ಶತಾನಿ ತ್ರೀಣಿ ಮಾಸಾನಾಂ ಷಷ್ಟ್ಯಾ ಚಾಪ್ಯಧಿಕಾನಿ ವೈ ಪಿತ್ರ್ಯಃ ಸಂವತ್ಸರೋ ಹ್ಯೇಷ ಮಾನುಷೇಣ ವಿಭಾವ್ಯತೇ
ಮೂರು ನೂರು ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಅರವತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದರೆ ಪಿತೃಗಳ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
ಮಾನುಷೇಣೈವ ಮಾನೇನ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಯಚ್ಛತಂ ಭವೇತ್ ಪಿತೄಣಾಂ ತ್ರೀಣಿ ವರ್ಷಾಣಿ ಸಂಖ್ಯಾತಾನೀಹ ತಾನಿ ವೈ
ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ, ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಮಾನವರಿಗೆ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ; ಇಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದಶ ವೈ ದ್ವ್ಯಧಿಕಾ ಮಾಸಾಃ ಪಿತೃಸಂಖ್ಯೇಹ ಸಂಸ್ಮೃತಾ ಲೌಕಿಕೇನೈವ ಮಾನೇನ ಅಬ್ದೋ ಯೋ ಮಾನುಷಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಹತ್ತು ತಿಂಗಳುಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದರೆ, ಒಟ್ಟು ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳುಗಳು ಪಿತೃಗಳ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ; ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮಾನವರ ಒಂದು ವರ್ಷವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಏತದ್ದಿವ್ಯಮಹೋರಾತ್ರಮ್ ಇತಿ ಲೈಙ್ಗೇ ಽತ್ರ ಪಠ್ಯತೇ ದಿವ್ಯೇ ರಾತ್ರ್ಯಹನೀ ವರ್ಷಂ ಪ್ರವಿಭಾಗಸ್ತಯೋಃ ಪುನಃ
ಇದು ಲಿಂಗಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ದೈವಿಕ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಸೇರಿ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ, ಅದರ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಮತ್ತೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಹಸ್ತತ್ರೋದಗಯನಂ ರಾತ್ರಿಃ ಸ್ಯಾದ್ದಕ್ಷಿಣಾಯನಮ್ ಏತೇ ರಾತ್ರ್ಯಹನೀ ದಿವ್ಯೇ ಪ್ರಸಂಖ್ಯಾತೇ ವಿಶೇಷತಃ
ಅಲ್ಲಿ, ಉತ್ತರಾಯಣವು ಹಗಲು, ದಕ್ಷಿಣಾಯನವು ರಾತ್ರಿ; ಈ ದೈವಿಕ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತ್ರಿಂಶದ್ಯಾನಿ ತು ವರ್ಷಾಣಿ ದಿವ್ಯೋ ಮಾಸಸ್ತು ಸ ಸ್ಮೃತಃ ಮಾನುಷಂ ತು ಶತಂ ವಿಪ್ರಾ ದಿವ್ಯಮಾಸಾಸ್ತ್ರಯಸ್ತು ತೇ
ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಒಂದು ದೈವಿಕ ತಿಂಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ನೂರು ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಮೂರು ದೈವಿಕ ತಿಂಗಳಾಗುತ್ತವೆ.
ದಶ ಚೈವ ತಥಾಹಾನಿ ದಿವ್ಯೋ ಹ್ಯೇಷ ವಿಧಿಃ ಸ್ಮೃತಃ ತ್ರೀಣಿ ವರ್ಷಶತಾನ್ಯೇವ ಷಷ್ಟಿವರ್ಷಾಣಿ ಯಾನಿ ತು
ಹತ್ತು ದಿನಗಳನ್ನೂ ದೈವಿಕ ನಿಯಮವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮೂರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಅರವತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಹೀಗೆ ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದಿವ್ಯಃ ಸಂವತ್ಸರೋ ಹ್ಯೇಷ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ತ್ರೀಣಿ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಮಾನುಷಾಣಿ ಪ್ರಮಾಣತಃ
ಈ ದೈವಿಕ ವರ್ಷವನ್ನು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಮೂರು ಸಾವಿರ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳೇ ಅದರ ಅಳತೆ.
ತ್ರಿಂಶದನ್ಯಾನಿ ವರ್ಷಾಣಿ ಮತಃ ಸಪ್ತರ್ಷಿವತ್ಸರಃ ನವ ಯಾನಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು
ಮತ್ತೊಂದು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಸಪ್ತರ್ಷಿ ವರ್ಷವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ; ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಎಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅನ್ಯಾನಿ ನವತೀಶ್ಚೈವ ಧ್ರೌವಃ ಸಂವತ್ಸರಸ್ತು ಸಃ ಷಟ್ತ್ರಿಂಶತ್ತು ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು
ಮತ್ತೊಂದು ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಧ್ರುವ ವರ್ಷವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಮೂವತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತವೆ.
ವರ್ಷಾಣಾಂ ತಚ್ಛತಂ ಜ್ಞೇಯಂ ದಿವ್ಯೋ ಹ್ಯೇಷ ವಿಧಿಃ ಸ್ಮೃತಃ ತ್ರೀಣ್ಯೇವ ನಿಯುತಾನ್ಯಾಹುರ್ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು
ನೂರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ದೈವಿಕ ನಿಯಮವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಷಷ್ಟಿಶ್ಚೈವ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಂಖ್ಯಾತಾನಿ ತು ಸಂಖ್ಯಯಾ ದಿವ್ಯಂ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಂ ತು ಪ್ರಾಹುಃ ಸಂಖ್ಯಾವಿದೋ ಜನಾಃ
ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ, ಸಂಖ್ಯಾಜ್ಞರು ಒಂದು ಸಾವಿರ ದೈವಿಕ ವರ್ಷಗಳು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ದಿವ್ಯೇನೈವ ಪ್ರಮಾಣೇನ ಯುಗಸಂಖ್ಯಾಪ್ರಕಲ್ಪನಮ್ ಪೂರ್ವಂ ಕೃತಯುಗಂ ನಾಮ ತತಸ್ತ್ರೇತಾ ವಿಧೀಯತೇ
ದೈವಿಕ ಅಳತೆಯಿಂದ ಯುಗಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ; ಮೊದಲು ಕೃತಯುಗ, ನಂತರ ತ್ರೇತಾಯುಗ ಎಂದು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ದ್ವಾಪರಶ್ಚ ಕಲಿಶ್ಚೈವ ಯುಗಾನ್ಯೇತಾನಿ ಸುವ್ರತಾಃ ಅಥ ಸಂವತ್ಸರಾ ದೃಷ್ಟಾ ಮಾನುಷೇಣ ಪ್ರಮಾಣತಃ
ನಂತರ ದ್ವಾಪರ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗಗಳು ಬರುತ್ತವೆ, ಧರ್ಮಶೀಲರೇ; ಈ ಯುಗಗಳ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಮಾನವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೃತಸ್ಯಾದ್ಯಸ್ಯ ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾ ದಿವ್ಯಮಾನೇನ ಕೀರ್ತಿತಮ್ ಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ಶತಾನ್ಯಾಸಂಶ್ ಚತುರ್ದಶ ಚ ಸಂಖ್ಯಯಾ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿಯೆಲ್ಲಾ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಕೃತಯುಗದ ಅವಧಿಯನ್ನು ದೈವಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಂತೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅದು ಹದಿನಾಲ್ಕು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಎಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಕೃತಂ ಯುಗಮ್ ತಥಾ ದಶಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಶತಸಂಖ್ಯಯಾ
ಅದೇ ರೀತಿ, ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಹತ್ತು ಸಾವಿರವನ್ನು ನೂರು ಬಾರಿ ಮಾಡಿದಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.
ಅಶೀತಿಶ್ ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಸ್ತ್ರೇತಾಯುಗಸ್ಯ ಚ ಸಪ್ತೈವ ನಿಯುತಾನ್ಯಾಹುರ್ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷಾಣಿ ತು
ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಅವಧಿ ಎಂಭತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು, ಮತ್ತು ಮಾನವರ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ವಿಂಶತಿಶ್ ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಸ್ತು ದ್ವಾಪರಸ್ಯ ಚ ತಥಾ ಶತಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ಷಾಣಾಂ ತ್ರೀಣಿ ಸಂಖ್ಯಯಾ
ದ್ವಾಪರಯುಗದ ಕಾಲವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಮೂರು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.
ಷಷ್ಟಿಶ್ಚೈವ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಃ ಕಲಿಯುಗಸ್ಯ ತು ಏವಂ ಚತುರ್ಯುಗಃ ಕಾಲ ಋತೇ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಕಾತ್ಸ್ಮೃತಃ
ಕಲಿಯುಗದ ಅವಧಿ ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು. ಹೀಗೆ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಕಾಲ, ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ನೆನಪಿನಲ್ಲಿದೆ.
ನಿಯುತಾನ್ಯೇವ ಷಟ್ತ್ರಿಂಶನ್ ನಿರಂಶಾನಿ ತು ತಾನಿ ವೈ ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ತಥಾ ತ್ರೀಣಿ ನಿಯುತಾನೀಹ ಸಂಖ್ಯಯಾ
ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲವಿಲ್ಲದೆ, ಮೂವತ್ತಾರು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವತ್ತಮೂರು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಎಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಿಂಶತಿಶ್ ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಂಧ್ಯಾಂಶಶ್ ಚ ಚತುರ್ಯುಗಃ ಏವಂ ಚತುರ್ಯುಗಾಖ್ಯಾನಾಂ ಸಾಧಿಕಾ ಹ್ಯೇಕಸಪ್ತತಿಃ
ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಕ್ಕೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿವೆ. ಹೀಗೆ ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲ ಸೇರಿಸಿ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಒಟ್ಟು ಅವಧಿ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳು.
ಕೃತತ್ರೇತಾದಿಯುಕ್ತಾನಾಂ ಮನೋರನ್ತರಮುಚ್ಯತೇ ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯಾ ಚ ವರ್ಷಾಗ್ರೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ
ಕೃತ, ತ್ರೇತಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಯುಗಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮನ್ವಂತರ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮನ್ವಂತರದ ಎಣಿಕೆ ವರ್ಷಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತ್ರಿಂಶತ್ಕೋಟ್ಯಸ್ತು ವರ್ಷಾಣಾಂ ಮಾನುಷೇಣ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ ಸಪ್ತಷಷ್ಟಿಸ್ತಥಾನ್ಯಾನಿ ನಿಯುತಾನ್ಯಧಿಕಾನಿ ತು
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಒಂದು ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತು ಕೋಟಿ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳಿವೆ, ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಅರವತ್ತೇಳು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.
ವಿಂಶತಿಶ್ ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲೋ ಽಯಮ್ ಅಧಿಕಂ ವಿನಾ ಮನ್ವನ್ತರಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯೈಷಾ ಲೈಙ್ಗೇ ಽಸ್ಮಿನ್ಕೀರ್ತಿತಾ ದ್ವಿಜಾಃ
ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅವಧಿ, ಅವು ಹೊರತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಲಿಂಗಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಮನ್ವಂತರದ ಎಣಿಕೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ.
ಚತುರ್ಯುಗಸ್ಯ ಚ ತಥಾ ವರ್ಷಸಂಖ್ಯಾ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ಚತುರ್ಯುಗಸಹಸ್ರಂ ವೈ ಕಲ್ಪಶ್ಚೈಕೋ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ
ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ವರ್ಷಗಳ ಎಣಿಕೆ ಹೀಗೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾವಿರ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಚಕ್ರಗಳು ಒಂದೇ ಒಂದು ಕಲ್ಪವಾಗುತ್ತವೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ.
ನಿಶಾನ್ತೇ ಸೃಜತೇ ಲೋಕಾನ್ ನಶ್ಯನ್ತೇ ನಿಶಿ ಜನ್ತವಃ ತತ್ರ ವೈಮಾನಿಕಾನಾಂ ತು ಅಷ್ಟಾವಿಂಶತಿಕೋಟಯಃ
ರಾತ್ರಿ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಲೋಕಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತವೆ; ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳಿವೆ.
ಮನ್ವನ್ತರೇಷು ವೈ ಸಂಖ್ಯಾ ಸಾನ್ತರೇಷು ಯಥಾತಥಾ ತ್ರೀಣಿ ಕೋಟಿಶತಾನ್ಯಾಸನ್ ಕೋಟ್ಯೋ ದ್ವಿನವತಿಸ್ ತಥಾ
ಮನ್ವಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಎಣಿಕೆ ಹೀಗೆ: ಮೂರು ನೂರು ಕೋಟಿ, ಜೊತೆಗೆ ತೊಂಬತ್ತೆರಡು ಕೋಟಿ ಸೇರಿವೆ.
ಕಲ್ಪೇ ಽತೀತೇ ತು ವೈ ವಿಪ್ರಾಃ ಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ತು ಸಪ್ತತಿಃ ಪುನಸ್ತಥಾಷ್ಟಸಾಹಸ್ರಂ ಸರ್ವತ್ರೈವ ಸಮಾಸತಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ಹಳೆಯ ಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಎಪ್ಪತ್ತು ಸಾವಿರ, ಮತ್ತೆ ಎಂಟು ಸಾವಿರ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಇದ್ದವು.
ಕಲ್ಪಾವಸಾನಿಕಾಂಸ್ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಪ್ರಲಯೇ ಸಮುಪಸ್ಥಿತೇ ಮಹರ್ಲೋಕಾತ್ ಪ್ರಯಾನ್ತ್ಯೇತೇ ಜನಲೋಕಂ ಜನಾಸ್ತತಃ
ಕಲ್ಪದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಳಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮಹರ್ಲೋಕವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಈ ಜೀವಿಗಳು ಜನಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
ಕೋಟೀನಾಂ ದ್ವೇ ಸಹಸ್ರೇ ತು ಅಷ್ಟೌ ಕೋಟಿಶತಾನಿ ತು ದ್ವಿಷಷ್ಟಿಶ್ ಚ ತಥಾ ಕೋಟ್ಯೋ ನಿಯುತಾನಿ ಚ ಸಪ್ತತಿಃ
ಎರಡು ಸಾವಿರ ಕೋಟಿ, ಎಂಟು ನೂರು ಕೋಟಿ, ಅರವತ್ತೆರಡು ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಎಪ್ಪತ್ತು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಿವೆ.