ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಉವಾಚ ವಾಕ್ಯಮೀಶಾನಃ ಪಿತಾ ಪುತ್ರಮಿವೌರಸಮ್ ಜಗತ್ಸುಖಾಯ ಭಗವನ್ನ್ ಅವತೀರ್ಣೋ ಽಸಿ ಮಾಧವ

ಈಶಾನನು ತಂದೆಯಂತೆ ಮಗನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು: ಲೋಕದ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ, ಭಗವಂತಾ, ನೀನು ಇಳಿದು ಬಂದಿದ್ದೀಯ, ಮಾಧವ.

ಸ್ಥಿತ್ಯರ್ಥೇನ ಚ ಯುಕ್ತೋ ಽಸಿ ಪರೇಣ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಾ ಜನ್ತುಚಕ್ರಂ ಭಗವತಾ ರಕ್ಷಿತಂ ಮತ್ಸ್ಯರೂಪಿಣಾ

ಪರಮೇಶ್ವರನಿಂದ ನೀನು ಸ್ಥಿತಿಗಾಗಿ ನಿಯೋಜಿತನಾಗಿದ್ದೀಯ; ಭಗವಂತನು ಮೀನು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಪುಚ್ಛೇನೈವ ಸಮಾಬಧ್ಯ ಭ್ರಮನ್ನೇಕಾರ್ಣವೇ ಪುರಾ ಬಿಭರ್ಷಿ ಕೂರ್ಮರೂಪೇಣ ವಾರಾಹೇಣೋದ್ಧೃತಾ ಮಹೀ

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹಿನ್ನಡೆಯಿಂದ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಒಂದೇ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿದ್ದೆ. ನೀನು ಕೂರ್ಮ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿದ್ದೆ, ವಾರಾಹ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಎತ್ತಿದ್ದೆ.

ಅನೇನ ಹರಿರೂಪೇಣ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ಹತಃ ವಾಮನೇನ ಬಲಿರ್ಬದ್ಧಸ್ ತ್ವಯಾ ವಿಕ್ರಮತಾ ಪುನಃ

ಈ ಹರಿರೂಪದಿಂದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಕೊಂದಿದ್ದೆ; ವಾಮನ ರೂಪದಿಂದ ಬಲಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನ ಹೆಜ್ಜೆಯಿಂದ ಬಂಧಿಸಿದ್ದೆ.

ತ್ವಮ್ ಏವ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ಪ್ರಭಾವಃ ಪ್ರಭುರ್ ಅವ್ಯಯಃ ಯದಾ ಯದಾ ಹಿ ಲೋಕಸ್ಯ ದುಃಖಂ ಕಿಂಚಿತ್ ಪ್ರಜಾಯತೇ

ನೀನೇ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಶಕ್ತಿ, ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಪ್ರಭು; ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ದುಃಖವು ಉಂಟಾದಾಗ,

ತದಾ ತದಾವತೀರ್ಣಸ್ತ್ವಂ ಕರಿಷ್ಯಸಿ ನಿರಾಮಯಮ್ ನಾಧಿಕಸ್ತ್ವತ್ಸಮೋ ಽಪ್ಯಸ್ತಿ ಹರೇ ಶಿವಪರಾಯಣ

ಅಂತಹಾಗಲೆಲ್ಲ ನೀನು ಇಳಿದು, ಅದನ್ನು ದುಃಖಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತೀಯ; ಹರಿ, ಶಿವಭಕ್ತನಾದ ನೀನಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡವನೂ ಸಮನೂ ಇಲ್ಲ.

ತ್ವಯಾ ಧರ್ಮಾಶ್ ಚ ವೇದಾಶ್ ಚ ಶುಭೇ ಮಾರ್ಗೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಾಃ ಯದರ್ಥಮ್ ಅವತಾರೋ ಽಯಂ ನಿಹತಃ ಸೋ ಽಪಿ ಕೇಶವ

ನಿನ್ನಿಂದ ಧರ್ಮವೂ ವೇದಗಳೂ ಶುಭಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ; ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನ ಅವತಾರ, ಆವನೂ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನು, ಕೇಶವ.

ಅತ್ಯನ್ತಘೋರಂ ಭಗವನ್ ನರಸಿಂಹ ವಪುಸ್ತವ ಉಪಸಂಹರ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಂಸ್ ತ್ವಮೇವ ಮಮ ಸಂನಿಧೌ

ಭಗವಂತಾ, ನಿನ್ನ ನರಸಿಂಹ ರೂಪವು ತುಂಬಾ ಭಯಾನಕವಾಗಿದೆ; ಅದನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆ, ನೀನೇ ವಿಶ್ವದ ಆತ್ಮ, ನನ್ನ ಬಳಿಯೇ ಇರು.

ಇತ್ಯುಕ್ತೋ ವೀರಭದ್ರೇಣ ನೃಸಿಂಹಃ ಶಾನ್ತಯಾ ಗಿರಾ ತತೋ ಽಧಿಕಂ ಮಹಾಘೋರಂ ಕೋಪಂ ಪ್ರಜ್ವಾಲಯದ್ಧರಿಃ

ವೀರಭದ್ರನು ಹೀಗೆ ವಿನಯದಿಂದ ಕೇಳಿದಾಗ, ನರಸಿಂಹನಾದ ಹರಿಯು ಇನ್ನೂ ಭಯಾನಕವಾದ ಕೋಪವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದನು.

ಆಗತೋ ಽಸಿ ಯತಸ್ತತ್ರ ಗಚ್ಛ ತ್ವಂ ಮಾ ಹಿತಂ ವದ ಇದಾನೀಂ ಸಂಹರಿಷ್ಯಾಮಿ ಜಗದೇತಚ್ಚರಾಚರಮ್

ನೀನು ಬಂದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ಹಿತವಾದ ಮಾತು ಹೇಳಬೇಡ. ಈಗ ನಾನು ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ಚರಾಚರವನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.

ಸಂಹರ್ತುರ್ ನ ಹಿ ಸಂಹಾರಃ ಸ್ವತೋ ವಾ ಪರತೋ ಽಪಿ ವಾ ಶಾಸಿತಂ ಮಮ ಸರ್ವತ್ರ ಶಾಸ್ತಾ ಕೋ ಽಪಿ ನ ವಿದ್ಯತೇ

ಸಂಹಾರಕನಿಗೆ ಸಂಹಾರವಿಲ್ಲ, ಅವನಿಂದಲೂ ಬೇರೆ ಯಾರಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ನನಗೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

ಮತ್ಪ್ರಸಾದೇನ ಸಕಲಂ ಸಮರ್ಯಾದಂ ಪ್ರವರ್ತತೇ ಅಹಂ ಹಿ ಸರ್ವಶಕ್ತೀನಾಂ ಪ್ರವರ್ತಕನಿವರ್ತಕಃ

ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದೆಲ್ಲವೂ ತನ್ನ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ನಾನು ಎಲ್ಲ ಶಕ್ತಿಗಳ ಆರಂಭವೂ ಅಂತ್ಯವೂ ಆಗಿದ್ದೇನೆ.

ಯದ್ ಯದ್ ವಿಭೂತಿಮತ್ ಸತ್ತ್ವಂ ಶ್ರೀಮದೂರ್ಜಿತಮೇವ ವಾ ತತ್ತದ್ವಿದ್ಧಿ ಗಣಾಧ್ಯಕ್ಷ ಮಮ ತೇಜೋವಿಜೃಮ್ಭಿತಮ್

ಯಾವ ಜೀವಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಮೆ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಶಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ, ಗಣಾಧ್ಯಕ್ಷಾ, ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ನನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ವಿಸ್ತಾರವೆಂದು ತಿಳಿ.

ದೇವತಾಪರಮಾರ್ಥಜ್ಞಾ ಮಮೈವ ಪರಮಂ ವಿದುಃ ಮದಂಶಾಃ ಶಕ್ತಿಸಮ್ಪನ್ನಾ ಬ್ರಹ್ಮಶಕ್ರಾದಯಃ ಸುರಾಃ

ದೇವತೆಗಳ ಪರಮ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತವರು ನನ್ನದೇ ಪರಮ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವತೆಗಳು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ನನ್ನ ಅಂಶಗಳೇ.

ಮನ್ನಾಭಿಪಙ್ಕಜಾಜ್ಜಾತಃ ಪುರಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಚತುರ್ಮುಖಃ ತಲ್ಲಲಾಟಸಮುತ್ಪನ್ನೋ ಭಗವಾನ್ವೃಷಭಧ್ವಜಃ

ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ನಾಭಿಕಮಲದಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ನನ್ನ ನಾಳೆಯಿಂದ ವೃಷಭಧ್ವಜನಾದ ಭಗವಂತನು ಉದಯಿಸಿದನು.

ರಜಸಾಧಿಷ್ಠಿತಃ ಸ್ರಷ್ಟಾ ರುದ್ರಸ್ತಾಮಸ ಉಚ್ಯತೇ ಅಹಂ ನಿಯನ್ತಾ ಸರ್ವಸ್ಯ ಮತ್ಪರಂ ನಾಸ್ತಿ ದೈವತಮ್

ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು ರಜೋಗುಣದಿಂದ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ, ರುದ್ರನು ತಮೋಗುಣದಿಂದ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನಾನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವವನು; ನನ್ನಿಗಿಂತ ಮೇಲು ದೇವತೆ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

ವಿಶ್ವಾಧಿಕಃ ಸ್ವತನ್ತ್ರಶ್ ಚ ಕರ್ತಾ ಹರ್ತಾಖಿಲೇಶ್ವರಃ ಇದಂ ತು ಮತ್ಪರಂ ತೇಜಃ ಕಃ ಪುನಃ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛತಿ

ನಾನು ಜಗತ್ತಿಗಿಂತ ಮೇಲಿರುವವನು, ಸ್ವತಂತ್ರನು, ಮಾಡುವವನು, ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಡೆಯನು. ನನ್ನ ಈ ಪರಮತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಯಾರು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾರೆ?

ಅತೋ ಮಾಂ ಶರಣಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಗಚ್ಛ ತ್ವಂ ವಿಗತಜ್ವರಃ ಅವೇಹಿ ಪರಮಂ ಭಾವಮ್ ಇದಂ ಭೂತಮಹೇಶ್ವರಃ

ಆದರಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ನೀನು ಎಲ್ಲ ದುಃಖಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಹೋಗು. ಈ ಪರಮಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೋ; ಇದು ಭೂತಗಳ ಮಹೇಶ್ವರನು.

ಕಾಲೋ ಽಸ್ಮ್ಯಹಂ ಕಾಲವಿನಾಶಹೇತುರ್ ಲೋಕಾನ್ ಸಮಾಹರ್ತುಮ್ ಅಹಂ ಪ್ರವೃತ್ತಃ ಮೃತ್ಯೋರ್ಮೃತ್ಯುಂ ವಿದ್ಧಿ ಮಾಂ ವೀರಭದ್ರ ಜೀವನ್ತ್ಯೇತೇ ಮತ್ಪ್ರಸಾದೇನ ದೇವಾಃ

ನಾನು ಕಾಲನು, ಕಾಲವನ್ನೇ ನಾಶಮಾಡುವ ಕಾರಣನು; ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ನಾನು ಉದಯಿಸಿದ್ದೇನೆ. ವೀರಭದ್ರಾ, ನಾನು ಮರಣಕ್ಕೂ ಮರಣವಾಗಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ತಿಳಿ; ಈ ದೇವತೆಗಳು ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಬದುಕಿದ್ದಾರೆ.

ಸಾಹಙ್ಕಾರಮಿದಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಹರೇರ್ ಅಮಿತವಿಕ್ರಮಃ ವಿಹಸ್ಯೋವಾಚ ಸಾವಜ್ಞಂ ತತೋ ವಿಸ್ಫುರಿತಾಧರಃ

ಈ ಅಹಂಕಾರದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯ ಹರಿಯು ನಗಿದನು, ನಂತರ ಅವಮಾನದಿಂದ ತುಟಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ, ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಮಾತಾಡಿದನು.

ಕಿಂ ನ ಜಾನಾಸಿ ವಿಶ್ವೇಶಂ ಸಂಹರ್ತಾರಂ ಪಿನಾಕಿನಮ್ ಅಸದ್ವಾದೋ ವಿವಾದಶ್ ಚ ವಿನಾಶಸ್ತ್ವಯಿ ಕೇವಲಃ

ನೀನು ವಿಶ್ವದ ಒಡೆಯನಾದ ಪಿನಾಕಧಾರಿ ಸಂಹಾರಕನನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲವೇ? ನಿನ್ನ ಈ ಅಸತ್ಯವಾದ ವಾದ ಮತ್ತು ಜಗಳ ನಿನ್ನ ನಾಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ತವಾನ್ಯೋನ್ಯಾವತಾರಾಣಿ ಕಾನಿ ಶೇಷಾಣಿ ಸಾಂಪ್ರತಮ್ ಕೃತಾನಿ ಯೇನ ಕೇನಾಪಿ ಕಥಾಶೇಷೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ

ನಿನ್ನ ಮತ್ತು ಅವನ ಇನ್ನು ಯಾವ ಅವತಾರಗಳು ಉಳಿದಿವೆ? ಅವುಗಳನ್ನು ಯಾರು ಮಾಡಿದರು? ಈ ಕಥೆಗಳ ಅಂತ್ಯ ಯಾರಾದರೂ ಒಬ್ಬರಿಂದ ಆಗುವುದು ಖಚಿತ.

ದೋಷಂ ತ್ವಂ ಪಶ್ಯ ಏತತ್ತ್ವಮ್ ಅವಸ್ಥಾಮೀದೃಶೀಂ ಗತಃ ತೇನ ಸಂಹಾರದಕ್ಷೇಣ ಕ್ಷಣಾತ್ಸಂಕ್ಷಯಮೇಷ್ಯಸಿ

ನೀನು ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದು, ನಿನ್ನ ತಪ್ಪನ್ನು ನೋಡಿಕೋ. ಸಂಹಾರದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದ ಅವನಿಂದ ನೀನು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುವೆ.

ಪ್ರಕೃತಿಸ್ತ್ವಂ ಪುಮಾನ್ ರುದ್ರಸ್ ತ್ವಯಿ ವೀರ್ಯಂ ಸಮಾಹಿತಮ್ ತ್ವನ್ನಾಭಿಪಙ್ಕಜಾಜ್ಜಾತಃ ಪಞ್ಚವಕ್ತ್ರಃ ಪಿತಾಮಹಃ

ನೀನು ಪ್ರಕೃತಿಯೆ, ರುದ್ರನು ಪುರುಷನು, ಅವನ ಶಕ್ತಿ ನಿನ್ನಲ್ಲಿದೆ; ನಿನ್ನ ನಾಭಿಕಮಲದಿಂದ ಐದು ಮುಖಗಳ ಪಿತಾಮಹನು ಹುಟ್ಟಿದನು.

ಸೃಷ್ಟ್ಯರ್ಥೇನ ಜಗತ್ಪೂರ್ವಂ ಶಙ್ಕರಂ ನೀಲಲೋಹಿತಮ್ ಲಲಾಟೇ ಚಿನ್ತಯಾಮಾಸ ತಪಸ್ಯುಗ್ರೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ

ಸೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ, ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ನೀಲ-ಕೆಂಪು ಶಂಕರನು ತನ್ನ ಭಾಲದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಿದನು.

ತಲ್ಲಲಾಟಾದಭೂಚ್ಛಂಭೋಃ ಸೃಷ್ಟ್ಯರ್ಥಂ ತನ್ನ ದೂಷಣಮ್ ಅಂಶೋ ಽಹಂ ದೇವದೇವಸ್ಯ ಮಹಾಭೈರವರೂಪಿಣಃ

ಆ ಶಂಭುವಿನ ಭಾಲದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ಆ ರೂಪವು ಉಂಟಾಯಿತು; ಇದರಲ್ಲಿ ದೋಷವಿಲ್ಲ. ನಾನು ದೇವತೆಗಳ ದೇವನಾದ ಮಹಾಭೈರವನ ಭಾಗನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

ತ್ವತ್ಸಂಹಾರೇ ನಿಯುಕ್ತೋ ಽಸ್ಮಿ ವಿನಯೇನ ಬಲೇನ ಚ ಏವಂ ರಕ್ಷೋ ವಿದಾರ್ಯೈವ ತ್ವಂ ಶಕ್ತಿಕಲಯಾ ಯುತಃ

ನಿನ್ನ ಸಂಹಾರಕ್ಕೆ ನಾನು ವಿನಯದಿಂದ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ನೇಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ; ಹೀಗೆ, ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಚೂರುಮಾಡಿ, ನೀನು ಶಕ್ತಿಯ ಭಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದೀಯೆ.

ಅಹಙ್ಕಾರಾವಲೇಪೇನ ಗರ್ಜಸಿ ತ್ವಮತನ್ದ್ರಿತಃ ಉಪಕಾರೋ ಹ್ಯಸಾಧೂನಾಮ್ ಅಪಕಾರಾಯ ಕೇವಲಮ್

ನೀನು ಅಹಂಕಾರದಿಂದ, ಅಲಸವಿಲ್ಲದೆ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ; ದುಷ್ಟರಿಗೆ ನೀನು ಮಾಡುವ ಸಹಾಯವು ಅವರ ನಾಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಯದಿ ಸಿಂಹ ಮಹೇಶಾನಂ ಸ್ವಪುನರ್ಭೂತ ಮನ್ಯಸೇ ನ ತ್ವಂ ಸ್ರಷ್ಟಾ ನ ಸಂಹರ್ತಾ ನ ಸ್ವತನ್ತ್ರೋ ಹಿ ಕುತ್ರಚಿತ್

ಹುಲಿಯೇ, ನೀನು ನಿನ್ನನ್ನು ಮಹೇಶನ生 ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ನೀನು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೂ ಅಲ್ಲ, ಸಂಹಾರಕನೂ ಅಲ್ಲ, ಎಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವತಂತ್ರನೂ ಅಲ್ಲ.