ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಸ್ತ್ರೀಲಿಙ್ಗಮಖಿಲಂ ಸಾ ವೈ ಪುಂಲಿಙ್ಗಂ ನೀಲಲೋಹಿತಃ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದಕ್ಷಮಾಲೋಕ್ಯ ಸುವ್ರತಾಮ್

ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೆಣ್ಣುಲಿಂಗ, ನೀಲಲೋಹಿತನು ಪುರುಷಲಿಂಗ. ಇದನ್ನು ನೋಡಿ, ಪೂಜ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮನು ಧರ್ಮವಂತ ದಕ್ಷನನ್ನು ನೋಡಿ ಹೀಗೆಂದನು—

ಭಜಸ್ವ ಧಾತ್ರೀಂ ಜಗತಾಂ ಮಮಾಪಿ ಚ ತವಾಪಿ ಚ ಪುನ್ನಾಮ್ನೋ ನರಕಾತ್ತ್ರಾತಿ ಇತಿ ಪುತ್ರೀತ್ವಿಹೋಕ್ತಿತಃ

'ನೀನು ಮತ್ತು ನಾನು, ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಜಗತ್ತನ್ನು ಧರಿಸುವಳನ್ನು ಮಗಳಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸು. ಅವಳು ಪುತ್ ಎಂಬ ನರಕದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವಳು, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಮಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.'

ಪ್ರಶಸ್ತಾ ತವ ಕಾನ್ತೇಯಂ ಸ್ಯಾತ್ ಪುತ್ರೀ ವಿಶ್ವಮಾತೃಕಾ ತಸ್ಮಾತ್ ಪುತ್ರೀ ಸತೀ ನಾಮ್ನಾ ತವೈಷಾ ಚ ಭವಿಷ್ಯತಿ

'ಈ ಸುಂದರಳು ನಿನ್ನ ಮಗಳು, ವಿಶ್ವದ ತಾಯಿ ಆಗುವಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳು ಸತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ನಿನ್ನ ಮಗಳು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗುವಳು.'

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತದಾ ದಕ್ಷೋ ನಿಯೋಗಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಮುನಿಃ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಪುತ್ರೀಂ ದದೌ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಸತೀಂ ರುದ್ರಾಯ ಸಾದರಮ್

ಹೀಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ದಕ್ಷನು ಮಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ಸತಿಯನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ರುದ್ರನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.

ಧರ್ಮಸ್ಯ ಪತ್ನ್ಯಃ ಶ್ರದ್ಧಾದ್ಯಾಃ ಕೀರ್ತಿತಾ ವೈ ತ್ರಯೋದಶ ತಾಸು ಧರ್ಮಪ್ರಜಾಂ ವಕ್ಷ್ಯೇ ಯಥಾಕ್ರಮಮನುತ್ತಮಮ್

ಧರ್ಮನ ಪತ್ನಿಯರು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಹದಿಮೂರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅವರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಧರ್ಮನ ಸಂತಾನವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಕಾಮೋ ದರ್ಪೋ ಽಥ ನಿಯಮಃ ಸಂತೋಷೋ ಲೋಭ ಏವ ಚ ಶ್ರುತಸ್ತು ದಣ್ಡಃ ಸಮಯೋ ಬೋಧಶ್ಚೈವ ಮಹಾದ್ಯುತಿಃ

ಕಾಮ, ಅಹಂಕಾರ, ನಿಯಮ, ಸಂತೋಷ, ಲೋಭ; ವಿದ್ಯೆ, ಶಿಕ್ಷೆ, ಒಪ್ಪಂದ, ತಿಳುವಳಿಕೆ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಹತ್ತರವಾದ ಪ್ರಕಾಶ ಹೊಂದಿವೆ.

ಅಪ್ರಮಾದಶ್ ಚ ವಿನಯೋ ವ್ಯವಸಾಯೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ ಕ್ಷೇಮಂ ಸುಖಂ ಯಶಶ್ಚೈವ ಧರ್ಮಪುತ್ರಾಶ್ ಚ ತಾಸು ವೈ

ಎಚ್ಚರಿಕೆ, ವಿನಯ, ದೃಢನಿಶ್ಚಯ, ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ಕ್ಷೇಮ, ಸುಖ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಪುತ್ರರು ಕೂಡ ಇವರಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.

ಧರ್ಮಸ್ಯ ವೈ ಕ್ರಿಯಾಯಾಂ ತು ದಣ್ಡಃ ಸಮಯ ಏವ ಚ ಅಪ್ರಮಾದಸ್ ತಥಾ ಬೋಧೋ ಬುದ್ಧೇರ್ಧರ್ಮಸ್ಯ ತೌ ಸುತೌ

ಧರ್ಮದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಮತ್ತು ತಿಳುವಳಿಕೆ—ಇವು ಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು.

ತಸ್ಮಾತ್ಪಞ್ಚದಶೈವೈತೇ ತಾಸು ಧರ್ಮಾತ್ಮಜಾಸ್ತ್ವಿಹ ಭೃಗುಪತ್ನೀ ಚ ಸುಷುವೇ ಖ್ಯಾತಿರ್ವಿಷ್ಣೋಃ ಪ್ರಿಯಾಂ ಶ್ರಿಯಮ್

ಆದುದರಿಂದ, ಈ ಹದಿನೈದು ಧರ್ಮದ ಪುತ್ರರು ಇಲ್ಲಿ; ಭೃಗುಪತ್ನಿ ಖ್ಯಾತಿ, ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಪ್ರಿಯಳಾದ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ಧಾತಾರಂ ಚ ವಿಧಾತಾರಂ ಮೇರೋರ್ಜಾಮಾತರೌ ಸುತೌ ಪ್ರಭೂತಿರ್ನಾಮ ಯಾ ಪತ್ನೀ ಮರೀಚೇಃ ಸುಷುವೇ ಸುತೌ

ಅವಳು ಧಾತಾ ಮತ್ತು ವಿಧಾತಾ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರನ್ನು, ಮೇರುಪರ್ವತದ ಅಳಿಯರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಮರೀಚಿಯ ಪತ್ನಿ ಪ್ರಭೂತಿ ಎಂಬಳು ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ಪೂರ್ಣಮಾಸಂ ತು ಮಾರೀಚಂ ತತಃ ಕನ್ಯಾಚತುಷ್ಟಯಮ್ ತುಷ್ಟಿರ್ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ ಚ ವೈ ದೃಷ್ಟಿಃ ಕೃಷಿಶ್ಚಾಪಚಿತಿಸ್ ತಥಾ

ಪೂರ್ಣಮಾಸ ಎಂಬ ಮಗನು ಮರೀಚಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದನು, ನಂತರ ನಾಲ್ಕು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು—ತುಷ್ಟಿ, ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ, ದೃಷ್ಟಿ, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಅಪಚಿತಿ ಕೂಡ ಜನಿಸಿದರು.

ಕ್ಷಮಾ ಚ ಸುಷುವೇ ಪುತ್ರಾನ್ ಪುತ್ರೀಂ ಚ ಪುಲಹಾಚ್ಛುಭಾಮ್ ಕರ್ದಮಂ ಚ ವರೀಯಾಂಸಂ ಸಹಿಷ್ಣುಂ ಮುನಿಸತ್ತಮಾಃ

ಕ್ಷಮೆ ಪುಲಹರಿಂದ ಪುತ್ರರನ್ನು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಗುಣವಂತಿಯಾದ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಅವರು ಕರ್ದಮ, ವರೀಯಾಂಸ ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣು ಎಂಬವರು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೆ.

ತಥಾ ಕನಕಪೀತಾಂ ಸ ಪೀವರೀಂ ಪೃಥಿವೀಸಮಾಮ್ ಪ್ರೀತ್ಯಾಂ ಪುಲಸ್ತ್ಯಶ್ ಚ ತಥಾ ಜನಯಾಮಾಸ ವೈ ಸುತಾನ್

ಹಾಗೆಯೇ ಕನಕಪೀತಾ, ಪೀವರಿ, ಪೃಥಿವೀಸಮಾ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಕೂಡ ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದನು.

ದತ್ತೋರ್ಣಂ ವೇದಬಾಹುಂ ಚ ಪುತ್ರೀಂ ಚಾನ್ಯಾಂ ದೃಷದ್ವತೀಮ್ ಪುತ್ರಾಣಾಂ ಷಷ್ಟಿಸಾಹಸ್ರಂ ಸಂನತಿಃ ಸುಷುವೇ ಶುಭಾ

ದತ್ತೋರ್ಣ, ವೇದಬಾಹು ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುತ್ರಿ ದೃಶದ್ವತಿ; ಶುಭವಾದ ಸನ್ನತಿ ಅರುವತ್ತು ಸಾವಿರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ಕ್ರತೋಸ್ತು ಭಾರ್ಯಾ ಸರ್ವೇ ತೇ ವಾಲಖಿಲ್ಯಾ ಇತಿ ಶ್ರುತಾಃ ಸಿನೀವಾಲೀಂ ಕುಹೂಂ ಚೈವ ರಾಕಾಂ ಚಾನುಮತಿಂ ತಥಾ

ಕ್ರತುಮಹರ್ಷಿಯ ಪತ್ನಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಎಲ್ಲರೂ ವಾಲಖಿಲ್ಯರು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು; ಸಿನೀವಾಲಿ, ಕುಹು, ರಾಕಾ ಮತ್ತು ಅನುಮತಿ ಕೂಡ ಇದ್ದರು.

ಸ್ಮೃತಿಶ್ ಚ ಸುಷುವೇ ಪತ್ನೀ ಮುನೇಶ್ಚಾಙ್ಗಿರಸಸ್ ತಥಾ ಲಬ್ಧಾನುಭಾವಮಗ್ನಿಂ ಚ ಕೀರ್ತಿಮನ್ತಂ ಚ ಸುವ್ರತಾ

ಸ್ಮೃತಿ ಎಂಬ ಅಂಗಿರಸ ಮಹರ್ಷಿಯ ಪತ್ನಿ, ಅನುಭವ ಪಡೆದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಕೀರ್ತಿಮಂತನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನೆ.

ಅತ್ರೇರ್ಭಾರ್ಯಾನಸೂಯಾ ವೈ ಸುಷುವೇ ಷಟ್ಪ್ರಜಾಸ್ತು ಯಾಃ ತಾಸ್ವೇಕಾ ಕನ್ಯಕಾ ನಾಮ್ನಾ ಶ್ರುತಿಃ ಸಾ ಸೂನುಪಞ್ಚಕಮ್

ಅತ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ ಅನುಸೂಯೆ ಆರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಪುತ್ರಿ ಶ್ರುತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವಳು, ಉಳಿದ ಐದು ಮಂದಿ ಪುತ್ರರು.

ಸತ್ಯನೇತ್ರೋ ಮುನಿರ್ಭವ್ಯೋ ಮೂರ್ತಿರಾಪಃ ಶನೈಶ್ಚರಃ ಸೋಮಶ್ ಚ ವೈ ಶ್ರುತಿಃ ಷಷ್ಠೀ ಪಞ್ಚಾತ್ರೇಯಾಸ್ತು ಸೂನವಃ

ಸತ್ಯನೇತ್ರ, ಭವ್ಯ ಮುನಿಯು, ಮೂರ್ಥಿ, ಆಪಃ, ಶನೈಶ್ಚರ, ಸೋಮ—ಶ್ರುತಿ ಆರನೆಯವಳು; ಐದು ಮಂದಿ ಅತ್ರಿಯ ಪುತ್ರರು.

ಊರ್ಜಾ ವಸಿಷ್ಠಾದ್ವೈ ಲೇಭೇ ಸುತಾಂಶ್ ಚ ಸುತವತ್ಸಲಾ ಜ್ಯಾಯಸೀ ಪುಣ್ಡರೀಕಾಕ್ಷಾನ್ ವಾಸಿಷ್ಠಾನ್ ವರಲೋಚನಾ

ಊರ್ಜಾ ವಸಿಷ್ಠರಿಂದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದಳು; ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರು, ಕಮಲದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವರು, ವಸಿಷ್ಠರು, ಸುಂದರವಾದ ಮುಖ ಹೊಂದಿದ್ದರು.

ರಜಃ ಸುಹೋತ್ರೋ ಬಾಹುಶ್ ಚ ಸವನಶ್ಚಾನಘಸ್ ತಥಾ ಸುತಪಾಃ ಶುಕ್ರ ಇತ್ಯೇತೇ ಮುನೇರ್ವೈ ಸಪ್ತ ಸೂನವಃ

ರಜಃ, ಸುಹೋತ್ರ, ಬಾಹು, ಸವನ, ಅನಘ, ಸುತಪ, ಶುಕ್ರ—ಇವರು ಆ ಮಹರ್ಷಿಯ ಏಳು ಮಂದಿ ಪುತ್ರರು.

ಯಶ್ಚಾಭಿಮಾನೀ ಭಗವಾನ್ ಭವಾತ್ಮಾ ಪೈತಾಮಹೋ ವಹ್ನಿರಸುಃ ಪ್ರಜಾನಾಮ್ ಸ್ವಾಹಾ ಚ ತಸ್ಮಾತ್ಸುಷುವೇ ಸುತಾನಾಂ ತ್ರಯಂ ತ್ರಯಾಣಾಂ ಜಗತಾಂ ಹಿತಾಯ

ಸ್ವಯಂಭುವಾದ ಭಗವಂತನು, ಭವಾತ್ಮನು, ಪಿತಾಮಹನು, ಅಗ್ನಿಯು, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಜೀವನು, ಸ್ವಾಹೆಯಿಂದ ಮೂವರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಮೂವರು ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹೆತ್ತನು.

ಪವಮಾನಃ ಪಾವಕಶ್ ಚ ಶುಚಿರಗ್ನಿಶ್ ಚ ತೇ ಸ್ಮೃತಾಃ ನಿರ್ಮಥ್ಯಃ ಪವಮಾನಸ್ತು ವೈದ್ಯುತಃ ಪಾವಕಃ ಸ್ಮೃತಃ

ಪವಮಾನ, ಪಾವಕ ಮತ್ತು ಶುಚಿ—ಇವರು ಅಗ್ನಿಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಪವಮಾನನು ಒರೆಸುವಾಗ ಹುಟ್ಟುವ ಅಗ್ನಿ, ಪಾವಕನು ವಿದ್ಯುತ್ ಅಗ್ನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಶುಚಿಃ ಸೌರಸ್ತು ವಿಜ್ಞೇಯಃ ಸ್ವಾಹಾಪುತ್ರಾಸ್ತ್ರಯಸ್ತು ತೇ ಪುತ್ರೈಃ ಪೌತ್ರೈಸ್ತ್ವಿಹೈತೇಷಾಂ ಸಂಖ್ಯಾ ಸಂಕ್ಷೇಪತಃ ಸ್ಮೃತಾ

ಶುಚಿ ಸೌರ ಅಗ್ನಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಈ ಮೂವರು ಸ್ವಾಹೆಯ ಪುತ್ರರು. ಅವರ ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ವಿಸೃಜ್ಯ ಸಪ್ತಕಂ ಚಾದೌ ಚತ್ವಾರಿಂಶನ್ನವೈವ ಚ ಇತ್ಯೇತೇ ವಹ್ನಯಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾಃ ಪ್ರಣೀಯನ್ತೇ ಽಧ್ವರೇಷು ಚ

ಮುದಲಿಗೆ ಏಳನ್ನು, ಅಪ್ಪತ್ತೊಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ಒಂಬತ್ತು ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಇವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅಗ್ನಿಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಸರ್ವೇ ತಪಸ್ವಿನಸ್ತ್ವೇತೇ ಸರ್ವೇ ವ್ರತಭೃತಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ಪ್ರಜಾನಾಂ ಪತಯಃ ಸರ್ವೇ ಸರ್ವೇ ರುದ್ರಾತ್ಮಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ತಪಸ್ವಿಗಳು, ಎಲ್ಲರೂ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು, ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಒಡೆಯರು, ಎಲ್ಲರೂ ರುದ್ರನ ಸ್ವರೂಪದವರು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಯಜ್ವಾನಶ್ ಚ ಯಜ್ವಾನಃ ಪಿತರಃ ಪ್ರೀತಿಮಾನಸಾಃ ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾಶ್ ಚ ಯಜ್ವಾನಃ ಶೇಷಾ ಬರ್ಹಿಷದಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವರೂ, ಮಾಡದವರೂ ಪಿತೃಗಳಾಗಿ ಸಂತೋಷದಿಂದಿರುವರು; ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವರನ್ನು ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತರು ಎಂದು, ಉಳಿದವರನ್ನು ಬರ್ಹಿಷದರು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಮೇನಾಂ ತು ಮಾನಸೀಂ ತೇಷಾಂ ಜನಯಾಮಾಸ ವೈ ಸ್ವಧಾ ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾತ್ಮಜಾ ಮೇನಾ ಮಾನಸೀ ಲೋಕವಿಶ್ರುತಾ

ಸ್ವಧಾ ಅವರು ಅಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತ ಪಿತೃಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇನೆ ಎಂಬ ಹೆಣ್ಣುಮಗುವನ್ನು ಜನಿಸಿದರು; ಆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇನೆ ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು.

ಅಸೂತ ಮೇನಾ ಮೈನಾಕಂ ಕ್ರೌಞ್ಚಂ ತಸ್ಯಾನುಜಾಮುಮಾಮ್ ಗಙ್ಗಾಂ ಹೈಮವತೀಂ ಜಜ್ಞೇ ಭವಾಙ್ಗಾಶ್ಲೇಷಪಾವನೀಮ್

ಮೇನೆ ಅವರು ಮೈನಾಕ ಮತ್ತು ಕ್ರೌಂಚ ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ಅವರ ತಂಗಿಯಾಗಿ ಉಮೆಯನ್ನು ಹೆತ್ತರು; ಹಿಮವಂತನ ಮಗಳು ಗಂಗೆಯು ಭವನ ಸಂಗದಿಂದ ಪವಿತ್ರಳಾದಳು.

ಧರಣೀಂ ಜನಯಾಮಾಸ ಮಾನಸೀಂ ಯಜ್ಞಯಾಜಿನೀಮ್ ಸ್ವಧಾ ಸಾ ಮೇರುರಾಜಸ್ಯ ಪತ್ನೀ ಪದ್ಮಸಮಾನನಾ

ಅವರು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತ ಧರಣಿಯನ್ನು ಹೆತ್ತರು; ಆ ಸ್ವಧಾ ಅವರು ಪದ್ಮದಂತೆ ಮುಖವಿರುವ ಮೆರುರಾಜನ ಪತ್ನಿಯಾದಳು.