ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ನಮಸ್ಕಾರಸಮಾಯುಕ್ತಂ ಭಗವಚ್ಛಬ್ದಸಂಯುತಮ್ ಜಪೇದೇವಂ ಹಿ ಯೋ ವಿದ್ವಾನ್ ಧ್ರುವಂ ಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ

ನಮಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಭಗವತ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದದೊಡನೆ ಜಪಿಸುವ ಜ್ಞಾನಿಯು ಧ್ರುವನ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ತತೋ ದೇವಾಃ ಸಗನ್ಧರ್ವಾಃ ಸಿದ್ಧಾಶ್ ಚ ಪರಮರ್ಷಯಃ ಮಾತ್ರಾ ಸಹ ಧ್ರುವಂ ಸರ್ವೇ ತಸ್ಮಿನ್ ಸ್ಥಾನೇ ನ್ಯವೇಶಯನ್

ಆಗ ದೇವತೆಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ತಾಯಂದಿರ ಜೊತೆಗೆ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದರು.

ವಿಷ್ಣೋರಾಜ್ಞಾಂ ಪುರಸ್ಕೃತ್ಯ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ಸ್ಥಾನಮಾಪ್ತವಾನ್ ಏವಂ ಧ್ರುವೋ ಮಹಾತೇಜಾ ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರವಿದ್ಯಯಾ

ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದ ಧ್ರುವನು, ಹನ್ನೆರಡು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಜ್ಯೋತಿರ್ಮಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದನು.

ಅವಾಪ ಮಹತೀಂ ಸಿದ್ಧಿಮ್ ಏತತ್ತೇ ಕಥಿತಂ ಮಯಾ

ಅವನು ಮಹಾ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದನು; ಇದನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.

ತಸ್ಮಾದ್ಯೋ ವಾಸುದೇವಾಯ ಪ್ರಣಾಮಂ ಕುರುತೇ ನರಃ ಸ ಯಾತಿ ಧ್ರುವಸಾಲೋಕ್ಯಂ ಧ್ರುವತ್ವಂ ತಸ್ಯ ತತ್ತಥಾ

ಆದುದರಿಂದ ಯಾರು ವಾಸುದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಧ್ರುವನ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅವರ ಸ್ಥಿರತೆ ಕೂಡ ಧ್ರುವನಂತೆಯೇ ಆಗುತ್ತದೆ.

ದೇವಾನಾಂ ದಾನವಾನಾಂ ಚ ಗನ್ಧರ್ವೋರಗರಕ್ಷಸಾಮ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಂ ಬ್ರೂಹಿ ಸೂತಾದ್ಯ ಯಥಾಕ್ರಮಮನುತ್ತಮಮ್

ಸೂತ, ಈಗ ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರು, ಗಂಧರ್ವರು, ನಾಗರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರ ಉದ್ಭವವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು.

ಸಂಕಲ್ಪಾದ್ದರ್ಶನಾತ್ಸ್ಪರ್ಶಾತ್ ಪೂರ್ವೇಷಾಂ ಸೃಷ್ಟಿರುಚ್ಯತೇ ದಕ್ಷಾತ್ಪ್ರಾಚೇತಸಾದೂರ್ಧ್ವಂ ಸೃಷ್ಟಿರ್ಮೈಥುನಸಂಭವಾ

ಹಳೆಯ ಸೃಷ್ಟಿ ಸಂಕಲ್ಪ, ದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಉಂಟಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗ ದಕ್ಷನ ನಂತರ ಸೃಷ್ಟಿ ಸಂಭೋಗದಿಂದ ನಡೆಯಿತು.

ಯದಾ ತು ಸೃಜತಸ್ತಸ್ಯ ದೇವರ್ಷಿಗಣಪನ್ನಗಾನ್ ನ ವೃದ್ಧಿಮಗಮಲ್ಲೋಕಸ್ ತದಾ ಮೈಥುನಯೋಗತಃ

ಅವನು ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಗರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಲೋಕಗಳು ಬೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ; ಆಗ ಸಂಭೋಗದ ಮೂಲಕ ವೃದ್ಧಿ ಉಂಟಾಯಿತು.

ದಕ್ಷಃ ಪುತ್ರಸಹಸ್ರಾಣಿ ಪಞ್ಚ ಸೂತ್ಯಾಮಜೀಜನತ್ ತಾಂಸ್ತು ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಹಾಭಾಗಾನ್ ಸಿಸೃಕ್ಷುರ್ವಿವಿಧಾಃ ಪ್ರಜಾಃ

ದಕ್ಷನು ಜನನದ ಮೂಲಕ ಐದು ಸಾವಿರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು; ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ, ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದನು.

ನಾರದಃ ಪ್ರಾಹ ಹರ್ಯಶ್ವಾನ್ ದಕ್ಷಪುತ್ರಾನ್ ಸಮಾಗತಾನ್ ಭುವಃ ಪ್ರಮಾಣಂ ಸರ್ವಂ ತು ಜ್ಞಾತ್ವೋರ್ಧ್ವಮಧ ಏವ ಚ

ನಾರದನು ಸೇರಿದ್ದ ಹರ್ಯಶ್ವರು ಎಂಬ ದಕ್ಷನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೂ ಕೆಳಗೂ ಎಲ್ಲವನ್ನು ತಿಳಿದು'.

ತತಃ ಸೃಷ್ಟಿಂ ವಿಶೇಷೇಣ ಕುರುಧ್ವಂ ಮುನಿಸತ್ತಮಾಃ ತೇ ತು ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರಯಾತಾಃ ಸರ್ವತೋದಿಶಮ್

'ಆದುದರಿಂದ, ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ನೀವು ವಿವರವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಿ.' ಎಂದು ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು. ಆ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವರು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೂ ಹೋದರು.

ಅದ್ಯಾಪಿ ನ ನಿವರ್ತನ್ತೇ ಸಮುದ್ರಾದಿವ ಸಿನ್ಧವಃ ಹರ್ಯಶ್ವೇಷು ಚ ನಷ್ಟೇಷು ಪುನರ್ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ

ಇಂದು ಕೂಡ ಅವರು ಮರಳಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ನದಿಗಳು ಸಾಗರವನ್ನು ಸೇರಿದಂತೆ; ಹರ್ಯಶ್ವರು ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರಜಾಪತಿ ದಕ್ಷನು ಮತ್ತೆ—

ಸೂತ್ಯಾಮೇವ ಚ ಪುತ್ರಾಣಾಂ ಸಹಸ್ರಮಸೃಜತ್ಪ್ರಭುಃ ಶಬಲಾ ನಾಮ ತೇ ವಿಪ್ರಾಃ ಸಮೇತಾಃ ಸೃಷ್ಟಿಹೇತವಃ

ಆ ಪ್ರಭು ಮತ್ತೆ ಜನನದ ಮೂಲಕ ಸಾವಿರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು; ಆ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಬಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಸೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದರು.

ನಾರದೋ ಽನುಗತಾನ್ಪ್ರಾಹ ಪುನಸ್ತಾನ್ಸೂರ್ಯವರ್ಚಸಃ ಭುವಃ ಪ್ರಮಾಣಂ ಸರ್ವಂ ತು ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಭ್ರಾತೄನ್ ಪುನಃ ಪುನಃ

ನಾರದನು ಮತ್ತೆ ಆ ಶಬಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಭೂಮಿಯ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ನಿಮ್ಮ ಸಹೋದರರನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಪರಿಗಣಿಸಿ'.

ಆಗತ್ಯ ವಾಥ ಸೃಷ್ಟಿಂ ವೈ ಕರಿಷ್ಯಥ ವಿಶೇಷತಃ ತೇ ಽಪಿ ತೇನೈವ ಮಾರ್ಗೇಣ ಜಗ್ಮುರ್ಭ್ರಾತೃಗತಿಂ ತಥಾ

'ನೀವು ಬಂದು, ನಂತರ ವಿವರವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಿರಿ.' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು. ಅವರು ಸಹ ತಮ್ಮ ಸಹೋದರರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಹೋದರು.

ತತಸ್ತೇಷ್ವಪಿ ನಷ್ಟೇಷು ಷಷ್ಟಿಕನ್ಯಾಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ವೈರಿಣ್ಯಾಂ ಜನಯಾಮಾಸ ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಾಚೇತಸಸ್ತದಾ

ಅವರು ಕೂಡ ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗ ಪ್ರಜಾಪತಿ ದಕ್ಷನು ವೈರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅರುವತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು.

ಪ್ರಾದಾತ್ಸ ದಶಕಂ ಧರ್ಮೇ ಕಶ್ಯಪಾಯ ತ್ರಯೋದಶ ವಿಂಶತ್ಸಪ್ತ ಚ ಸೋಮಾಯ ಚತಸ್ರೋ ಽರಿಷ್ಟನೇಮಯೇ

ಅವನು ಹತ್ತು ಜನರನ್ನು ಧರ್ಮನಿಗೆ, ಹದಿಮೂರು ಜನರನ್ನು ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ, ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು ಜನರನ್ನು ಸೋಮನಿಗೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಜನರನ್ನು ಅరిష್ಠನೇಮಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.

ದ್ವೇ ಚೈವ ಭೃಗುಪುತ್ರಾಯ ದ್ವೇ ಕೃಶಾಶ್ವಾಯ ಧೀಮತೇ ದ್ವೇ ಚೈವಾಙ್ಗಿರಸೇ ತದ್ವತ್ ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಿಸ್ತರಾತ್

ಅವನು ಎರಡು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಭೃಗು ಪುತ್ರನಿಗೆ, ಎರಡು ಜನರನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಕೃಶಾಶ್ವನಿಗೆ, ಮತ್ತೆರಡು ಜನರನ್ನು ಅಂಗಿರಸಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು; ಹೀಗೆ ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಶೃಣುಧ್ವಂ ದೇವಮಾತೄಣಾಂ ಪ್ರಜಾವಿಸ್ತಾರಮಾದಿತಃ ಮರುತ್ವತೀ ವಸೂರ್ ಯಾಮಿರ್ ಲಮ್ಬಾ ಭಾನುರರುನ್ಧತೀ

ಈಗ ದೇವಮಾತೆಯರಾದವರ ಸಂತಾನದ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ: ಮರುತ್ವತಿ, ವಸು, ಯಾಮಿ, ಲಂಬಾ, ಭಾನು ಮತ್ತು ಅರುಂಧತಿ.

ಸಂಕಲ್ಪಾ ಚ ಮುಹೂರ್ತಾ ಚ ಸಾಧ್ಯಾ ವಿಶ್ವಾ ಚ ಭಾಮಿನೀ ಧರ್ಮಪತ್ನ್ಯಃ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾಸ್ ತಾಸಾಂ ಪುತ್ರಾನ್ವದಾಮಿ ವಃ

ಸಂಕಲ್ಪಾ, ಮುಹೂರ್ತಾ, ಸಾಧ್ಯಾ, ವಿಶ್ವಾ ಮತ್ತು ಭಾಮಿನಿ ಎಂಬವರನ್ನು ಧರ್ಮನ ಪತ್ನಿಯರಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ವಿಶ್ವೇದೇವಾಸ್ತು ವಿಶ್ವಾಯಾಃ ಸಾಧ್ಯಾ ಸಾಧ್ಯಾನಜೀಜನತ್ ಮರುತ್ವತ್ಯಾಂ ಮರುತ್ವನ್ತೋ ವಸೋಸ್ತು ವಸವಸ್ ತಥಾ

ವಿಶ್ವಾದೇವರು ವಿಶ್ವೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದರು; ಸಾಧ್ಯಾ ಸಾಧ್ಯರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಮರುತ್ವತೀ ಮರುತ್ವಂತರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ವಸುಗಳ ಮಕ್ಕಳು ವಸುಗಳು.

ಭಾನೋಸ್ತು ಭಾನವಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಮುಹೂರ್ತಾಯಾ ಮುಹೂರ್ತಕಾಃ ಲಮ್ಬಾಯಾ ಘೋಷನಾಮಾನೋ ನಾಗವೀಥಿಸ್ತು ಯಾಮಿಜಃ

ಭಾನುನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಭಾನವರು ಎಂದು ಹೆಸರಿದೆ; ಮುಹೂರ್ತಾದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮುಹೂರ್ತಕರು; ಲಂಬಾ ಘೋಷನಾಮಾನನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು, ನಾಗವೀಥಿಯ ಮಗ ಯಾಮಿಜನು.

ಸಂಕಲ್ಪಾಯಾಸ್ತು ಸಂಕಲ್ಪೋ ವಸುಸರ್ಗಂ ವದಾಮಿ ವಃ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮನ್ತಸ್ತು ಯೇ ದೇವಾ ವ್ಯಾಪಕಾಃ ಸರ್ವತೋದಿಶಮ್

ಸಂಕಲ್ಪಾದ ಮಗ ಸಂಕಲ್ಪ; ಈಗ ವಸುಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ದೇವತೆಗಳು ವಸುಗಳು.

ವಸವಸ್ತೇ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾಃ ಸರ್ವಭೂತಹಿತೈಷಿಣಃ ಆಪೋ ಧ್ರುವಶ್ ಚ ಸೋಮಶ್ ಚ ಧರಶ್ಚೈವಾನಿಲೋ ಽನಲಃ

ವಸುಗಳು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವವರಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಪ, ಧ್ರುವ, ಸೋಮ, ಧರ, ಅನಿಲ, ಅನಲ ಎಂಬುವರು ವಸುಗಳು.

ಪ್ರತ್ಯೂಷಶ್ ಚ ಪ್ರಭಾಸಶ್ ಚ ವಸವೋ ಽಷ್ಟೌ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ ಅಜೈಕಪಾದ್ ಅಹಿರ್ಬುಧ್ನ್ಯೋ ವಿರೂಪಾಕ್ಷಃ ಸಭೈರವಃ

ಪ್ರತ್ಯೂಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾಸ ಕೂಡ ವಸುಗಳು. ಈ ಎಂಟು ಮಂದಿ ವಸುಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅಜೈಕಪಾದ, ಅಹಿರ್ಬುಧ್ನ್ಯ, ವಿರೂಪಾಕ್ಷ, ಸಭೈರವ,

ಹರಶ್ ಚ ಬಹುರೂಪಶ್ ಚ ತ್ರ್ಯಂಬಕಶ್ ಚ ಸುರೇಶ್ವರಃ ಸಾವಿತ್ರಶ್ ಚ ಜಯನ್ತಶ್ ಚ ಪಿನಾಕೀ ಚಾಪರಾಜಿತಃ

ಹರ, ಬಹುರೂಪ, ತ್ರ್ಯಂಬಕ, ಸುರೇಶ್ವರ, ಸಾವಿತ್ರ, ಜಯಂತ, ಪಿನಾಕಿ ಮತ್ತು ಅಪರಾಜಿತ,

ಏತೇ ರುದ್ರಾಃ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾ ಏಕಾದಶ ಗಣೇಶ್ವರಾಃ ಕಶ್ಯಪಸ್ಯ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಪತ್ನೀಭ್ಯಃ ಪುತ್ರಪೌತ್ರಕಮ್

ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ಒಂಬತ್ತು ರುದ್ರರು, ಗಣಾಧಿಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಕಶ್ಯಪನ ಪತ್ನಿಯರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಕ್ಕಳ ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಅದಿತಿಶ್ ಚ ದಿತಿಶ್ಚೈವ ಅರಿಷ್ಟಾ ಸುರಸಾ ಮುನಿಃ ಸುರಭಿರ್ ವಿನತಾ ತಾಮ್ರಾ ತದ್ವತ್ ಕ್ರೋಧವಶಾ ಇಲಾ

ಅದಿತಿ, ದಿತಿ, ಅರಿಷ್ಟಾ, ಸುರಸಾ, ಮುನಿ, ಸುರಭಿ, ವಿನತಾ, ತಾಮ್ರಾ, ಕ್ರೋಧವಶಾ, ಇಲಾ,

ಕದ್ರೂಸ್ತ್ವಿಷಾ ದನುಸ್ತದ್ವತ್ ತಾಸಾಂ ಪುತ್ರಾನ್ವದಾಮಿ ವಃ ತುಷಿತಾ ನಾಮ ಯೇ ದೇವಾಶ್ ಚಾಕ್ಷುಷಸ್ಯಾನ್ತರೇ ಮನೋಃ

ಕದ್ರೂ, ತ್ವಿಷಾ, ದನು ಕೂಡ ಇದ್ದರು. ಅವರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ತುಷಿತರು ಎಂಬ ದೇವತೆಗಳು ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರು.