര്ണായുശ്ചൈവ സുവ്രതാഃ ധൃതരാഷ്ട്രഃ സൂര്യവര്ചാ ദേവീ സാക്ഷാത് കൃതസ്ഥലാ
ചിത്രസേനൻ — മഹാതേജസ്സുള്ളവൻ, ഊർണായു — സത്യവ്രതനായവൻ, ധൃതരാഷ്ട്രൻ, സൂര്യവർചസ്, ദേവി കൃതസ്ഥലാ.
ശുഭാനനാ ശുഭശ്രോണിര് ദിവ്യാ വൈ പുഞ്ജികസ്ഥലാ മേനകാ സഹജന്യാ ച പ്രമ്ലോചാഥ ശുചിസ്മിതാ
ശുഭാനന, ശുഭശ്രോണി, ദിവ്യയായ പുഞ്ചികസ്ഥലാ, മേനക, സഹജന്യ, പ്രമ്ലോച, ശുചിസ്മിത.
അനുമ്ലോചാ ഘൃതാചീ ച വിശ്വാചീ ചോര്വശീ തഥാ പൂര്വചിത്തിരിതി ഖ്യാതാ ദേവീ സാക്ഷാത്തിലോത്തമാ
അനുമ്ലോച, ഘൃതാചി, വിശ്വാചി, ഊർവശി, പ്രശസ്തയായ പൂർവചിത്തി, ദേവിയായ തിലോത്തമ.
രംഭാ ചാമ്ഭോജവദനാ രഥകൃദ് ഗ്രാമണീഃ ശുഭഃ രഥൌജാ രഥചിത്രശ് ച സുബാഹുര്വൈ രഥസ്വനഃ
റംഭ, അംബോജവദന, രഥകൃത്, ശ്രേഷ്ഠനായ ഗ്രാമണി, രഥോജ, രഥചിത്ര, സുബാഹു, രഥസ്വന.
വരുണശ് ച തഥൈവാന്യഃ സുഷേണഃ സേനജിച്ഛുഭഃ താര്ക്ഷ്യശ്ചാരിഷ്ടനേമിശ് ച ക്ഷതജിത് സത്യജിത്തഥാ
വരുണൻ, മറ്റൊരാൾ — സുഷേണൻ, ശ്രേഷ്ഠനായ സേനജിത്, താർക്ഷ്യൻ, അരിഷ്ടനെമി, ക്ഷതജിത്, സത്യജിത്.
രക്ഷോഹേതിഃ പ്രഹേതിശ് ച പൌരുഷേയോ വധസ് തഥാ സര്പോ വ്യാഘ്രഃ പുനശ്ചാപോ വാതോ വിദ്യുദ്ദിവാകരഃ
രക്ഷോഹേതി, പ്രഹേതി, പൗരുഷേയൻ, വധ, പാമ്പ്, കടുവ, വീണ്ടും വെള്ളം, കാറ്റ്, മിന്നൽ, സൂര്യൻ.
ബ്രഹ്മോപേതശ് ച രക്ഷേന്ദ്രോ യജ്ഞോപേതസ്തഥൈവ ച ഏതേ ദേവാദയഃ സര്വേ വസന്ത്യര്കേ ക്രമേണ തു
ബ്രഹ്മോപേതൻ, രക്ഷസുകളുടെ രാജാവ്, യജ്ഞോപേതൻ — ഇവരും, ഈ ദേവന്മാരും മറ്റും അർക്കനിൽ ക്രമമായി വസിക്കുന്നു.
സ്ഥാനാഭിമാനിനോ ഹ്യേതേ ഗണാ ദ്വാദശ സപ്തകാഃ ധാത്രാദിവിഷ്ണുപര്യന്താ ദേവാ ദ്വാദശ കീര്തിതാഃ
സ്ഥാനങ്ങൾക്ക് അധികാരമുള്ള പന്ത്രണ്ടു കൂട്ടങ്ങൾ, ഓരോന്നിലും ഏഴുപേർ; ധാതാവിൽ നിന്ന് വിഷ്ണുവുവരെ പന്ത്രണ്ടു ദേവന്മാരാണ് പ്രസിദ്ധമായത്.
ആദിത്യം പരമം ഭാനും ഭാഭിരാപ്യായയന്തി തേ പുലസ്ത്യാദ്യാഃ കൌശികാന്താ മുനയോ മുനിസത്തമാഃ
പുലസ്ത്യനിൽ നിന്ന് കൗശികൻവരെ, മഹാമുനിമാർ, അവരുടെ പ്രകാശം കൊണ്ട് പരമമായ സൂര്യനെ നിറയ്ക്കുന്നു.
ദ്വാദശൈവ സ്തവൈര്ഭാനും സ്തുവന്തി ച യഥാക്രമമ് നാഗാശ്ചാശ്വതരാന്താസ്തു വാസുകിപ്രമുഖാഃ ശുഭാഃ
ഈ പന്ത്രണ്ടുപേരും ക്രമമായി സ്തുതികൾ കൊണ്ട് സൂര്യനെ പാടുന്നു; വാസുകിയിൽ നിന്ന് അശ്വതരൻവരെ ശുഭമായ നാഗന്മാരും അങ്ങനെ തന്നെ ചെയ്യുന്നു.
ദ്വാദശൈവ മഹാദേവം വഹന്ത്യേവം യഥാക്രമമ് ക്രമേണ സൂര്യവര്ചാന്താസ് തുമ്ബുരുപ്രമുഖാമ്ബുപമ്
പന്ത്രണ്ടുപേരാണ് മഹാദേവനെ ക്രമമായി ചുമക്കുന്നത്. ഇവരിൽ സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രഭയുള്ളവർ അവസാനിക്കുന്നവരാണ്. തുമ്പുരു മുതലായവരാണ് ഇവരിൽ പ്രധാനികൾ, വെള്ളം ചുമക്കുന്നവരെപ്പോലെ.
ഗീതൈരേനമുപാസന്തേ ഗന്ധര്വാ ദ്വാദശോത്തമാഃ കൃതസ്ഥലാദ്യാ രംഭാന്താ ദിവ്യാശ്ചാപ്സരസോ രവിമ്
കൃതസ്ഥല തുടങ്ങിയ പന്ത്രണ്ട് പ്രധാന ഗാന്ധർവന്മാരും, രംഭാ വരെ ദിവ്യമായ അപ്സരസുകളും, സൂര്യനെ ആരാധിക്കുന്നതുപോലെ ഗാനങ്ങൾപാടി അവനെ ആരാധിക്കുന്നു.
താണ്ഡവൈഃ സരസൈഃ സര്വാശ് ചോപാസന്തേ യഥാക്രമമ് ദിവ്യാഃ സത്യജിദന്താശ് ച ഗ്രാമണ്യോ രഥകൃന്മുഖാഃ
സത്യജിത് മുതൽ രഥകൃത് വരെ ദിവ്യനായ നേതാക്കൾ എല്ലാവരും മനോഹരമായ താണ്ഡവനൃത്തങ്ങൾകൊണ്ട് ക്രമമായി അവനെ ആരാധിക്കുന്നു.
ദ്വാദശാസ്യ ക്രമേണൈവ കുര്വതേ ഽഭീഷുസംഗ്രഹമ് പ്രയാന്തി യജ്ഞോപേതാന്താ രക്ഷോഹേതിമുഖാഃ സഹ
പന്ത്രണ്ടു മുഖങ്ങളുള്ളവർ ക്രമത്തിൽ ആയുധങ്ങൾ ഒന്നിച്ചു കൂട്ടുന്നു. യജ്ഞത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന രക്ഷോഹേതി മുതലായവർ കൂടി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു.
സായുധാ ദ്വാദശൈവൈതേ രാക്ഷസാശ്ച യഥാക്രമമ് ധാതാര്യമാ പുലസ്ത്യശ് ച പുലഹശ് ച പ്രജാപതിഃ
ഈ പന്ത്രണ്ടുപേരും ആയുധധാരികളായ രാക്ഷസന്മാരാണ്: ധാതാ, അര്യമൻ, പുലസ്ത്യൻ, പുലഹൻ, പ്രജാപതി എന്നിവരാണ്.
ഉരഗോ വാസുകിശ്ചൈവ കങ്കണീകശ് ച താവുഭൌ തുമ്ബുരുര് നാരദശ്ചൈവ ഗന്ധര്വൌ ഗായതാം വരൌ
ഉരഗനും വാസുകിയും, കങ്കണികനും ഈ രണ്ടുപേരും; തുമ്പുരുവും നാരദനും ഗാനത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രഗത്ഭരായ ഗാന്ധർവന്മാരും.