ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಕೃಶಾಶ್ವೋ ಽಥ ರಣಾಶ್ವಶ್ ಚ ಸಂಹತಾಶ್ವಾತ್ಮಜಾವುಭೌ ಯುವನಾಶ್ವೋ ರಣಾಶ್ವಸ್ಯ ಮಾನ್ಧಾತಾ ತಸ್ಯ ವೈ ಸುತಃ

ಸಂಹತಾಶ್ವನಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು—ಕೃಷಾಶ್ವ ಮತ್ತು ರಣಾಶ್ವ. ರಣಾಶ್ವನಿಗೆ ಯುವನಾಶ್ವನು, ಅವನ ಮಗನು ಮಾಂಧಾತನು.

ಮಾನ್ಧಾತುಃ ಪುರುಕುತ್ಸೋ ಽಭೂದ್ ಅಮ್ಬರೀಷಶ್ ಚ ವೀರ್ಯವಾನ್ ಮುಚುಕುನ್ದಶ್ ಚ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮಾ ತ್ರಯಸ್ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಿಶ್ರುತಾಃ

ಮಾಂಧಾತನಿಂದ ಪುರುಕತ್ಸನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಅಂಬರೀಷನು ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನಾದ ಮುಚುಕುಂದನು ಹುಟ್ಟಿದರು. ಈ ಮೂವರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

ಅಂಬರೀಷಸ್ಯ ದಾಯಾದೋ ಯುವನಾಶ್ವೋ ಽಪರಃ ಸ್ಮೃತಃ ಹರಿತೋ ಯುವನಾಶ್ವಸ್ಯ ಹರಿತಾಸ್ತು ಯತಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಅಂಬರೀಷನಿಗೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಯುವನಾಶ್ವನು ವಾರಸುದಾರನಾಗಿದ್ದನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುವನಾಶ್ವನಿಂದ ಹರಿತನು, ಅವನಿಂದ ಹರಿತರು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.

ಏತೇ ಹ್ಯಙ್ಗಿರಸಃ ಪಕ್ಷೇ ಕ್ಷತ್ರೋಪೇತಾ ದ್ವಿಜಾತಯಃ ಪುರುಕುತ್ಸಸ್ಯ ದಾಯಾದಸ್ ತ್ರಸದ್ದಸ್ಯುರ್ ಮಹಾಯಶಾಃ

ಇವರು ಅಂಘಿರಸ ವಂಶದವರಾದರೂ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಪುರುಕತ್ಸನ ವಾರಸುದಾರನಾದ trasaddasyu ಮಹಾಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.

ನರ್ಮದಾಯಾಂ ಸಮುತ್ಪನ್ನಃ ಸಮ್ಭೂತಿಸ್ತಸ್ಯ ಚಾತ್ಮಜಃ ವಿಷ್ಣುವೃದ್ಧಃ ಸುತಸ್ತಸ್ಯ ವಿಷ್ಣುವೃದ್ಧಾ ಯತಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ನರ್ಮದಾ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸಂಭೂತಿ ಹುಟ್ಟಿದನು, ಅವನ ಮಗನು ವಿಷ್ಣುವೃದ್ಧನು. ಅವನಿಂದ ವಿಷ್ಣುವೃದ್ಧರು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.

ಏತೇ ಹ್ಯಙ್ಗಿರಸಃ ಪಕ್ಷೇ ಕ್ಷತ್ರೋಪೇತಾಃ ಸಮಾಶ್ರಿತಾಃ ಸಮ್ಭೂತಿರಪರಂ ಪುತ್ರಮ್ ಅನರಣ್ಯಮಜೀಜನತ್

ಇವರು ಅಂಘಿರಸ ವಂಶದವರಾದರೂ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಸಂಭೂತಿಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಮಗನು ಹುಟ್ಟಿದನು, ಅವನು ಅನರಣ್ಯ.

ರಾವಣೇನ ಹತೋ ಯೋ ಽಸೌ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಿಜಯೇ ದ್ವಿಜಾಃ ಬೃಹದಶ್ವೋ ಽನರಣ್ಯಸ್ಯ ಹರ್ಯಶ್ವಸ್ತಸ್ಯ ಚಾತ್ಮಜಃ

ತ್ರೈಲೋಕ್ಯ ವಿಜಯದಲ್ಲಿ ರಾವಣನಿಂದ ಹತರಾದವನು ಅನರಣ್ಯ. ಅನರಣ್ಯನ ಮಗನು ಬೃಹದಶ್ವನು, ಅವನ ಮಗನು ಹರ್ಯಶ್ವನು.

ಹರ್ಯಶ್ವಾತ್ತು ದೃಷದ್ವತ್ಯಾಂ ಜಜ್ಞೇ ವಸುಮನಾ ನೃಪಃ ತಸ್ಯ ಪುತ್ರೋ ಽಭವದ್ರಾಜಾ ತ್ರಿಧನ್ವಾ ಭವಭಾವಿತಃ

ಹರ್ಯಶ್ವನಿಂದ ದೃಷದ್ವತಿ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಸುಮನಸ್ ಎಂಬ ರಾಜನು ಹುಟ್ಟಿದನು. ಅವನ ಮಗನು ಭಗವಂತನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ತ್ರಿಧನ್ವಾ ಎಂಬ ರಾಜನು.

ಪ್ರಸಾದಾದ್ ಬ್ರಹ್ಮಸೂನೋರ್ ವೈ ತಣ್ಡಿನಃ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಶಿಷ್ಯತಾಮ್ ಅಶ್ವಮೇಧಸಹಸ್ರಸ್ಯ ಫಲಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ತದಾಜ್ಞಯಾ

ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನಾದ ತಂಡಿಯ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಅವನ ಶಿಷ್ಯನಾಗಿ, ಅವನ ಆದೇಶದಿಂದ ಸಾವಿರ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆದನು.

ಗಣೈಶ್ವರ್ಯಮನುಪ್ರಾಪ್ತೋ ಭವಭಕ್ತಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ ಕಥಂ ಚೈವಾಶ್ವಮೇಧಂ ವೈ ಕರೋಮೀತಿ ವಿಚಿನ್ತಯನ್

ಅವನು ಭವಭಕ್ತನಾಗಿ, ಮಹಾಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿ, ಗಣಾಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಹೇಗೆ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗವನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ಧನಹೀನಶ್ ಚ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ದೃಷ್ಟವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಸುತಮ್ ತಣ್ಡಿಸಂಜ್ಞಂ ದ್ವಿಜಂ ತಸ್ಮಾಲ್ ಲಬ್ಧವಾನ್ದ್ವಿಜಸತ್ತಮಾಃ

ಹಣವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾಗಿದ್ದ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನಾದ ತಂಡಿ ಎಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕಂಡನು. ಅವನಿಂದ, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ಅವನು ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಪಡೆದನು.

ನಾಮ್ನಾಂ ಸಹಸ್ರಂ ರುದ್ರಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಕಥಿತಂ ಪುರಾ ತೇನ ನಾಮ್ನಾಂ ಸಹಸ್ರೇಣ ಸ್ತುತ್ವಾ ತಣ್ಡಿರ್ಮಹೇಶ್ವರಮ್

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ರುದ್ರನ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದನು. ಆ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ತಾಂಡಿನು ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿದನು.

ಲಬ್ಧವಾನ್ಗಾಣಪತ್ಯಂ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಯೋನಿರ್ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಃ ತತಸ್ತಸ್ಮಾನ್ನೃಪೋ ಲಬ್ಧ್ವಾ ತಣ್ಡಿನಾ ಕಥಿತಂ ಪುರಾ

ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಹಾನ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಗಣಾಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಆತನಿಂದ, ರಾಜನು ಕೂಡ ತಾಂಡಿನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಪಡೆದನು.

ನಾಮ್ನಾಂ ಸಹಸ್ರಂ ಜಪ್ತ್ವಾ ವೈ ಗಾಣಪತ್ಯಮವಾಪ್ತವಾನ್ ನಾಮ್ನಾಂ ಸಹಸ್ರಂ ರುದ್ರಸ್ಯ ತಾಣ್ಡಿನಾ ಬ್ರಹ್ಮಯೋನಿನಾ

ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದುದರಿಂದ ಅವನು ಗಣಾಧಿಪತಿಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದನು. ಆ ರುದ್ರನ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ತಾಂಡಿನು ಹೇಳಿದನು.

ಕಥಿತಂ ಸರ್ವವೇದಾರ್ಥಸಂಚಯಂ ಸೂತ ಸುವ್ರತ ನಾಮ್ನಾಂ ಸಹಸ್ರಂ ವಿಪ್ರಾಣಾಂ ವಕ್ತುಮ್ ಅರ್ಹಸಿ ಶೋಭನಮ್

ಓ ಸೂತ, ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾದವನೇ, ಎಲ್ಲ ವೇದಗಳ ಅರ್ಥಗಳ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಈಗ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ನೀನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಶುಭಕರವಾದ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು.

ಸರ್ವಭೂತಾತ್ಮಭೂತಸ್ಯ ಹರಸ್ಯಾಮಿತತೇಜಸಃ ಅಷ್ಟೋತ್ತರಸಹಸ್ರಂ ತು ನಾಮ್ನಾಂ ಶೃಣುತ ಸುವ್ರತಾಃ

ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾದವರೇ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮನಾದ, ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಹರನ ಅಷ್ಟೋತ್ತರ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

ಯಜ್ಜಪ್ತ್ವಾ ತು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠಾ ಗಾಣಪತ್ಯಮವಾಪ್ತವಾನ್ ಓಂ ಸ್ಥಿರಃ ಸ್ಥಾಣುಃ ಪ್ರಭುರ್ಭಾನುಃ ಪ್ರವರೋ ವರದೋ ವರಃ

ಓ ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ಈ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದುದರಿಂದ ಅವನು ಗಣಾಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಓಂ! ಸ್ಥಿರ, ಸ್ಥಾಣು, ಪ್ರಭು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಶ್ರೇಷ್ಠ, ವರಗಳನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಅತ್ಯುತ್ತಮನು.

ಸರ್ವಾತ್ಮಾ ಸರ್ವವಿಖ್ಯಾತಃ ಸರ್ವಃ ಸರ್ವಕರೋ ಭವಃ ಜಟೀ ದಣ್ಡೀ ಶಿಖಣ್ಡೀ ಚ ಸರ್ವಗಃ ಸರ್ವಭಾವನಃ

ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ, ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿರುವ, ಎಲ್ಲವನ್ನು ಮಾಡುವ ಭವನು; ಜಟಾಧಾರಿ, ದಂಡ ಹಿಡಿದವನು, ಶಿಖಾವಂತನು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಎಲ್ಲವನ್ನು ಸೃಜಿಸುವವನು.

ಹರಿಶ್ ಚ ಹರಿಣಾಕ್ಷಶ್ ಚ ಸರ್ವಭೂತಹರಃ ಸ್ಮೃತಃ ಪ್ರವೃತ್ತಿಶ್ ಚ ನಿವೃತ್ತಿಶ್ ಚ ಶಾನ್ತಾತ್ಮಾ ಶಾಶ್ವತೋ ಧ್ರುವಃ

ಹರಿಯೂ, ಜಿಂಕೆ ಕಣ್ಣಿನವನೂ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವವನೂ, ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿರುವವನು; ಪ್ರವರ್ತನೆ ಮತ್ತು ನಿವೃತ್ತಿಯು ಅವನಲ್ಲಿ, ಶಾಂತ ಆತ್ಮ, ಶಾಶ್ವತ, ಸ್ಥಿರ.

ಶ್ಮಶಾನವಾಸೀ ಭಗವಾನ್ ಖಚರೋ ಗೋಚರೋ ಽರ್ದನಃ ಅಭಿವಾದ್ಯೋ ಮಹಾಕರ್ಮಾ ತಪಸ್ವೀ ಭೂತಧಾರಣಃ

ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಭಗವಂತನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವನು, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವನು, ದುಃಖವನ್ನು ಕೊಡುವವನು; ವಂದನಾರ್ಹನು, ಮಹಾಕರ್ಮನು, ತಪಸ್ವಿ, ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವವನು.

ಉನ್ಮತ್ತವೇಷಃ ಪ್ರಚ್ಛನ್ನಃ ಸರ್ವಲೋಕಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಮಹಾರೂಪೋ ಮಹಾಕಾಯಃ ಸರ್ವರೂಪೋ ಮಹಾಯಶಾಃ

ಮತ್ತೆತನದ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸುವವನು, ಗುಪ್ತನಾದವನು, ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳೂ ಅವನೇ, ಪ್ರಜಾಪತಿ; ಮಹಾರೂಪ, ಮಹಾಕಾಯ, ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳನು, ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿಯುಳ್ಳವನು.

ಮಹಾತ್ಮಾ ಸರ್ವಭೂತಶ್ ಚ ವಿರೂಪೋ ವಾಮನೋ ನರಃ ಲೋಕಪಾಲೋ ಽನ್ತರ್ಹಿತಾತ್ಮಾ ಪ್ರಸಾದೋ ಽಭಯದೋ ವಿಭುಃ

ಮಹಾತ್ಮ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿರುವವನು, ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳನು, ಕುಡಿದವನಂತೆ, ಮಾನವನಂತೆ; ಲೋಕಪಾಲ, ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಇರುವವನು, ದಯಾಳು, ಭಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು.

ಪವಿತ್ರಶ್ ಚ ಮಹಾಂಶ್ಚೈವ ನಿಯತೋ ನಿಯತಾಶ್ರಯಃ ಸ್ವಯಂಭೂಃ ಸರ್ವಕರ್ಮಾ ಚ ಆದಿರಾದಿಕರೋ ನಿಧಿಃ

ಪವಿತ್ರ ಮತ್ತು ಮಹಾನ್, ನಿಯಮಿತ, ನಿಯಮಿತರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ, ಸ್ವಯಂ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮಾಡುವವನು, ಆದಿ, ಆದಿಕರ್ತ, ನಿಧಿಯು.

ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷೋ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಃ ಸೋಮೋ ನಕ್ಷತ್ರಸಾಧಕಃ ಚನ್ದ್ರಃ ಸೂರ್ಯಃ ಶನಿಃ ಕೇತುರ್ ಗ್ರಹೋ ಗ್ರಹಪತಿರ್ಮತಃ

ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳವನು, ವಿಶಾಲ ಕಣ್ಣುಗಳವನು, ಸೋಮನು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವವನು; ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ, ಶನಿ, ಕೆತು, ಗ್ರಹ, ಗ್ರಹಪತಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವವನು.

ರಾಜಾ ರಾಜ್ಯೋದಯಃ ಕರ್ತಾ ಮೃಗಬಾಣಾರ್ಪಣೋ ಘನಃ ಮಹಾತಪಾ ದೀರ್ಘತಪಾ ಅದೃಶ್ಯೋ ಧನಸಾಧಕಃ

ರಾಜನು, ರಾಜ್ಯೋತ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ಕರ್ತೃ, ಮೃಗಗಳಿಗೆ ಬಾಣ ಹಾರಿಸುವವನು, ಮೋಡ; ಮಹಾತಪಸ್ವಿ, ದೀರ್ಘ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದವನು, ಕಾಣದವನು, ಧನವನ್ನು ನೀಡುವವನು.

ಸಂವತ್ಸರಃ ಕೃತೀಮನ್ತ್ರಃ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಃ ಪರಂತಪಃ ಯೋಗೀ ಯೋಗೋ ಮಹಾಬೀಜೋ ಮಹಾರತೋ ಮಹಾಬಲಃ

ವರ್ಷ, ಪವಿತ್ರ ಮಂತ್ರಗಳನು ಹೊಂದಿದವನು, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ, ಪರಮ ತಪಸ್ವಿ; ಯೋಗಿ, ಯೋಗ, ಮಹಾಬೀಜ, ಮಹಾರಥ, ಮಹಾಬಲ.

ಸುವರ್ಣರೇತಾಃ ಸರ್ವಜ್ಞಃ ಸುಬೀಜೋ ವೃಷವಾಹನಃ ದಶಬಾಹುಸ್ತ್ವನಿಮಿಷೋ ನೀಲಕಣ್ಠ ಉಮಾಪತಿಃ

ಸುವರ್ಣ ಬೀಜದವನು, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಉತ್ತಮ ಬೀಜದವನು, ವೃಷವಾಹನ; ಹತ್ತು ಕೈಗಳವನು, ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸದವನು, ನೀಲಕಂಠ, ಉಮಾಪತಿ.

ವಿಶ್ವರೂಪಃ ಸ್ವಯಂಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಬಲವೀರೋ ಬಲಾಗ್ರಣೀಃ ಗಣಕರ್ತಾ ಗಣಪತಿರ್ ದಿಗ್ವಾಸಾಃ ಕಾಮ್ಯ ಏವ ಚ

ವಿಶ್ವರೂಪ, ಸ್ವತಃ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಬಲಶಾಲಿ ವೀರ, ಬಲದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ; ಗಣಗಳನ್ನು ಸೃಜಿಸುವವನು, ಗಣಪತಿ, ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ವಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇಷ್ಟವಾದವನು.

ಮನ್ತ್ರವಿತ್ಪರಮೋ ಮನ್ತ್ರಃ ಸರ್ವಭಾವಕರೋ ಹರಃ ಕಮಣ್ಡಲುಧರೋ ಧನ್ವೀ ಬಾಣಹಸ್ತಃ ಕಪಾಲವಾನ್

ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವನು, ಪರಮ ಮಂತ್ರ, ಎಲ್ಲ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಸೃಜಿಸುವ ಹರನು; ಕಮಂಡಲುವನ್ನು ಹಿಡಿದವನು, ಧನುರ್ಧಾರಿ, ಬಾಣವನ್ನು ಹಿಡಿದವನು, ಕಪಾಲವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು.