ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ತಸ್ಮಾದ್ವಿಚಾರತೋ ನಾಸ್ತಿ ಸಂಯೋಗಾದಪಿ ವೈ ನೃಣಾಮ್ ಅರ್ಥಾನಾಮ್ ಅರ್ಜನೇ ಽಪ್ಯೇವಂ ಪಾಲನೇ ಚ ವ್ಯಯೇ ತಥಾ

ಆದುದರಿಂದ, ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿದರೆ, ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗದಿಂದಲೂ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುವದಲ್ಲಿಯೂ, ಉಳಿಸುವದಲ್ಲಿಯೂ, ಖರ್ಚು ಮಾಡುವದಲ್ಲಿಯೂ ಜನರಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಪೈಶಾಚೇ ರಾಕ್ಷಸೇ ದುಃಖಂ ಯಾಕ್ಷೇ ಚೈವ ವಿಚಾರತಃ ಗಾನ್ಧರ್ವೇ ಚ ತಥಾ ಚಾನ್ದ್ರೇ ಸೌಮ್ಯಲೋಕೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ

ಪಿಶಾಚ, ರಾಕ್ಷಸ, ಯಕ್ಷ, ಗಂಧರ್ವ, ಚಂದ್ರ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಚಿಂತಿಸಿದರೆ ದುಃಖವೇ ಇದೆ, ಹೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರೇ.

ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೇ ತಥಾ ಬ್ರಾಹ್ಮೇ ಪ್ರಾಕೃತೇ ಪೌರುಷೇ ತಥಾ ಕ್ಷಯಸಾತಿಶಯಾದ್ಯೈಸ್ತು ದುಃಖೈರ್ದುಃಖಾನಿ ಸುವ್ರತಾಃ

ಪ್ರಜಾಪತಿ ಲೋಕ, ಬ್ರಹ್ಮ ಲೋಕ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಲೋಕ, ಮಾನವ ಲೋಕ—ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ಕ್ಷಯ, ಅತಿಯಾದುದು ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ದುಃಖಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ, ಹೇ ಸತ್ಪ್ರವರರೇ.

ತಾನಿ ಭಾಗ್ಯಾನ್ಯಶುದ್ಧಾನಿ ಸಂತ್ಯಜೇಚ್ಚ ಧನಾನಿ ಚ ತಸ್ಮಾದಷ್ಟಗುಣಂ ಭೋಗಂ ತಥಾ ಷೋಡಶಧಾ ಸ್ಥಿತಮ್

ಆ ಭಾಗ್ಯಗಳೆಲ್ಲವೂ ಶುದ್ಧವಲ್ಲ, ಅವನ್ನೂ, ಧನವನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬೇಕು; ಆದ್ದರಿಂದ ಎಂಟು ವಿಧದ ಭೋಗವನ್ನೂ, ಹದಿನಾರು ಭಾಗದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

ಚತುರ್ವಿಂಶತ್ಪ್ರಕಾರೇಣ ಸಂಸ್ಥಿತಂ ಚಾಪಿ ಸುವ್ರತಾಃ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶದ್ಭೇದಮನಘಾಶ್ ಚತ್ವಾರಿಂಶದ್ಗುಣಂ ಪುನಃ

ಹೇ ಸತ್ಪ್ರವರರೇ, ಅದು ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದೆ, ಮತ್ತೆ ಪಾಪರಹಿತರೇ, ಮுப்பತ್ತೆರಡು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ನಲವತ್ತು ಗುಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ.

ತಥಾಷ್ಟಚತ್ವಾರಿಂಶಚ್ಚ ಷಟ್ಪಞ್ಚಾಶತ್ಪ್ರಕಾರತಃ ಚತುಃಷಷ್ಟಿವಿಧಂ ಚೈವ ದುಃಖಮೇವ ವಿವೇಕಿನಃ

ಹಾಗೆಯೇ ವಿವೇಕಿಗಳಿಗೆ ನಲವತ್ತೆಂಟು, ಅರವತ್ತಾರು ಮತ್ತು ಅರವತ್ತನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ದುಃಖಗಳಿವೆ.

ಪಾರ್ಥಿವಂ ಚ ತಥಾಪ್ಯಂ ಚ ತೈಜಸಂ ಚ ವಿಚಾರತಃ ವಾಯವ್ಯಂ ಚ ತಥಾ ವ್ಯೌಮ[ಂ] ಮಾನಸಂ ಚ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್

ಭೂಮಿಯ, ನೀರಿನ, ಅಗ್ನಿಯ, ಗಾಳಿಯ, ಆಕಾಶದ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ,

ಆಭಿಮಾನಿಕಮಪ್ಯೇವಂ ಬೌದ್ಧಂ ಪ್ರಾಕೃತಮೇವ ಚ ದುಃಖಮೇವ ನ ಸಂದೇಹೋ ಯೋಗಿನಾಂ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಾಮ್

ಅಹಂಕಾರದ, ಬುದ್ಧಿಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ದುಃಖಗಳೂ ಸಹ ಇವೆ. ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ; ಎಲ್ಲವೂ ದುಃಖವೇ.

ಗೌಣಂ ಗಣೇಶ್ವರಾಣಾಂ ಚ ದುಃಖಮೇವ ವಿಚಾರತಃ ಆದೌ ಮಧ್ಯೇ ತಥಾ ಚಾನ್ತೇ ಸರ್ವಲೋಕೇಷು ಸರ್ವದಾ

ದೇವತೆಗಳ ನಾಯಕರುಗಳಿಗೂ ದುಃಖವು ಇದ್ದೇ ಇದೆ, ಅದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ. ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಆರಂಭದಲ್ಲೂ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲೂ ಸದಾ ದುಃಖವಿದೆ.

ವರ್ತಮಾನಾನಿ ದುಃಖಾನಿ ಭವಿಷ್ಯಾಣಿ ಯಥಾತಥಮ್ ದೋಷದುಷ್ಟೇಷು ದೇಶೇಷು ದುಃಖಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ

ಈಗಿರುವ ದುಃಖಗಳು, ಮುಂದಾಗುವ ದುಃಖಗಳು, ದೋಷಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ; ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ದುಃಖಗಳಿವೆ.

ನ ಭಾವಯನ್ತ್ಯತೀತಾನಿ ಹ್ಯ್ ಅಜ್ಞಾನೇ ಜ್ಞಾನಮಾನಿನಃ ಕ್ಷುದ್ವ್ಯಾಧೇಃ ಪರಿಹಾರಾರ್ಥಂ ನ ಸುಖಾಯಾನ್ನಮುಚ್ಯತೇ

ತಾನು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಳೆಯ ದುಃಖಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅನ್ನವು ಸುಖವಲ್ಲ, ಅದು ಹಸಿವನ್ನು ಮತ್ತು ರೋಗವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಮಾತ್ರ.

ಯಥೇತರೇಷಾಂ ರೋಗಾಣಾಮ್ ಔಷಧಂ ನ ಸುಖಾಯ ತತ್ ಶೀತೋಷ್ಣವಾತವರ್ಷಾದ್ಯೈಸ್ ತತ್ತತ್ಕಾಲೇಷು ದೇಹಿನಾಮ್

ಹೆಚ್ಚು ರೋಗಗಳಿಗೆ ಔಷಧಿ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲದೆ, ಹಗುರಾಗಿಸಲು ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ, ಚಳಿ, ಬಿಸಿಲು, ಗಾಳಿ, ಮಳೆ ಇವುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.

ದುಃಖಮೇವ ನ ಸಂದೇಹೋ ನ ಜಾನನ್ತಿ ಹ್ಯಪಣ್ಡಿತಾಃ ಸ್ವರ್ಗೇ ಽಪ್ಯೇವಂ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠಾ ಹ್ಯ್ ಅವಿಶುದ್ಧಕ್ಷಯಾದಿಭಿಃ

ಇದು ದುಃಖವೇ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇದನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ, ಅಶುದ್ಧಿ, ಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ದುಃಖ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ.

ರೋಗೈರ್ ನಾನಾವಿಧೈರ್ ಗ್ರಸ್ತಾ ರಾಗದ್ವೇಷಭಯಾದಿಭಿಃ ಛಿನ್ನಮೂಲತರುರ್ಯದ್ವದ್ ಅವಶಃ ಪತತಿ ಕ್ಷಿತೌ

ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೋಗಗಳು, ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಭಯ ಇವುಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ, ಬೇರು ಕಡಿದ ಮರವು ಹೇಗೆ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದೀತೋ ಹಾಗೆ, ಜೀವಿಯೂ ಅವಶನಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ.

ಪುಣ್ಯವೃಕ್ಷಕ್ಷಯಾತ್ತದ್ವದ್ ಗಾಂ ಪತನ್ತಿ ದಿವೌಕಸಃ ದುಃಖಾಭಿಲಾಷನಿಷ್ಠಾನಾಂ ದುಃಖಭೋಗಾದಿಸಂಪದಾಮ್

ಪುನ್ಯವೃಕ್ಷವು ಕ್ಷಯವಾದಾಗ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇರುವವರು ಕೂಡ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ; ದುಃಖವನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಗೂ, ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸುವವರಿಗೂ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿ.

ಅಸ್ಮಾತ್ತು ಪತತಾಂ ದುಃಖಂ ಕಷ್ಟಂ ಸ್ವರ್ಗಾದ್ದಿವೌಕಸಾಮ್ ನರಕೇ ದುಃಖಮೇವಾತ್ರ ನರಕಾಣಾಂ ನಿಷೇವಣಾತ್

ಇಲ್ಲಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುವವರಿಗೆ, ಸ್ವರ್ಗದ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದುಃಖವು ತುಂಬಾ ಕಠಿಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ನರಕದಲ್ಲಿ ದುಃಖವು ಖಚಿತ, ಏಕೆಂದರೆ ನರಕ ಅನುಭವದಿಂದ ಅದು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿಹಿತಾಕರಣಾಚ್ಚೈವ ವರ್ಣಿನಾಂ ಮುನಿಪುಙ್ಗವಾಃ

ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ವರ್ಣಗಳಿಗೆ ವಿಧಿಸಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿದ್ದರೆ ಕೂಡ ದುಃಖ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಯಥಾ ಮೃಗೋ ಮೃತ್ಯುಭಯಸ್ಯ ಭೀತ ಉಚ್ಛಿನ್ನವಾಸೋ ನ ಲಭೇತ ನಿದ್ರಾಮ್ ಏವಂ ಯತಿರ್ಧ್ಯಾನಪರೋ ಮಹಾತ್ಮಾ ಸಂಸಾರಭೀತೋ ನ ಲಭೇತ ನಿದ್ರಾಮ್

ಹಾಗೆ, ಮೃಗವು ಮರಣ ಭಯದಿಂದ ಮತ್ತು ವಾಸಸ್ಥಾನ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ನಿದ್ರೆ ಮಾಡಲಾಗದಂತೆ, ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಮಹಾತ್ಮ ಯತಿಗೂ ಸಂಸಾರದ ಭಯದಿಂದ ನಿದ್ರೆ ಸಿಗದು.

ಕೀಟಪಕ್ಷಿಮೃಗಾಣಾಂ ಚ ಪಶೂನಾಂ ಗಜವಾಜಿನಾಮ್ ದೃಷ್ಟಮ್ ಏವಾಸುಖಂ ತಸ್ಮಾತ್ ತ್ಯಜತಃ ಸುಖಮುತ್ತಮಮ್

ಹುಳುಗಳು, ಹಕ್ಕಿಗಳು, ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಹಸುಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು—ಇವುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದುಃಖ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ತ್ಯಾಗಮಾಡುವವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪರಮ ಸುಖ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ವೈಮಾನಿಕಾನಾಮಪ್ಯೇವಂ ದುಃಖಂ ಕಲ್ಪಾಧಿಕಾರಿಣಾಮ್ ಸ್ಥಾನಾಭಿಮಾನಿನಾಂ ಚೈವ ಮನ್ವಾದೀನಾಂ ಚ ಸುವ್ರತಾಃ

ಹಾಗೆಯೇ, ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ, ಯುಗಾಧಿಪತಿಗಳಿಗೆ, ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಆಸಕ್ತರಾದವರಿಗೆ, ಮನುವು ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೂ ದುಃಖ ಇದೆ, ಧರ್ಮಾತ್ಮರೇ.

ದೇವಾನಾಂ ಚೈವ ದೈತ್ಯಾನಾಮ್ ಅನ್ಯೋನ್ಯವಿಜಿಗೀಷಯಾ ದುಃಖಮೇವ ನೃಪಾಣಾಂ ಚ ರಾಕ್ಷಸಾನಾಂ ಜಗತ್ತ್ರಯೇ

ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಿಂದ ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ; ರಾಜರು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿ.

ಶ್ರಮಾರ್ಥಮಾಶ್ರಮಶ್ಚಾಪಿ ವರ್ಣಾನಾಂ ಪರಮಾರ್ಥತಃ ಆಶ್ರಮೈರ್ನ ಚ ದೇವೈಶ್ ಚ ಯಜ್ಞೈಃ ಸಾಂಖ್ಯೈರ್ವ್ರತೈಸ್ ತಥಾ

ವರ್ಣಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಮಗಳು ಶ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಇವೆ. ಆದರೆ ಆಶ್ರಮಗಳಿಂದ, ದೇವತೆಗಳಿಂದ, ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ, ಸಾಂಖ್ಯದಿಂದ ಅಥವಾ ವ್ರತಗಳಿಂದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗದು.

ಉಗ್ರೈಸ್ತಪೋಭಿರ್ ವಿವಿಧೈರ್ ದಾನೈರ್ನಾನಾವಿಧೈರಪಿ ನ ಲಭನ್ತೇ ತಥಾತ್ಮಾನಂ ಲಭನ್ತೇ ಜ್ಞಾನಿನಃ ಸ್ವಯಮ್

ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸುಗಳಿಂದ, ವಿವಿಧ ದಾನಗಳಿಂದ ಕೂಡ ಆತ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗದು; ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಸ್ವತಃ ಆತ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನೇನ ಚರೇತ್ಪಾಶುಪತವ್ರತಮ್ ಭಸ್ಮಶಾಯೀ ಭವೇನ್ನಿತ್ಯಂ ವ್ರತೇ ಪಾಶುಪತೇ ಬುಧಃ

ಆದುದರಿಂದ, ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಪಾಶುಪತ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಭಸ್ಮದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಬೇಕು.

ಪಞ್ಚಾರ್ಥಜ್ಞಾನಸಮ್ಪನ್ನಃ ಶಿವತತ್ತ್ವೇ ಸಮಾಹಿತಃ ಕೈವಲ್ಯಕರಣಂ ಯೋಗವಿಧಿಕರ್ಮಚ್ಛಿದಂ ಬುಧಃ

ಐದು ತತ್ತ್ವಗಳ ಜ್ಞಾನ ಹೊಂದಿರುವವರು, ಶಿವನ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನೆಟ್ಟಗಾಗಿರಿಸಿ, ಯೋಗ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಕರ್ಮದ ಬಂಧನವನ್ನು ಕಡಿದು, ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪಞ್ಚಾರ್ಥಯೋಗಸಮ್ಪನ್ನೋ ದುಃಖಾನ್ತಂ ವ್ರಜತೇ ಸುಧೀಃ ಪರಯಾ ವಿದ್ಯಯಾ ವೇದ್ಯಂ ವಿದನ್ತ್ಯಪರಯಾ ನ ಹಿ

ಐದು ತತ್ತ್ವಗಳ ಯೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಜ್ಞಾನಿ ದುಃಖದ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ತಲುಸುತ್ತಾನೆ; ಪರಮ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದುದನ್ನು ಕೆಳ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ತಿಳಿಯಲಾಗದು.

ದ್ವೇ ವಿದ್ಯೇ ವೇದಿತವ್ಯೇ ಹಿ ಪರಾ ಚೈವಾಪರಾ ತಥಾ ಅಪರಾ ತತ್ರ ಋಗ್ವೇದೋ ಯಜುರ್ವೇದೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ

ಎರಡು ವಿಧದ ಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು: ಒಂದು ಪರಾ, ಇನ್ನೊಂದು ಅಪರಾ. ಅಪರಾ ಜ್ಞಾನವೆಂದರೆ ಋಗ್ವೇದ, ಯಜುರ್ವೇದ, ಮಹಾನ್ ದ್ವಿಜರೆ.

ಸಾಮವೇದಸ್ತಥಾಥರ್ವೋ ವೇದಃ ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕಃ ಶಿಕ್ಷಾ ಕಲ್ಪೋ ವ್ಯಾಕರಣಂ ನಿರುಕ್ತಂ ಛನ್ದ ಏವ ಚ

ಸಾಮವೇದ, ಅಥರ್ವವೇದ, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ವೇದ, ಪಾಠ, ವಿಧಿ, ವ್ಯಾಕರಣ, ನಿರುಕ್ತ, ಛಂದಸ್ಸು ಇವುಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.

ಜ್ಯೋತಿಷಂ ಚಾಪರಾ ವಿದ್ಯಾ ಪರಾಕ್ಷರಮಿತಿ ಸ್ಥಿತಮ್ ತದದೃಶ್ಯಂ ತದಗ್ರಾಹ್ಯಮ್ ಅಗೋತ್ರಂ ತದವರ್ಣಕಮ್

ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯವೂ ಅಪರಾ ಜ್ಞಾನ. ಪರಾ ಜ್ಞಾನವು ನಾಶವಾಗದದ್ದು; ಅದನ್ನು ನೋಡಲಾಗದು, ಹಿಡಿಯಲಾಗದು, ಅದಕ್ಕೆ ವಂಶವಿಲ್ಲ, ಲಕ್ಷಣವೂ ಇಲ್ಲ.