ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಯೇನ ಕೇನಾಪಿ ವಾ ದೇಹಂ ಸಂತ್ಯಜೇನ್ ಮುಚ್ಯತೇ ನರಃ ಶ್ರೀಪರ್ವತೇ ವಾ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾಃ ಸಂತ್ಯಜೇತ್ಸ್ವತನುಂ ನರಃ

ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ, ಆ ಮಾನವನು ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಶ್ರೀಪರ್ವತದಲ್ಲಿಯೂ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಸ ಯಾತಿ ಶಿವಸಾಯುಜ್ಯಂ ನಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ ಅವಿಮುಕ್ತಂ ಪರಂ ಕ್ಷೇತ್ರಂ ಜನ್ತೂನಾಂ ಮುಕ್ತಿದಂ ಸದಾ

ಅವನು ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ಏಕ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂದೇಹವೂ ಇರಬಾರದು; ಅವಿಮುಕ್ತ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಸದಾ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಪರಮ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ.

ಸೇವೇತ ಸತತಂ ಧೀಮಾನ್ ವಿಶೇಷಾನ್ಮರಣಾನ್ತಿಕೇ

ಧೀಮಂತನು ಸದಾ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮರಣದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ, ಅದನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು.

ಏವಂ ವಾರಾಣಸೀ ಪುಣ್ಯಾ ಯದಿ ಸೂತ ಮಹಾಮತೇ ವಕ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಚಾಸ್ಮಾಕಂ ತತ್ಪ್ರಭಾವಂ ಹಿ ಸಾಂಪ್ರತಮ್

ಹೀಗಾಗಿ, ಸೂತ ಮಹಾಶಯ, ವಾರಾಣಸಿಯು ಇಷ್ಟು ಪವಿತ್ರವಾದರೆ, ಅದರ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ನಮ್ಮಿಗೆ ಈಗ ವಿವರಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಆಶಿಸುತ್ತೇವೆ.

ಕ್ಷೇತ್ರಸ್ಯಾಸ್ಯ ಚ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಮ್ ಅವಿಮುಕ್ತಸ್ಯ ಶೋಭನಮ್ ವಿಸ್ತರೇಣ ಯಥಾನ್ಯಾಯಂ ಶ್ರೋತುಂ ಕೌತೂಹಲಂ ಹಿ ನಃ

ಈ ಅವಿಮುಕ್ತ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅದ್ಭುತ ಮಹಿಮೆ ಬಗ್ಗೆ, ಪರಂಪರೆಯಂತೆ ಮತ್ತು ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ನಮಗೆ ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿ ಇದೆ.

ವಕ್ಷ್ಯೇ ಸಂಕ್ಷೇಪತಃ ಸಮ್ಯಕ್ ವಾರಾಣಸ್ಯಾಃ ಸುಶೋಭನಮ್ ಅವಿಮುಕ್ತಸ್ಯ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಂ ಯಥಾಹ ಭಗವಾನ್ ಭವಃ

ನಾನು ಈಗ ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅವಿಮುಕ್ತ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವೈಭವವನ್ನು, ಭಗವಂತ ಭವನು ಹೇಳಿದಂತೆ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ವಿಸ್ತರೇಣ ಮಯಾ ವಕ್ತುಂ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಚ ಮಹಾತ್ಮನಾ ಶಕ್ಯತೇ ನೈವ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾ ವರ್ಷಕೋಟಿಶತೈರಪಿ

ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದರೂ, ಬ್ರಹ್ಮನಂತಹ ಮಹಾತ್ಮರೂ ನಾನು ಕೂಡ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆ.

ದೇವಃ ಪುರಾ ಕೃತೋದ್ವಾಹಃ ಶಙ್ಕರೋ ನೀಲಲೋಹಿತಃ ಹಿಮವಚ್ಛಿಖರಾದ್ದೇವ್ಯಾ ಹೈಮವತ್ಯಾ ಗಣೇಶ್ವರೈಃ

ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ನೀಲಲೋಹಿತ ಶಿವನು ಹಿಮವಂತನ ಮಗಳಾದ ಹೈಮವತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಗಣಾಧಿಪತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಿಮವಂತ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಇಳಿದು ಬಂದನು.

ವಾರಾಣಸೀಮನುಪ್ರಾಪ್ಯ ದರ್ಶಯಾಮಾಸ ಶಙ್ಕರಃ ಅವಿಮುಕ್ತೇಶ್ವರಂ ಲಿಙ್ಗಂ ವಾಸಂ ತತ್ರ ಚಕಾರ ಸಃ

ವಾರಾಣಸಿಗೆ ಬಂದು, ಶಿವನು ಅವಿಮುಕ್ತೇಶ್ವರ ಲಿಂಗವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ತನ್ನ ವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದರು.

ವಾರಾಣಸೀಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಶ್ರೀಪರ್ವತಮಹಾಲಯೇ ತುಙ್ಗೇಶ್ವರೇ ಚ ಕೇದಾರೇ ತತ್ಸ್ಥಾನೇ ಯೋ ಯತಿರ್ಭವೇತ್

ವಾರಾಣಸಿ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ, ಶ್ರೀಪರ್ವತ, ಮಹಾಲಯ, ತುಂಗೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಕೇದಾರದಲ್ಲಿ, ಯಾರು ಯತಿಯಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೋ—

ಯೋಗೇ ಪಾಶುಪತೇ ಸಮ್ಯಕ್ ದಿನಮೇಕಂ ಯತಿರ್ಭವೇತ್ ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಂ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ಚರೇತ್ ಪಾಶುಪತಂ ವ್ರತಮ್

ಯಾವ ಯತಿ ಪಾಶುಪತ ಯೋಗವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಒಂದು ದಿನವಾದರೂ ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

ದೇವೋದ್ಯಾನೇ ವಸೇತ್ತತ್ರ ಶರ್ವೋದ್ಯಾನಮನುತ್ತಮಮ್ ಮನಸಾ ನಿರ್ಮಮೇ ರುದ್ರೋ ವಿಮಾನಂ ಚ ಸುಶೋಭನಮ್

ಅಲ್ಲಿ, ದೇವರ ಉದ್ಯಾನವನದಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು—ಅದು ಶರ್ವನಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಉದ್ಯಾನ, ರುದ್ರನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಿಸಿದ ಸುಂದರವಾದ ಮಹಲ್ ಕೂಡ ಅಲ್ಲಿದೆ.

ದರ್ಶಯಾಮಾಸ ಚ ತದಾ ದೇವೋದ್ಯಾನಮನುತ್ತಮಮ್ ಹೈಮವತ್ಯಾಃ ಸ್ವಯಂ ದೇವಃ ಸನನ್ದೀ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪರಮೇಶ್ವರನು ನಂದಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಹೈಮವತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ವತಃ ಆ ಅಪೂರ್ವ ದೇವ ಉದ್ಯಾನವನ್ನು ತೋರಿಸಿದರು.

ಕ್ಷೇತ್ರಸ್ಯಾಸ್ಯ ಚ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಮ್ ಅವಿಮುಕ್ತಸ್ಯ ಶಙ್ಕರಃ ಉಕ್ತವಾನ್ಪರಮೇಶಾನಃ ಪಾರ್ವತ್ಯಾಃ ಪ್ರೀತಯೇ ಭವಃ

ಪಾರ್ವತಿಯ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ, ಭವನೆಂಬ ಪರಮೇಶ್ವರ ಶಿವನು ಈ ಅವಿಮುಕ್ತ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು.

ಪ್ರಫುಲ್ಲನಾನಾವಿಧಗುಲ್ಮಶೋಭಿತಂ ಲತಾಪ್ರತಾನಾದಿಮನೋಹರಂ ಬಹಿಃ ವಿರೂಢಪುಷ್ಪೈಃ ಪರಿತಃ ಪ್ರಿಯಙ್ಗುಭಿಃ ಸುಪುಷ್ಪಿತೈಃ ಕಣ್ಟಕಿತೈಶ್ ಚ ಕೇತಕೈಃ

ಅದು ಹೂವಿನ ಗಿಡಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಲತೆಗಳ ಅಲಂಕಾರದಿಂದ ಮನಮೋಹಕವಾಗಿತ್ತು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಹೂಬಿದ್ದ ಪ್ರಿಯಂಗು ಮತ್ತು ಮುಳ್ಳಿನ ಕೇತಕಿಯ ಹೂಗಳಿಂದ ಆಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು.

ತಮಾಲಗುಲ್ಮೈರ್ನಿಚಿತಂ ಸುಗನ್ಧಿಭಿರ್ ನಿಕಾಮಪುಷ್ಪೈರ್ವಕುಲೈಶ್ ಚ ಸರ್ವತಃ ಅಶೋಕಪುನ್ನಾಗಶತೈಃ ಸುಪುಷ್ಪಿತೈರ್ ದ್ವಿರೇಫಮಾಲಾಕುಲಪುಷ್ಪಸಂಚಯೈಃ

ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುಗಂಧ ತಮಾಲದ ಗುಡ್ಡಗಳು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೂಬಿದ್ದ ವಕುಲದ ಗುಂಪುಗಳು, ನೂರಾರು ಹೂಬಿದ್ದ ಅಶೋಕ ಮತ್ತು ಪುನ್ನಾಗ ಮರಗಳು, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಹೂಗಳಲ್ಲಿ ಗೂಡಿರುವ ಜೇನುಹುಳಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು.

ಕ್ವಚಿತ್ ಪ್ರಫುಲ್ಲಾಮ್ಬುಜರೇಣುಭೂಷಿತೈರ್ ವಿಹಙ್ಗಮೈಶ್ ಚಾನುಕಲಪ್ರಣಾದಿಭಿಃ ವಿನಾದಿತಂ ಸಾರಸಚಕ್ರವಾಕೈಃ ಪ್ರಮತ್ತದಾತ್ಯೂಹವರೈಶ್ ಚ ಸರ್ವತಃ

ಕೆಲವೆಡೆ, ಹೂಬಿದ್ದ ಕಮಲದ ರೇಣುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಾರಸ, ಚಕ್ರವಾಕ ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪ ದಾತ್ಯೂಹ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗಿನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಗಂಭೀರವಾಗಿತ್ತು.

ಕ್ವಚಿಚ್ಚ ಕೇಕಾರುತನಾದಿತಂ ಶುಭಂ ಕ್ವಚಿಚ್ಚ ಕಾರಣ್ಡವನಾದನಾದಿತಮ್ ಕ್ವಚಿಚ್ಚ ಮತ್ತಾಲಿಕುಲಾಕುಲೀಕೃತಂ ಮದಾಕುಲಾಭಿರ್ ಭ್ರಮರಾಙ್ಗನಾದಿಭಿಃ

ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೆಡೆ, ನವಿಲುಗಳ ಕೂಗಿನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವೆಡೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗಿನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ, ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಡೆ ಮದ್ಯಪ ಜೇನುಹುಳಗಳ ಗುಂಪುಗಳ ಗೂಡು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಗಾನದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.

ನಿಷೇವಿತಂ ಚಾರುಸುಗನ್ಧಿಪುಷ್ಪಕೈಃ ಕ್ವಚಿತ್ ಸುಪುಷ್ಪೈಃ ಸಹಕಾರವೃಕ್ಷೈಃ ಲತೋಪಗೂಢೈಸ್ತಿಲಕೈಶ್ ಚ ಗೂಢಂ ಪ್ರಗೀತವಿದ್ಯಾಧರಸಿದ್ಧಚಾರಣಮ್

ಕೆಲವೆಡೆ, ಸುಂದರ ಸುಗಂಧ ಹೂಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಹೂಬಿದ್ದ ಮಾವಿನ ಮರಗಳು, ಲತೆಯಲಿ ಮುಚ್ಚಿದ ತಿಲಕ ಮರಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯಾಧರ, ಸಿದ್ಧ, ಚಾರಣರ ಹಾಡುಗಳಿಂದ ಗಂಭೀರವಾಗಿತ್ತು.

ಪ್ರವೃತ್ತನೃತ್ತಾನುಗತಾಪ್ಸರೋಗಣಂ ಪ್ರಹೃಷ್ಟನಾನಾವಿಧಪಕ್ಷಿಸೇವಿತಮ್ ಪ್ರನೃತ್ತಹಾರೀತಕುಲೋಪನಾದಿತಂ ಮೃಗೇನ್ದ್ರನಾದಾಕುಲಮತ್ತಮಾನಸೈಃ

ಅಲ್ಲಿ ಅಪ್ಸರೆಯರ ಗುಂಪುಗಳು ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಹರ್ಷಭರಿತ ವಿವಿಧ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು, ನೃತ್ಯಮಾಡುವ ಹಾರೀತ ಗುಂಪುಗಳ ಧ್ವನಿಯಿಂದ, ಸಿಂಹಗಳ ಗರ್ಜನೆ ಮತ್ತು ಉಲ್ಲಾಸಭರಿತ ನೀರಿನ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗಿನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.

ಕ್ವಚಿತ್ ಕ್ವಚಿದ್ ಗನ್ಧಕದಮ್ಬಕೈರ್ ಮೃಗೈರ್ ವಿಲೂನದರ್ಭಾಙ್ಕುರಪುಷ್ಪಸಂಚಯಮ್ ಪ್ರಫುಲ್ಲನಾನಾವಿಧಚಾರುಪಙ್ಕಜೈಃ ಸರಸ್ತಡಾಗೈರುಪಶೋಭಿತಂ ಕ್ವಚಿತ್

ಕೆಲವೆಡೆ ಗಂಧಕ ಮತ್ತು ಕಡಂಬ ಹರಣಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಹುಲ್ಲಿನ ಮೊಗ್ಗು ಮತ್ತು ಹೂವನ್ನು ತಿಂದು ಹರಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವೆಡೆ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಹೂಬಿದ್ದ ಸುಂದರ ಕಮಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಸರೋವರಗಳು ಮತ್ತು ಕೆರೆಗಳು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

ವಿಟಪನಿಚಯಲೀನಂ ನೀಲಕಣ್ಠಾಭಿರಾಮಂ ಮದಮುದಿತವಿಹಙ್ಗಂ ಪ್ರಾಪ್ತನಾದಾಭಿರಾಮಮ್ ಕುಸುಮಿತತರುಶಾಖಾಲೀನಮತ್ತದ್ವಿರೇಫಂ ನವಕಿಸಲಯಶೋಭಾಶೋಭಿತಂ ಪ್ರಾಂಶುಶಾಖಮ್

ಅಲ್ಲಿ ಮರಗಳ ಗುಚ್ಚಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ನೀಲಕಂಠ ಪಿಕಗಳು ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಹಾಡುವ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗಿನಿಂದ ಸಂತೋಷವಾಗಿದ್ದು, ಹೂವಿನ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮತ್ತಾದ ಜೇನುಹುಳಗಳು ಗುಂಪಾಗಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಾ, ಹೊಸ ಮೊಗ್ಗುಗಳ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಎತ್ತರದ ಕೊಂಬೆಗಳಿಂದ ಉನ್ನತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಕ್ವಚಿದ್ವಿಲಾಸಾಲಸಗಾಮಿನೀಭಿರ್ ನಿಷೇವಿತಂ ಕಿಂಪುರುಷಾಙ್ಗನಾಭಿಃ

ಕೆಲವೆಡೆ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಿಂಪುರುಷರ ಸುಂದರ, ಚಪಲ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ ಆನಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಪಾರಾವತಧ್ವನಿವಿಕೂಜಿತಚಾರುಶೃಙ್ಗೈರ್ ಅಭ್ರಙ್ಕಷೈಃ ಸಿತಮನೋಹರಚಾರುರೂಪೈಃ ಆಕೀರ್ಣಪುಷ್ಪನಿಕರಪ್ರವಿಭಕ್ತಹಂಸೈರ್ ವಿಭ್ರಾಜಿತಂ ತ್ರಿದಶದಿವ್ಯಕುಲೈರನೇಕೈಃ

ಪಾರಿವಾಳಗಳ ಕೂಗು ಗಿರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಶುಭ್ರವಾದ ಮೋಡಗಳಂತೆ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಆ ಶೃಂಗಗಳು, ಹಂಸಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಹೂವಿನ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುತ್ತಾ, ಅನೇಕ ದೇವತೆಗಳ ದಿವ್ಯ ಜನರಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿತ್ತು.

ಫುಲ್ಲೋತ್ಪಲಾಂಬುಜವಿತಾನಸಹಸ್ರಯುಕ್ತಂ ತೋಯಾಶಯೈಃ ಸಮನುಶೋಭಿತದೇವಮಾರ್ಗಮ್ ಮಾರ್ಗಾನ್ತರಾಕಲಿತಪುಷ್ಪವಿಚಿತ್ರಪಙ್ಕ್ತಿಸಮ್ಬದ್ಧಗುಲ್ಮವಿಟಪೈರ್ ವಿವಿಧೈರುಪೇತಮ್

ಅಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಹೂವಿನ ಕಮಲಗಳು ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹೂಗಳು ಅರಳಿದ್ದವು, ದೇವರ ಮಾರ್ಗಗಳು ಜಲಾಶಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ಮಾರ್ಗಗಳ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಹೂವಿನ ಸಾಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗಿಡಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಇದ್ದವು.

ತುಙ್ಗಾಗ್ರೈರ್ ನೀಲಪುಷ್ಪಸ್ತಬಕಭರನತಪ್ರಾಂಶುಶಾಖೈರ್ ಅಶೋಕೈರ್ ದೋಲಾಪ್ರಾನ್ತಾನ್ತನೀಲಶ್ರುತಿಸುಖಜನಕೈರ್ ಭಾಸಿತಾನ್ತಂ ಮನೋಜ್ಞೈಃ ರಾತ್ರೌ ಚನ್ದ್ರಸ್ಯ ಭಾಸಾ ಕುಸುಮಿತತಿಲಕೈರೇಕತಾಂ ಸಮ್ಪ್ರಯಾತಂ ಛಾಯಾಸುಪ್ತಪ್ರಬುದ್ಧಸ್ಥಿತಹರಿಣಕುಲಾಲುಪ್ತದೂರ್ವಾಙ್ಕುರಾಗ್ರಮ್

ಎತ್ತರದ ನೀಲಿ ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅಶೋಕ ಮರಗಳು, ಅವರ ತೂಗು ಕೊಂಬೆಗಳ ತಂಪು ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು, ಚಂದಿರನ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಹೂವಿನ ತಿಲಕ ಮರಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಿಂಚುತ್ತಿತ್ತು, ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಜಿಂಕೆಗಳ ಗುಂಪು ಎಚ್ಚರಗೊಂಡು ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಮೊಳಕೆಯನ್ನು ಮೇಯುತ್ತಿತ್ತು.

ಹಂಸಾನಾಂ ಪಕ್ಷವಾತಪ್ರಚಲಿತಕಮಲಸ್ವಚ್ಛವಿಸ್ತೀರ್ಣತೋಯಂ ತೋಯಾನಾಂ ತೀರಜಾತಪ್ರಚಕಿತಕದಲೀಚಾಟುನೃತ್ಯನ್ಮಯೂರಮ್ ಮಾಯೂರೈಃ ಪಕ್ಷಚನ್ದ್ರೈಃ ಕ್ವಚಿದವನಿಗತೈ ರಞ್ಜಿತಕ್ಷ್ಮಾಪ್ರದೇಶಂ ದೇಶೇ ದೇಶೇ ವಿಲೀನಪ್ರಮುದಿತವಿಲಸನ್ಮತ್ತಹಾರೀತವೃನ್ದಮ್

ಹಂಸಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಾಳಿಯಿಂದ ನೀರು ಅಲೆಯುತ್ತಿತ್ತು, ತೀರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದುಬಂದ ಬಾಳೆ ಮರಗಳು, ಪಿಕಗಳು ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ, ಅವರ ಪಿಚ್ಛಿಲುಗಳು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಣ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವೆಡೆ ಹಸಿರು ಹಾರಿತ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಮರೆಯುತ್ತಾ ಹೋದವು.

ಸಾರಙ್ಗೈಃ ಕ್ವಚಿದುಪಶೋಭಿತಪ್ರದೇಶಂ ಪ್ರಚ್ಛನ್ನಂ ಕುಸುಮಚಯೈಃ ಕ್ವಚಿದ್ವಿಚಿತ್ರೈಃ ಹೃಷ್ಟಾಭಿಃ ಕ್ವಚಿದಪಿ ಕಿನ್ನರಾಙ್ಗನಾಭಿರ್ ವೀಣಾಭಿಃ ಸುಮಧುರಗೀತನೃತ್ತಕಣ್ಠಮ್

ಕೆಲವೆಡೆ ಜಿಂಕೆಗಳಿಂದ ಆ ಪ್ರದೇಶವು ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವೆಡೆ ಹೂವಿನ ರಾಶಿಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹರ್ಷಭರಿತ ಕಿನ್ನರಿಯರು ತಮ್ಮ ವೀಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಧುರವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸಂಸೃಷ್ಟೈಃ ಕ್ವಚಿದುಪಲಿಪ್ತಕೀರ್ಣಪುಷ್ಪೈರ್ ಆವಾಸೈಃ ಪರಿವೃತಪಾದಪಂ ಮುನೀನಾಮ್ ಆ ಮೂಲಾತ್ ಫಲನಿಚಿತೈಃ ಕ್ವಚಿದ್ವಿಶಾಲೈರ್ ಉತ್ತುಙ್ಗೈಃ ಪನಸಮಹೀರುಹೈರುಪೇತಮ್

ಕೆಲವೆಡೆ ಮುನಿಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು ಮರಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದವು, ಅವುಗಳ ಬೇರುಗಳ ಬಳಿ ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಶಿ ಇದ್ದವು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೂವುಗಳು ಬೆರೆತು ನೆಲವನ್ನು ಆವರಿಸಿದ್ದವು, ಎತ್ತರದ ಹಲಸು ಮತ್ತು ಮಹುವಾ ಮರಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದವು.