ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ನೀಲಕಣ್ಠಾಯ ದೇವಾಯ ಚಿತಾಭಸ್ಮಾಙ್ಗಧಾರಿಣೇ ತ್ವಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸರ್ವದೇವಾನಾಂ ರುದ್ರಾಣಾಂ ನೀಲಲೋಹಿತಃ

ನೀಲಕಂಠ ದೇವನಿಗೆ, ಚಿತಾಭಸ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನಾದವನಿಗೆ, ರುದ್ರರಲ್ಲಿ ನೀಲಲೋಹಿತನಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಆತ್ಮಾ ಚ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ಸಾಂಖ್ಯೈಃ ಪುರುಷ ಉಚ್ಯತೇ ಪರ್ವತಾನಾಂ ಮಹಾಮೇರುರ್ ನಕ್ಷತ್ರಾಣಾಂ ಚ ಚನ್ದ್ರಮಾಃ

ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮ, ಸಾಂಖ್ಯರು ಪುರುಷ ಎಂದು ಕರೆಯುವನು. ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾಮೇರು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ನೀನೇ.

ಋಷೀಣಾಂ ಚ ವಸಿಷ್ಠಸ್ ತ್ವಂ ದೇವಾನಾಂ ವಾಸವಸ್ ತಥಾ ಓಙ್ಕಾರಃ ಸರ್ವವೇದಾನಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ಸಾಮ ಚ ಸಾಮಸು

ಋಷಿಗಳಲ್ಲಿ ವಸಿಷ್ಠನು ನೀನು, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸವನು ನೀನು. ಎಲ್ಲ ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಓಂಕಾರ, ಸಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಮನು ನೀನು.

ಆರಣ್ಯಾನಾಂ ಪಶೂನಾಂ ಚ ಸಿಂಹಸ್ತ್ವಂ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ಗ್ರಾಮ್ಯಾಣಾಮೃಷಭಶ್ಚಾಸಿ ಭಗವಾಂಲ್ಲೋಕಪೂಜಿತಃ

ಅರಣ್ಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ಸಿಂಹ, ಪರಮೇಶ್ವರನೆ; ಮನೆ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ಎಮ್ಮೆ, ಭಗವಂತನೆ, ಲೋಕಗಳು ಪೂಜಿಸುವವನೆ.

ಸರ್ವಥಾ ವರ್ತಮಾನೋ ಽಪಿ ಯೋ ಯೋ ಭಾವೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ ತ್ವಾಮೇವ ತತ್ರ ಪಶ್ಯಾಮೋ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಕಥಿತಂ ತಥಾ

ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ಆಗಿರಲಿ, ಈಗಿರುವದಾಗಲಿ, ಮುಂದಾಗಲಿ, ಎಲ್ಲಲ್ಲಿಯೂ ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನೇ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದಂತೆ.

ಕಾಮಃ ಕ್ರೋಧಶ್ ಚ ಲೋಭಶ್ ಚ ವಿಷಾದೋ ಮದ ಏವ ಚ ಏತದ್ ಇಚ್ಛಾಮಹೇ ಬೋದ್ಧುಂ ಪ್ರಸೀದ ಪರಮೇಶ್ವರ

ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ದುಃಖ, ಅಹಂಕಾರ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ; ದಯಮಾಡು ಪರಮೇಶ್ವರ.

ಮಹಾಸಂಹರಣೇ ಪ್ರಾಪ್ತೇ ತ್ವಯಾ ದೇವ ಕೃತಾತ್ಮನಾ ಕರಂ ಲಲಾಟೇ ಸಂವಿಧ್ಯ ವಹ್ನಿರುತ್ಪಾದಿತಸ್ತ್ವಯಾ

ಮಹಾ ಲಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ದೇವಾ, ನೀನು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ, ಕೈಯನ್ನು ನುಣುಪಾಗಿ ನುಡಿಗೆ ಇಟ್ಟು, ನಿನ್ನಿಂದ ಬೆಂಕಿ ಉಂಟಾಯಿತು.

ತೇನಾಗ್ನಿನಾ ತದಾ ಲೋಕಾ ಅರ್ಚಿರ್ಭಿಃ ಸರ್ವತೋ ವೃತಾಃ ತಸ್ಮಾದಗ್ನಿಸಮಾ ಹ್ಯೇತೇ ಬಹವೋ ವಿಕೃತಾಗ್ನಯಃ

ಆ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲೋಕಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಜ್ವಾಲೆಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು; ಅದರಿಂದ ಅನೇಕ ವಿಚಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳು ಕೂಡ ಉಂಟಾದವು.

ಕಾಮಃ ಕ್ರೋಧಶ್ ಚ ಲೋಭಶ್ ಚ ಮೋಹೋ ದಮ್ಭ ಉಪದ್ರವಃ ಯಾನಿ ಚಾನ್ಯಾನಿ ಭೂತಾನಿ ಸ್ಥಾವರಾಣಿ ಚರಾಣಿ ಚ

ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಮೋಹ, ದಂಭ, ವಿಪತ್ತು ಮತ್ತು ಇತರ ಜಂಗಮ-ಸ್ಥಾವರ ಜೀವಿಗಳು—

ದಹ್ಯನ್ತೇ ಪ್ರಾಣಿನಸ್ತೇ ತು ತ್ವತ್ಸಮುತ್ಥೇನ ವಹ್ನಿನಾ ಅಸ್ಮಾಕಂ ದಹ್ಯಮಾನಾನಾಂ ತ್ರಾತಾ ಭವ ಸುರೇಶ್ವರ

ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ನಿನ್ನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಸುಡಲ್ಪಡುತ್ತಿವೆ; ನಾವು ಸುಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ದೇವೇಂದ್ರಾ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

ತ್ವಂ ಚ ಲೋಕಹಿತಾರ್ಥಾಯ ಭೂತಾನಿ ಪರಿಷಿಞ್ಚಸಿ ಮಹೇಶ್ವರ ಮಹಾಭಾಗ ಪ್ರಭೋ ಶುಭನಿರೀಕ್ಷಕ

ನೀನು ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ, ಮಹೇಶ್ವರಾ, ಮಹಾಭಾಗಾ, ಪ್ರಭುವೇ, ಶುಭದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸಿಂಚಿಸುತ್ತೀಯೆ.

ಆಜ್ಞಾಪಯ ವಯಂ ನಾಥ ಕರ್ತಾರೋ ವಚನಂ ತವ ಭೂತಕೋಟಿಸಹಸ್ರೇಷು ರೂಪಕೋಟಿಶತೇಷು ಚ

ನೀನು ಆಜ್ಞೆ ನೀಡು, ನಾಥಾ; ನಾವು ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ನೂರಾರು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ—

ಅನ್ತಂ ಗನ್ತುಂ ನ ಶಕ್ತಾಃ ಸ್ಮ ದೇವದೇವ ನಮೋ ಽಸ್ತು ತೇ

ದೇವದೇವಾ, ನಾವು ನಿನ್ನ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ತತಸ್ತುತೋಷ ಭಗವಾನ್ ಅನುಗೃಹ್ಯ ಮಹೇಶ್ವರಃ ಸ್ತುತಿಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸ್ತುತಸ್ತೇಷಾಮ್ ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್

ಆಗ ಭಗವಂತನು, ಮಹೇಶ್ವರನು, ಅವರ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಅನುಗ್ರಹಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

ಯಃ ಪಠೇಚ್ಛೃಣುಯಾದ್ವಾಪಿ ಯುಷ್ಮಾಭಿಃ ಕೀರ್ತಿತಂ ಸ್ತವಮ್ ಶ್ರಾವಯೇದ್ವಾ ದ್ವಿಜಾನ್ವಿಪ್ರೋ ಗಾಣಪತ್ಯಮವಾಪ್ನುಯಾತ್

ನೀವು ಹಾಡಿದ ಈ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಯಾರು ಓದುತ್ತಾರೋ, ಕೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅಥವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಗಣಪತಿಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ವೋ ಹಿತಂ ಪುಣ್ಯಂ ಭಕ್ತಾನಾಂ ಮುನಿಪುಙ್ಗವಾಃ ಸ್ತ್ರೀಲಿಙ್ಗಮಖಿಲಂ ದೇವೀ ಪ್ರಕೃತಿರ್ಮಮ ದೇಹಜಾ

ಭಕ್ತರಿಗೆ ಹಿತಕರವಾದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರೆ; ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗವೆಂಬುದು ನನ್ನದೇ ದೇಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ದೇವಿಯಾಗಿದೆ.

ಪುಂಲ್ಲಿಙ್ಗಂ ಪುರುಷೋ ವಿಪ್ರಾ ಮಮ ದೇಹಸಮುದ್ಭವಃ ಉಭಾಭ್ಯಾಮೇವ ವೈ ಸೃಷ್ಟಿರ್ ಮಮ ವಿಪ್ರಾ ನ ಸಂಶಯಃ

ಪುಂಲಿಂಗವೆಂದರೆ ಪುರುಷನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ಅವನು ನನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದವನು; ಈ ಇಬ್ಬರಿಂದಲೇ ನನ್ನ ಸೃಷ್ಟಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ.

ನ ನಿನ್ದೇದ್ಯತಿನಂ ತಸ್ಮಾದ್ ದಿಗ್ವಾಸಸಮನುತ್ತಮಮ್ ಬಾಲೋನ್ಮತ್ತವಿಚೇಷ್ಟಂ ತು ಮತ್ಪರಂ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಮ್

ಆದ್ದರಿಂದ, ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ವಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಧರಿಸಿದ ಯತಿಯನ್ನು, ಬಾಲಕನನ್ನು, ಹುಚ್ಚನನ್ನು, ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನೇ ಉಪದೇಶಿಸುವ ನನ್ನ ಭಕ್ತನನ್ನು ನಿಂದಿಸಬಾರದು.

ಯೇ ಹಿ ಮಾಂ ಭಸ್ಮನಿರತಾ ಭಸ್ಮನಾ ದಗ್ಧಕಿಲ್ಬಿಷಾಃ ಯಥೋಕ್ತಕಾರಿಣೋ ದಾನ್ತಾ ವಿಪ್ರಾ ಧ್ಯಾನಪರಾಯಣಾಃ

ಯಾರು ನನಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಸ್ಸಿಯಿಂದ ಲಿಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಬಸ್ಸಿಯಿಂದ ಪಾಪಗಳು ಸುಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ, ವಿಧಿಯಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಶಾಂತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುತ್ತಾರೆ—ಅಂತಹ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—

ಮಹಾದೇವಪರಾ ನಿತ್ಯಂ ಚರನ್ತೋ ಹ್ಯೂರ್ಧ್ವರೇತಸಃ ಅರ್ಚಯನ್ತಿ ಮಹಾದೇವಂ ವಾಙ್ಮನಃಕಾಯಸಂಯತಾಃ

ಯಾರು ಸದಾ ಮಹಾದೇವನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಇಟ್ಟು, ವೀರ್ಯವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದು, ಮಾತು, ಮನಸ್ಸು, ದೇಹವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೋ—

ರುದ್ರಲೋಕಮನುಪ್ರಾಪ್ಯ ನ ನಿವರ್ತನ್ತಿ ತೇ ಪುನಃ ತಸ್ಮಾದೇತದ್ವ್ರತಂ ದಿವ್ಯಮ್ ಅವ್ಯಕ್ತಂ ವ್ಯಕ್ತಲಿಙ್ಗಿನಃ

ಅವರು ರುದ್ರಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದು ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ವ್ರತವು ದಿವ್ಯವಾದುದು, ಗುಪ್ತವಾದುದು, ವ್ಯಕ್ತಲಿಂಗಧಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ.

ಭಸ್ಮವ್ರತಾಶ್ ಚ ಮುಣ್ಡಾಶ್ ಚ ವ್ರತಿನೋ ವಿಶ್ವರೂಪಿಣಃ ನ ತಾನ್ಪರಿವದೇದ್ವಿದ್ವಾನ್ ನ ಚೈತಾನ್ನಾಭಿಲಙ್ಘಯೇತ್

ಭಸ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸುವವರು, ತಲೆಮೂಡಿಸಿಕೊಂಡವರು, ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವವರು—ಇವರನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಎಂದಿಗೂ ನಿಂದಿಸಬಾರದು. ಇವರ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೂಡ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು.

ನ ಹಸೇನ್ನಾಪ್ರಿಯಂ ಬ್ರೂಯಾದ್ ಅಮುತ್ರೇಹ ಹಿತಾರ್ಥವಾನ್ ಯಸ್ತಾನ್ನಿನ್ದತಿ ಮೂಢಾತ್ಮಾ ಮಹಾದೇವಂ ಸ ನಿನ್ದತಿ

ಇವರನ್ನು ನೋಡಿ ನಗಬಾರದು, ದುಃಖಕರವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನೂ ಹೇಳಬಾರದು, ಇಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಹಾನಿಕರವಾದ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಮಾತನಾಡಬಾರದು. ಯಾರು ಇವರನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾರೋ, ಆ ಮೂಢರು ಮಹಾದೇವನನ್ನೇ ನಿಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಯಸ್ ತ್ವೇತಾನ್ ಪೂಜಯೇನ್ ನಿತ್ಯಂ ಸ ಪೂಜಯತಿ ಶಙ್ಕರಮ್ ಏವಮೇಷ ಮಹಾದೇವೋ ಲೋಕಾನಾಂ ಹಿತಕಾಮ್ಯಯಾ

ಯಾರು ಇವರನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಶಂಕರನನ್ನೇ ಪೂಜಿಸುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಹಾದೇವನು ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.

ಯುಗೇ ಯುಗೇ ಮಹಾಯೋಗೀ ಕ್ರೀಡತೇ ಭಸ್ಮಗುಣ್ಠಿತಃ ಏವಂ ಚರತ ಭದ್ರಂ ವಸ್ ತತಃ ಸಿದ್ಧಿಮವಾಪ್ಸ್ಯಥ

ಪ್ರತಿ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ, ಭಸ್ಮದಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಮಹಾಯೋಗಿ ಹೀಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಾನೆ. ನೀವು ಕೂಡ ಹೀಗೆ ನಡೆದು, ಶುಭವನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ; ಇದರಿಂದ ನಿಮಗೆ ಸಿದ್ಧಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಅತುಲಮಿಹ ಮಹಾಭಯಪ್ರಣಾಶಹೇತುಂ ಶಿವಕಥಿತಂ ಪರಮಂ ಪದಂ ವಿದಿತ್ವಾ ವ್ಯಪಗತಭವಲೋಭಮೋಹಚಿತ್ತಾಃ ಪ್ರಣಿಪತಿತಾಃ ಸಹಸಾ ಶಿರೋಭಿರ್ ಉಗ್ರಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಹೇಳಿದ ಈ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು, ಅಪಾರವಾದ ಭಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಭವದಾಸೆ, ಲೋಭ, ಮೋಹ ಇವುಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾದವರು ತಕ್ಷಣವೇ ಉಗ್ರನಾದ ದೇವರಿಗೆ ಶಿರಸಾ ವಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತತಃ ಪ್ರಮುದಿತಾ ವಿಪ್ರಾಃ ಶ್ರುತ್ವೈವಂ ಕಥಿತಂ ತದಾ ಗನ್ಧೋದಕೈಃ ಸುಶುದ್ಧೈಶ್ ಚ ಕುಶಪುಷ್ಪವಿಮಿಶ್ರಿತೈಃ

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಈ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಶುಭ್ರವಾದ ಚಂದನದ ನೀರು, ಕುಶ ಮತ್ತು ಹೂವುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ—

ಸ್ನಾಪಯನ್ತಿ ಮಹಾಕುಮ್ಭೈರ್ ಅದ್ಭಿರ್ ಏವ ಮಹೇಶ್ವರಮ್ ಗಾಯನ್ತಿ ವಿವಿಧೈರ್ಗುಹ್ಯೈರ್ ಹುಂಕಾರೈಶ್ಚಾಪಿ ಸುಸ್ವರೈಃ

ಮಹಾಕುಂಭಗಳಿಂದ ಮಹೇಶ್ವರನಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿವಿಧ ರಹಸ್ಯಮಯ ಗೀತಗಳು ಮತ್ತು ಸುಶ್ರಾವ್ಯವಾದ 'ಹುಂ' ಧ್ವನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಡುತ್ತಾರೆ.

ನಮೋ ದೇವಾಧಿದೇವಾಯ ಮಹಾದೇವಾಯ ವೈ ನಮಃ ಅರ್ಧನಾರೀಶರೀರಾಯ ಸಾಂಖ್ಯಯೋಗಪ್ರವರ್ತಿನೇ

ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಮಹಾದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಅರ್ಧನಾರೀಶರೀರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಸಾಂಖ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.