ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ, ഞാൻ നിങ്ങൾക്കായി പുലസ്ത്യ മഹർഷിയുടെ ദിവ്യ സ്വഭാവങ്ങളെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വംശപരമ്പരയും വിശദീകരിക്കുന്നു. പതിനൊന്നാം മനുവിന്റെ കാലത്ത് നാല് യുഗങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ആ കാലഘട്ടത്തിൽ ദ്വാപരയുഗം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, മാനവന്മാരിൽ ഒരു പുത്രൻ ജനിച്ചു—അവനാണ് ദമൻ. ദമന്റെ പുത്രൻ തൃണബിന്ദു, മൂന്നാം ത്രേതായുഗം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ രാജാവായി. തൃണബിന്ദുവിന്റെ മകൾ ഇലവില, അവളുടെ സൌന്ദര്യത്തിന് ഉപമയില്ല. ആ രാജർഷി തന്റെ കന്യകയെ പുലസ്ത്യ മഹർഷിക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഇലവിലയിൽ നിന്ന്, എയിരാവിലോ എന്നറിയപ്പെടുന്ന മഹർഷി വിശ്രവസു ജനിച്ചു. വിശ്രവസുവിന് നാല് ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ പൗലസ്ത്യ വംശം പുഷ്ടിപ്പെടുത്തി. വിശ്രവസുവിന്റെ ഭാര്യമാരിൽ ആദ്യത്തെവളാണ് ദേവവർണിനി—ബ്രഹസ്പതിയുടെ പുത്രി; പിന്നെ പുഷ്പോത്കട, ബാല, മാല്യവതിന്റെ പുത്രി കൈകസി—മാലിന്റെ മകൾ. ദേവവർണിനിയിൽ നിന്ന് വൈശ്രവണൻ, മൂത്തവൻ, ജനിച്ചു. കൈകസിയിൽ നിന്ന് രാക്ഷസാധിപനായ രാവണനും, കുംഭകര്ണനും, സൂർപ്പണഖയും, ധീരനായ വിഭീഷണനും ജനിച്ചു. പുഷ്പോത്കടയിൽ നിന്ന് മഹോദരൻ, പ്രഹസ്തൻ, മഹാപർശ്വൻ, ഖരൻ എന്നിവരും ബാലയിൽ നിന്ന് കുംഭീനസി എന്ന പുത്രിയും, ത്രിശിര, ദൂഷണ, വിദ്യുജ്ജിഹ്വ എന്നീ രാക്ഷസന്മാരും ജനിച്ചു. ബാലയിൽ നിന്ന് മാലികയും ജനിച്ചു. ഇവരാണ് ഒമ്പത് പൗലസ്ത്യ രാക്ഷസർ; അവരുടെ ക്രൂരകൃത്യങ്ങൾ പ്രശസ്തമാണ്. എന്നാൽ, വിഭീഷണൻ ധാർമികനും ശുദ്ധാത്മാവും ആയിരുന്നു; അദ്ദേഹം സദാ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു. പുലസ്ത്യൻ്റെ പുത്രന്മാർ മൃഗങ്ങളും, കന്നുകടിയുള്ള കടുവകളും പോലെയാണ്. ആത്മാവുകൾ, പിശാചുകൾ, സർപ്പങ്ങൾ, പന്നികൾ, ആനകൾ, കുരങ്ങുകൾ, കിന്നരന്മാർ, കിംപുരുഷന്മാർ എന്നിവയും ഈ വംശത്തിൽ പെടുന്നു. വൈവസ്വത മനുവിന്റെ ഇടവേളയിൽ ക്രതു സന്താനഹീനനായി. അത്രി മഹർഷിക്ക് പത്തു സുന്ദരികളും ഭർത്താവിനോടു വിശുദ്ധമായ ഭക്തിയുള്ളതുമായ ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു. പത്താമത്തെ അപ്പ്സരസായ ഘൃതാചിയിൽ നിന്ന് ഭദ്രാശ്വൻ്റെ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു: ഭദ്ര, അഭദ്ര, ജലദ, മന്ദ, നന്ദ, ബാല, അബല, ഗോപബല, താമരസ, വരക്രീഡ—ഇവരാണ് പത്ത് പേരും. അത്രിയുടെ വംശത്തിൽ ജനിച്ച ഇവർ പ്രഭാകരനെന്ന ഭർത്താവിനായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം, സ്വർഭാനു സൂര്യനെ ഗ്രസിച്ചു, സൂര്യൻ ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഭൂമിയിലേക്കു വീണു; അപ്പോൾ ലോകം ഇരുണ്ടുപോയി. അപ്പോൾ പ്രഭാകരൻ തന്റെ തപസ്സിലൂടെ പ്രകാശം പകരുകയും, ബ്രഹ്മർശിയുടെ വാക്ക് അനുസരിച്ച് സൂര്യൻ വീഴാതിരിക്കയും ചെയ്തു. അതിനാൽ മഹർഷിമാർ അദ്ദേഹത്തെ പ്രഭാകരൻ—പ്രകാശത്തിന്റെ നാഥൻ—എന്ന് വിളിച്ചു. ഭദ്രയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം സോമ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു. പിന്നെ അവൻ ബാക്കി സ്ത്രീകളിൽ പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു; അവർ സ്വസ്ത്യാത്രേയന്മാർ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു—വേദപാരായണരും ധീരന്മാരും. അവരിൽ രണ്ടുപേർ വിശിഷ്ടരാണ്: ദത്തൻ, മൂത്തവൻ; ദുര്വാസൻ, ഇളയവൻ; അവരുടെ സഹോദരി അമല, ബ്രഹ്മജ്ഞാനിനി. ആ വംശത്തിൽ നാലു പുത്രന്മാർ പ്രസിദ്ധരായി: ശ്യാവ, പ്രത്വസ, വവൽഗുസ്, ഗഹ്വര. ആത്രേയരിൽ നാലു ശാഖകൾ അറിയപ്പെടുന്നു: കശ്യപ, നാരദ, പാർവത, ഉദ്ധത. ഇവർ അരുന്ധതിയുടെ മനസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു. നാരദൻ അരുന്ധതിയെ വസിഷ്ഠനോട് നൽകി. നാരദൻ, ബലവും ബ്രഹ്മചാര്യത്തിലും സ്ഥിരതയുമുള്ളവൻ, ദക്ഷൻ്റെ ശാപം മൂലം ദേവാസുരസംഗ്രാമമായ താരകാമയത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. ലോകം കഠിനമായ ഒരു വരൾച്ചയിൽ പെട്ടപ്പോൾ, ലോകനാഥന്മാരോടൊപ്പം വസിഷ്ഠൻ തന്റെ തപസ്സിലൂടെ ജനങ്ങളെയും ജീവജാലങ്ങളെയും രക്ഷിച്ചു. ഭക്ഷണവും ജലവും മൂലികകളും പഴങ്ങളും ഔഷധികളും സൃഷ്ടിച്ചു, അവരെ കരുണയോടെ ജീവിപ്പിച്ചു. വസിഷ്ഠൻ അരുന്ധതിയിൽ നിന്ന് നൂറു പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു. മൂത്തവൻ ശക്തി; ശക്തിയിൽ നിന്ന് അദൃശ്യന്തിയിൽ പാരാശരൻ ജനിച്ചു. ശക്തിയെ ഒരു രാക്ഷസൻ ഭക്ഷിച്ചപ്പോൾ, അവന്റെ രക്തത്തിൽ നിന്ന് കാളി പാരാശരനെ പ്രസവിച്ചു; പാരാശരനിൽ നിന്ന് കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ ജനിച്ചു. കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ വനത്തിൽ ശുകൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു. പീവരിയിൽ നിന്ന് ഉപമന്യു ജനിച്ചു; ഇവരാണ് ശുകന്റെ പുത്രന്മാർ. ഭൂരിശ്രവ, ശംഭു, കൃഷ്ണ, ഗൗര—അഞ്ചാമൻ; മകൾ കീർത്തിമതി, വ്രതനിഷ്ഠയും യോഗമാതാവും ആയിരുന്നു. അവൾ ബ്രഹ്മദത്തനും അനൂഹനും ഭാര്യമാരായി ശ്വേത, കൃഷ്ണ, ഗൗര, ശ്യാമ, ധൂമ്ര, അരുണ, നീല, ബാദരിക എന്നിവരെ പ്രസവിച്ചു. ഇവരാണ് മഹാത്മാവായ പാരാശരന്റെ എട്ട് ശാഖകൾ. ഇപ്പോൾ, ഇന്ദ്രപ്രമിതിയിൽ നിന്ന് ഉദ്ഭവിച്ച വംശത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ. വസിഷ്ഠന്റെ പുത്രൻ കപിഞ്ഞലൻ ഘൃതാചിയിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു. ത്രിമൂർത്തി എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇന്ദ്രപ്രമിതി പൃഥുവിന്റെ മകളിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു; അവളിൽ നിന്ന് ഭദ്രയും, ഭദ്രയിൽ നിന്ന് വസുവും, വസുവിൽ നിന്ന് ഉപമന്യുവും ജനിച്ചു; ഉപമന്യുവിന്റെ വംശം അനേകമാണ്. കൗണ്ടിൻയർ മിത്രയും വരുണനും ഉദ്ഭവിച്ച വംശമാണ്. ഏകർഷേയന്മാർ എന്നും പ്രശസ്തനായ വാസിഷ്ഠന്മാർ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന മറ്റു ശാഖകളും ഉണ്ട്. ഇതാ, മഹാത്മാക്കളായ വസിഷ്ഠന്മാരുടെ പത്ത് ശാഖകൾ. ഇങ്ങനെ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ മനസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ച മഹർഷിമാർ ഭൂമിയിൽ പ്രശസ്തരായി; അവരുടെ മഹത്തായ വംശങ്ങൾ ഇവിടെ വിവരിക്കപ്പെട്ടു. ദൈവമുനികളുടെ കുടുംബങ്ങളിൽ ജനിച്ച ഇവർ മൂന്നുലോകത്തെയും സംരക്ഷിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളവരാണ്; അവരുടെ പുത്രന്മാരും പുത്രപൗത്രന്മാരും നൂറുകണക്കിന് ആയിരക്കണക്കിന് പേരുണ്ട്.