ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಅಜಾಮೇಕಾಂ ಲೋಹಿತಾಂ ಶುಕ್ಲಕೃಷ್ಣಾಂ ವಿಶ್ವಪ್ರಜಾಂ ಸೃಜಮಾನಾಂ ಸರೂಪಾಮ್ ಅಜೋ ಽಹಂ ಮಾಂ ವಿದ್ಧಿ ತಾಂ ವಿಶ್ವರೂಪಂ ಗಾಯತ್ರೀಂ ಗಾಂ ವಿಶ್ವರೂಪಾಂ ಹಿ ಬುದ್ಧ್ಯಾ

ಅವಳನ್ನು ಜನನರಹಿತಳಾಗಿ, ಏಕಳಾಗಿ, ಕೆಂಪು, ಬಿಳುಪು, ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣಗಳಿರುವವಳಾಗಿ, ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವವಳಾಗಿ, ನನ್ನಂತೆಯೇ ರೂಪವಳಾಗಿ ತಿಳಿ. ನಾನು ಜನನರಹಿತನು, ಅವಳೇ ವಿಶ್ವರೂಪ, ಗಾಯತ್ರಿ, ವಿಶ್ವರೂಪಿ ಗಾವೆಂದು ತಿಳಿ.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ಮಹಾದೇವಃ ಸಸರ್ಜ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ತತಶ್ ಚ ಪಾರ್ಶ್ವಗಾ ದೇವ್ಯಾಃ ಸರ್ವರೂಪಕುಮಾರಕಾಃ

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಮಹಾದೇವನು, ಪರಮೇಶ್ವರನು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಆಮೇಲೆ ದೇವಿಯ ಪಾರ್ಶ್ವದಿಂದ ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳ ಬಾಲಕರು ಹುಟ್ಟಿದರು.

ಜಟೀ ಮುಣ್ಡೀ ಶಿಖಣ್ಡೀ ಚ ಅರ್ಧಮುಣ್ಡಶ್ ಚ ಜಜ್ಞಿರೇ ತತಸ್ತೇನ ಯಥೋಕ್ತೇನ ಯೋಗೇನ ಸುಮಹೌಜಸಃ

ಜಟಾಧಾರಿ, ಮುಂಡಿತ, ಶಿಖಾವಂತ, ಅರ್ಧ ಮುಂಡಿತ ಇಂತಹ ಮಹಾ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಾದ ಬಾಲಕರು, ಹೇಳಿದ ಯೋಗದಂತೆ ಹುಟ್ಟಿದರು.

ದಿವ್ಯವರ್ಷಸಹಸ್ರಾನ್ತೇ ಉಪಾಸಿತ್ವಾ ಮಹೇಶ್ವರಮ್ ಧರ್ಮೋಪದೇಶಮಖಿಲಂ ಕೃತ್ವಾ ಯೋಗಮಯಂ ದೃಢಮ್

ಸಾವಿರ ದಿವ್ಯ ವರ್ಷಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ, ಧರ್ಮದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ, ಆತನು ಯೋಗದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿರನಾದನು.

ಶಿಷ್ಟಾಶ್ ಚ ನಿಯತಾತ್ಮಾನಃ ಪ್ರವಿಷ್ಟಾ ರುದ್ರಮೀಶ್ವರಮ್

ಆ ಶಿಷ್ಯರು ಆತ್ಮನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಕೂಡಿದವರಾಗಿ, ರುದ್ರನಾದ ಈಶ್ವರನಲ್ಲಿ ಲೀನರಾದರು.

ಏವಂ ಸಂಕ್ಷೇಪತಃ ಪ್ರೋಕ್ತಃ ಸಹ್ಯಾದೀನಾಂ ಸಮುದ್ಭವಃ ಯಃ ಪಠೇಚ್ಛೃಣುಯಾದ್ವಾಪಿ ಶ್ರಾವಯೇದ್ವಾ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾನ್

ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಮೊದಲಾದ ಪರ್ವತಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯಾರು ಇದನ್ನು ಓದುತ್ತಾರೆ, ಕೇಳುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರವಣ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ,

ಸ ಯಾತಿ ಬ್ರಹ್ಮಸಾಯುಜ್ಯಂ ಪ್ರಸಾದಾತ್ಪರಮೇಷ್ಠಿನಃ ಕಥಂ ಲಿಙ್ಗಮಭೂಲ್ಲಿಙ್ಗೇ ಸಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯಃ ಸ ಶಙ್ಕರಃ

ಅವರು ಪರಮೇಶ್ವರನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಏಕತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗವು ಹೇಗೆ ಉದಯವಾಯಿತು? ಶಂಕರನನ್ನು ಹೇಗೆ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು?

ಕಿಂ ಲಿಙ್ಗಂ ಕಸ್ ತಥಾ ಲಿಙ್ಗೀ ಸೂತ ವಕ್ತುಮಿಹಾರ್ಹಸಿ ಏವಂ ದೇವಾಶ್ ಚ ಋಷಯಃ ಪ್ರಣಿಪತ್ಯ ಪಿತಾಮಹಮ್

ಲಿಂಗವೆಂದರೆ ಏನು? ಲಿಂಗಿಯೆಂದರೆ ಯಾರು? ಸೂತ, ನೀನು ಇದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಬೇಕು. ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳು ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ,

ಅಪೃಚ್ಛನ್ ಭಗವಂಲ್ಲಿಙ್ಗಂ ಕಥಮಾಸೀದಿತಿ ಸ್ವಯಮ್ ಲಿಙ್ಗೇ ಮಹೇಶ್ವರೋ ರುದ್ರಃ ಸಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯಃ ಕಥಂ ತ್ವಿತಿ

'ಭಗವನೇ, ಲಿಂಗವು ಹೇಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು?' ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಮಹೇಶ್ವರ ರುದ್ರನನ್ನು ಹೇಗೆ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.

ಕಿಂ ಲಿಙ್ಗಂ ಕಸ್ ತಥಾ ಲಿಙ್ಗೀ ಸೋ ಽಪ್ಯಾಹ ಚ ಪಿತಾಮಹಃ ಪ್ರಧಾನಂ ಲಿಙ್ಗಮಾಖ್ಯಾತಂ ಲಿಙ್ಗೀ ಚ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಲಿಂಗವೆಂದರೆ ಏನು? ಲಿಂಗಿಯೆಂದರೆ ಯಾರು? ಎಂದು ಮತ್ತೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಪಿತಾಮಹನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಮುಖ್ಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಲಿಂಗಿಯು ಪರಮೇಶ್ವರನೇ.

ರಕ್ಷಾರ್ಥಮಂಬುಧೌ ಮಹ್ಯಂ ವಿಷ್ಣೋಸ್ತ್ವಾಸೀತ್ ಸುರೋತ್ತಮಾಃ ವೈಮಾನಿಕೇ ಗತೇ ಸರ್ಗೇ ಜನಲೋಕಂ ಸಹರ್ಷಿಭಿಃ

ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ನನಗಾಗಿ ಇದ್ದನು, ದೇವತೆಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯು ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಜನಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ,

ಸ್ಥಿತಿಕಾಲೇ ತದಾ ಪೂರ್ಣೇ ತತಃ ಪ್ರತ್ಯಾಹೃತೇ ತಥಾ ಚತುರ್ಯುಗಸಹಸ್ರಾನ್ತೇ ಸತ್ಯಲೋಕಂ ಗತೇ ಸುರಾಃ

ಸ್ಥಿತಿಕಾಲವು ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ನಂತರ ಎಲ್ಲವೂ ಹಿಂತಿರುಗಿದಾಗ, ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಸಾವಿರ ಚಕ್ರಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಸತ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದರು.

ವಿನಾಧಿಪತ್ಯಂ ಸಮತಾಂ ಗತೇ ಽನ್ತೇ ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಮಮ ಶುಷ್ಕೇ ಚ ಸ್ಥಾವರೇ ಸರ್ವೇ ತ್ವ್ ಅನಾವೃಷ್ಟ್ಯಾ ಚ ಸರ್ವಶಃ

ಬ್ರಹ್ಮನ ಕಾಲದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಒಬ್ಬನಿಗೂ ಆಳ್ವಿಕೆ ಇಲ್ಲದ ಸಮಾನತೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅನಾವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾವರಗಳೆಲ್ಲ ಒಣಗಿಹೋದವು.

ಪಶವೋ ಮಾನುಷಾ ವೃಕ್ಷಾಃ ಪಿಶಾಚಾಃ ಪಿಶಿತಾಶನಾಃ ಗನ್ಧರ್ವಾದ್ಯಾಃ ಕ್ರಮೇಣೈವ ನಿರ್ದಗ್ಧಾ ಭಾನುಭಾನುಭಿಃ

ಹಸುಗಳು, ಮಾನವರು, ಮರಗಳು, ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕ ಪಿಶಾಚಿಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಇತರರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋದರು.

ಏಕಾರ್ಣವೇ ಮಹಾಘೋರೇ ತಮೋಭೂತೇ ಸಮನ್ತತಃ ಸುಷ್ವಾಪಾಂಭಸಿ ಯೋಗಾತ್ಮಾ ನಿರ್ಮಲೋ ನಿರುಪಪ್ಲವಃ

ಒಂದೇ ಒಂದು ಭಯಾನಕ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಯೋಗದ ಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ಶುದ್ಧನೂ ನಿರಾಕುಲನೂ ಆಗಿ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ನಿದ್ರಿಸಿದನು.

ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷಾ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಃ ಸಹಸ್ರಪಾತ್ ಸಹಸ್ರಬಾಹುಃ ಸರ್ವಜ್ಞಃ ಸರ್ವದೇವಭವೋದ್ಭವಃ

ಸಾವಿರ ತಲೆ, ವಿಶ್ವದ ಆತ್ಮ, ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣು, ಸಾವಿರ ಕಾಲು, ಸಾವಿರ ಕೈ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಮೂಲವಾದವನು.

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭೋ ರಜಸಾ ತಮಸಾ ಶಙ್ಕರಃ ಸ್ವಯಮ್ ಸತ್ತ್ವೇನ ಸರ್ವಗೋ ವಿಷ್ಣುಃ ಸರ್ವಾತ್ಮತ್ವೇ ಮಹೇಶ್ವರಃ

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನು ರಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಶಂಕರನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಸತ್ತ್ವದಿಂದ ವಿಷ್ಣು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವವನು; ಮಹೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮ.

ಕಾಲಾತ್ಮಾ ಕಾಲನಾಭಸ್ತು ಶುಕ್ಲಃ ಕೃಷ್ಣಸ್ತು ನಿರ್ಗುಣಃ ನಾರಾಯಣೋ ಮಹಾಬಾಹುಃ ಸರ್ವಾತ್ಮಾ ಸದಸನ್ಮಯಃ

ಕಾಲದ ಆತ್ಮ, ಕಾಲವೇ ನಾಭಿಯಾಗಿರುವ ಶ್ವೇತನು; ಕಪ್ಪು ಸ್ವರೂಪಿಯು ಗುಣರಹಿತನು; ಮಹಾಬಾಹುವಾದ ನಾರಾಯಣನು ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮ, ಸತ್ಪದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಅಸತ್ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು.

ತಥಾಭೂತಮಹಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಶಯಾನಂ ಪಙ್ಕಜೇಕ್ಷಣಮ್ ಮಾಯಯಾ ಮೋಹಿತಸ್ತಸ್ಯ ತಮವೋಚಮಮರ್ಷಿತಃ

ಹೀಗೆ ಪಂಕಜನೇತ್ರನಾದ ಅವನನ್ನು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಗೊಂಡು, ಕೋಪದಿಂದ ಅವನೊಡನೆ ಮಾತಾಡಿದೆ.

ಕಸ್ತ್ವಂ ವದೇತಿ ಹಸ್ತೇನ ಸಮುತ್ಥಾಪ್ಯ ಸನಾತನಮ್ ತದಾ ಹಸ್ತಪ್ರಹಾರೇಣ ತೀವ್ರೇಣ ಸ ದೃಢೇನ ತು

'ನೀನು ಯಾರು?' ಎಂದು ಕೇಳಿ, ಶಾಶ್ವತನಾದವನನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಎತ್ತಿ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಕೈಯ ಪ್ರಹಾರದಿಂದ,

ಪ್ರಬುದ್ಧೋ ಽಹೀಯಶಯನಾತ್ ಸಮಾಸೀನಃ ಕ್ಷಣಂ ವಶೀ ದದರ್ಶ ನಿದ್ರಾವಿಕ್ಲಿನ್ನನೀರಜಾಮಲಲೋಚನಃ

ಅವನು ಹಾವುಗಳ ಹಾಸಿಗೆಯಿಂದ ಎದ್ದು, ಕ್ಷಣ ಕಾಲ ಕುಳಿತು, ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಅಶುದ್ಧಿಯಾಗದ ಶುದ್ಧವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ನೋಡಿದನು.

ಮಾಮಗ್ರೇ ಸಂಸ್ಥಿತಂ ಭಾಸಾಧ್ಯಾಸಿತೋ ಭಗವಾನ್ ಹರಿಃ ಆಹ ಚೋತ್ಥಾಯ ಭಗವಾನ್ ಹಸನ್ಮಾಂ ಮಧುರಂ ಸಕೃತ್

ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಶ್ರೀಹರಿ ನಿಂತಿದ್ದರು. ಅವರು ಎದ್ದು, ಒಂದು ಮಧುರವಾದ ನಗೆಯೊಂದಿಗೆ ನನ್ನೊಡನೆ ಮಾತಾಡಿದರು.

ಸ್ವಾಗತಂಸ್ವಾಗತಂ ವತ್ಸ ಪಿತಾಮಹ ಮಹಾದ್ಯುತೇ ತಸ್ಯ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸ್ಮಿತಪೂರ್ವಂ ಸುರರ್ಷಭಾಃ

"ಸ್ವಾಗತ, ಸ್ವಾಗತ ಮಗನೇ, ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಪಿತಾಮಹ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೆ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ನಗಿದರು.

ರಜಸಾ ಬದ್ಧವೈರಶ್ ಚ ತಮವೋಚಂ ಜನಾರ್ದನಮ್ ಭಾಷಸೇ ವತ್ಸ ವತ್ಸೇತಿ ಸರ್ಗಸಂಹಾರಕಾರಣಮ್

ರಜೋಗುಣದಿಂದ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ರಹದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾದ ನಾನು ಜನಾರ್ಧನನೊಡನೆ ಹೇಳಿದೆನು: "ನೀನು ನನಗೆ ಮಗನೇ, ಮಗನೇ ಎಂದು ಏಕೆ ಕರೆಯುತ್ತೀಯ? ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಲಯಕ್ಕೆ ನೀನೇ ಕಾರಣವಲ್ಲವೇ?"

ಮಾಮ್ ಇಹಾನ್ತಃಸ್ಮಿತಂ ಕೃತ್ವಾ ಗುರುಃ ಶಿಷ್ಯಮಿವಾನಘ ಕರ್ತಾರಂ ಜಗತಾಂ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪ್ರಕೃತೇಶ್ ಚ ಪ್ರವರ್ತಕಮ್

ಇಲ್ಲಿ ನೀನು ಸ್ವಲ್ಪ ನಗೆಯೊಂದಿಗೆ, ಗುರು ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಹೇಗೆ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾನೋ ಹಾಗೆ, ನನ್ನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದೀಯ. ನಾನು ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೂ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪ್ರೇರಕನೂ ಆಗಿದ್ದರೂ.

ಸನಾತನಮಜಂ ವಿಷ್ಣುಂ ವಿರಿಞ್ಚಿಂ ವಿಶ್ವಸಂಭವಮ್ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾನಂ ವಿಧಾತಾರಂ ಧಾತಾರಂ ಪಙ್ಕಜೇಕ್ಷಣಮ್

ನೀನು ನನಗೆ ಶಾಶ್ವತ, ಜನನರಹಿತ ವಿಷ್ಣು, ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ವಿಶ್ವದ ಮೂಲ, ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮ, ನಿರ್ಮಾತೃ, ಧಾರಕ, ಕಮಲನಯನ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತೀಯ.

ಕಿಮರ್ಥಂ ಭಾಷಸೇ ಮೋಹಾದ್ ವಕ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಸತ್ವರಮ್ ಸೋ ಽಪಿ ಮಾಮಾಹ ಜಗತಾಂ ಕರ್ತಾಹಮಿತಿ ಲೋಕಯ

ನೀನು ಈ ರೀತಿ ಮೋಹದಿಂದ ಏಕೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತೀಯ? ಸತ್ಯವನ್ನು ಬೇಗನೆ ಹೇಳಬೇಕು. ಆಗ ಅವನು ನನಗೆ, "ನಾನು ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ನೋಡು" ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

ಭರ್ತಾ ಹರ್ತಾ ಭವಾನ್ ಅಙ್ಗಾದ್ ಅವತೀರ್ಣೋ ಮಮಾವ್ಯಯಾತ್ ವಿಸ್ಮೃತೋ ಽಸಿ ಜಗನ್ನಾಥಂ ನಾರಾಯಣಮನಾಮಯಮ್

"ನೀನು ಭರ್ತೃ, ಸಂಹಾರಕ, ನನ್ನ ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ದೇಹದಿಂದ ಅವತರಿಸಿದವನು. ನೀನು ಜಗನ್ನಾಥನಾದ, ದುಃಖರಹಿತನಾದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದೀಯ."

ಪುರುಷಂ ಪರಮಾತ್ಮಾನಂ ಪುರುಹೂತಂ ಪುರುಷ್ಟುತಮ್ ವಿಷ್ಣುಮಚ್ಯುತಮೀಶಾನಂ ವಿಶ್ವಸ್ಯ ಪ್ರಭವೋದ್ಭವಮ್

"ಪರಪುರುಷ, ಪರಮಾತ್ಮ, ಬಹುಮಂದಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವವ, ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ವಿಷ್ಣು, ಅಚ್ಯುತ, ಈಶ್ವರ, ವಿಶ್ವದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಕಾರಣ."