ലിങ്ഗപുരാണമ്

ശൈലം രസാതലം വിപ്രാഃ ശാര്കരം ഹി തലാതലമ് പീതം സുതലമിത്യുക്തം വിതലം വിദ്രുമപ്രഭമ്

ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, രസാതലം ഒരു പർവ്വതമാണ്; ശാർകരം തലയിടമാണ്; പീതം സുതലമെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു; വിതലം പവഴംപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു.

സിതം ഹി അതലം തച്ച തലം യച്ച സിതേതരമ് ക്ഷ്മായാസ്തു യാവദ്വിസ്താരോ ഹ്യ് അധസ്തേഷാം ച സുവ്രതാഃ

അറ്റലം വെള്ളയാണു, തലയിടവും അതുപോലെ വെള്ളയാണ്; അവയിൽ മറ്റെന്ത് വെള്ളയാണോ അതും. ധർമ്മശീലന്മാരേ, അവയുടെ വിസ്തൃതി ഭൂമിയ്ക്ക് തുല്യമാണ്.

തലാനാം ചൈവ സര്വേഷാം താവത്സംഖ്യാ സമാഹിതാ സഹസ്രയോജനം വ്യോമ ദശസാഹസ്രമേവ ച

ഈ എല്ലാ തലയിടങ്ങളുടെ എണ്ണം ഇങ്ങനെ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു; ആകാശം ആയിരം യോജനവും പത്തു ആയിരം യോജനവും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.

ലക്ഷം സപ്തസഹസ്രം ഹി തലാനാം സഘനസ്യ തു വ്യോമ്നഃ പ്രമാണം മൂലം തു ത്രിംശത്സാഹസ്രകേണ തു

തലയിടങ്ങളുടെ കനത്ത ഭാഗം ഒരു ലക്ഷം ഏഴായിരം യോജനമാണ്; ആകാശത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം മുപ്പതിനായിരം യോജനമാണ്.

സുവര്ണേന മുനിശ്രേഷ്ഠാസ് തഥാ വാസുകിനാ ശുഭമ് രസാതലമിതി ഖ്യാതം തഥാന്യൈശ് ച നിഷേവിതമ്

മഹർഷിമാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, രസാതലം പൊന്നുപോലെയും ശുഭമായതുമായ സ്ഥലമായി പ്രശസ്തമാണ്; വാസുകിയും മറ്റുള്ളവരും അവിടെ വസിക്കുന്നു.

വിരോചനഹിരണ്യാക്ഷനരകാദ്യൈശ് ച സേവിതമ് തലാതലമിതി ഖ്യാതം സര്വശോഭാസമന്വിതമ്

വിരോചനനും ഹിരണ്യാക്ഷനും നരകനും മറ്റും സേവിക്കുന്നതും എല്ലാ ഭംഗിയും നിറഞ്ഞതുമായ സ്ഥലമാണ് തലയിടം.

വൈനായകാദിഭിശ്ചൈവ കാലനേമിപുരോഗമൈഃ പൂര്വദേവൈഃ സമാകീര്ണം സുതലം ച തഥാപരൈഃ

വൈനായകനും കാലനേമിയും മുൻകാല ദേവന്മാരും മറ്റു പലരുമായി സുതലം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

വിതലം ദാനവാദ്യൈശ് ച താരകാഗ്നിമുഖൈസ് തഥാ മഹാന്തകാദ്യൈര് നാഗൈശ് ച പ്രഹ്ലാദേനാസുരേണ ച

വിതലം ദാനവന്മാരും താരകനും അഗ്നിമുഖനും മഹാന്തകനും നാഗന്മാരും അസുരനായ പ്രഹ്ലാദനും വസിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ്.

വിതലം ചാത്ര വിഖ്യാതം കമ്ബലാശ്വനിഷേവിതമ് മഹാകുമ്ഭേന വീരേണ ഹയഗ്രീവേണ ധീമതാ

വിതലം കംബലനും അശ്വനും മഹാകുംഭ എന്ന വീരനും ധീരനായ ഹയഗ്രീവനും സേവിക്കുന്നതായും പ്രശസ്തമാണ്.

ശങ്കുകര്ണേന സംഭിന്നം തഥാ നമുചിപൂര്വകൈഃ തഥാന്യൈര് വിവിധൈര് വീരൈസ് തലം ചൈവ സുശോഭിതമ്

ശങ്കുകർണ്ണനും നമുചിയും അവന്റെ അനുയായികളും മറ്റു പല വീരന്മാരും ചേർന്ന് തലയിടം ഭംഗിയായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.

തലേഷു തേഷു സര്വേഷു ചാമ്ബയാ പരമേശ്വരഃ സ്കന്ദേന നന്ദിനാ സാര്ധം ഗണപൈഃ സര്വതോ വൃതഃ

ഈ എല്ലാ തലയിടങ്ങളിലും പരമേശ്വരൻ അംബയോടും സ്കന്ദനോടും നന്ദിയോടും കൂടെ ഗണങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് വസിക്കുന്നു.

തലാനാം ചൈവ സര്വേഷാമ് ഊര്ധ്വതഃ സപ്തസപ്തമാഃ ക്ഷ്മാതലാനി ധരാ ചാപി സപ്തധാ കഥയാമി വഃ

തലയിടങ്ങളുടെ മുകളിൽ ഏഴെണ്ണം വീതം ഏഴു ഭൂമിതലങ്ങൾ ഉണ്ട്; ആ ഭൂമിയുടെ ഏഴു വിഭജനങ്ങൾ ഞാൻ നിങ്ങള്ക്ക് വിശദീകരിക്കുന്നു.

സപ്തദ്വീപാ തഥാ പൃഥ്വീ നദീപര്വതസംകുലാ സമുദ്രൈഃ സപ്തഭിശ്ചൈവ സര്വതഃ സമലംകൃതാ

ഭൂമി ഏഴു ദ്വീപുകളാൽ, നദികളും പർവ്വതങ്ങളാലും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഏഴു സമുദ്രങ്ങൾ ചുറ്റും അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.

ജമ്ബൂഃ പ്ലക്ഷഃ ശാല്മലിശ് ച കുശഃ ക്രൌഞ്ചസ്തഥൈവ ച ശാകഃ പുഷ്കരനാമാ ച ദ്വീപാസ്ത്വഭ്യന്തരേ ക്രമാത്

ജംബൂ, പ്ലക്ഷ, ശാല്മലി, കുശ, ക്രൗഞ്ച, ശാക, പുഷ്കര എന്നിങ്ങനെ ഏഴു ദ്വീപുകൾ അകത്തായി ക്രമമായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

സപ്തദ്വീപേഷു സര്വേഷു സാമ്ബഃ സര്വഗണൈര്വൃതഃ നാനാവേഷധരോ ഭൂത്വാ സാന്നിധ്യം കുരുതേ ഹരഃ

ഈ ഏഴു ദ്വീപുകളിലും ഹരൻ തന്റെ അനുചരന്മാരോടൊപ്പം വിവിധ രൂപങ്ങൾ ധരിച്ച് സാന്നിധ്യം കാണിക്കുന്നു.

ക്ഷാരോദേക്ഷുരസോദശ് ച സുരോദശ് ച ഘൃതോദധിഃ ദധ്യര്ണവശ് ച ക്ഷീരോദഃ സ്വാദൂദശ്ചാപ്യനുക്രമാത്

ഉപ്പു വെള്ളം, കരിമ്പ് നീർ, മദ്യം, നെയ്യ്, തൈര് സമുദ്രം, പാൽ സമുദ്രം, മധുരജലം എന്നിങ്ങനെ സമുദ്രങ്ങൾ ക്രമമായി ഉണ്ട്.

സമുദ്രേഷ്വിഹ സര്വേഷു സര്വദാ സഗണഃ ശിവഃ ജലരൂപീ ഭവഃ ശ്രീമാന് ക്രീഡതേ ചോര്മിബാഹുഭിഃ

ഈ എല്ലാ സമുദ്രങ്ങളിലും ശിവൻ തന്റെ സംഘത്തോടൊപ്പം ജലരൂപത്തിൽ തിരകളെ കൈകളായി ആക്കി സന്തോഷത്തോടെ കളിക്കുന്നു.

ക്ഷീരാര്ണവാമൃതമിവ സദാ ക്ഷീരാര്ണവേ ഹരിഃ ശേതേ ശിവജ്ഞാനധിയാ സാക്ഷാദ്വൈ യോഗനിദ്രയാ

പാൽ സമുദ്രത്തിൽ അമൃതം നിലകൊള്ളുന്നതുപോലെ, ഹരിയും ശിവജ്ഞാനത്തിൽ യോഗനിദ്രയിൽ പാൽ സമുദ്രത്തിൽ ശയിക്കുന്നു.

യദാ പ്രബുദ്ധോ ഭഗവാന് പ്രബുദ്ധമഖിലം ജഗത് യദാ സുപ്തസ്തദാ സുപ്തം തന്മയം ച ചരാചരമ്

ഭഗവാൻ ഉണരുമ്പോൾ മുഴുവൻ ലോകവും ഉണരുന്നു; അവൻ ഉറങ്ങുമ്പോൾ സകല ജഡചേതനങ്ങളും അവനിൽ ലയിച്ച് ഉറങ്ങുന്നു.

തേനൈവ സൃഷ്ടമഖിലം ധൃതം രക്ഷിതമേവ ച സംഹൃതം ദേവദേവസ്യ പ്രസാദാത്പരമേഷ്ഠിനഃ

അവനാൽ തന്നെയാണ് എല്ലാം സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നത്, നിലനിൽക്കുന്നത്, സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നത്, ലയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്—ദേവദേവന്റെ കൃപയാൽ.

സുഷേണാ ഇതി വിഖ്യാതാ യജന്തേ പുരുഷര്ഷഭമ് അനിരുദ്ധം മുനിശ്രേഷ്ഠാഃ ശങ്ഖചക്രഗദാധരമ്

സുഷേണ എന്നറിയപ്പെടുന്ന മഹർഷിമാർ ശംഖം, ചക്രം, ഗദ ധരിച്ച അനിരുദ്ധനേയും ആരാധിക്കുന്നു.

യേ ചാനിരുദ്ധം പുരുഷം ധ്യായന്ത്യാത്മവിദാം വരാഃ നാരായണസമാഃ സര്വേ സര്വസംപത്സമന്വിതാഃ

അനിരുദ്ധനേ ധ്യാനിക്കുന്ന ആത്മവിദ്യകളിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാർ എല്ലാവരും നാരായണനോട് തുല്യരായി എല്ലാ ഐശ്വര്യത്തോടും കൂടിയാണ്.

സനന്ദനശ് ച ഭഗവാന് സനകശ് ച സനാതനഃ വാലഖില്യാശ് ച സിദ്ധാശ് ച മിത്രാവരുണകൌ തഥാ

സനന്ദനൻ, ഭഗവാൻ സനകൻ, സനാതനൻ, വാലഖില്യർ, സിദ്ധന്മാർ, മിത്രനും വരുണനും—

യജന്തി സതതം തത്ര വിശ്വസ്യ പ്രഭവം ഹരിമ് സപ്തദ്വീപേഷു തിഷ്ഠന്തി നാനാശൃങ്ഗാ മഹോദയാഃ

അവിടെ അവർ എല്ലായ്പ്പോഴും വിശ്വത്തിന്റെ ഉദ്ഭവമായ ഹരിയെ ആരാധിക്കുന്നു; ഏഴു ദ്വീപുകളിലും വിവിധ ശൃംഗങ്ങളുള്ള മഹത്തായ പർവ്വതങ്ങൾ നിലകൊള്ളുന്നു.

ആസമുദ്രായതാഃ കേചിദ് ഗിരയോ ഗഹ്വരൈസ് തഥാ ധരായാഃ പതയശ്ചാസന് ബഹവഃ കാലഗൌരവാത്

ചില പർവ്വതങ്ങൾ സമുദ്രത്തോളം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, ഗുഹകളും ഉണ്ട്; കാലത്തിന്റെ ഭാരത്തിൽ അനേകം ഭൂമിപതികൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

സാമര്ഥ്യാത്പരമേശാനാഃ ക്രൌഞ്ചാരേര്ജനകാത്പ്രഭോഃ മന്വന്തരേഷു സര്വേഷു അതീതാനാഗതേഷ്വിഹ

പരമേശ്വരന്മാരുടെ ശക്തിയാൽ, ക്രൗഞ്ചന്റെ ശത്രുവിന്റെ പിതാവിൽ നിന്ന്, എല്ലാ കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതുമായ മന്വന്തരങ്ങളിൽ ഇവിടെയുണ്ട്.

പ്രവക്ഷ്യാമി ധരേശാന് വോ വക്ഷ്യേ സ്വായംഭുവേ ഽന്തരേ മന്വന്തരേഷു സര്വേഷു അതീതാനാഗതേഷു ച

ഞാൻ നിങ്ങളോട് ഭൂമിയുടെ ഇശ്വരന്മാരെ പറയും; സ്വായംഭുവ മന്വന്തരത്തിലും, എല്ലാ കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതുമായ മന്വന്തരങ്ങളിലും അവരെ വിശദീകരിക്കും.

തുല്യാഭിമാനിനശ്ചൈവ സര്വേ തുല്യപ്രയോജനാഃ സ്വായംഭുവസ്യ ച മനോഃ പൌത്രാസ്ത്വാസന്മഹാബലാഃ

അവരൊക്കെയും തുല്യമായ അഭിമാനവും ലക്ഷ്യവും ഉള്ളവരായിരുന്നു; സ്വായംഭുവ മനുവിന്റെ മക്കളായ മക്കൾ മഹാബലശാലികളായിരുന്നു.

പ്രിയവ്രതാത്മജാ വീരാസ് തേ ദശേഹ പ്രകീര്തിതാഃ ആഗ്നീധ്രശ്ചാഗ്നിബാഹുശ് ച മേധാ മേധാതിഥിര്വസുഃ

പ്രിയവ്രതന്റെ വീര്യശാലികളായ മക്കൾ ഇവരാണ്: അഗ്നീധ്രൻ, അഗ്നിബാഹു, മേധ, മേധാതിഥി, വസു.