ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ನಾಡ್ಯಾಂ ಪ್ರಾಣೇ ಚ ವಿಜ್ಞಾನೇ ತ್ವ್ ಆನನ್ದೇ ಚ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್ ಹೃದ್ಯಾಕಾಶೇ ಯ ಏತಸ್ಮಿನ್ ಸರ್ವಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ಪರಃ

ನಾಳಿಯಲ್ಲಿ, ಉಸಿರಿನಲ್ಲಿ, ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆನಂದದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ, ಹೃದಯದೊಳಗಿನ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿಯೂ, ಈ ಎಲ್ಲದೊಳಗೂ ಪರಮಾತ್ಮನು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ.

ಆತ್ಮಾ ಏಕಶ್ ಚ ಚರತಿ ತಮುಪಾಸೀತ ಮಾಂ ಪ್ರಭುಮ್ ಅಜರಂ ತಮನನ್ತಂ ಚ ಅಶೋಕಮಮೃತಂ ಧ್ರುವಮ್

ಆ ಆತ್ಮನು ಒಂದೇ ಆದರೂ ಎಲ್ಲರೊಳಗೂ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ನೀವೀಗ ನನ್ನನ್ನು, ಈ ಪ್ರಭುವನ್ನು—ವಯಸ್ಸಿಲ್ಲದ, ಅನಂತ, ದುಃಖವಿಲ್ಲದ, ಅಮೃತಸ್ವರೂಪ, ಸ್ಥಿರನಾದವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ.

ಚತುರ್ದಶವಿಧೇಷ್ವೇವ ಸಂಚರತ್ಯೇಕ ಏವ ಸಃ ಲೀಯನ್ತೇ ತಾನಿ ತತ್ರೈವ ಯದನ್ಯಂ ನಾಸ್ತಿ ವೈ ದ್ವಿಜಾಃ

ಅವನು ಈ ಹದಿನಾಲ್ಕು ರೂಪಗಳೊಳಗೆ ಒಂದೇ ಆಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅವನಲ್ಲೇ ಲೀನವಾಗುತ್ತವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ದ್ವಿಜರೆ.

ಏಕ ಏವ ಹಿ ಸರ್ವಜ್ಞಃ ಸರ್ವೇಶಸ್ತ್ವೇಕ ಏವ ಸಃ ಏಷ ಸರ್ವಾಧಿಪೋ ದೇವಸ್ ತ್ವ್ ಅನ್ತರ್ಯಾಮೀ ಮಹಾದ್ಯುತಿಃ

ಅವನೇ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಎಲ್ಲರ ಅಧಿಪತಿ; ಅವನೇ ಎಲ್ಲರ ಒಡೆಯ, ಒಳಗಿರುವ ದೇವರು, ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶಸ್ವರೂಪ.

ಉಪಾಸ್ಯಮಾನಃ ಸರ್ವಸ್ಯ ಸರ್ವಸೌಖ್ಯಃ ಸನಾತನಃ ಉಪಾಸ್ಯತಿ ನ ಚೈವೇಹ ಸರ್ವಸೌಖ್ಯಂ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ

ಎಲ್ಲರೂ ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವರು, ಅವನು ಶಾಶ್ವತವಾದ ಎಲ್ಲ ಸುಖಗಳ ಮೂಲ; ಆದರೆ, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸುಖವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಉಪಾಸ್ಯಮಾನೋ ವೇದೈಶ್ ಚ ಶಾಸ್ತ್ರೈರ್ನಾನಾವಿಧೈರಪಿ ನ ವೈಷ ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ಸರ್ವಜ್ಞೋ ಯಾಸ್ಯತಿ ಪ್ರಭುಃ

ವೇದಗಳ ಮೂಲಕವೂ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಪೂಜಿಸಿದರೂ, ಈ ಸರ್ವಜ್ಞ ಪ್ರಭು ವೇದಗಳು ಅಥವಾ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಅಸ್ಯೈವಾನ್ನಮಿದಂ ಸರ್ವಂ ನ ಸೋ ಽನ್ನಂ ಭವತಿ ಸ್ವಯಮ್ ಸ್ವಾತ್ಮನಾ ರಕ್ಷಿತಂ ಚಾದ್ಯಾದ್ ಅನ್ನಭೂತಂ ನ ಕುತ್ರಚಿತ್

ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಅವನ ಆಹಾರ, ಆದರೆ ಅವನು ಸ್ವತಃ ಆಹಾರವಲ್ಲ; ಆತ್ಮದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಭೋಜಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವನು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಆಹಾರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಸರ್ವತ್ರ ಪ್ರಾಣಿನಾಮನ್ನಂ ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಗ್ರನ್ಥಿರಸ್ಮ್ಯಹಮ್ ಪ್ರಶಾಸ್ತಾ ನಯನಶ್ಚೈವ ಪಞ್ಚಾತ್ಮಾ ಸ ವಿಭಾಗಶಃ

ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಾನು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಆಹಾರ, ನಾನು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಂಧನ, ನಿಯಂತ್ರಕ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ, ಐದು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಆತ್ಮನು ನಾನು.

ಅನ್ನಮಯೋ ಽಸೌ ಭೂತಾತ್ಮಾ ಚಾದ್ಯತೇ ಹ್ಯನ್ನಮುಚ್ಯತೇ ಪ್ರಾಣಮಯಶ್ಚೇನ್ದ್ರಿಯಾತ್ಮಾ ಸಂಕಲ್ಪಾತ್ಮಾ ಮನೋಮಯಃ

ಈ ದೇಹೀ ಆಹಾರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿತನು, ಅವನನ್ನು ಆಹಾರಭೋಜಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರಾಣಮಯ ಆತ್ಮ, ಇಂದ್ರಿಯಾತ್ಮ, ಸಂಕಲ್ಪಾತ್ಮ, ಮನೋಮಯ ಆತ್ಮವೂ ಇದೆ.

ಕಾಲಾತ್ಮಾ ಸೋಮ ಏವೇಹ ವಿಜ್ಞಾನಮಯ ಉಚ್ಯತೇ ಸದಾನನ್ದಮಯೋ ಭೂತ್ವಾ ಮಹೇಶಃ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಇಲ್ಲಿ ಸೋಮನು ಕಾಲಸ್ವರೂಪ, ಜ್ಞಾನಮಯ ಆತ್ಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಸದಾ ಆನಂದಮಯನಾಗಿ, ಮಹೇಶನು ಪರಮೇಶ್ವರನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಸೋ ಽಹಮ್ ಏವಂ ಜಗತ್ಸರ್ವಂ ಮಯ್ಯೇವ ಸಕಲಂ ಸ್ಥಿತಮ್ ಪರತನ್ತ್ರಂ ಸ್ವತನ್ತ್ರೇ ಽಪಿ ತದಭಾವಾದ್ವಿಚಾರತಃ

ನಾನೇ ಈ ಜಗತ್ತೆಲ್ಲವೂ, ಎಲ್ಲವೂ ನನ್ನಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದೆ. ನಾನು ಸ್ವತಂತ್ರನಾದರೂ, ಇವು ನನಗೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿವೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ ನನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.

ಏಕತ್ವಮಪಿ ನಾಸ್ತ್ಯೇವ ದ್ವೈತಂ ತತ್ರ ಕುತಸ್ತ್ವಹೋ ಏವಂ ನಾಸ್ತ್ಯಥ ಮರ್ತ್ಯಂ ಚ ಕುತೋ ಽಮೃತಮಜೋದ್ಭವಃ

ಒಂದಾಗಿರುವುದು ಇಲ್ಲ, ಹೀಗಿರುವಾಗ ಎರಡು ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹೇಗೆ ಬರುತ್ತದೆ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಇಲ್ಲಿಗೆ ಮರಣವೂ ಇಲ್ಲ, ಅಮೃತತ್ವವೂ ಇಲ್ಲ, ಜನನವೂ ಇಲ್ಲ.

ನಾನ್ತಃಪ್ರಜ್ಞೋ ಬಹಿಃಪ್ರಜ್ಞೋ ನ ಚೋಭಯಗತಸ್ ತಥಾ ನ ಪ್ರಜ್ಞಾನಘನಸ್ತ್ವೇವಂ ನ ಪ್ರಾಜ್ಞೋ ಜ್ಞಾನಪೂರ್ವಕಃ

ಅವನು ಒಳಗಿನ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಹೊರಗಿನ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಎರಡರಲ್ಲಿಯೂ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲ; ಜ್ಞಾನಪಿಂಡವೂ ಅಲ್ಲ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಉಂಟಾದವನು ಕೂಡ ಅಲ್ಲ.

ವಿದಿತಂ ನಾಸ್ತಿ ವೇದ್ಯಂ ಚ ನಿರ್ವಾಣಂ ಪರಮಾರ್ಥತಃ ನಿರ್ವಾಣಂ ಚೈವ ಕೈವಲ್ಯಂ ನಿಃಶ್ರೇಯಸಮನಾಮಯಮ್

ಇಲ್ಲಿ ತಿಳಿದದ್ದು ಅಥವಾ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದ್ದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ; ಮುಕ್ತಿಯೇ ಪರಮಾರ್ಥ. ಮುಕ್ತಿಯೇ ವೈರಾಗ್ಯ, ಶ್ರೇಷ್ಟವಾದದು, ದುಃಖವಿಲ್ಲದ್ದು.

ಅಮೃತಂ ಚಾಕ್ಷರಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಪರಮಾತ್ಮಾ ಪರಾಪರಮ್ ನಿರ್ವಿಕಲ್ಪಂ ನಿರಾಭಾಸಂ ಜ್ಞಾನಂ ಪರ್ಯಾಯವಾಚಕಮ್

ಅಮೃತ, ಅಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ, ಪರಮಾತ್ಮ, ಉನ್ನತವೂ ಸಾಮಾನ್ಯವೂ ಆಗಿರುವ, ಭೇದವಿಲ್ಲದ, ರೂಪವಿಲ್ಲದ, ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪ, ಅನೇಕ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವದು.

ಪ್ರಸನ್ನಂ ಚ ಯದೇಕಾಗ್ರಂ ತದಾ ಜ್ಞಾನಮಿತಿ ಸ್ಮೃತಮ್ ಅಜ್ಞಾನಮಿತರತ್ಸರ್ವಂ ನಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ

ಯಾವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಯೂ ಏಕಾಗ್ರವಾಗಿಯೂ ಇರುವದೋ ಅದನ್ನು ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಉಳಿದ ಎಲ್ಲವೂ ಅಜ್ಞಾನ, ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಚಾರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಇತ್ಥಂ ಪ್ರಸನ್ನಂ ವಿಜ್ಞಾನಂ ಗುರುಸಂಪರ್ಕಜಂ ಧ್ರುವಮ್ ರಾಗದ್ವೇಷಾನೃತಕ್ರೋಧಂ ಕಾಮತೃಷ್ಣಾದಿಭಿಃ ಸದಾ

ಗುರುವಿನ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಈ ಸ್ಪಷ್ಟ ಜ್ಞಾನ ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಅದು ಕಾಮ, ದ್ವೇಷ, ಸುಳ್ಳು, ಕೋಪ, ಆಸೆ, ಹಸಿವು ಮುಂತಾದವುಗಳಿಂದ ಸದಾ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಅಪರಾಮೃಷ್ಟಮದ್ಯೈವ ವಿಜ್ಞೇಯಂ ಮುಕ್ತಿದಂ ತ್ವಿದಮ್ ಅಜ್ಞಾನಮಲಪೂರ್ವತ್ವಾತ್ ಪುರುಷೋ ಮಲಿನಃ ಸ್ಮೃತಃ

ಮದ್ಯದ ಸ್ಪರ್ಶವಿಲ್ಲದ ಇದನ್ನು ಇಂದು ಮುಕ್ತಿಯ ದಾತೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಅಜ್ಞಾನವೇ ಮೂಲ ಮಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಮನುಷ್ಯನು ಅಶುದ್ಧನೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.

ತತ್ಕ್ಷಯಾದ್ಧಿ ಭವೇನ್ಮುಕ್ತಿರ್ ನಾನ್ಯಥಾ ಜನ್ಮಕೋಟಿಭಿಃ ಜ್ಞಾನಮೇಕಂ ವಿನಾ ನಾಸ್ತಿ ಪುಣ್ಯಪಾಪಪರಿಕ್ಷಯಃ

ಅಜ್ಞಾನ ನಾಶವಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನ್ಮಗಳಾದರೂ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ಪುಣ್ಯ ಪಾಪಗಳ ಕ್ಷಯವೂ ಆಗದು.

ಜ್ಞಾನಮ್ ಏವಾಭ್ಯಸೇತ್ ತಸ್ಮಾನ್ ಮುಕ್ತ್ಯರ್ಥಂ ಬ್ರಹ್ಮವಿತ್ತಮಾಃ ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸಾದ್ಧಿ ವೈ ಪುಂಸಾಂ ಬುದ್ಧಿರ್ಭವತಿ ನಿರ್ಮಲಾ

ಆದರಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದವರೇ, ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾಡಬೇಕು. ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸದಿಂದಲೇ ಮನುಷ್ಯನ ಬುದ್ಧಿ ನಿಷ್ಕಳಂಕವಾಗುತ್ತದೆ.

ತಸ್ಮಾತ್ಸದಾಭ್ಯಸೇಜ್ಜ್ಞಾನಂ ತನ್ನಿಷ್ಠಸ್ತತ್ಪರಾಯಣಃ ಜ್ಞಾನೇನೈಕೇನ ತೃಪ್ತಸ್ಯ ತ್ಯಕ್ತಸಂಗಸ್ಯ ಯೋಗಿನಃ

ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು, ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರಬೇಕು, ಅದನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿರಿಸಬೇಕು. ಜ್ಞಾನದಿಂದ ತೃಪ್ತನಾದ, ಬಂಧನಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟ ಯೋಗಿಗೆ ಬೇರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲ.

ಕರ್ತವ್ಯಂ ನಾಸ್ತಿ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾ ಅಸ್ತಿ ಚೇತ್ತತ್ತ್ವವಿನ್ನ ಚ ಇಹ ಲೋಕೇ ಪರೇ ಚಾಪಿ ಕರ್ತವ್ಯಂ ನಾಸ್ತಿ ತಸ್ಯ ವೈ

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಅವನಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲ; ಏನಾದರೂ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಅದು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದವನಿಗಲ್ಲ. ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕಾದದು ಇಲ್ಲ.

ಜೀವನ್ಮುಕ್ತೋ ಯತಸ್ ತಸ್ಮಾದ್ ಬ್ರಹ್ಮವಿತ್ ಪರಮಾರ್ಥತಃ ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸರತೋ ನಿತ್ಯಂ ಜ್ಞಾನತತ್ತ್ವಾರ್ಥವಿತ್ ಸ್ವಯಮ್

ಅವನಿಗೆ ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದರೂ ಮುಕ್ತನಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅವನು ನಿಜವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಯಾವಾಗಲೂ ಜ್ಞಾನಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಅವನು ಜ್ಞಾನತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಾನೇ ಅರಿತಿದ್ದಾನೆ.

ಕರ್ತವ್ಯಾಭ್ಯಾಸಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ಜ್ಞಾನಮೇವಾಧಿಗಚ್ಛತಿ ವರ್ಣಾಶ್ರಮಾಭಿಮಾನೀ ಯಸ್ ತ್ಯಕ್ತಕ್ರೋಧೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ

ಕರ್ತವ್ಯದ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಅವನು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ವರ್ಣಾಶ್ರಮದ ಗರ್ವವಿರುವ, ಕೋಪವನ್ನು ಬಿಟ್ಟ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವನು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಅನ್ಯತ್ರ ರಮತೇ ಮೂಢಃ ಸೋ ಽಜ್ಞಾನೀ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ ಸಂಸಾರಹೇತುರಜ್ಞಾನಂ ಸಂಸಾರಸ್ತನುಸಂಗ್ರಹಃ

ಮೂಢನು ಬೇರೆಡೆ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನು ಅಜ್ಞಾನಿಯೇ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಅಜ್ಞಾನವೇ ಸಂಸಾರದ ಕಾರಣ, ಸಂಸಾರವೆಂದರೆ ದೇಹಗಳ ಸಂಗ್ರಹ.

ಮೋಕ್ಷಹೇತುಸ್ ತಥಾ ಜ್ಞಾನಂ ಮುಕ್ತಃ ಸ್ವಾತ್ಮನ್ಯವಸ್ಥಿತಃ ಅಜ್ಞಾನೇ ಸತಿ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾಃ ಕ್ರೋಧಾದ್ಯಾ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ

ಹಾಗೆಯೇ ಜ್ಞಾನವೇ ಮೋಕ್ಷದ ಕಾರಣ; ಮುಕ್ತನು ತನ್ನ ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ಅಜ್ಞಾನ ಇದ್ದರೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಕೋಪಾದಿಗಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತವೆ.

ಕ್ರೋಧೋ ಹರ್ಷಸ್ ತಥಾ ಲೋಭೋ ಮೋಹೋ ದಮ್ಭೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ ಧರ್ಮಾಧರ್ಮೌ ಹಿ ತೇಷಾಂ ಚ ತದ್ವಶಾತ್ತನುಸಂಗ್ರಹಃ

ಕೋಪ, ಸಂತೋಷ, ಲೋಭ, ಮೋಹ, ದಂಭ, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ದೇಹಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.

ಶರೀರೇ ಸತಿ ವೈ ಕ್ಲೇಶಃ ಸೋ ಽವಿದ್ಯಾಂ ಸಂತ್ಯಜೇದ್ಬುಧಃ ಅವಿದ್ಯಾಂ ವಿದ್ಯಯಾ ಹಿತ್ವಾ ಸ್ಥಿತಸ್ಯೈವ ಚ ಯೋಗಿನಃ

ದೇಹ ಇರುವವರೆಗೆ ದುಃಖವಿದೆ; ಜ್ಞಾನಿಯು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬೇಕು. ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಯೋಗಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

ಕ್ರೋಧಾದ್ಯಾ ನಾಶಮಾಯಾನ್ತಿ ಧರ್ಮಾಧರ್ಮೌ ಚ ವೈ ದ್ವಿಜಾಃ ತತ್ಕ್ಷಯಾಚ್ಚ ಶರೀರೇಣ ನ ಪುನಃ ಸಮ್ಪ್ರಯುಜ್ಯತೇ

ಕೋಪಾದಿಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ, ಧರ್ಮ ಅಧರ್ಮವೂ ಹಾಳಾಗುತ್ತವೆ, ದ್ವಿಜರೆ, ಅವುಗಳ ನಾಶದಿಂದ ಅವನು ಮತ್ತೆ ದೇಹವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.