നാഗദ്വീപ്, ഗന്ധർവ പ്രദേശങ്ങൾ, വരുണലോകം എന്നിവയിലേക്ക് ചിലർ പോകുന്നു; അവിടെ അനേകം ജാതികളിൽ നിന്നുള്ള മ്ലേച്ചന്മാരും പുലിന്ദന്മാരും ഉണ്ട്. കിഴക്കോട്ട് കിരാതന്മാരാണ്, പടിഞ്ഞാറിന്റെ അറ്റത്തിൽ യവനന്മാരും, ഇടയിൽ ബ്രാഹ്മണൻമാർ, ക്ഷത്രിയന്മാർ, വൈശ്യന്മാർ, എല്ലായിടത്തും ശൂദ്രന്മാരും നിലകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇവർ യാഗങ്ങളിൽ, യുദ്ധത്തിൽ, വാണിജ്യത്തിൽ നിലപാടുള്ളവരാണ്; പരസ്പരം പരസ്പരം ഇടപാടുകൾ നടക്കുന്നു. ധർമ്മം, ധനം, കാമം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു, ഓരോ വർഗ്ഗവും തങ്ങളുടെ തന്നെ കൃത്യങ്ങൾ, ആത്മവിശ്വാസത്തോടും അഭിമാനത്തോടും, ജീവിതത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ഘട്ടങ്ങൾ അനുസരിച്ച് നിർവഹിക്കുന്നു. ഇവിടെ മനുഷ്യരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സ്വർഗ്ഗത്തെയും മോക്ഷത്തെയും ലക്ഷ്യമാക്കി നടക്കുന്നു; അവരുടെ പ്രവർത്തികൾ കാലഘട്ടങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു, അതിനേക്കാൾ വ്യത്യസ്തമായി അല്ല, ഹൃദ്യമായ സന്യാസി. കിംപുരുഷലോകത്തിൽ മനുഷ്യരുടെ ആയുസ്സ് പത്ത് ആയിരം വർഷങ്ങളാണ്; പുരുഷന്മാർ സ്വർണ്ണനിറത്തിൽ, സ്ത്രീകൾ ദേവകന്യകകളെപ്പോലെയാണ്. എല്ലാവരും രോഗവും ദുഃഖവും ഇല്ലാതെയാണ്, ശിവഭക്തരാണ്, ശുദ്ധസ്വഭാവമുള്ളവർ, സ്വർണ്ണനിറത്തിൽ, ഭാര്യകളോടൊപ്പം ജീവിക്കുന്നു, പ്ലക്ഷവൃക്ഷത്തിന്റെ ഫലങ്ങൾ ഭക്ഷിക്കുന്നു. ഹരിവർഷത്തിലും, ജനങ്ങൾ മഹാ വെള്ളി പോലെയാണ്; എല്ലാവരും ദൈവിക രൂപത്തിൽ, ദേവലോകത്തിൽ നിന്നു വീണവരാണ്. അവർ ഹരയെ, ലോകനാഥനെ, ആരാധിക്കുന്നു, ശുദ്ധമായ ഇനിച്ചിറശ്രവ്യരസം കുടിക്കുന്നു; അവരെ വൃദ്ധത ബാധിക്കുന്നില്ല, അവിടെ ആളുകൾ പഴയവരായില്ല. അവിടെ മനുഷ്യർ പത്ത് ആയിരം വർഷം ജീവിക്കുന്നു; ഞാൻ വിവരിച്ച ഈ മധ്യഭാഗം ഇലാവൃതം എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. അവിടെ സൂര്യൻ പ്രകാശിക്കുന്നില്ല, ആളുകൾ വൃദ്ധരാവുന്നില്ല; ഇലാവൃതത്തിൽ ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, വെളിച്ചം ഒന്നും ഇല്ല. അവർ താമരകളെപ്പോലെയുള്ള കാന്തിയുള്ളവരും, താമരപൂക്കൾ പോലെയുള്ള മുഖവും, താമരയിലകളെപ്പോലെയുള്ള കണ്ണുകളും, താമരയിലകളെപ്പോലെയുള്ള സുഗന്ധവും, അവിടെ ജനിച്ചവരും, സത്വത്തിൽ ആകാംക്ഷയുള്ളവരാണ്. അവർ ജാമ്പൂഫലത്തിന്റെ രസത്തിൽ ജീവിക്കുന്നു, ചലനമില്ലാതെ സുഗന്ധമുള്ളവരും; ദേവലോകത്തിൽ നിന്നു വന്നവരാണ് അവിടെ ജനിക്കുന്നത്, വൃദ്ധതയും മരണവും ഇല്ലാത്തവർ. ആ ഉത്തമപുരുഷന്മാർ ദൈവിക ഇലാവൃതത്തിൽ പതിനാറായിരം വർഷം ജീവിക്കുന്നു. ജാമ്പൂഫലത്തിന്റെ രസം കുടിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അവരെ വൃദ്ധത, വിശപ്പ്, ക്ഷീണം, മരണം ഒന്നും ബാധിക്കുന്നില്ല. അവിടെ ജാംബുനദ എന്ന സ്വർണ്ണം ഉരുവാകുന്നു, ദേവന്മാരുടെ അലങ്കാരം, ഇന്ദ്രഗോപം എന്ന പുഴുവിനെപ്പോലെയുള്ള കാന്തിയുള്ളത്. ഇങ്ങനെ, ഞാൻ ഒറ്റവാക്കിൽ, ആ ഒമ്പത് പ്രദേശങ്ങളിലെ ജനങ്ങളുടെ വർണ്ണം, ആയുസ്സ്, ഭക്ഷണം, മറ്റു സവിശേഷതകൾ വിവരിച്ചു, വിശദമായി അല്ല. ഹേമകുടയിൽ ഗന്ധർവരും, അപ്പ്സരസ്സുകളുടെ കൂട്ടങ്ങളും അറിയപ്പെടുന്നു; നിശധയിൽ എല്ലാ നാഗങ്ങളും—ശേഷ, വാസുകി, തക്ഷക—ഉണ്ട്. മുപ്പത്തിമൂന്ന് ശക്തിയുള്ള യാഗദേവന്മാർ അവിടെ സന്തോഷിക്കുന്നു; നീല ലാപിസ് പർവതത്തിൽ സിദ്ധന്മാരും ശുദ്ധ ബ്രഹ്മർഷികളും താമസിക്കുന്നു. വെള്ള പർവതം ദൈത്യരും ദാനവരും താമസിക്കുന്നതായാണ് പറയപ്പെടുന്നത്; ശ്രിംഗവാൻ പർവതം പിതൃകൾക്ക് സ്ഥിരമായ വാസസ്ഥലമാണ്. ഹിമവത് യക്ഷന്മാർക്കും ഭൂതന്മാർക്കും, പ്രഭു ശിവനും, എല്ലാ പർവതങ്ങളിൽ മഹാദേവൻ ഹരി, ബ്രഹ്മ, അംബിക എന്നിവരോടൊപ്പം ഉണ്ട്. നന്ദിയോടും അവന്റെ അനുയായികളും, പ്രദേശങ്ങളിലും കാടുകളിലും, നീല, വെള്ള, മൂന്ന് കൊമ്പുള്ള പർവതങ്ങളിൽ, ആ അനുഗ്രഹിത നീല-ചുവപ്പ് ദേവൻ നിലകൊള്ളുന്നു. സിദ്ധന്മാർ, ദേവന്മാർ, പിതൃകൾ, പ്രത്യേകിച്ച് നീല ലാപിസ്, വെള്ള, തെളിഞ്ഞ, സ്വർണ്ണം പർവതങ്ങളിൽ, അദ്ദേഹത്തെ എല്ലായിടത്തും കാണുന്നു. മയില്പെരുമ, സ്വർണ്ണം, മൂന്ന് കൊമ്പുള്ള ശ്രിംഗവാൻ—ഈ പർവതരാജാക്കന്മാർ ജാംബുദ്വീപിൽ സ്ഥാപിതമാണ്. പ്ലക്ഷ, മറ്റ് ദ്വീപുകളിൽ, ഓരോന്നിലും ഏഴ് പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്, എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും നേരെ നീളുന്നവ, പ്രദേശപര്വതങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. പ്ലക്ഷദ്വീപിൽ ഏഴ് ദൈവിക മഹാപർവതങ്ങൾ: ഗോമേദകയാണ് ആദ്യത്തെ, ചന്ദ്രയാണ് രണ്ടാം. മൂന്നാമത് നാരദ, നാലാമത് ദുണ്ടുഭി, അഞ്ചാമത് സോമക, ആറാമത് സുമനസ്. അതേത് വൈഭവ, ഏഴാമത് വൈഭ്രജ; ഇങ്ങനെ ഈ ഏഴ് പർവതങ്ങൾ പ്ലക്ഷദ്വീപിൽ പ്രധാനമാണ്. ശാൽമലിദ്വീപിലും ഏഴ് പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്: കുമുദ, ഉത്തമ, ബലാഹക എന്ന പർവതം; ഡ്രോണ, കങ്ക, മഹിഷ, ഏഴാമത് കകുദ്മാൻ. കുശദ്വീപിലും ഏഴ് പ്രധാന പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്. വിക്രമം, ഹേമപർവതം, ദ്യുതിമാൻ, പുഷ്പിത, കുശേശയ, ഹരിഗിരി, ഏഴാമത് മന്ദര—ഇവയാണ്. മന്ദാര പർവതം മഹാദേവന്റെ വാസസ്ഥലമാണ്; മന്ദാ എന്നതൊരു നദി, മന്ദാര പർവതം അതിന്റെ വെള്ളം കൈവശം വയ്ക്കുന്നതിനാൽ ആ പേരാണ്. അവിടെ, ശിവൻ, ബലധ്വജൻ, ശുദ്ധനായ ലോകനാഥൻ, സോമൻ, നന്ദിയോടൊപ്പം, ഏറ്റവും ഉത്തമമായ സ്വർണ്ണമന്ദിരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു. മുമ്പ്, മന്ദാര പർവതം തപസ്സിലൂടെ മഹേശ്വരനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു, അവിമുക്ത എന്ന മഹാ പുണ്യഭൂമിയിൽ, അദ്ദേഹം പരമോന്നത വരം നേടി. പ്രഭുവിനോട് വാസത്തിനായി അപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, അംബയോടൊപ്പം, അദ്ദേഹം അവിമുക്തത്തിൽ നിന്ന് മന്ദാരയിലേക്കു വന്നു, അവിടെ വാസം ആരംഭിച്ചു. നന്ദിയോടും അനുയായികളോടും, സോമൻ അവിടെ നിലകൊള്ളുന്നു, വിടുന്നില്ല; ക്രൗഞ്ച ദ്വീപിലും ഏഴ് പ്രധാന പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്, ക്രൗഞ്ചയാണ് ആദ്യത്തെ. ക്രൗഞ്ച, വാമനക, മൂന്നാമത് അന്ധകാരക; അന്ധകാരകയ്ക്ക് അപ്പുറം ദിവാവൃതം എന്ന പർവതം. ദിവാവൃതത്തിന് അപ്പുറം വിവിന്ദ പർവതം; വിവിന്ദയ്ക്ക് അപ്പുറം പുണ്ഡരിക മഹാപർവതം. പുണ്ഡരികയ്ക്ക് അപ്പുറം ദുണ്ടുഭിസ്വന എന്ന പർവതം; ഈ ഏഴ് രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച പർവതങ്ങൾ ക്രൗഞ്ച ദ്വീപിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഇങ്ങനെ, വിവിധ ദ്വീപുകളിലെ ജനങ്ങൾ, അവരവരുടെ ജീവിതം, പർവതങ്ങൾ, ദൈവങ്ങൾ, സിദ്ധന്മാർ, പിതൃകൾ, യക്ഷന്മാർ, നാഗങ്ങൾ, അപ്പ്സരസ്സുകൾ, ദാനവങ്ങൾ, ദൈത്യങ്ങൾ, അവരവരുടെ വിശേഷതകൾ, ആ പ്രദേശങ്ങളിലെ ദൈവികത, ഭക്തി, ആനന്ദം എന്നിവയെല്ലാം ഈ കഥയിൽ സ്നേഹപൂർവ്വം വിവരിക്കപ്പെട്ടു.