തീവ്രമായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് തന്റെ ധനുസ്സിലൂടെ പരമോന്നത മഹത്വം നേടിയ ധർമാത്മാവായ രാജാവ്, അശ്വമേധ യാഗത്തിൽ ഭൂമിയെ പുരോഹിതന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്തു. രുക്മകവചനിൽ നിന്ന് ശത്രുനാശകനായ പരാവൃതു ജനിച്ചു. വലിയ ശക്തിയുള്ള പരാവൃതിന് അഞ്ചു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായി: രുക്മേശു, പൃഥുരുക്മ, ജ്യാമഘ, പരിഘ, ഹരി. ഇവരിൽ പരിഘനെയും ഹരിയെയും അദ്ദേഹം വിദേഹ ദേശത്തേക്ക് അയച്ചു. രുക്മേശു രാജാവായി, പൃഥുരുക്മയും അവനെ പിന്തുണച്ചു. എന്നാൽ ജ്യാമഘനെ അവർ രാജസിംഹാസനത്തിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി, ജ്യാമഘൻ ഒരു ആശ്രമത്തിൽ താമസിച്ചു. അഹിംസയോടെ കാടിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ജ്യാമഘന് ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഉപദേശങ്ങൾ നൽകി. പിന്നീട് തന്റെ ധനുസ്സും പതാകയും കുതിരവണ്ടിയും എടുത്ത്, ഭാര്യയെ മാത്രം കൂട്ടിക്കൊണ്ട്, മറ്റൊരു ദേശത്തേക്ക് യാത്ര ചെയ്തു. അവൻ മറ്റാരുമില്ലാതെ ഭാര്യയോടൊപ്പം നർമദാതീരത്തുള്ള ഋക്ഷവത്പർവതത്തിലേക്ക് പോയി അവിടെ താമസിച്ചു. ജ്യാമഘന്റെ ഭാര്യ ശൈബ്യ, ഗുണവതിയും ഭർത്തൃഭക്തയുമായിരുന്നു. കഠിനമായ തപസ്സിലൂടെ ശൈബ്യയ്ക്ക് ഒരു പുത്രൻ ജനിച്ചു. ഭാഗ്യശാലിയും ധീരയുമായ ശൈബ്യയ്ക്ക് വിദ്യാർഭ എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു. രാജാവിന്റെ പുത്രിയായി ക്രഥനും കൈശികനും ജനിച്ചു. വിദർഭരാജാവായ വിദ്യാർഭയ്ക്ക് യുദ്ധശൂരന്മാരായ രണ്ട് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു: രോമപാദനും, മൂന്നാമനായ ബഭ്രുസ്. വിദ്യാർഭന്റെ പുത്രനായ സുധൃതി ദീർഘദർശിയും ഉത്തമധർമ്മനിഷ്ഠനുമായിരുന്നു. അവനിൽ നിന്ന് കൗശികനും, അവനിൽ നിന്നാണ് ചേദി വംശം ആരംഭിച്ചത്. വിദ്യാർഭന്റെ പുത്രനായ ക്രഥനിൽ നിന്ന് കുഞ്ഞിയും, കുഞ്ഞിയിൽ നിന്ന് വൃത്തയും, വൃത്തയിൽ നിന്ന് യുദ്ധശക്തിയുള്ള രണധൃഷ്ടനും ജനിച്ചു. രണധൃഷ്ടന്റെ പുത്രൻ നിധൃതി, ശത്രുസംഹാരകനായിരുന്നു; അവനിൽ നിന്നാണ് ദശാർഹ എന്ന മഹാശത്രുസംഹാരകൻ ജനിച്ചത്. ദശാർഹന്റെ പുത്രൻ വ്യാപ്ത, അവനിൽ നിന്ന് ജിമൂതൻ, ജിമൂതനിൽ നിന്ന് വികൃതിയും വികൃതിയിൽ നിന്ന് ഭീമരഥനും ജനിച്ചു. ഭീമരഥന്റെ പുത്രൻ നവരഥൻ, ദാനധർമ്മങ്ങളിൽ സ്ഥിരനായ, സത്യമനുസരിച്ച ജീവിതം നയിച്ചവൻ. അവനിൽ നിന്ന് ദൃഢരഥനും, അവനിൽ നിന്ന് ശകുനിയും, അവനിൽ നിന്ന് കരമ്ഭനും, പിന്നീട് ദേവരഥനും ജനിച്ചു. ദേവരഥനിൽ നിന്ന് പ്രസിദ്ധനായ ദേവരതി രാജാവ് ജനിച്ചു; ദേവരതിയിൽ നിന്ന് ദേവക്ഷത്രൻ ജനിച്ചു. ദേവക്ഷത്രന്റെ പുത്രൻ മഹത്വമുള്ള മധു, മധു വംശത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ; മധുവിൽ നിന്ന് കുരുവംശം ഉദിച്ചു. കുരുവംശത്തിൽ നിന്ന് അനു, പിന്നീട് പുരുത്വാൻ, പുരുത്വാനിൽ നിന്ന് വിദ്യാർഭ ദേശത്തിലെ ഭദ്രാവതിയോടുകൂടെ അംശു ജനിച്ചു. അംശു ഇക്ഷ്വാകുവംശത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഭാര്യയെ സ്വീകരിച്ചു. അവനിൽ നിന്ന് സത്ത്വനും, സത്ത്വനിൽ നിന്ന് സാത്വതനുമാണ് ജനിച്ചത്. സാത്വതൻ എല്ലാ ഗുണങ്ങളിലും സമ്പന്നനും വംശത്തെ മഹത്വം വർദ്ധിപ്പിച്ചവനുമായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ ജ്യാമഘന്റെ വംശവൃത്താന്തം ഞാൻ വിശദമായി വിവരിച്ചു. ജ്യാമഘന്റെ ഈ വംശചരിത്രം വായിക്കുന്നവനും കേൾക്കുന്നവനും ദീർഘായുസ്സും സ്വർഗലോകവും രാജാധികാരവും സന്തോഷവും പ്രാപിക്കും. സത്യം പാലിച്ച സാത്വതനിൽ നിന്ന് നാലു പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു: ഭജനൻ, പ്രകാശമുള്ളവൻ; ദിവ്യൻ; ദേവാവൃദ്ധൻ; നൃപൻ. അതുപോലെ തന്നെ, വലിയ ഭാഗ്യശാലിയായ അന്ധകനും, യദുക്കളുടെ ആനന്ദമായ വൃഷ്ണിയും ജനിച്ചു. ഈ നാലുപേരുടെയും സ്വഭാവഗുണങ്ങൾ വിശദമായി കേൾക്കൂ. സൃഞ്ജയനും ഭജനനിൽ നിന്നുമാണ് അയുതായു, ശതായു, ബലവാൻ, ഹർഷകൃത് എന്നിവർ ജനിച്ചത്. ഇവരിൽ ദേവാവൃദ്ധൻ രാജാവ് പരമതപസ്സു നടത്തി, “എനിക്ക് എല്ലാ ഗുണങ്ങളോടുകൂടിയ പുത്രൻ ലഭിക്കണമേ” എന്ന് ചിന്തിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രനായ ബഭ്രു മഹാനായിരുന്നു; പുരാതന വംശചരിത്രങ്ങൾ അറിയുന്നവർ അദ്ദേഹത്തെ പാടുന്നു. ഇപ്പോൾ, ദൂരത്ത് നിന്ന് കേൾക്കാനും അടുത്ത് നിന്ന് കാണാനും കഴിയുന്ന ദേവാവൃദ്ധന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കാം. ബഭ്രു പുരുഷരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായിരുന്നു; ദേവാവൃദ്ധൻ ദേവന്മാർക്ക് തുല്യനായിരുന്നു; അഞ്ചുപേരും, അൻപതുപേരും, ആറായിരത്തിയെട്ടുപേരും ജനിച്ചു. ബഭ്രുവിനെയും ദേവാവൃദ്ധനെയും മറികടന്ന് അമരന്മാരായി എത്തിയവർ യാഗശീലികളും ധനശീലികളും വീരരും ബ്രഹ്മനിഷ്ഠരും വ്രതസ്ഥരുമായിരുന്നു. പ്രശസ്തരും മഹാശക്തിയുമുള്ള സാത്വതരിൽ നിന്ന് ഭോജർ ജനിച്ചു; അവർ ദേവന്മാർക്ക് തുല്യരായിരുന്നു. ഗാന്ധാരിയും മാദ്രിയും വൃഷ്ണിയുടെ ഭാര്യമാരായി. ഗാന്ധാരിയിൽ നിന്ന് സുഹൃത്തുക്കളുടെ ആനന്ദമായ സുശീലൻ ജനിച്ചു. മാദ്രിക്കും ഒരു പുത്രൻ ലഭിച്ചു; അവളിൽ നിന്ന് ദേവമീഢുഷൻ ജനിച്ചു; അനമിത്രനും ശിനിയും, പുരുഷശ്രേഷ്ഠന്മാരായി, അവൾക്കു ജനിച്ചു. അനമിത്രന്റെ പുത്രൻ നിഘ്നൻ; നിഘ്നനിൽ നിന്ന് പ്രസേനനും മഹാഭാഗ്യശാലിയായ സത്രാജിതും ജനിച്ചു. സത്രാജിതിന് സൂര്യൻ പ്രിയ സുഹൃത്തായിരുന്നു; വിവസ്വാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സ്യാമന്തകമണിയെ സമ്മാനിച്ചു. ആ രത്നം ഭൂമിയിലെ രാജരത്നമായി. ഒരു ദിവസം പ്രസേനനോടൊപ്പം വേട്ടയാടാനിറങ്ങിയ സത്രാജിത്, ഒറ്റയ്ക്ക്, ഭയങ്കരമായ ഒരു സിംഹത്തിന്റെ പിടിയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. അതിനുശേഷം, വൃഷ്ണിവംശത്തിൽ നിന്ന്, ശിനിയുടെ ഇളയപുത്രനിൽ നിന്ന്, സത്യവാകൻ ജനിച്ചു; അവനിൽ നിന്ന് സത്യകൻ; സിനിയുടെ മകൻ ആയ സത്യകന്റെ പുത്രൻ സാത്യകി, മഹാവീരനായ യുയുധാനൻ. യുയുധാനനിൽ നിന്ന് അസംഗൻ; അവനിൽ നിന്ന് കുഞ്ഞി; കുഞ്ഞിയിൽ നിന്ന് യുഗന്ധരൻ; ഇവർ ശൈനേയർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. മാദ്രിയുടെ പുത്രനിൽ നിന്ന് വാര്ഷ്ണിയായ യുദ്ധാജിത് ജനിച്ചു; പ്രശസ്തനായ ശ്വഫല്കൻ, ലോകത്രയത്തിനും ഉപകാരിയായവൻ. മഹാരാജാവ് ശ്വഫല്കൻ വസിക്കുന്നിടത്ത് രോഗഭയം ഇല്ല, വരൾച്ചഭയവും ഇല്ല. ഇങ്ങനെയാണ് ജ്യാമഘവംശവും സാത്വതവംശവും മഹത്വത്തോടു കൂടി പകർന്നുപറയപ്പെടുന്നത്.