ലിങ്ഗപുരാണമ്

സ്ത്രീലിങ്ഗമഖിലം സാ വൈ പുംലിങ്ഗം നീലലോഹിതഃ തം ദൃഷ്ട്വാ ഭഗവാന് ബ്രഹ്മാ ദക്ഷമാലോക്യ സുവ്രതാമ്

സകല സ്ത്രീത്വവും അവളാണ്; നീലലോഹിതൻ ആണ് പുരുഷത്വം. അതു കണ്ട ബ്രഹ്മാവ്, സദാചാരിയായ ദക്ഷനെ നോക്കി പറഞ്ഞു—

ഭജസ്വ ധാത്രീം ജഗതാം മമാപി ച തവാപി ച പുന്നാമ്നോ നരകാത്ത്രാതി ഇതി പുത്രീത്വിഹോക്തിതഃ

'ലോകങ്ങളുടെ ധാരകയെ നീയും ഞാനും മകളായി സ്വീകരിക്കണം. അവൾ പുത് എന്ന നരകത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് അവളെ മകൾ എന്നു വിളിക്കുന്നു.'

പ്രശസ്താ തവ കാന്തേയം സ്യാത് പുത്രീ വിശ്വമാതൃകാ തസ്മാത് പുത്രീ സതീ നാമ്നാ തവൈഷാ ച ഭവിഷ്യതി

'ഈ സുന്ദരിയായവൾ നിന്റെ മകളും വിശ്വമാതാവുമാകും. അതുകൊണ്ട് സതീ എന്ന പേരിൽ അവൾ നിന്റെ മകളായി അറിയപ്പെടും.'

ഏവമുക്തസ്തദാ ദക്ഷോ നിയോഗാദ്ബ്രഹ്മണോ മുനിഃ ലബ്ധ്വാ പുത്രീം ദദൌ സാക്ഷാത് സതീം രുദ്രായ സാദരമ്

ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ദക്ഷൻ മകളെ ലഭിച്ചു. അവൻ സതിയെ ആദരപൂർവ്വം നേരിട്ട് രുദ്രനു നൽകി.

ധര്മസ്യ പത്ന്യഃ ശ്രദ്ധാദ്യാഃ കീര്തിതാ വൈ ത്രയോദശ താസു ധര്മപ്രജാം വക്ഷ്യേ യഥാക്രമമനുത്തമമ്

ധർമ്മന്റെ ഭാര്യമാർ ശ്രദ്ധ മുതലായ പതിമൂന്നു പേരാണ് എന്ന് പറയുന്നു. അവരിൽ നിന്ന് ജനിച്ച ഉത്തമസന്തതിയെ ഞാൻ ക്രമത്തിൽ വിവരിക്കാം.

കാമോ ദര്പോ ഽഥ നിയമഃ സംതോഷോ ലോഭ ഏവ ച ശ്രുതസ്തു ദണ്ഡഃ സമയോ ബോധശ്ചൈവ മഹാദ്യുതിഃ

ആസക്തി, അഹങ്കാരം, നിയന്ത്രണം, സംതൃപ്തി, ലോഭം, പഠനം, ശിക്ഷ, ഉടമ്പടി, ബോധം — ഇവയെല്ലാം വലിയ മഹത്വമുള്ളവയാണ്.

അപ്രമാദശ് ച വിനയോ വ്യവസായോ ദ്വിജോത്തമാഃ ക്ഷേമം സുഖം യശശ്ചൈവ ധര്മപുത്രാശ് ച താസു വൈ

ജാഗ്രത, വിനയം, ഉറച്ച മനസ്സ്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, ക്ഷേമം, സന്തോഷം, പ്രശസ്തി, ധർമ്മപുത്രന്മാർ — ഇവ അവയിൽ കാണാം.

ധര്മസ്യ വൈ ക്രിയായാം തു ദണ്ഡഃ സമയ ഏവ ച അപ്രമാദസ് തഥാ ബോധോ ബുദ്ധേര്ധര്മസ്യ തൌ സുതൌ

ധർമ്മത്തിന്റെ ആചരണത്തിൽ ശിക്ഷയും ഉടമ്പടിയും, അതുപോലെ ജാഗ്രതയും ബോധവും, ഇവ ബുദ്ധിയുടെയും ധർമ്മത്തിന്റെയും രണ്ട് പുത്രന്മാർ ആകുന്നു.

തസ്മാത്പഞ്ചദശൈവൈതേ താസു ധര്മാത്മജാസ്ത്വിഹ ഭൃഗുപത്നീ ച സുഷുവേ ഖ്യാതിര്വിഷ്ണോഃ പ്രിയാം ശ്രിയമ്

അതിനാൽ ഇവ പതിനഞ്ച് പേർ ഇവിടെ ധർമ്മപുത്രന്മാരാണ്; ഭൃഗുവിന്റെ ഭാര്യയായ ഖ്യാതി, വിഷ്ണുവിന് പ്രിയമായ ശ്രീയെ പ്രസവിച്ചു.

ധാതാരം ച വിധാതാരം മേരോര്ജാമാതരൌ സുതൌ പ്രഭൂതിര്നാമ യാ പത്നീ മരീചേഃ സുഷുവേ സുതൌ

അവൾ ധാതാവിനെയും വിധാതാവിനെയും പ്രസവിച്ചു; അവർ മെരുവിന്റെ മക്കളും മരുമക്കളുമാണ്. മരീചിയുടെ ഭാര്യയായ പ്രഭൂതി എന്നവൾ രണ്ടു പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.

പൂര്ണമാസം തു മാരീചം തതഃ കന്യാചതുഷ്ടയമ് തുഷ്ടിര്ജ്യേഷ്ഠാ ച വൈ ദൃഷ്ടിഃ കൃഷിശ്ചാപചിതിസ് തഥാ

പൂർണമാസൻ മരീചിയിൽ ജനിച്ചു; പിന്നെ നാലു പുത്രിമാരും: തുഷ്ടി, ജ്യേഷ്ഠ, ദൃഷ്ടി, കൃഷി, അപ്പചിതിയും.

ക്ഷമാ ച സുഷുവേ പുത്രാന് പുത്രീം ച പുലഹാച്ഛുഭാമ് കര്ദമം ച വരീയാംസം സഹിഷ്ണും മുനിസത്തമാഃ

ക്ഷമാ, പുലഹനിൽ നിന്ന് പുത്രന്മാരെയും ഒരു ഗുണവതിയായ പുത്രിയെയും പ്രസവിച്ചു: കർദമൻ, വറിയാംസൻ, സഹിഷ്ണു — മഹർഷിമാരേ.

തഥാ കനകപീതാം സ പീവരീം പൃഥിവീസമാമ് പ്രീത്യാം പുലസ്ത്യശ് ച തഥാ ജനയാമാസ വൈ സുതാന്

അങ്ങനെ തന്നെ, കനകപീത, പീവരി, പൃഥിവീസമ — പ്രീതിയോടെ പുലസ്ത്യനും പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.

ദത്തോര്ണം വേദബാഹും ച പുത്രീം ചാന്യാം ദൃഷദ്വതീമ് പുത്രാണാം ഷഷ്ടിസാഹസ്രം സംനതിഃ സുഷുവേ ശുഭാ

ദത്തോർണൻ, വേദബാഹു, മറ്റൊരു പുത്രി ദൃഷദ്വതി; ശുഭയായ സന്നതി അറുപതിനായിരം പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.

ക്രതോസ്തു ഭാര്യാ സര്വേ തേ വാലഖില്യാ ഇതി ശ്രുതാഃ സിനീവാലീം കുഹൂം ചൈവ രാകാം ചാനുമതിം തഥാ

ക്രതുവിന്റെ ഭാര്യയിൽ നിന്നുള്ള എല്ലാവരും വാലഖില്യന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു; സിനീവാലി, കുഹു, രാക, അനുമതി എന്നിവരും.

സ്മൃതിശ് ച സുഷുവേ പത്നീ മുനേശ്ചാങ്ഗിരസസ് തഥാ ലബ്ധാനുഭാവമഗ്നിം ച കീര്തിമന്തം ച സുവ്രതാ

സ്മൃതി എന്ന അംഗിരസിന്റെ ഭാര്യ, അനുഭവം നേടിയ അഗ്നിയെയും, കീർത്തിമാനെയും പ്രസവിച്ചു, ധർമ്മനിഷ്ഠനായവനേ.

അത്രേര്ഭാര്യാനസൂയാ വൈ സുഷുവേ ഷട്പ്രജാസ്തു യാഃ താസ്വേകാ കന്യകാ നാമ്നാ ശ്രുതിഃ സാ സൂനുപഞ്ചകമ്

അത്രിയുടെ ഭാര്യ അനസൂയ ആറു മക്കളെ പ്രസവിച്ചു; അവരിൽ ഒരുത്തി 'ശ്രുതി' എന്ന പേരുള്ള പുത്രി, അഞ്ചു പുത്രന്മാർ.

സത്യനേത്രോ മുനിര്ഭവ്യോ മൂര്തിരാപഃ ശനൈശ്ചരഃ സോമശ് ച വൈ ശ്രുതിഃ ഷഷ്ഠീ പഞ്ചാത്രേയാസ്തു സൂനവഃ

സത്യനെത്രൻ, ഭവ്യമുനി, മൂർത്തി, ആപഃ, ശനൈശ്ചരൻ, സോമൻ — ശ്രുതി ആറാമത്തേത്; ഇവയാണ് അത്രിയുടെ അഞ്ചു പുത്രന്മാർ.

ഊര്ജാ വസിഷ്ഠാദ്വൈ ലേഭേ സുതാംശ് ച സുതവത്സലാ ജ്യായസീ പുണ്ഡരീകാക്ഷാന് വാസിഷ്ഠാന് വരലോചനാ

ഊർജ, വസിഷ്ഠനിൽ നിന്ന് മക്കളെ ലഭിച്ചു; മക്കളിൽ മൂത്തവർ, കമലനയനന്മാരായ വസിഷ്ഠന്മാർ, ഉത്തമരൂപം ഉള്ളവർ.

രജഃ സുഹോത്രോ ബാഹുശ് ച സവനശ്ചാനഘസ് തഥാ സുതപാഃ ശുക്ര ഇത്യേതേ മുനേര്വൈ സപ്ത സൂനവഃ

രജസ്, സുഹോത്രൻ, ബാഹു, സവനൻ, അനഘൻ, സുതപസ്, ശുക്രൻ — ഇവയാണ് ആ മഹർഷിയുടെ ഏഴു പുത്രന്മാർ.

യശ്ചാഭിമാനീ ഭഗവാന് ഭവാത്മാ പൈതാമഹോ വഹ്നിരസുഃ പ്രജാനാമ് സ്വാഹാ ച തസ്മാത്സുഷുവേ സുതാനാം ത്രയം ത്രയാണാം ജഗതാം ഹിതായ

സ്വയംഭുവായ ഭഗവാൻ, ഭവന്റെ ആത്മാവും, പിതാമഹനും, അഗ്നിയും, ജീവികളുടെ പ്രാണനും, സ്വാഹയിൽ നിന്ന് മൂന്നു പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു, മൂന്നു ലോകങ്ങൾക്കും ക്ഷേമത്തിനായി.

പവമാനഃ പാവകശ് ച ശുചിരഗ്നിശ് ച തേ സ്മൃതാഃ നിര്മഥ്യഃ പവമാനസ്തു വൈദ്യുതഃ പാവകഃ സ്മൃതഃ

പവമാനൻ, പാവകൻ, ശുചി — ഇവ അഗ്നികൾ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു; പവമാനൻ ഉരസലിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നതും, പാവകൻ വൈദ്യുത അഗ്നിയുമാണ്.

ശുചിഃ സൌരസ്തു വിജ്ഞേയഃ സ്വാഹാപുത്രാസ്ത്രയസ്തു തേ പുത്രൈഃ പൌത്രൈസ്ത്വിഹൈതേഷാം സംഖ്യാ സംക്ഷേപതഃ സ്മൃതാ

ശുചി സൂര്യനുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവനാണ്; ഇവ മൂവരും സ്വാഹയുടെ പുത്രന്മാരാണ്. അവരുടെ പുത്രന്മാരെയും മുമ്മക്കളെയും ഇവിടെ സംക്ഷിപ്തമായി പറയപ്പെടുന്നു.

വിസൃജ്യ സപ്തകം ചാദൌ ചത്വാരിംശന്നവൈവ ച ഇത്യേതേ വഹ്നയഃ പ്രോക്താഃ പ്രണീയന്തേ ഽധ്വരേഷു ച

ആദ്യത്തിൽ ഏഴു വിഭാഗവും നാല്പത്തൊമ്പതും ഒൻപതും വിട്ട് വച്ച്, യാഗങ്ങളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന അഗ്നികൾ ഇവയാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

സര്വേ തപസ്വിനസ്ത്വേതേ സര്വേ വ്രതഭൃതഃ സ്മൃതാഃ പ്രജാനാം പതയഃ സര്വേ സര്വേ രുദ്രാത്മകാഃ സ്മൃതാഃ

ഇവരൊക്കെയും തപസ്സുകാരും വ്രതം പാലിക്കുന്നവരും സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; ഇവർ എല്ലാവരും സകല ജീവികളുടെ അധിപതികളും, എല്ലാവരും രുദ്രസ്വഭാവമുള്ളവരായും അറിയപ്പെടുന്നു.

അയജ്വാനശ് ച യജ്വാനഃ പിതരഃ പ്രീതിമാനസാഃ അഗ്നിഷ്വാത്താശ് ച യജ്വാനഃ ശേഷാ ബര്ഹിഷദഃ സ്മൃതാഃ

യജ്ഞം ചെയ്യാത്തവരും ചെയ്യുന്നവരും പിതാക്കന്മാരാണ്, സന്തോഷം നിറഞ്ഞവർ; യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവരെ അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാർ എന്നും, ശേഷിച്ചവരെ ബർഹിഷദ്മാർ എന്നും വിളിക്കുന്നു.

മേനാം തു മാനസീം തേഷാം ജനയാമാസ വൈ സ്വധാ അഗ്നിഷ്വാത്താത്മജാ മേനാ മാനസീ ലോകവിശ്രുതാ

സ്വധാ അഗ്നിഷ്വാത്ത വംശത്തിൽ നിന്നുള്ള മനസ്സിൽ ജനിച്ച മകളായ മേനയെ പ്രസവിച്ചു; ലോകങ്ങളിൽ പ്രസിദ്ധയായ മേന മനസ്സിൽ ജനിച്ചവളാണ്.

അസൂത മേനാ മൈനാകം ക്രൌഞ്ചം തസ്യാനുജാമുമാമ് ഗങ്ഗാം ഹൈമവതീം ജജ്ഞേ ഭവാങ്ഗാശ്ലേഷപാവനീമ്

മേന മൈനാകനും ക്രൗഞ്ചനും അവരുടെ സഹോദരിയായ ഉമയെയും പ്രസവിച്ചു; ഹിമവതിന്റെ മകളായ ഗംഗയും ഭവനോടുള്ള ഐക്യത്തിലൂടെ വിശുദ്ധിയുള്ളവളായി ജനിച്ചു.

ധരണീം ജനയാമാസ മാനസീം യജ്ഞയാജിനീമ് സ്വധാ സാ മേരുരാജസ്യ പത്നീ പദ്മസമാനനാ

അവൾ യജ്ഞസ്നേഹിയായ മനസ്സിൽ ജനിച്ച ധരണിയെ പ്രസവിച്ചു; ആ സ്വധാ, പദ്മംപോലെയുള്ള മുഖമുള്ള മെരുരാജാവിന്റെ ഭാര്യയായി.