ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಅವಿಮುಕ್ತೇಶ್ವರಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ವಾರಾಣಸ್ಯಾಂ ಜನಾರ್ದನಃ ಕ್ಷೀರೇಣ ಚಾಭಿಷಿಚ್ಯೇಶಂ ದೇವದೇವಂ ತ್ರಿಯಂಬಕಮ್

ಜನಾರ್ದನನು ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ ಅವಿಮುಕ್ತೇಶ್ವರನನ್ನು ತಲುಪಿ, ದೇವದೇವರಾದ ತ್ರ್ಯಂಬಕನನ್ನು ಹಾಲಿನಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು.

ಶ್ರದ್ಧಯಾ ಪರಯಾ ಯುಕ್ತೋ ದೇಹಾಶ್ಲೇಷಾಮೃತೇನ ವೈ ನಿಷಿಕ್ತೇನ ಸ್ವಯಂ ದೇವಃ ಕ್ಷೀರೇಣ ಮಧುಸೂದನಃ

ಮಧುಸೂದನನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ದೇಹಸಂಯೋಗದ ಅಮೃತವನ್ನು ಬಳಸಿ, ಸ್ವತಃ ಹಾಲಿನಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು.

ಸೇಚಯಿತ್ವಾಥ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಮುನಿಭಿಃ ಸಮಮ್ ಕ್ಷೀರೋದಂ ಪೂರ್ವವಚ್ಚಕ್ರೇ ನಿವಾಸಂ ಚಾತ್ಮನಃ ಪ್ರಭುಃ

ಆ ಬಳಿಕ ಭಗವಂತನು ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಮುಂತಾದ ಮುನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಲು ಸುರಿದು, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಹಾಲಿನ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ತನ್ನ ನಿವಾಸವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.

ಧರ್ಮಶ್ಚೈವ ತಥಾ ಶಪ್ತೋ ಮಾಣ್ಡವ್ಯೇನ ಮಹಾತ್ಮನಾ ವೃಷ್ಣಯಶ್ಚೈವ ಕೃಷ್ಣೇನ ದುರ್ವಾಸಾದ್ಯೈರ್ಮಹಾತ್ಮಭಿಃ

ಧರ್ಮನು ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಮಾಣ್ಡವ್ಯರಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು; ವೃಷ್ಣಿಗಳು ಕೃಷ್ಣ ಹಾಗೂ ದುರ್ವಾಸಾದಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

ರಾಘವಃ ಸಾನುಜಶ್ ಚಾಪಿ ದುರ್ವಾಸೇನ ಮಹಾತ್ಮನಾ ಶ್ರೀವತ್ಸಶ್ ಚ ಮುನೇಃ ಪಾದ ಪತನಾತ್ತಸ್ಯ ಧೀಮತಃ

ರಾಘವನು ತಮ್ಮ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ದುರ್ವಾಸರಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು; ಶ್ರೀವತ್ಸನು ಧೀಮಂತ ಮುನಿಯ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಕಾರಣದಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಏತೇ ಚಾನ್ಯೇ ಚ ಬಹವೋ ವಿಪ್ರಾಣಾಂ ವಶಮಾಗತಾಃ ವರ್ಜಯಿತ್ವಾ ವಿರೂಪಾಕ್ಷಂ ದೇವದೇವಮುಮಾಪತಿಮ್

ಇವರು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಅನೇಕರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಶಕ್ಕೆ ಬಂದರು; ವಿರೂಪಾಕ್ಷ, ದೇವದೇವ, ಉಮಾಪತಿ ಮಾತ್ರ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ.

ಏವಂ ಹಿ ಮೋಹಿತಾಸ್ತೇನ ನಾವಬುಧ್ಯನ್ತ ಶಙ್ಕರಮ್ ಅತ್ಯುಗ್ರವಚನಂ ಪ್ರೋಚುಶ್ ಚೋಗ್ರೋ ಽಪ್ಯನ್ತರಧೀಯತ

ಅವರು ಅವನ ಮೋಹದಿಂದ ಶಂಕರನನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಿಲ್ಲ; ಅವರು ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು, ಆಗ ಶಂಕರನು ಭಯಂಕರನಾಗಿದ್ದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಂಡನು.

ತೇ ಽಪಿ ದಾರುವನಾತ್ತಸ್ಮಾತ್ ಪ್ರಾತಃ ಸಂವಿಗ್ನಮಾನಸಾಃ ಪಿತಾಮಹಂ ಮಹಾತ್ಮಾನಮ್ ಆಸೀನಂ ಪರಮಾಸನೇ

ಆ ಮುನಿಗಳು ದಾರುವನದಿಂದ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮನಸ್ಸು ಕಳವಳಗೊಂಡು, ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಪಿತಾಮಹನು ಪರಮಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದನ್ನು ಹತ್ತಿರ ಹೋದರು.

ಗತ್ವಾ ವಿಜ್ಞಾಪಯಾಮಾಸುಃ ಪ್ರವೃತ್ತಮಖಿಲಂ ವಿಭೋಃ ಶುಭೇ ದಾರುವನೇ ತಸ್ಮಿನ್ ಮುನಯಃ ಕ್ಷೀಣಚೇತಸಃ

ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ, ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎಲ್ಲವನ್ನು, ಮನಸ್ಸು ದಣಿದ ಮುನಿಗಳು ಭಗವಂತನಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದರು.

ಸೋ ಽಪಿ ಸಂಚಿನ್ತ್ಯ ಮನಸಾ ಕ್ಷಣಾದೇವ ಪಿತಾಮಹಃ ತೇಷಾಂ ಪ್ರವೃತ್ತಮಖಿಲಂ ಪುಣ್ಯೇ ದಾರುವನೇ ಪುರಾ

ಪಿತಾಮಹನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿ, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎಲ್ಲವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡನು.

ಉತ್ಥಾಯ ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿರ್ಭೂತ್ವಾ ಪ್ರಣಿಪತ್ಯ ಭವಾಯ ಚ ಉವಾಚ ಸತ್ವರಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಮುನೀನ್ದಾರುವನಾಲಯಾನ್

ಬ್ರಹ್ಮನು ಎದ್ದು, ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಭವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಮಾತಾಡಿದನು.

ಧಿಗ್ ಯುಷ್ಮಾನ್ ಪ್ರಾಪ್ತನಿಧನಾನ್ ಮಹಾನಿಧಿಮ್ ಅನುತ್ತಮಮ್ ವೃಥಾಕೃತಂ ಯತೋ ವಿಪ್ರಾ ಯುಷ್ಮಾಭಿರ್ ಭಾಗ್ಯವರ್ಜಿತೈಃ

ನಿಮಗೆ ನಾಚಿಕೆ, ನೀವು ಮಹಾ ಧನವನ್ನು ಕಳೆದು ಕೊಳ್ಳುವಂತಾಯಿತು; ಭಾಗ್ಯವಿಲ್ಲದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ನೀವು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡಿರಿ.

ಯಸ್ತು ದಾರುವನೇ ತಸ್ಮಿಂಲ್ ಲಿಙ್ಗೀ ದೃಷ್ಟೋ ಽಪ್ಯಲಿಙ್ಗಿಭಿಃ ಯುಷ್ಮಾಭಿರ್ ವಿಕೃತಾಕಾರಃ ಸ ಏವ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ನೀವು ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ ಲಿಂಗಧಾರಿ, ವಿಕೃತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡರೂ, ಅವನೇ ಪರಮೇಶ್ವರನು.

ಗೃಹಸ್ಥೈಶ್ ಚ ನ ನಿನ್ದ್ಯಾಸ್ತು ಸದಾ ಹ್ಯತಿಥಯೋ ದ್ವಿಜಾಃ ವಿರೂಪಾಶ್ ಚ ಸುರೂಪಾಶ್ ಚ ಮಲಿನಾಶ್ಚಾಪ್ಯಪಣ್ಡಿತಾಃ

ಗೃಹಸ್ಥರು ಯಾವಾಗಲೂ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಬಾರದು, ದ್ವಿಜರೆ; ಅವರು ವಿಕಾರಿಯಾದರೂ, ಸುಂದರರಾದರೂ, ಅಶುದ್ಧರಾದರೂ, ಅಜ್ಞಾನಿಯಾದರೂ.

ಸುದರ್ಶನೇನ ಮುನಿನಾ ಕಾಲಮೃತ್ಯುರಪಿ ಸ್ವಯಮ್ ಪುರಾ ಭೂಮೌ ದ್ವಿಜಾಗ್ರ್ಯೇಣ ಜಿತೋ ಹ್ಯತಿಥಿಪೂಜಯಾ

ಮುನಿಯಾದ ಸುದರ್ಶನನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪೂಜೆಯಿಂದ ಕಾಲಮೃತ್ಯುವನ್ನೂ ಜಯಿಸಿದ್ದನು.

ಅನ್ಯಥಾ ನಾಸ್ತಿ ಸಂತರ್ತುಂ ಗೃಹಸ್ಥೈಶ್ ಚ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮೈಃ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಚಾತಿಥಿಪೂಜಾಂ ತಾಮ್ ಆತ್ಮನೋ ಭುವಿ ಶೋಧನಮ್

ಅಲ್ಲದೆ, ಗೃಹಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅತಿಥಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರೆ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ.

ಗೃಹಸ್ಥೋ ಽಪಿ ಪುರಾ ಜೇತುಂ ಸುದರ್ಶನ ಇತಿ ಶ್ರುತಃ ಪ್ರತಿಜ್ಞಾಮಕರೋಜ್ಜಾಯಾಂ ಭಾರ್ಯಾಮಾಹ ಪತಿವ್ರತಾಮ್

ಗೃಹಸ್ಥನಾಗಿದ್ದರೂ ಸುದರ್ಶನನು, ಜಯಾ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಪತ್ನಿಗೆ, ಪತಿವ್ರತೆಗೆ, ಒಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು ಎಂದು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಸುವ್ರತೇ ಸುಭ್ರು ಸುಭಗೇ ಶೃಣು ಸರ್ವಂ ಪ್ರಯತ್ನತಃ ತ್ವಯಾ ವೈ ನಾವಮನ್ತವ್ಯಾ ಗೃಹೇ ಹ್ಯತಿಥಯಃ ಸದಾ

ಓ ಸುವ್ರತೆ, ಸುಂದರ ಭ್ರೂಗಳೆ 가진 ಸುಭಾಗೆಯೆ, ನಾನು ಹೇಳುವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳು. ಮನೆಯಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬಾರದು.

ಸರ್ವ ಏವ ಸ್ವಯಂ ಸಾಕ್ಷಾದ್ ಅತಿಥಿರ್ಯತ್ಪಿನಾಕಧೃಕ್ ತಸ್ಮಾದತಿಥಯೇ ದತ್ತ್ವಾ ಆತ್ಮಾನಮಪಿ ಪೂಜಯ

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಅತಿಥಿಯೂ ನಿಜಕ್ಕೂ ಪಿನಾಕಧಾರಿ ಪರಮಾತ್ಮನಂತೆಯೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅತಿಥಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೊಟ್ಟು, ಅವನನ್ನು ನಿನ್ನಂತೆಯೇ ಗೌರವಿಸಬೇಕು.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾಥ ಸಂತಪ್ತಾ ವಿವಶಾ ಸಾ ಪತಿವ್ರತಾ ಪತಿಮಾಹ ರುದನ್ತೀ ಚ ಕಿಮುಕ್ತಂ ಭವತಾ ಪ್ರಭೋ

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಆ ಪತಿವ್ರತೆ ದುಃಖದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ಅಳುತ್ತಾ ತನ್ನ ಗಂಡನಿಗೆ ಕೇಳಿದಳು: 'ಪ್ರಭು, ನೀವು ಏನು ಹೇಳಿದ್ದೀರಿ?'

ತಸ್ಯಾಸ್ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪುನಃ ಪ್ರಾಹ ಸುದರ್ಶನಃ ದೇಯಂ ಸರ್ವಂ ಶಿವಾಯಾರ್ಯೇ ಶಿವ ಏವಾತಿಥಿಃ ಸ್ವಯಮ್

ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಸುದರ್ಶನನು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಅರಿಯೆ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಶಿವನಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು. ಶಿವನೇ ಅತಿಥಿಯಾಗಿಯೇ ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.'

ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವೇ ಪೂಜನೀಯಾಃ ಸರ್ವೇ ಽಪ್ಯತಿಥಯಃ ಸದಾ ಏವಮುಕ್ತಾ ತದಾ ಭರ್ತ್ರಾ ಭಾರ್ಯಾ ತಸ್ಯ ಪತಿವ್ರತಾ

ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಗೌರವದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಬೇಕು. ಗಂಡನಿಂದ ಹೀಗೆ ಉಪದೇಶ ಪಡೆದ ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿ...

ಶೇಷಾಮಿವಾಜ್ಞಾಮಾದಾಯ ಮೂರ್ಧ್ನಾ ಸಾ ಪ್ರಾಚರತ್ತದಾ ಪರೀಕ್ಷಿತುಂ ತಥಾ ಶ್ರದ್ಧಾಂ ತಯೋಃ ಸಾಕ್ಷಾದ್ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ

ಆಗ ಆಕೆ ಗಂಡನ ಮಾತನ್ನು ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಸಾದದಂತೆ ಶಿರಸಾ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅದರಂತೆ ನಡೆದು, ಅವರ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಮುಂದಾದಳು, ಮಹಾನ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ.

ಧರ್ಮೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮೋ ಭೂತ್ವಾ ಜಗಾಮಾಥ ಮುನೇರ್ಗೃಹಮ್ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಚಾರ್ಚಯಾಮಾಸ ಸಾರ್ಘ್ಯಾದ್ಯೈರನಘಾ ದ್ವಿಜಮ್

ಧರ್ಮನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಆ ಮುನಿಯ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು. ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ, ಪಾಪರಹಿತ ಪತ್ನಿ ಪಾದ್ಯಾದಿ ಸಮರ್ಪಣೆಗಳಿಂದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದಳು.

ಸಮ್ಪೂಜಿತಸ್ತಯಾ ತಾಂ ತು ಪ್ರಾಹ ಧರ್ಮೋ ದ್ವಿಜಃ ಸ್ವಯಮ್ ಭದ್ರೇ ಕುತಃ ಪತಿರ್ಧೀಮಾಂಸ್ ತವ ಭರ್ತಾ ಸುದರ್ಶನಃ

ಅವಳಿಂದ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಗೌರವ ಪಡೆದ ಧರ್ಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದನು: 'ಭಾಗ್ಯವಂತೆಯೆ, ನಿನ್ನ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಗಂಡ ಸುದರ್ಶನನು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ?'

ಅನ್ನಾದ್ಯೈರಲಮದ್ಯಾರ್ಯೇ ಸ್ವಂ ದಾತುಮಿಹ ಚಾರ್ಹಸಿ ಸಾ ಚ ಲಜ್ಜಾವೃತಾ ನಾರೀ ಸ್ಮರನ್ತೀ ಕಥಿತಂ ಪುರಾ

ಅರಿಯೆ, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯ ಸಮರ್ಪಣೆ ಸಾಕು; ನೀನು ನಿನ್ನನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಆದರೆ ಆ ಹೆಂಗಸು, ಮುಂಚೆ ಗಂಡನು ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ನೆನೆಸಿ, ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು.

ಭರ್ತ್ರಾ ನ್ಯಮೀಲಯನ್ನೇತ್ರೇ ಚಚಾಲ ಚ ಪತಿವ್ರತಾ ಕಿಂಚೇತ್ಯಾಹ ಪುನಸ್ತಂ ವೈ ಧರ್ಮೇ ಚಕ್ರೇ ಚ ಸಾ ಮತಿಮ್

ಗಂಡನು ಕಣ್ಣಾರೆ ಸೂಚಿಸಿದಾಗ ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಡತಿ ಕಂಪಿಸಿದಳು. ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ, ಧರ್ಮನನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆದು ಮತ್ತೆ ಅವನಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡಲು ಸಿದ್ಧಳಾದಳು.

ನಿವೇದಿತುಂ ಕಿಲಾತ್ಮಾನಂ ತಸ್ಮೈ ಪತ್ಯುರಿಹಾಜ್ಞಯಾ ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ಭರ್ತಾ ತಸ್ಯಾ ನಾರ್ಯಾಃ ಸುದರ್ಶನಃ

ಗಂಡನ ಆದೇಶದಿಂದ ಅವಳು ತನ್ನನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸಲು ಮುಂದಾದಾಗ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆ ಹೆಂಗಸಿನ ಗಂಡ ಸುದರ್ಶನನು...

ಗೃಹದ್ವಾರಂ ಗತೋ ಧೀಮಾಂಸ್ ತಾಮುವಾಚ ಮಹಾಮುನಿಃ ಏಹ್ಯೇಹಿ ಕ್ವ ಗತಾ ಭದ್ರೇ ತಮುವಾಚಾತಿಥಿಃ ಸ್ವಯಮ್

ಮಹಾಮುನಿ ಸುದರ್ಶನನು ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದು, 'ಓ ಭಾಗ್ಯವಂತೆಯೆ, ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆಯೆ, ಬಾ, ಬಾ,' ಎಂದು ಕೂಗಿದನು. ಆಗ ಅತಿಥಿಯೇ ಅವನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.