ശിവഭക്തിയുള്ള ദേവതകളും, മഹർഷിമാരും, സിദ്ധന്മാരും അവിടം തങ്ങളുടേയും ഭാര്യമാരുടേയും കൂടെ പരമേശ്വരന്റെ കൃപയാൽ തങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു പാർക്കുന്നു. കശ്യപനും മറ്റ് മഹർഷിമാരും ലക്ഷ്മിയോടൊപ്പം ബില്വവനത്തിൽ പാർക്കുന്നു. അതുപോലെ, താളവനത്തിൽ ഇന്ദ്രനും ഉപേന്ദ്രനും സർപ്പാത്മാക്കളും പാർക്കുന്നു. ഉദുംബരവനത്തിൽ കാർദമപ്രജാപതിയും മറ്റു മഹാത്മാക്കളും വസിക്കുന്നു. പുണ്യവും pavിത്രവുമായ ആംരവനത്തിൽ വിദ്യാധരന്മാരും സിദ്ധന്മാരും പാർക്കുന്നു. നീംബവനത്തിൽ നാഗന്മാരും സിദ്ധഗണങ്ങളും പാർക്കുന്നു. കിംശുകവനത്തിൽ സൂര്യനും രുദ്രഗണങ്ങളും പാർക്കുന്നു. ബീജപൂരവനത്തിൽ ദൈവഗുരു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. കൗമുദീവനത്തിൽ വിഷ്ണുവിനെ മുഖ്യനാക്കി മഹാത്മാക്കളും പാർക്കുന്നു. സ്ഥലപദ്മവനത്തിൽ, ന്യഗ്രോധവൃക്ഷത്തിൻ കീഴിൽ, എല്ലാ സർപ്പങ്ങളും പാർക്കുന്നു; ലോകങ്ങളുടെ അഭിമാനിയായ ശേഷനാണ് അവിടത്തെ പ്രഭു. ശേഷൻ, ലോകങ്ങൾക്കുള്ള കാലമായി അധോലോകത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; അവൻ വിഷ്ണുവിന്റെ ദിവ്യമായ പ്രത്യക്ഷരൂപവും, സർവ്വഗുരുവും, ഹലായുധനായവനുമാണ്. ദേവാധിപതിയുടെ വിശ്രമസ്ഥലവും, ഹരിയുടെ കങ്കണവുമാണ് അതു. പനസവനത്തിൽ ദാനവന്മാരും ശുക്രനും പാർക്കുന്നു. വിശാഖകവനത്തിൽ കിന്നരന്മാരും സർപ്പന്മാരും പാർക്കുന്നു; മനോഹരവനത്തിൽ എല്ലാ തരത്തിലുള്ള വൃക്ഷങ്ങളും ഉണ്ട്. നന്ദീഷ്വരൻ അവിടെയുണ്ട്, ഗണഗണങ്ങൾ അവനെ സ്തുതിക്കുന്നു. സന്താനകവനത്തിൽ ദേവി സരസ്വതിയും അവിടെയുണ്ട്. ഇങ്ങനെ, വനം വസിക്കുന്നവരെ ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായി വിവരിച്ചു; അവർ അനേകരാണ്, ഞാൻ പോലും എല്ലാവരെയും വിശദമായി പറയാൻ കഴിയില്ല. ശിതാന്തപർവതശിഖരത്തിൽ, പാരിജാതവനത്തിൽ, ഇന്ദ്രൻ വസിക്കുന്നു; അതിന്റെ കിഴക്കോട്ട് വിപുലമായ കുമുദപർവതശ്രേണി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അവിടെ, പുരാതനമായ എട്ട് ദാനവനഗരങ്ങൾ ഉണ്ടായി; സുവർണകോടരത്തിൽ മഹാത്മാക്കളായ രാക്ഷസന്മാർ പാർക്കുന്നു. അമ്പത്തിയെട്ട് പുരാതന നീലകനഗരങ്ങൾ അവിടെ ഉണ്ട്; മഹാനായ നീലപർവതത്തിൽ പതിനഞ്ച് പുരാതന നഗരങ്ങളും ഉണ്ട്. കുധാരമുഖന്മാരിലെയും കിന്നരന്മാരിലെയും ശ്രേഷ്ഠന്മാരുടെ ഇടയിൽ, വണുസൗധപർവതത്തിൽ മൂന്ന് വിദ്യാധരനഗരങ്ങൾ ഉണ്ട്. വൈകുണ്ഠത്തിൽ പ്രസിദ്ധനായ ഗരുഡൻ പാർക്കുന്നു; കരഞ്ജയിൽ നീലലോഹിതനും, വസുധാരയിൽ വസുക്കളുടെ വാസവും ഉണ്ട്. രത്നധാരപർവതത്തിൽ മഹാത്മാക്കളായ സപ്തർഷിമാർ പാർക്കുന്നു; അവിടെ ഏഴ് പുണ്യസ്ഥലങ്ങൾ ഉണ്ട്, ഓരോന്നിലും സിദ്ധപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യം. പൃഥ്വിയിലെ ഉത്തമപർവതമായ ഏകശൃംഗത്തിൽ പ്രജാപതിയുടെ മഹാനഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; ഗജശൈലയിൽ ദുർഗ്ഗയും മറ്റു ദേവതകളും, വസുക്കളും പാർക്കുന്നു. അതുപോലെ, ആദിത്യർ, രുദ്രർ, അശ്വിനികൾ എന്നിവരും സ്വസ്ഥലങ്ങൾ അവിടെ സ്ഥാപിച്ചു; സ്വർണമേഘങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ഉത്തമപർവതത്തിൽ എൺപത് ദൈവനഗരങ്ങൾ ഉണ്ട്. സുനീലപർവതത്തിൽ അഞ്ഞൂറ്റി കോടി രാക്ഷസന്മാരുടെ വാസസ്ഥലം ഉണ്ട്; പഞ്ചകൂട്ടയിൽ അഞ്ഞൂറ്റി കോടി പുരാതന നഗരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ശതശൃംഗത്തിൽ അജ്ഞാതശക്തിയുള്ള യക്ഷന്മാരുടെ നൂറ് നഗരങ്ങൾ ഉണ്ട്; താമ്രാഭയിൽ കാദ്രവേയർ പാർക്കുന്നു; വിശാഖയിൽ ഗുഹയുടെ വാസസ്ഥലവും ഉണ്ട്. ശ്വേതോദരയിൽ പ്രധാനമഹർഷിമാരും മഹാത്മാവായ സൂപർണ്ണനും പാർക്കുന്നു; പിശാചകപർവതത്തിൽ കുബേരന്റെ വാസവും, ഹരികൂട്ടയിൽ ഹരിയുടെ വാസവുമാണ്. കുമുദത്തിൽ കിന്നരന്മാരുടെ വാസവും, അഞ്ജനയിൽ ചാരണന്മാരുടെ വാസവും, കൃഷ്ണപർവതത്തിൽ ഗാന്ധർവന്മാരുടെ വാസവും, പാണ്ഡുരയിൽ ഏഴ് നഗരങ്ങളും ഉണ്ട്. വിദ്യാധരന്മാർ എല്ലാ ഭോഗസൗഖ്യങ്ങളും അനുഭവിച്ച് അവിടെ പാർക്കുന്നു; സഹസ്രശിഖരപർവതത്തിൽ ഭയങ്കരപ്രവൃത്തിയുള്ള ദൈത്യന്മാർ പാർക്കുന്നു. ഏഴായിരം പുരാതന നഗരങ്ങൾ ഇന്ദ്രന്റെ ശത്രുക്കൾക്ക് അവിടെ ഉണ്ട്; മുകുടത്തിൽ സർപ്പന്മാരുടെ വാസവും, പുഷ്പകേതുവിൽ മഹർഷിമാരുടെ വാസവുമുണ്ട്. പ്രധാനപർവതങ്ങളിൽ വൈവസ്വതൻ, സോമൻ, വായു, സർപ്പാധിപതി, തക്ഷകൻ എന്നിവരുടെ നാലു വാസസ്ഥലങ്ങൾ ഉണ്ട്. ബ്രഹ്മാ, ഇന്ദ്ര, വിഷ്ണു, രുദ്ര, മഹാത്മാവായ ഗുഹ, കുബേര, സോമൻ തുടങ്ങിയവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ട്. സീമാപർവതങ്ങളിലും പ്രധാനക്ഷേത്രങ്ങൾ ഉണ്ട്; ശ്രീകണ്ഠൻ ഉമയോടൊപ്പം ഗുഹയിൽ സർവ്വവാസിയായി പാർക്കുന്നു. എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും അധിപതിയും ഈ ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ ഉത്ഭവകാരണവുമാണ് ശ്രീകണ്ഠൻ—ഇതിൽ സംശയമില്ല. അനന്തനും മറ്റുള്ളവരും ഓരോ ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെയും രക്ഷാധികാരികളായി വിശ്വചക്രവർത്തികളായി നിലകൊള്ളുന്നു; അവരുടെ ശേഷം വിദ്യേശ്വരന്മാർ അവിടെ വസിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ, സംക്ഷിപ്തമായി, സീമാപർവതങ്ങളിൽ ശ്രീകണ്ഠൻ പാർക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഞാൻ പറയാം; കേൾക്കൂ. ഈ സകല ജഗത്തും—ചലവും അചലവും—ശ്രീകണ്ഠൻ നിയന്ത്രിക്കുന്നു; കാലാഗ്നിശിവൻവരെ ഞാൻ വിശദമായി വിവരിക്കാം. ദേവകൂട്ടപർവതത്തിലെ മഹാകൂട്ടയുടെ മധ്യത്തിൽ, പൊന്നും, വൈഡൂര്യവും, മാണിക്യവും, നീലവും പുഷ്പരാഗവും പോലെ തേജസ്സുള്ള ഭൂമിയിൽ, അതിലേറെ ഉത്തമരത്നങ്ങൾകൊണ്ടും, pavിത്രവും ഭദ്രവുമായ കല്ലുകളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, ലക്ഷക്കണക്കിന് ശാഖകളുള്ള, എല്ലാ വൃക്ഷങ്ങളാലും സമൃദ്ധമായ ഭംഗിയുള്ള ഭൂപ്രദേശം ഉണ്ട്. അവിടം ചമ്പക, അശോക, പുന്നാഗ, ബകുല, അശനവൃക്ഷങ്ങൾകൊണ്ടും, പാരിജാതവൃക്ഷങ്ങൾകൊണ്ടും, വിവിധ പക്ഷികളുടെ കൂട്ടങ്ങളാലും സമൃദ്ധമാണ്. നൂറ്റാണ്ടുകണക്കിന് ഖനിജങ്ങൾകൊണ്ടും, വിവിധ പുഷ്പങ്ങളാലും, പുഷ്പമാലകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട വശങ്ങളോടും, വിശിഷ്ട ജീവികളുടെ കൂട്ടങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതുമായ അത്ഭുതകരമായ സ്ഥലമാണ്. ശുദ്ധവും മധുരവുമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, ഒറ്റയൊഴുക്കുള്ള നീരുറവുകൾ, പുഷ്പങ്ങൾക്കൊതുങ്ങാത്ത വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, അനേകം അത്ഭുതങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട സ്ഥലവും, പുഷ്പക്കൂട്ടങ്ങൾ ഒഴുക്കുന്ന നദികൾ, പച്ചപ്പും, വലിയ വേരുകളും, അനേകം കുരുമുളകുള്ള മരങ്ങളും അവിടെ കാണാം. അവിടം സത്യത്തിൽ അതിവിസ്മയകരവും, ഒറ്റയടിയിലൊരു പത്തു യോജനവലയം പരപ്പുള്ളതും, ശീതളമായ നിഴലും നിറഞ്ഞതുമായ ഭംഗിയുള്ള ഭൂതവനമാണ്—അവിടെ വിവിധ ജീവികളുടെ വാസസ്ഥലമാണ്. അവിടെയാണ് മഹാദേവനായ ശങ്കരന്റെ പ്രകാശമുള്ള വാസസ്ഥലം, മഹാത്മാവായ അവൻ മഹാരത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.