ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ದಿಶಃ ಪಾದಾ ರಥಸ್ಯಾಸ್ಯ ತಥಾ ಚೋಪದಿಶಶ್ ಚ ಹ ಪುಷ್ಕರಾದ್ಯಾಃ ಪತಾಕಾಶ್ ಚ ಸೌವರ್ಣಾ ರತ್ನಭೂಷಿತಾಃ

ದಿಕ್ಕುಗಳು ಈ ರಥದ ಚಕ್ರಗಳು, ಉಪದಿಕ್ಕುಗಳೂ ಹಾಗೆ; ಪದ್ಮಾದಿ ಹೂಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಗಾರದ, ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಧ್ವಜಗಳು ಅದರ ಪತಾಕೆಗಳು.

ಸಮುದ್ರಾಸ್ತಸ್ಯ ಚತ್ವಾರೋ ರಥಕಮ್ಬಲಿಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ಗಙ್ಗಾದ್ಯಾಃ ಸರಿತಃ ಶ್ರೇಷ್ಠಾಃ ಸರ್ವಾಭರಣಭೂಷಿತಾಃ

ನಾಲ್ಕು ಸಮುದ್ರಗಳು ಅದರ ರಥದ ಹಗ್ಗಗಳು; ಗಂಗಾದಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಗಳು ಎಲ್ಲ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಚಾಮರಾಸಕ್ತಹಸ್ತಾಗ್ರಾಃ ಸರ್ವಾಃ ಸ್ತ್ರೀರೂಪಶೋಭಿತಾಃ ತತ್ರತತ್ರ ಕೃತಸ್ಥಾನಾಃ ಶೋಭಯಾಂಚಕ್ರಿರೇ ರಥಮ್

ಎಲ್ಲಾ ಮಹಿಳೆಯರು ಚಾಮರಗಳನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಸ್ತ್ರೀರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಿಂತು, ರಥದ ಶೋಭೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರು.

ಆವಹಾದ್ಯಾಸ್ ತಥಾ ಸಪ್ತ ಸೋಪಾನಂ ಹೈಮಮುತ್ತಮಮ್ ಸಾರಥಿರ್ಭಗವಾನ್ಬ್ರಹ್ಮಾ ದೇವಾಭೀಷುಧರಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಅಲ್ಲಿ ಏಳು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬಂಗಾರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿವೆ; ಸಾರಥಿ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮ, ದೇವತೆಗಳು ಆಯುಧಧಾರಿಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತೋದೋ ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ತಸ್ಯ ಪ್ರಣವೋ ಬ್ರಹ್ಮದೈವತಮ್ ಲೋಕಾಲೋಕಾಚಲಸ್ತಸ್ಯ ಸಸೋಪಾನಃ ಸಮನ್ತತಃ

ಅದರ ಚುಚ್ಚು ಬ್ರಹ್ಮ; ಓಂ ಎಂಬ ಪ್ರಣವ ಬ್ರಹ್ಮದ ದೈವ; ಲೋಕಾಲೋಕ ಪರ್ವತ ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಮೆಟ್ಟಿಲಾಗಿದೆ.

ವಿಷಮಶ್ ಚ ತದಾ ಬಾಹ್ಯೋ ಮಾನಸಾದ್ರಿಃ ಸುಶೋಭನಃ ನಾಸಾಃ ಸಮನ್ತತಸ್ತಸ್ಯ ಸರ್ವ ಏವಾಚಲಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಮನುಸ್ಸಿನ ಮನಸ್ಸಿನ ಹೊರಗಿನ ಅಸಮ ಪರ್ವತ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ; ಸುತ್ತಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಪರ್ವತಗಳು ಅದರ ಮೂಗುಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ತಲಾಃ ಕಪೋತಾಃ ಕಾಪೋತಾಃ ಸರ್ವೇ ತಲನಿವಾಸಿನಃ ಮೇರುರೇವ ಮಹಾಛತ್ರಂ ಮನ್ದರಃ ಪಾರ್ಶ್ವಡಿಣ್ಡಿಮಃ

ತಲಗಳು, ಕಪೋತಗಳು, ಕಾಪೋತಗಳು—ಎಲ್ಲಾ ತಳಭಾಗದ ನಿವಾಸಿಗಳು; ಮೇರು ಮಹಾ ಛತ್ರ, ಮಂದರ ಪಾರ್ಶ್ವದ ಡಿಂಡಿಮ.

ಶೈಲೇನ್ದ್ರಃ ಕಾರ್ಮುಕಂ ಚೈವ ಜ್ಯಾ ಭುಜಙ್ಗಾಧಿಪಃ ಸ್ವಯಮ್ ಕಾಲರಾತ್ರ್ಯಾ ತಥೈವೇಹ ತಥೇನ್ದ್ರಧನುಷಾ ಪುನಃ

ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿ ಧನುಸ್ಸು, ಜ್ಯಾ ನಾಗರಾಜನೇ; ಕಾಲರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಧನುಸ್ಸು ಮತ್ತೆ ಅದರ ಧನುಸ್ಸಿನ ಜ್ಯಾ ಆಗಿವೆ.

ಘಣ್ಟಾ ಸರಸ್ವತೀ ದೇವೀ ಧನುಷಃ ಶ್ರುತಿರೂಪಿಣೀ ಇಷುರ್ವಿಷ್ಣುರ್ಮಹಾತೇಜಾಃ ಶಲ್ಯಂ ಸೋಮಃ ಶರಸ್ಯ ಚ

ಘಂಟೆ ದೇವಿ ಸರಸ್ವತಿ, ಧನುಸ್ಸಿನ ವೇದರೂಪಿಣಿ; ಬಾಣ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ವಿಷ್ಣು, ಅದರ ಅಗ್ರಭಾಗ ಸೋಮ.

ಕಾಲಾಗ್ನಿಸ್ತಚ್ಛರಸ್ಯೈವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ತೀಕ್ಷ್ಣಃ ಸುದಾರುಣಃ ಅನೀಕಂ ವಿಷಸಮ್ಭೂತಂ ವಾಯವೋ ವಾಜಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಕಾಲದ ಅಗ್ನಿಯೇ ಅವನ ಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಅದು ತುಂಬಾ ಭಯಾನಕವಾಗಿದೆ. ವಿಷದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಗಾಳಿಗಳು ಅವನ ಕುದುರೆಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಏವಂ ಕೃತ್ವಾ ರಥಂ ದಿವ್ಯಂ ಕಾರ್ಮುಕಂ ಚ ಶರಂ ತಥಾ ಸಾರಥಿಂ ಜಗತಾಂ ಚೈವ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಪ್ರಭುಮೀಶ್ವರಮ್

ಈ ರೀತಿ ದೇವಮಯವಾದ ರಥವನ್ನೂ, ಧನುಸ್ಸನ್ನೂ, ಬಾಣವನ್ನೂ, ಸಾರಥಿಯನ್ನೂ, ಲೋಕಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನೂ ಸಿದ್ಧಮಾಡಿದನು.

ಆರುರೋಹ ರಥಂ ದಿವ್ಯಂ ರಣಮಣ್ಡನಧೃಗ್ ಭವಃ ಸರ್ವದೇವಗಣೈರ್ಯುಕ್ತಂ ಕಮ್ಪಯನ್ನಿವ ರೋದಸೀ

ಭವನು ಯುದ್ಧದ ಅಲಂಕಾರದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ಆ ದಿವ್ಯ ರಥವನ್ನು ಏರಿ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕಂಪಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.

ಋಷಿಭಿಃ ಸ್ತೂಯಮಾನಶ್ ಚ ವನ್ದ್ಯಮಾನಶ್ ಚ ಬನ್ದಿಭಿಃ ಉಪನೃತ್ತಶ್ಚಾಪ್ಸರಸಾಂ ಗಣೈರ್ನೃತ್ಯವಿಶಾರದೈಃ

ಋಷಿಗಳು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ, ಗಾಯಕರು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ, ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿಯಾದ ಅಪ್ಸರಸರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಸುತ್ತಲೂ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸುಶೋಭಮಾನೋ ವರದಃ ಸಮ್ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯೈವ ಚ ಸಾರಥಿಮ್ ತಸ್ಮಿನ್ನಾರೋಹತಿ ರಥಂ ಕಲ್ಪಿತಂ ಲೋಕಸಂಭೃತಮ್

ವರಗಳನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ, ಸಾರಥಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಲೋಕಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಸಿದ್ಧವಾದ ರಥವನ್ನು ಏರಿದನು.

ಶಿರೋಭಿಃ ಪತಿತಾ ಭೂಮೀಂ ತುರಗಾ ವೇದಸಂಭವಾಃ ಅಥಾಧಸ್ತಾದ್ರಥಸ್ಯಾಸ್ಯ ಭಗವಾನ್ ಧರಣೀಧರಃ

ವೇದಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಕುದುರೆಗಳು ತಲೆಯಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದವು. ಆಗ ಆ ಭಗವಂತನು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಧರಿಸುವವನು, ತನ್ನ ರಥದ ಕೆಳಗೆ ನಿಂತನು.

ವೃಷೇನ್ದ್ರರೂಪೀ ಚೋತ್ಥಾಪ್ಯ ಸ್ಥಾಪಯಾಮಾಸ ವೈ ಕ್ಷಣಮ್ ಕ್ಷಣಾನ್ತರೇ ವೃಷೇನ್ದ್ರೋ ಽಪಿ ಜಾನುಭ್ಯಾಮಗಮದ್ಧರಾಮ್

ವೃಷಭರಾಜನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಅವನು ಅವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಮುಂದಿನ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆ ವೃಷಭರಾಜನು ಮತ್ತೆ ಮೊಣಕಾಲಿನಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದನು.

ಅಭೀಷುಹಸ್ತೋ ಭಗವಾನ್ ಉದ್ಯಮ್ಯ ಚ ಹಯಾನ್ ವಿಭುಃ ಸ್ಥಾಪಯಾಮಾಸ ದೇವಸ್ಯ ವಚನಾದ್ವೈ ರಥಂ ಶುಭಮ್

ಭಗವಂತನು ಬಾಣವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ, ದೇವರ ಮಾತಿನಂತೆ ಶುಭಕರವಾದ ರಥವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

ತತೋ ಽಶ್ವಾಂಶ್ಚೋದಯಾಮಾಸ ಮನೋಮಾರುತರಂಹಸಃ ಪುರಾಣ್ಯುದ್ದಿಶ್ಯ ಖಸ್ಥಾನಿ ದಾನವಾನಾಂ ತರಸ್ವಿನಾಮ್

ನಂತರ ಅವನು ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿರುವ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಬಲಶಾಲಿ ದಾನವರು ಕಡೆಗೆ ಓಡಿಸಿದನು.

ಅಥಾಹ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರೋ ದೇವಾನಾಲೋಕ್ಯ ಶಙ್ಕರಃ ಪಶೂನಾಮಾಧಿಪತ್ಯಂ ಮೇ ದತ್ತಂ ಹನ್ಮಿ ತತೋ ಽಸುರಾನ್

ಆಗ ಭಗವಂತನಾದ ರುದ್ರನು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, 'ಪಶುಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಧಿಪತ್ಯ ನನಗೆ ದೊರೆತಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಅಸುರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಪೃಥಕ್ಪಶುತ್ವಂ ದೇವಾನಾಂ ತಥಾನ್ಯೇಷಾಂ ಸುರೋತ್ತಮಾಃ ಕಲ್ಪಯಿತ್ವೈವ ವಧ್ಯಾಸ್ತೇ ನಾನ್ಯಥಾ ನೈವ ಸತ್ತಮಾಃ

ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರರ ಪಶುಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿ, 'ಈಗ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ವಧೆಗೆ ಅರ್ಹರು, ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಇತಿ ಶ್ರುತ್ವಾ ವಚಃ ಸರ್ವಂ ದೇವದೇವಸ್ಯ ಧೀಮತಃ ವಿಷಾದಮಗಮನ್ ಸರ್ವೇ ಪಶುತ್ವಂ ಪ್ರತಿ ಶಙ್ಕಿತಾಃ

ಈ ದೇವದೇವನ ಜ್ಞಾನಮಯವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಪಶುಸ್ವರೂಪದ ಭಯದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಕುಗ್ಗಿದರು.

ತೇಷಾಂ ಭಾವಂ ತತೋ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ದೇವಸ್ತಾನಿದಮಬ್ರವೀತ್ ಮಾ ವೋ ಽಸ್ತು ಪಶುಭಾವೇ ಽಸ್ಮಿನ್ ಭಯಂ ವಿಬುಧಸತ್ತಮಾಃ

ಅವರ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅರಿತು ದೇವರು ಹೇಳಿದರು: 'ಪಶುಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ನೀವು ಭಯಪಡಬೇಡಿ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ದೇವತೆಗಳೆ.'

ಶ್ರೂಯತಾಂ ಪಶುಭಾವಸ್ಯ ವಿಮೋಕ್ಷಃ ಕ್ರಿಯತಾಂ ಚ ಸಃ ಯೋ ವೈ ಪಾಶುಪತಂ ದಿವ್ಯಂ ಚರಿಷ್ಯತಿ ಸ ಮೋಕ್ಷ್ಯತಿ

'ಈಗ ಪಶುಸ್ವರೂಪದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿರಿ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿರಿ. ಯಾರು ದಿವ್ಯವಾದ ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.'

ಪಶುತ್ವಾದಿತಿ ಸತ್ಯಂ ಚ ಪ್ರತಿಜ್ಞಾತಂ ಸಮಾಹಿತಾಃ ಯೇ ಚಾಪ್ಯನ್ಯೇ ಚರಿಷ್ಯನ್ತಿ ವ್ರತಂ ಪಾಶುಪತಂ ಮಮ

'ಪಶುಸ್ವರೂಪ ಸತ್ಯವೇ ಮತ್ತು ನಾನು ಘೋಷಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಯಾರು ನನ್ನ ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ,'

ಮೋಕ್ಷ್ಯನ್ತಿ ತೇ ನ ಸಂದೇಹಃ ಪಶುತ್ವಾತ್ ಸುರಸತ್ತಮಾಃ ನೈಷ್ಠಿಕಂ ದ್ವಾದಶಾಬ್ದಂ ವಾ ತದರ್ಧಂ ವರ್ಷಕತ್ರಯಮ್

'ಅವರು ಪಶುಸ್ವರೂಪದಿಂದ ಖಂಡಿತ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ, ದೇವತೆಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆ. ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಅಥವಾ ಅದರ ಅರ್ಧ, ಅಥವಾ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಚರಣೆಯಾದರೂ.'

ಶುಶ್ರೂಷಾಂ ಕಾರಯೇದ್ಯಸ್ತು ಸ ಪಶುತ್ವಾದ್ವಿಮುಚ್ಯತೇ ತಸ್ಮಾತ್ಪರಮಿದಂ ದಿವ್ಯಂ ಚರಿಷ್ಯಥ ಸುರೋತ್ತಮಾಃ

'ಯಾರು ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಪಶುಸ್ವರೂಪದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ನೀವು ಈ ಪರಮ ದಿವ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.'

ತಥೇತಿ ಚಾಬ್ರುವನ್ದೇವಾಃ ಶಿವೇ ಲೋಕನಮಸ್ಕೃತೇ ತಸ್ಮಾದ್ವೈ ಪಶವಃ ಸರ್ವೇ ದೇವಾಸುರನರಾಃ ಪ್ರಭೋಃ

'ಹೌದು' ಎಂದು ದೇವತೆಗಳು ಲೋಕಪೂಜಿತ ಶಿವನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು ಮತ್ತು ಮಾನವರು ಭಗವಂತನ ಪಶುಗಳು.

ರುದ್ರಃ ಪಶುಪತಿಶ್ಚೈವ ಪಶುಪಾಶವಿಮೋಚಕಃ ಯಃ ಪಶುಸ್ತತ್ಪಶುತ್ವಂ ಚ ವ್ರತೇನಾನೇನ ಸಂತ್ಯಜೇತ್

ರುದ್ರನು, ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಲ್ಲರ ಒಡೆಯನು, ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗೊಡಿಸುವವನು. ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದವನು ತನ್ನ ಪ್ರಾಣಿತನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬಹುದು.

ತತ್ಕೃತ್ವಾ ನ ಚ ಪಾಪೀಯಾನ್ ಇತಿ ಶಾಸ್ತ್ರಸ್ಯ ನಿಶ್ಚಯಃ ತತೋ ವಿನಾಯಕಃ ಸಾಕ್ಷಾದ್ ಬಾಲೋ ಽಬಾಲಪರಾಕ್ರಮಃ

ಅದು ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಪಾಪವು ಹೆಚ್ಚುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಶಾಸ್ತ್ರದ ನಿಶ್ಚಯ. ನಂತರ ಬಾಲ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ವಿನಾಯಕನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.