ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಸರ್ವೇ ಪ್ರಾಞ್ಜಲಯೋ ಭೂತ್ವಾ ಶೂಲಪಾಣಿಂ ಪ್ರಪದ್ಯತ ತತೋ ದ್ರಕ್ಷ್ಯಥ ದೇವೇಶಂ ದುರ್ದರ್ಶಮಕೃತಾತ್ಮಭಿಃ

ಎಲ್ಲರೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ; ಆಗ ನೀವು ದೇವತೆಗಳ ದೇವರನ್ನು ನೋಡಬಹುದು, ಅವನನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದವರು ಕಾಣಲು ಅಸಾಧ್ಯ.

ಯಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸರ್ವಮಜ್ಞಾನಮ್ ಅಧರ್ಮಶ್ ಚ ಪ್ರಣಶ್ಯತಿ ತತಃ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಂ ಕೃತ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಮಮಿತೌಜಸಮ್

ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಎಲ್ಲ ಅಜ್ಞಾನವೂ ಅಧರ್ಮವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ; ನಂತರ ಅನಂತ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ—

ಸಮ್ಪ್ರಸ್ಥಿತಾ ವನೌಕಾಸ್ತೇ ದೇವದಾರುವನಂ ತತಃ ಆರಾಧಯಿತುಮಾರಬ್ಧಾ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಕಥಿತಂ ಯಥಾ

ಆ ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳು ದೇವದಾರು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊರಟರು, ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಆರಾಧನೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

ಸ್ಥಣ್ಡಿಲೇಷು ವಿಚಿತ್ರೇಷು ಪರ್ವತಾನಾಂ ಗುಹಾಸು ಚ ನದೀನಾಂ ಚ ವಿವಿಕ್ತೇಷು ಪುಲಿನೇಷು ಶುಭೇಷು ಚ

ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ವೇದಿಗಳ ಮೇಲೆ, ಪರ್ವತಗಳ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ, ನದಿಗಳ ಶಾಂತವಾದ ಹಾಗೂ ಶುಭವಾದ ತೀರಗಳಲ್ಲಿಯೂ—

ಶೈವಾಲಶೋಭನಾಃ ಕೇಚಿತ್ ಕೇಚಿದನ್ತರ್ಜಲೇಶಯಾಃ ಕೇಚಿದ್ದರ್ಭಾವಕಾಶಾಸ್ತು ಪಾದಾಙ್ಗುಷ್ಠಾಗ್ರಧಿಷ್ಠಿತಾಃ

ಕೆಲವರು ಸುಂದರವಾದ ಜಲಚರಿಕೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಕೆಲವರು ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ದರ್ಭೆಯ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದರು, ಕೆಲವರು ಕಾಲಿನ ಬೊಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದ್ದರು.

ದನ್ತೋಲೂಖಲಿನಸ್ತ್ವನ್ಯೇ ಅಶ್ಮಕುಟ್ಟಾಸ್ ತಥಾ ಪರೇ ಸ್ಥಾನವೀರಾಸನಾಸ್ತ್ವನ್ಯೇ ಮೃಗಚರ್ಯಾರತಾಃ ಪರೇ

ಕೆಲವರು ಮರದ ಒಡಲುಗಳನ್ನು ಆಸನವಾಗಿ ಬಳಸಿದರು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದರು; ಕೆಲವರು ನಿಂತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಿದರು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಮೃಗಗಳಂತೆ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು.

ಕಾಲಂ ನಯನ್ತಿ ತಪಸಾ ಪೂಜಯಾ ಚ ಮಹಾಧಿಯಃ ಏವಂ ಸಂವತ್ಸರೇ ಪೂರ್ಣೇ ವಸನ್ತೇ ಸಮುಪಸ್ಥಿತೇ

ಆ ಮಹಾತ್ಮರು ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು; ಹೀಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂರ್ತಿ ಕಳೆದ ನಂತರ ವಸಂತ ಋತು ಬಂತು.

ತತಸ್ತೇಷಾಂ ಪ್ರಸಾದಾರ್ಥಂ ಭಕ್ತಾನಾಮ್ ಅನುಕಮ್ಪಯಾ ದೇವಃ ಕೃತಯುಗೇ ತಸ್ಮಿನ್ ಗಿರೌ ಹಿಮವತಃ ಶುಭೇ

ಆ ಭಕ್ತರ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹ ತೋರಲು, ಅವರ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ, ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಆ ಪವಿತ್ರ ಹಿಮವಂತ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ದೇವರು ಕೃಪೆಯಿಂದ—

ದೇವದಾರುವನಂ ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಪ್ರಸನ್ನಃ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ಭಸ್ಮಪಾಂಸೂಪದಿಗ್ಧಾಙ್ಗೋ ನಗ್ನೋ ವಿಕೃತಲಕ್ಷಣಃ

ಪರಮೇಶ್ವರನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ದೇವದಾರು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಅವನ ದೇಹಕ್ಕೆ ಭಸ್ಮ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣು ಹಚ್ಚಿದ್ದವು, ಅವನು ನಿರ್ವಸ್ತ್ರನಾಗಿದ್ದನು, ವಿಚಿತ್ರ ಲಕ್ಷಣಗಳಿದ್ದವು.

ಉಲ್ಮುಕವ್ಯಗ್ರಹಸ್ತಶ್ ಚ ರಕ್ತಪಿಙ್ಗಲಲೋಚನಃ ಕ್ವಚಿಚ್ಚ ಹಸತೇ ರೌದ್ರಂ ಕ್ವಚಿದ್ಗಾಯತಿ ವಿಸ್ಮಿತಃ

ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ಕಡ್ಡಿ ಇದ್ದಿತು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ಪಿಂಗಾಣಿ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ನಗುತ್ತಿದ್ದನು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

ಕ್ವಚಿನ್ನೃತ್ಯತಿ ಶೃಙ್ಗಾರಂ ಕ್ವಚಿದ್ರೌತಿ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ ಆಶ್ರಮೇ ಹ್ಯಟತೇ ಭೈಕ್ಷ್ಯಂ ಯಾಚತೇ ಚ ಪುನಃ ಪುನಃ

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಶೃಂಗಾರ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ, ಪುನಃ ಪುನಃ ಭಿಕ್ಷೆ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದನು.

ಮಾಯಾಂ ಕೃತ್ವಾ ತಥಾರೂಪಾಂ ದೇವಸ್ತದ್ವನಮ್ ಆಗತಃ ತತಸ್ತೇ ಮುನಯಃ ಸರ್ವೇ ತುಷ್ಟುವುಶ್ ಚ ಸಮಾಹಿತಾಃ

ಅಂತಹ ರೂಪವನ್ನು ತನ್ನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಧರಿಸಿ, ದೇವರು ಆ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಆಗ ಎಲ್ಲ ಮುನಿಗಳು ಏಕಾಗ್ರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು.

ಅದ್ಭಿರ್ ವಿವಿಧಮಾಲ್ಯೈಶ್ ಚ ಧೂಪೈರ್ಗನ್ಧೈಸ್ತಥೈವ ಚ ಸಪತ್ನೀಕಾ ಮಹಾಭಾಗಾಃ ಸಪುತ್ರಾಃ ಸಪರಿಚ್ಛದಾಃ

ನೀರು, ವಿವಿಧ ಹಾರಗಳು, ಧೂಪ ಮತ್ತು ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ, ತಮ್ಮ ಹೆಂಡತಿಗಳೂ ಮಕ್ಕಳೂ ಸೇವಕರೂ ಜೊತೆಗೆ, ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳು—

ಮುನಯಸ್ತೇ ತಥಾ ವಾಗ್ಭಿರ್ ಈಶ್ವರಂ ಚೇದಮ್ ಅಬ್ರುವನ್ ಅಜ್ಞಾನಾದ್ದೇವದೇವೇಶ ಯದಸ್ಮಾಭಿರ್ ಅನುಷ್ಠಿತಮ್

ಆ ಮುನಿಗಳು ಈ ರೀತಿ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ದೇವತೆಗಳ ದೇವಾ, ನಾವು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳು—'

ಕರ್ಮಣಾ ಮನಸಾ ವಾಚಾ ತತ್ಸರ್ವಂ ಕ್ಷನ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಚರಿತಾನಿ ವಿಚಿತ್ರಾಣಿ ಗುಹ್ಯಾನಿ ಗಹನಾನಿ ಚ

'ಕರ್ಮದಿಂದಾಗಲಿ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಲಿ, ಮಾತಿನಿಂದಾಗಲಿ, ನಾವು ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ನಡೆಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ, ಗುಪ್ತವಾಗಿವೆ, ಆಳವಾಗಿವೆ.'

ಬ್ರಹ್ಮಾದೀನಾಂ ಚ ದೇವಾನಾಂ ದುರ್ವಿಜ್ಞೇಯಾನಿ ತೇ ಹರ ಅಗತಿಂ ತೇ ನ ಜಾನೀಮೋ ಗತಿಂ ನೈವ ಚ ನೈವ ಚ

ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ, ಹರಾ, ನಿನ್ನ ಮಾರ್ಗಗಳು ಅತಿ ಗೂಢವಾದವು. ನಿನ್ನ ಬರುವುದೂ ಹೋಗುವುದೂ ನಮಗೆ ತಿಳಿಯದು, ಯಾವತ್ತೂ ತಿಳಿಯದು.

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಮಹಾದೇವ ಯೋ ಽಸಿ ಸೋ ಽಸಿ ನಮೋ ಽಸ್ತು ತೇ ಸ್ತುವನ್ತಿ ತ್ವಾಂ ಮಹಾತ್ಮಾನೋ ದೇವದೇವಂ ಮಹೇಶ್ವರಮ್

ವಿಶ್ವದ ಸ್ವಾಮಿ ಮಹಾದೇವಾ, ನೀನು ನೀನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಮಹಾತ್ಮರು ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಾದ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನಮೋ ಭವಾಯ ಭವ್ಯಾಯ ಭಾವನಾಯೋದ್ಭವಾಯ ಚ ಅನನ್ತಬಲವೀರ್ಯಾಯ ಭೂತಾನಾಂ ಪತಯೇ ನಮಃ

ಭವನೆ, ಶುಭಕರನೆ, ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಕಾರಣನಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಅನಂತ ಬಲಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಒಡೆಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಸಂಹರ್ತ್ರೇ ಚ ಪಿಶಙ್ಗಾಯ ಅವ್ಯಯಾಯ ವ್ಯಯಾಯ ಚ ಗಙ್ಗಾಸಲಿಲಧಾರಾಯ ಆಧಾರಾಯ ಗುಣಾತ್ಮನೇ

ವಿನಾಶಕನಿಗೆ, ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದವನಿಗೆ, ನಾಶವಾಗದವನಿಗೂ ನಾಶವಾಗುವವನಿಗೂ, ಗಂಗೆಯ ನೀರನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವವನಿಗೆ, ಎಲ್ಲರ ಆಧಾರವಾದ ಗುಣಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ತ್ರ್ಯಂಬಕಾಯ ತ್ರಿನೇತ್ರಾಯ ತ್ರಿಶೂಲವರಧಾರಿಣೇ ಕನ್ದರ್ಪಾಯ ಹುತಾಶಾಯ ನಮೋ ಽಸ್ತು ಪರಮಾತ್ಮನೇ

ತ್ರ್ಯಂಬಕ, ಮೂವರು ಕಣ್ಣುಗಳವನಿಗೆ, ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದವನಿಗೆ, ಮನಮೋಹಕನಿಗೆ, ಅಗ್ನಿಗೆ, ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಶಙ್ಕರಾಯ ವೃಷಾಙ್ಕಾಯ ಗಣಾನಾಂ ಪತಯೇ ನಮಃ ದಣ್ಡಹಸ್ತಾಯ ಕಾಲಾಯ ಪಾಶಹಸ್ತಾಯ ವೈ ನಮಃ

ಶಂಕರನಿಗೆ, ಎಮ್ಮೆ ಗುರುತು ಹೊಂದಿರುವವನಿಗೆ, ಗಣಗಳ ಒಡೆಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ದಂಡ ಹಿಡಿದವನಿಗೆ, ಕಾಲನಿಗೆ, ಪಾಶ ಹಿಡಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.

ವೇದಮನ್ತ್ರಪ್ರಧಾನಾಯ ಶತಜಿಹ್ವಾಯ ವೈ ನಮಃ ಭೂತಂ ಭವ್ಯಂ ಭವಿಷ್ಯಂ ಚ ಸ್ಥಾವರಂ ಜಙ್ಗಮಂ ಚ ಯತ್

ವೇದಮಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿರುವವನಿಗೆ, ನೂರು ನಾಲಿಗೆಗಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಭೂತ, ಭವಿಷ್ಯ, ವರ್ತಮಾನ, ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮ ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ನಮಸ್ಕಾರ.

ತವ ದೇಹಾತ್ಸಮುತ್ಪನ್ನಂ ದೇವ ಸರ್ವಮಿದಂ ಜಗತ್ ಪಾಸಿ ಹಂಸಿ ಚ ಭದ್ರಂ ತೇ ಪ್ರಸೀದ ಭಗವಂಸ್ತತಃ

ದೇವಾ, ನಿನ್ನ ದೇಹದಿಂದೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಜಗತ್ತು ಹುಟ್ಟಿದೆ. ನೀನು ಇದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತೀಯೂ, ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತೀಯೂ ಹೋದು. ನಿನಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ, ಭಗವಂತಾ, ದಯೆ ತೋರಿಸು.

ಅಜ್ಞಾನಾದ್ಯದಿ ವಿಜ್ಞಾನಾದ್ ಯತ್ ಕಿಂಚಿತ್ ಕುರುತೇ ನರಃ ತತ್ಸರ್ವಂ ಭಗವಾನೇವ ಕುರುತೇ ಯೋಗಮಾಯಯಾ

ಅಜ್ಞಾನದಿಂದಾಗಲಿ ಜ್ಞಾನದಿಂದಾಗಲಿ, ಮನುಷ್ಯನು ಏನು ಮಾಡಿದರೂ, ಆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಭಗವಂತನೇ ತನ್ನ ಯೋಗಮಾಯೆಯಿಂದ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ತು ಮುನಯಃ ಪ್ರಹೃಷ್ಟೈರನ್ತರಾತ್ಮಭಿಃ ಯಾಚನ್ತ ತಪಸಾ ಯುಕ್ತಾಃ ಪಶ್ಯಾಮಸ್ತ್ವಾಂ ಯಥಾಪುರಾ

ಹೀಗೆ ಸ್ತುತಿಸಿ, ಆ ಮುನಿಗಳು ಆಂತರಿಕ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು, 'ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ಹಿಂದಿನಂತೆ ನೋಡಲಿ' ಎಂದು ಬೇಡಿದರು.

ತತೋ ದೇವಃ ಪ್ರಸನ್ನಾತ್ಮಾ ಸ್ವಮೇವಾಸ್ಥಾಯ ಶಙ್ಕರಃ ರೂಪಂ ತ್ರ್ಯಕ್ಷಂ ಚ ಸಂದ್ರಷ್ಟುಂ ದಿವ್ಯಂ ಚಕ್ಷುರದಾತ್ಪ್ರಭುಃ

ಆಮೇಲೆ ದೇವರಾದ ಶಂಕರನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಆ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ತನ್ನ ತ್ರ್ಯಕ್ಷ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡುವ ದಿವ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.

ಲಬ್ಧದೃಷ್ಟ್ಯಾ ತಯಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ದೇವದೇವಂ ತ್ರಿಯಂಬಕಮ್ ಪುನಸ್ತುಷ್ಟುವುರೀಶಾನಂ ದೇವದಾರುವನೌಕಸಃ

ಆ ದಿವ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವರು ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಾದ ತ್ರ್ಯಂಬಕನನ್ನು ನೋಡಿ, ಮತ್ತೆ ದೇವದಾರು ಅರಣ್ಯದ ನಿವಾಸಿಗಳು ಆ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು.

ನಮೋ ದಿಗ್ವಾಸಸೇ ನಿತ್ಯಂ ಕೃತಾನ್ತಾಯ ತ್ರಿಶೂಲಿನೇ ವಿಕಟಾಯ ಕರಾಲಾಯ ಕರಾಲವದನಾಯ ಚ

ಯಾವಾಗಲೂ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ವಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿಟ್ಟವನಿಗೆ, ಯಮನಿಗೆ, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಗೆ, ಭಯಾನಕನಿಗೆ, ಭೀಕರ ಮುಖವಿರುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಅರೂಪಾಯ ಸುರೂಪಾಯ ವಿಶ್ವರೂಪಾಯ ತೇ ನಮಃ ಕಟಙ್ಕಟಾಯ ರುದ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹಾಕಾರಾಯ ವೈ ನಮಃ

ರೂಪವಿಲ್ಲದವನಿಗೆ, ಸುಂದರನಿಗೆ, ವಿಶ್ವರೂಪನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಗಂಟುಗಳ ಧ್ವನಿಯುಳ್ಳ ರುದ್ರನಿಗೆ, ಸ್ವಾಹಾ ರೂಪನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.