ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಅನುಗೃಹ್ಯ ಗಣತ್ವಂ ಚ ಪ್ರಾಪಯಾಮಾಸ ಲೀಲಯಾ ಏತದ್ವಃ ಕಥಿತಂ ಸರ್ವಂ ಕಥಾಸರ್ವಸ್ವಮಾದರಾತ್

ಆತನಿಗೆ ಲೀಲೆಯಿಂದ ಗಣಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಈ ಕಥೆಯ ಸಾರವನ್ನು ನಿಮಗೆ ಗೌರವದಿಂದ ಹೇಳಿದೆನು.

ಯಃ ಪಠೇಚ್ಛೃಣುಯಾದ್ವಾಪಿ ಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ ಸರ್ವಕ್ಷೇತ್ರೇಷು ಯತ್ಪುಣ್ಯಂ ತತ್ಸರ್ವಂ ಸಹಸಾ ಲಭೇತ್

ಯಾರು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಾರೋ ಅಥವಾ ಕೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಎಲ್ಲ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಎಲ್ಲಾ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೂಡಲೇ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಶ್ರಾವಯೇದ್ವಾ ದ್ವಿಜಾನ್ಸರ್ವಾನ್ ಕೃತಶೌಚಾನ್ ಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯಾನ್ ಸ ಏವ ಸರ್ವಯಜ್ಞಸ್ಯ ಫಲಂ ಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ ಮಾನವಃ

ಅಥವಾ, ಯಾರು ಶುದ್ಧರಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಕೇಳಿಸುತ್ತಾರೋ, ಆ ಮನುಷ್ಯನು ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಅನ್ಧಕೋ ನಾಮ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರೋ ಮನ್ದರೇ ಚಾರುಕನ್ದರೇ ದಮಿತಸ್ತು ಕಥಂ ಲೇಭೇ ಗಾಣಪತ್ಯಂ ಮಹೇಶ್ವರಾತ್

ಮಂದರದ ಸುಂದರ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಧಕ ಎಂಬ ದೈತ್ಯರಾಜನು ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಗಣಪದವಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು?

ವಕ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಚಾಸ್ಮಾಕಂ ಯಥಾವೃತ್ತಂ ಯಥಾಶ್ರುತಮ್ ಅನ್ಧಕಾನುಗ್ರಹಂ ಚೈವ ಮನ್ದರೇ ಶೋಷಣಂ ತಥಾ

ನೀನು ಹೇಗೆ ನಡೆದಿತ್ತೆಂದು, ಹೇಗೆ ಕೇಳಿದ್ದೀಯೋ ಹಾಗೆ ನಮಗೆ ಹೇಳಬೇಕು; ಮಂದರದಲ್ಲಿ ಅಂಧಕನಿಗೆ ದೊರೆತ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನೂ, ಅಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಣಗಿದ ಘಟನೆಯನ್ನು ಕೂಡ ವಿವರಿಸು.

ವರಲಾಭಮಶೇಷಂ ಚ ಪ್ರವದಾಮಿ ಸಮಾಸತಃ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷಸ್ಯ ತನಯೋ ಹಿರಣ್ಯನಯನೋಪಮಃ

ಅವನಿಗೆ ದೊರೆತ ಎಲ್ಲಾ ವರಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನ ಮಗನು, ಚಿನ್ನದಂತಿದ್ದ ಅವನು,

ಪುರಾನ್ಧಕ ಇತಿ ಖ್ಯಾತಸ್ ತಪಸಾ ಲಬ್ಧವಿಕ್ರಮಃ ಪ್ರಸಾದಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಸಾಕ್ಷಾದ್ ಅವಧ್ಯತ್ವಮವಾಪ್ಯ ಚ

ಅವನನ್ನು ಹಿಂದೆ ಅಂಧಕ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದನು; ಬ್ರಹ್ಮನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಅವನು ಯಾರಿಗೂ ಸೋಲದವನಾದನು.

ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಮಖಿಲಂ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಜಿತ್ವಾ ಚೇನ್ದ್ರಪುರಂ ಪುರಾ ಲೀಲಯಾ ಚಾಪ್ರಯತ್ನೇನ ತ್ರಾಸಯಾಮಾಸ ವಾಸವಮ್

ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಅನುಭವಿಸಿ, ಹಿಂದೆ ಇಂದ್ರನ ಪುರವನ್ನೂ ಜಯಿಸಿ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಟದಂತೆ ವಾಸವನನ್ನು ಭಯಪಡಿಸಿದನು.

ಬಾಧಿತಾಸ್ತಾಡಿತಾ ಬದ್ಧಾಃ ಪಾತಿತಾಸ್ತೇನ ತೇ ಸುರಾಃ ವಿವಿಶುರ್ಮನ್ದರಂ ಭೀತಾ ನಾರಾಯಣಪುರೋಗಮಾಃ

ಅವನಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಹಿಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಹೊಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಭಯಗೊಂಡ ಅವರು ನಾರಾಯಣನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂದರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.

ಏವಂ ಸಂಪೀಡ್ಯ ವೈ ದೇವಾನ್ ಅನ್ಧಕೋ ಽಪಿ ಮಹಾಸುರಃ ಯದೃಚ್ಛಯಾ ಗಿರಿಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ಮನ್ದರಂ ಚಾರುಕನ್ದರಮ್

ಈ ರೀತಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದ ಮಹಾದೈತ್ಯ ಅಂಧಕನು, ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾಗಿ ಮಂದರ ಪರ್ವತದ ಸುಂದರ ಗುಹೆಗೆ ಬಂದನು.

ತತಸ್ತೇ ಸಮಸ್ತಾಃ ಸುರೇನ್ದ್ರಾಃ ಸಸಾಧ್ಯಾಃ ಸುರೇಶಂ ಮಹೇಶಂ ಪುರೇತ್ಯಾಹುರೇವಮ್ ದ್ರುತಂ ಚಾಲ್ಪವೀರ್ಯಪ್ರಭಿನ್ನಾಙ್ಗಭಿನ್ನಾ ವಯಂ ದೈತ್ಯರಾಜಸ್ಯ ಶಸ್ತ್ರೈರ್ನಿಕೃತ್ತಾಃ

ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ನಾಯಕರು, ಸಾಧ್ಯರೊಂದಿಗೆ, ಮಹೇಶನ ಬಳಿಗೆ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದರು: 'ನಮ್ಮ ಅಂಗಗಳು ಮುರಿದು, ಶಕ್ತಿಯೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ದೈತ್ಯರಾಜನ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ನಾವು ಕಡಿದಿದ್ದೇವೆ.'

ಇತೀದಮಖಿಲಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ದೈತ್ಯಾಗಮಮ್ ಅನೌಪಮಮ್ ಗಣೇಶ್ವರೈಶ್ ಚ ಭಗವಾನ್ ಅನ್ಧಕಾಭಿಮುಖಂ ಯಯೌ

ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು, ಅದ್ಭುತವಾದ ದೈತ್ಯನ ಆಗಮನವನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಭಗವಂತನು ಗಣಪತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂಧಕನ ಎದುರಿಗೆ ಹೊರಟನು.

ಜಯೇತಿ ವಾಚಾ ಭಗವನ್ತಮ್ ಊಚುಃ ಕಿರೀಟಬದ್ಧಾಞ್ಜಲಯಃ ಸಮನ್ತಾತ್

ಸುತ್ತಲೂ ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಕಿರೀಟಧಾರಿಗಳು ವಿಜಯಧ್ವನಿಯಿಂದ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಕೈಮುಗಿದು ಮಾತಾಡಿದರು.

ಅಥಾಶೇಷಾಸುರಾಂಸ್ತಸ್ಯ ಕೋಟಿಕೋಟಿಶತೈಸ್ ತತಃ ಭಸ್ಮೀಕೃತ್ಯ ಮಹಾದೇವೋ ನಿರ್ಬಿಭೇದಾನ್ಧಕಂ ತದಾ

ಆಗ ಮಹಾದೇವನು ಲಕ್ಷಾಂತರ ದೈತ್ಯರನ್ನು ಭಸ್ಮಮಾಡಿ, ತಕ್ಷಣ ಅಂಧಕನನ್ನು ಭೇದಿಸಿದನು.

ಶೂಲೇನ ಶೂಲಿನಾ ಪ್ರೋತಂ ದಗ್ಧಕಲ್ಮಷಕಞ್ಚುಕಮ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾನ್ಧಕಂ ನನಾದೇಶಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಸ ಪಿತಾಮಹಃ

ಶೂಲಧಾರಿಯು ಅಂಧಕನನ್ನು ಶೂಲದಿಂದ ಹೊಡೆದು, ಅವನ ಪಾಪಗಳೆಲ್ಲಾ ಸುಟ್ಟುಹೋದದನ್ನು ನೋಡಿ, ಪಿತಾಮಹನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಘೋಷಿಸಿದನು.

ತನ್ನಾದಶ್ರವಣಾನ್ನೇದುರ್ ದೇವಾ ದೇವಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ತಮ್ ನನೃತುರ್ಮುನಯಃ ಸರ್ವೇ ಮುಮುದುರ್ಗಣಪುಙ್ಗವಾಃ

ಆ ಘೋಷವನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವತೆಗಳು ಆ ದೇವರನ್ನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಕೂಗಿ, ಮುನಿಗಳು ಎಲ್ಲರೂ ಕುಣಿದು, ಗಣಪತಿಗಳು ಸಂತೋಷಿಸಿದರು.

ಸಸೃಜುಃ ಪುಷ್ಪವರ್ಷಾಣಿ ದೇವಾಃ ಶಂಭೋಸ್ತದೋಪರಿ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಮಖಿಲಂ ಹರ್ಷಾನ್ ನನನ್ದ ಚ ನನಾದ ಚ

ದೇವತೆಗಳು ಶಂಭುವಿನ ಮೇಲೆ ಹೂವಿನ ಮಳೆ ಸುರಿಸಿದರು; ಮೂರು ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲಾ ಆನಂದದಿಂದ ಹರ್ಷಿಸಿ ಘೋಷಿಸಿದವು.

ದಗ್ಧೋ ಽಗ್ನಿನಾ ಚ ಶೂಲೇನ ಪ್ರೋತಃ ಪ್ರೇತ ಇವಾನ್ಧಕಃ ಸಾತ್ತ್ವಿಕಂ ಭಾವಮಾಸ್ಥಾಯ ಚಿನ್ತಯಾಮಾಸ ಚೇತಸಾ

ಅಂಧಕನು ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಸುಟ್ಟು, ಶೂಲದಲ್ಲಿ ತೂರಲ್ಪಟ್ಟು, ಶವದಂತೆ ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಚಿಂತನೆಮಾಡಿದನು.

ಜನ್ಮಾನ್ತರೇ ಽಪಿ ದೇವೇನ ದಗ್ಧೋ ಯಸ್ಮಾಚ್ಛಿವೇನ ವೈ ಆರಾಧಿತೋ ಮಯಾ ಶಂಭುಃ ಪುರಾ ಸಾಕ್ಷಾನ್ಮಹೇಶ್ವರಃ

ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ಶಿವನಿಂದ ಸುಟ್ಟಿದ್ದೆನು; ಆ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ನಾನು ಪೂಜಿಸಿದ್ದೆನು.

ತಸ್ಮಾದೇತನ್ಮಯಾ ಲಬ್ಧಮ್ ಅನ್ಯಥಾ ನೋಪಪದ್ಯತೇ ಯಃ ಸ್ಮರೇನ್ಮನಸಾ ರುದ್ರಂ ಪ್ರಾಣಾನ್ತೇ ಸಕೃದೇವ ವಾ

ಆ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನನಗೆ ಇದು ದೊರೆತಿದೆ; ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಯಾರು ಜೀವದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರುದ್ರನನ್ನು ಒಂದೇ ಸಲ ನೆನೆಸಿದರೂ,

ಸ ಯಾತಿ ಶಿವಸಾಯುಜ್ಯಂ ಕಿಂ ಪುನರ್ಬಹುಶಃ ಸ್ಮರನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಚ ಭಗವಾನ್ವಿಷ್ಣುಃ ಸರ್ವೇ ದೇವಾಃ ಸವಾಸವಾಃ

ಅವನು ಶಿವನೊಂದಿಗಿನ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನೆನೆಸಿದರೆ ಇನ್ನಷ್ಟು. ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಇಂದ್ರನೊಡನೆ,

ಶರಣಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ತಮೇವ ಶರಣಂ ವ್ರಜೇತ್ ಏವಂ ಸಂಚಿನ್ತ್ಯ ತುಷ್ಟಾತ್ಮಾ ಸೋ ಽನ್ಧಕಶ್ ಚಾನ್ಧಕಾರ್ದನಮ್

ಅವರು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು ಶಿವನಲ್ಲೇ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಅವನಲ್ಲೇ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸಿ ಅಂಧಕನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟುಕೊಂಡನು.

ಸಗಣಂ ಶಿವಮೀಶಾನಮ್ ಅಸ್ತುವತ್ಪುಣ್ಯಗೌರವಾತ್ ಪ್ರಾರ್ಥಿತಸ್ತೇನ ಭಗವಾನ್ ಪರಮಾರ್ತಿಹರೋ ಹರಃ

ತನ್ನ ಸಂಗಡಿಗರೊಂದಿಗೆ ಅಂಧಕನು ಪುಣ್ಯದ ಗೌರವದಿಂದ ಶಿವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು. ಅವನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಭಗವಂತನು, ಪರಮದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಹರನು, ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು.

ಹಿರಣ್ಯನೇತ್ರತನಯಂ ಶೂಲಾಗ್ರಸ್ಥಂ ಸುರೇಶ್ವರಃ ಪ್ರೋವಾಚ ದಾನವಂ ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಘೃಣಯಾ ನೀಲಲೋಹಿತಃ

ಹಿರಣ್ಯನೇತ್ರನ ಮಗನು ಶೂಲದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ತೂರಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯನು, ನೀಲಲೋಹಿತನು, ಆ ದಾನವನನ್ನು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದನು.

ತುಷ್ಟೋ ಽಸ್ಮಿ ವತ್ಸ ಭದ್ರಂ ತೇ ಕಾಮಂ ಕಿಂ ಕರವಾಣಿ ತೇ ವರಾನ್ವರಯ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರ ವರದೋ ಽಹಂ ತವಾನ್ಧಕ

ನಾನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ ಮಗನೇ, ನಿನಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ. ನಿನಗೆ ಯಾವ ವರವನ್ನು ಕೊಡಲಿ? ಏನು ಬೇಕೋ ಕೇಳು, ಅಂಧಕ, ನಾನು ನಿನಗೆ ವರದಾತನು.

ಶ್ರುತ್ವಾ ವಾಕ್ಯಂ ತದಾ ಶಂಭೋರ್ ಹಿರಣ್ಯನಯನಾತ್ಮಜಃ ಹರ್ಷಗದ್ಗದಯಾ ವಾಚಾ ಪ್ರೋವಾಚೇದಂ ಮಹೇಶ್ವರಮ್

ಶಂಭುವಿನ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಹಿರಣ್ಯನೇತ್ರನ ಮಗನು ಆನಂದದಿಂದ ಗದ್ಗದಿತವಾಗಿದ್ದ ಸ್ವರದಿಂದ ಮಹೇಶ್ವರನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.

ಭಗವನ್ದೇವದೇವೇಶ ಭಕ್ತಾರ್ತಿಹರ ಶಙ್ಕರ ತ್ವಯಿ ಭಕ್ತಿಃ ಪ್ರಸೀದೇಶ ಯದಿ ದೇಯೋ ವರಶ್ ಚ ಮೇ

ಭಗವನೆ, ದೇವತೆಗಳ ದೇವರೇ, ಭಕ್ತರ ದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಶಂಕರನೇ, ನೀನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ ನನಗೆ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿ ದೊರಕಲಿ ಎಂದು ವರವನ್ನು ಕೊಡು.

ಶ್ರುತ್ವಾ ಭವೋ ಽಪಿ ವಚನಮ್ ಅನ್ಧಕಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ ಪ್ರದದೌ ದುರ್ಲಭಾಂ ಶ್ರದ್ಧಾಂ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರಾಯ ಮಹಾದ್ಯುತಿಃ

ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಅಂಧಕನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಭವನು, ಆ ಮಹೋನ್ನತನು, ದೈತ್ಯರ ರಾಜನಿಗೆ ಅಪರೂಪದ ಶ್ರದ್ಧೆಯನ್ನು ನೀಡಿದನು.

ಗಾಣಪತ್ಯಂ ಚ ದೈತ್ಯಾಯ ಪ್ರದದೌ ಚಾವರೋಪ್ಯ ತಮ್ ಪ್ರಣೇಮುಸ್ತಂ ಸುರೇನ್ದ್ರಾದ್ಯಾ ಗಾಣಪತ್ಯೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಮ್

ಅವನು ದೈತ್ಯನಿಗೆ ಗಣಪತ್ಯವನ್ನು ಕೂಡಾ ನೀಡಿದನು, ಅವನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ. ಗಣಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ದೇವತೆಗಳ ನಾಯಕರು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.