ലിങ്ഗപുരാണമ്

കോ ഭവാനിതി ചാഹുസ്തം ആസ്യതാമിതി ചാപരാഃ കുത്രേത്യഥ പ്രസീദേതി ജജല്പുഃ പ്രീതമാനസാഃ

ചിലർ അവനോട് 'നീ ആരാണ്?' എന്നു ചോദിച്ചു; മറ്റുചിലർ 'ഇവിടെ ഇരിക്കൂ' എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ സന്തോഷത്തോടെ 'നീ എവിടുനിന്നാണ്? ദയവായി അനുഗ്രഹിക്കണം' എന്നു ചോദിച്ചു.

വിപരീതാ നിപേതുര്വൈ വിസ്രസ്താംശുകമൂര്ധജാഃ പതിവ്രതാഃ പതീനാം തു സംനിധൌ ഭവമായയാ

ചിലർ വസ്ത്രവും മുടിയും അഴിഞ്ഞു, മനസ്സു കുഴഞ്ഞ് വീണു; ഭർത്താവിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ പോലും ഭക്തിയുള്ള സ്ത്രീകൾ ഭവന്റെ മായയാൽ അങ്ങനെ ചെയ്തു.

ദൃഷ്ട്വാ ശ്രുത്വാ ഭവസ്താസാം ചേഷ്ടാവാക്യാനി ചാവ്യയഃ ശുഭം വാപ്യശുഭം വാപി നോക്തവാന്പരമേശ്വരഃ

അവരുടെ പ്രവർത്തികളും വാക്കുകളും കണ്ടും കേട്ടും, ശാശ്വതനായ പരമേശ്വരൻ, അതു നല്ലതായാലും മോശമായാലും ഒന്നും പറഞ്ഞു ഇല്ല.

ദൃഷ്ട്വാ നാരീകുലം വിപ്രാസ് തഥാഭൂതം ച ശങ്കരമ് അതീവ പരുഷം വാക്യം ജജല്പുസ്തേ മുനീശ്വരാഃ

സ്ത്രീകളുടെ കൂട്ടവും ശങ്കരനും അങ്ങനെ ആയിരിക്കുന്നതു കണ്ട ബ്രാഹ്മണന്മാർ, മഹർഷികൾ, വളരെ കടുത്ത വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

തപാംസി തേഷാം സര്വേഷാം പ്രത്യാഹന്യന്ത ശങ്കരേ യഥാദിത്യപ്രകാശേന താരകാ നഭസി സ്ഥിതാഃ

ശങ്കരന്റെ കാരണത്താൽ അവരുടെ എല്ലാ തപസ്സും നശിച്ചു; സൂര്യന്റെ പ്രകാശത്തിൽ ആകാശത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങൾ അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നതുപോലെ.

ശ്രൂയതേ ഋഷിശാപേന ബ്രഹ്മണസ്തു മഹാത്മനഃ സമൃദ്ധശ്രേയസാം യോനിര് യജ്ഞാ വൈ നാശമാപ്തവാന്

മഹാത്മാവായ ബ്രഹ്മാവിന് പോലും, ഒരു ഋഷിയുടെ ശാപം മൂലം, സമ്പത്തിന്റെ ഉറവിടം നഷ്ടമായി, യാഗങ്ങൾ നശിച്ചു എന്നു കേൾക്കപ്പെടുന്നു.

ഭൃഗോര് അപി ച ശാപേന വിഷ്ണുഃ പരമവീര്യവാന് പ്രാദുര്ഭാവാന്ദശ പ്രാപ്തോ ദുഃഖിതശ് ച സദാ കൃതഃ

ഭൃഗുവിന്റെ ശാപം മൂലവും പരാക്രമശാലിയായ വിഷ്ണു പത്ത് ജന്മങ്ങൾ ഏറ്റുവാങ്ങേണ്ടി വന്നു, എന്നും ദുഃഖിതനായി.

ഇന്ദ്രസ്യാപി ച ധര്മജ്ഞ ഛിന്നം സവൃഷണം പുരാ ഋഷിണാ ഗൌതമേനോര്വ്യാം ക്രുദ്ധേന വിനിപാതിതമ്

ധർമ്മത്തെ അറിയുന്ന ഇന്ദ്രനും, ഒരിക്കൽ, ഋഷിയായ ഗൗതമൻ കോപത്തോടെ, അവന്റെ വൃക്കകൾ മുറിച്ച് ഭൂമിയിൽ ഇടുകയും ചെയ്തു.

ഗര്ഭവാസോ വസൂനാം ച ശാപേന വിഹിതസ് തഥാ ഋഷീണാം ചൈവ ശാപേന നഹുഷഃ സര്പതാം ഗതഃ

ശാപം മൂലം വസുക്കൾ ഗർഭത്തിൽ താമസിക്കേണ്ടി വന്നു; ഋഷിമാരുടെ ശാപം മൂലം നഹുഷൻ പാമ്പായി മാറി.

ക്ഷീരോദശ് ച സമുദ്രോ ഽസൌ നിവാസഃ സര്വദാ ഹരേഃ ദ്വിതീയശ്ചാമൃതാധാരോ ഹ്യ് അപേയോ ബ്രാഹ്മണൈഃ കൃതഃ

പാലുകടലാണ് എല്ലായ്പ്പോഴും ഹരിയുടെ വാസസ്ഥലം. രണ്ടാമത്തേതായ അമൃതം നിറഞ്ഞ കടൽ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കു പാടില്ലാത്തതുമാണ്.

അവിമുക്തേശ്വരം പ്രാപ്യ വാരാണസ്യാം ജനാര്ദനഃ ക്ഷീരേണ ചാഭിഷിച്യേശം ദേവദേവം ത്രിയംബകമ്

വാരാണസിയിൽ അവിമുക്തേശ്വരനെത്തിയ ജനാർദ്ദനൻ, ദേവദേവനായ ത്രയമ്പകനെ പാലുകൊണ്ട് അഭിഷേകം ചെയ്തു.

ശ്രദ്ധയാ പരയാ യുക്തോ ദേഹാശ്ലേഷാമൃതേന വൈ നിഷിക്തേന സ്വയം ദേവഃ ക്ഷീരേണ മധുസൂദനഃ

പരമവിശ്വാസത്തോടെ, ശരീരസമ്ബന്ധത്തിന്റെ അമൃതം ഉപയോഗിച്ച്, മധുസൂദനൻ തന്നെയാണ് ദൈവത്തെ പാലിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തത്.

സേചയിത്വാഥ ഭഗവാന് ബ്രഹ്മണാ മുനിഭിഃ സമമ് ക്ഷീരോദം പൂര്വവച്ചക്രേ നിവാസം ചാത്മനഃ പ്രഭുഃ

അതിനുശേഷം ഭഗവാൻ ബ്രഹ്മാവിനെയും മുനിമാരെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ട് പാലൊഴിച്ച്, മുമ്പുപോലെ തന്നെ പാലുകടലിൽ വാസം സ്ഥാപിച്ചു.

ധര്മശ്ചൈവ തഥാ ശപ്തോ മാണ്ഡവ്യേന മഹാത്മനാ വൃഷ്ണയശ്ചൈവ കൃഷ്ണേന ദുര്വാസാദ്യൈര്മഹാത്മഭിഃ

മഹാത്മാവായ മാണ്ഡവ്യൻ ധർമ്മനെ ശപിച്ചു; വൃഷ്ണികൾ കൃഷ്ണനും ദുർവാസാദി മഹർഷിമാരും ശപിച്ചു.

രാഘവഃ സാനുജശ് ചാപി ദുര്വാസേന മഹാത്മനാ ശ്രീവത്സശ് ച മുനേഃ പാദ പതനാത്തസ്യ ധീമതഃ

രാഘവനും സഹോദരന്മാരും മഹാത്മാവായ ദുർവാസനാൽ ശപിക്കപ്പെട്ടു; ശ്രീവത്സൻ, ആ ജ്ഞാനിയുടെയും പാദത്തിൽ വീണതുകൊണ്ടാണ്.

ഏതേ ചാന്യേ ച ബഹവോ വിപ്രാണാം വശമാഗതാഃ വര്ജയിത്വാ വിരൂപാക്ഷം ദേവദേവമുമാപതിമ്

ഇവരും മറ്റു പലരും ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ വശമായിരിക്കുന്നു; ഉമാപതിയായ ദേവദേവൻ വിരൂപാക്ഷൻ മാത്രം ഒഴികെ.

ഏവം ഹി മോഹിതാസ്തേന നാവബുധ്യന്ത ശങ്കരമ് അത്യുഗ്രവചനം പ്രോചുശ് ചോഗ്രോ ഽപ്യന്തരധീയത

അവനാൽ മോഹിതരായ അവർ ശങ്കരനെ തിരിച്ചറിയാതെ, അത്യന്തം കടുത്ത വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു; അപ്പോൾ ശങ്കരൻ കനിഞ്ഞ് അപ്രത്യക്ഷനായി.

തേ ഽപി ദാരുവനാത്തസ്മാത് പ്രാതഃ സംവിഗ്നമാനസാഃ പിതാമഹം മഹാത്മാനമ് ആസീനം പരമാസനേ

അവ മുനിമാർ, മനസ്സിൽ വിഷമംകൊണ്ടു, രാവിലെ ദാരുവനം വിട്ട്, പരമാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന മഹാത്മാവായ പിതാമഹനെ സമീപിച്ചു.

ഗത്വാ വിജ്ഞാപയാമാസുഃ പ്രവൃത്തമഖിലം വിഭോഃ ശുഭേ ദാരുവനേ തസ്മിന് മുനയഃ ക്ഷീണചേതസഃ

അവിടെ ചെന്നു, മനസ്സിൽ ക്ഷീണിച്ച മുനിമാർ, ദാരുവനത്തിൽ സംഭവിച്ച എല്ലാം ഭഗവാനെ അറിയിച്ചു.

സോ ഽപി സംചിന്ത്യ മനസാ ക്ഷണാദേവ പിതാമഹഃ തേഷാം പ്രവൃത്തമഖിലം പുണ്യേ ദാരുവനേ പുരാ

പിതാമഹൻ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, അക്ഷണത്തിൽ തന്നെ, പുണ്യമായ ദാരുവനത്തിൽ പുരാതനകാലത്ത് നടന്ന എല്ലാം ഓർത്തെടുത്തു.

ഉത്ഥായ പ്രാഞ്ജലിര്ഭൂത്വാ പ്രണിപത്യ ഭവായ ച ഉവാച സത്വരം ബ്രഹ്മാ മുനീന്ദാരുവനാലയാന്

എഴുന്നേറ്റ്, കൈകൂപ്പി, ഭവനു മുന്നിൽ നമസ്കരിച്ച്, ബ്രഹ്മാവ് ദാരുവനത്തിൽ താമസിക്കുന്ന മുനിമാരോട് വേഗത്തിൽ പറഞ്ഞു.

ധിഗ് യുഷ്മാന് പ്രാപ്തനിധനാന് മഹാനിധിമ് അനുത്തമമ് വൃഥാകൃതം യതോ വിപ്രാ യുഷ്മാഭിര് ഭാഗ്യവര്ജിതൈഃ

നിങ്ങൾ ഭാഗ്യരഹിതരായ ബ്രാഹ്മണന്മാർ, അതുല്യമായ മഹാസമ്പത്തിനെ നഷ്ടപ്പെടുത്തി, വെറുതെ പ്രവർത്തിച്ചതിനാൽ, നിങ്ങളെക്കുറിച്ച് ലജ്ജയാണ്.

യസ്തു ദാരുവനേ തസ്മിംല് ലിങ്ഗീ ദൃഷ്ടോ ഽപ്യലിങ്ഗിഭിഃ യുഷ്മാഭിര് വികൃതാകാരഃ സ ഏവ പരമേശ്വരഃ

ദാരുവനത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ട ലിംഗധാരിയായ ആ രൂപം, നിങ്ങൾക്കു വിചിത്രമായി തോന്നിയാലും, അതു തന്നെയാണ് പരമേശ്വരൻ.

ഗൃഹസ്ഥൈശ് ച ന നിന്ദ്യാസ്തു സദാ ഹ്യതിഥയോ ദ്വിജാഃ വിരൂപാശ് ച സുരൂപാശ് ച മലിനാശ്ചാപ്യപണ്ഡിതാഃ

ഗൃഹസ്ഥന്മാർ, അതിഥികൾ എപ്പോഴും അപഹാസ്യം ചെയ്യരുത്, അവർ വിചിത്രരായാലും, സുന്ദരരായാലും, മലിനരായാലും, അജ്ഞാനികളായാലും.

സുദര്ശനേന മുനിനാ കാലമൃത്യുരപി സ്വയമ് പുരാ ഭൂമൌ ദ്വിജാഗ്ര്യേണ ജിതോ ഹ്യതിഥിപൂജയാ

മുനിയായ സുദർശനൻ, അതിഥിപൂജയിലൂടെ, ഭൂമിയിൽ കാലവും മരണവും പോലും ജയിച്ചുവെന്ന് പുരാണത്തിൽ പറയുന്നു.

അന്യഥാ നാസ്തി സംതര്തും ഗൃഹസ്ഥൈശ് ച ദ്വിജോത്തമൈഃ ത്യക്ത്വാ ചാതിഥിപൂജാം താമ് ആത്മനോ ഭുവി ശോധനമ്

അതിഥിപൂജ ഉപേക്ഷിച്ചാൽ, ഗൃഹസ്ഥന്മാർക്കും ഉത്തമബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും ഭൂമിയിൽ ആത്മശുദ്ധി നേടുവാൻ മറ്റൊരു മാർഗ്ഗമില്ല.

ഗൃഹസ്ഥോ ഽപി പുരാ ജേതും സുദര്ശന ഇതി ശ്രുതഃ പ്രതിജ്ഞാമകരോജ്ജായാം ഭാര്യാമാഹ പതിവ്രതാമ്

ഗൃഹസ്ഥനായിരുന്ന സുദർശനൻ, ജയയിലായിരുന്നു, തന്റെ ഭർത്താവിനിഷ്ഠയായ ഭാര്യയോട് ഒരു പ്രതിജ്ഞ എടുത്തതാണെന്ന് കേൾക്കുന്നു.

സുവ്രതേ സുഭ്രു സുഭഗേ ശൃണു സര്വം പ്രയത്നതഃ ത്വയാ വൈ നാവമന്തവ്യാ ഗൃഹേ ഹ്യതിഥയഃ സദാ

സുഭ്രുവേ, സുനിതേ, ഭാഗ്യശാലിനിയേ, നീ എല്ലാം ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം. വീട്ടിൽ വന്ന അതിഥികളെ ഒരിക്കലും അവഗണിക്കരുത്.

സര്വ ഏവ സ്വയം സാക്ഷാദ് അതിഥിര്യത്പിനാകധൃക് തസ്മാദതിഥയേ ദത്ത്വാ ആത്മാനമപി പൂജയ

എല്ലാ അതിഥികളും നേരിട്ട് പിനാകധാരിയുടെ രൂപമാണ്. അതിനാൽ അതിഥിക്ക് നൽകിക്കഴിഞ്ഞാൽ, അവനെ തന്നെപോലെ ആദരിക്കണം.