ಲಿಙ್ಗಪುರಾಣಮ್

ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಲಿಂಗವು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾಡಿದದ್ದಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿರಲಿ, ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳು, ಕಮಲಗಳು, ಅಗ್ನಿ, ಜಲ ಮತ್ತು ಧನದ ದೇವತೆಗಳ ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ಶುಭ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಾಧಕರು, ವಿದ್ಯಾಧಾರರು, ನಾಗರಾಜರು, ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಕಿನ್ನರರು ಮಹಿಮಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನು ದಿವ್ಯ ಡಮರುಗಳ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ಪ್ರಭಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಭೂಮಿ, ಮಧ್ಯಮಂಡಲ, ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದ ಲೋಕಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗುತ್ತವೆ. ಅವನು ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸತ್ಯಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹರಡುತ್ತಾನೆ. ಲಿಂಗ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಯೋಗ್ಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅವನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ತನ್ನ ಉದ್ದವಾದ ಖಡ್ಗದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಭೇದಿಸಿ, ಯಾವ ಹಿಂಜರಿಕೆಯೂ ಇಲ್ಲದೆ ಹೊರಬರುತ್ತಾನೆ. ಶಿಲೆಯಿಂದ, ರತ್ನದಿಂದ, ಲೋಹದಿಂದ, ಮರದಿಂದ, ಮಣ್ಣಿನಿಂದ, ಅಥವಾ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಪೂರ್ಣ ರೂಪವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮತ್ತು ಸ್ಕಂದ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಕ್ರಮ ಪೂರೈಸಿದವನು, ಜಾಸ್ಮಿನ್ ಹೂವಿನಂತೆ ಮತ್ತು ಹಾಲಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಶುಭವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಅಂತಹ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಿವಾದವಾಗಿ ರುದ್ರನು ಮಾನವರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಜನರು ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶತಯುಗಗಳ ಕಾಲವನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೂ, ಅವನ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅವನನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯರೂ ಆ ದೇವರ ದಿವ್ಯ ಹಾಗೂ ಶುಭ ರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬಹುದಾದರೂ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ನಿರಾಕಾರವಾಗಿದೆ. ಅವನು ನಿರಾಕಾರ, ಶುದ್ಧ, ಶಾಶ್ವತ; ಆದರೆ ಅವನು ಹೇಗೆ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದನು ಎಂಬುದು ಕೇಳಬೇಕಾದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಪರಮ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತ ಕೆಲವರು ಅವನನ್ನು ಪವಿತ್ರ ಅಕ್ಷರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅದನ್ನು ಪರಮ ಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಶಬ್ದಾದಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಇರುವ ಜ್ಞಾನವನ್ನು 'ಜ್ಞಾನ'ವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಆ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಇಲ್ಲದೆ, ಕೆಲವರು ಹಾಗೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಬೇರೆ ರೀತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಯಾವ ಜ್ಞಾನ ಶುದ್ಧ, ನಿರ್ದೋಷ, ಭೇದವಿಲ್ಲದ, ಅವಲಂಬನೆಯಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಗುರುವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದೋ, ಅದನ್ನು ಕೆಲ ಋಷಿಗಳು ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು 'ಜ್ಞಾನ'ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪಡೆಯಬಹುದು; ಅನುಗ್ರಹವೂ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯಕ; ಈ ಎರಡರಿಂದ ಯೋಗಿಯು ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತಾನೆ. ಕೆಲವು ಋಷಿಗಳು, ಕ್ರಿಯೆ ಮೂಲಕ ಅವನ ಸಂಬಂಧ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಕಲ್ಪಿತ ರೂಪವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಅವನು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಕ್ರಿಯೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ಆಕಾಶ ಶಿರಸ್ಸು, ಆಕಾಶವೇ ನಾಭಿ, ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯು ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು, ದಿಕ್ಕುಗಳು ಅವನ ಕಿವಿಗಳು. ಪಾತಾಳ ಅವನ ಪಾದಗಳು, ಸಾಗರ ಅವನ ವಸ್ತ್ರ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಅವನ ಭುಜಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಅವನ ಆಭರಣಗಳು. ಪ್ರಕೃತಿಯು ಅವನ ಪತ್ನಿ, ಪುರುಷನು ಲಿಂಗ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಬಾಯಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನು ಉತ್ಪನ್ನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಉಪೇಂದ್ರ ಅವನ ಭುಜಗಳಿಂದ, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಮಹಾತ್ಮನಿಂದ, ವೈಶ್ಯರು ಅವನ ತೊಡೆಯಿಂದ, ಶೂದ್ರರು ಪಿನಾಕಧಾರಿಯ ಪಾದಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕಮಲಗಂಟಲು ಮತ್ತು ಇತರ ರೂಪಗಳು ಅವನ ಕೂದಲಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಗಾಳಿಗಳು ಅವನ ಮೂಗಿನಿಂದ, ಚಲನೆ ಶ್ರವಣದಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ಮೃತಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ಅವನು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಆತ್ಮ, ಪ್ರಕೃತಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಕ; ಆ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಅರಿಯಬಹುದು, ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ. ಸಾವಿರ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ತಪೋಯಜ್ಞ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸಾವಿರ ತಪೋಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಜಪಯಜ್ಞ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಸಾವಿರ ಜಪಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಯಜ್ಞವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಧ್ಯಾನಯಜ್ಞಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ; ಧ್ಯಾನವೇ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ದಾರಿ. ಸಮಭಾವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಯೋಗಿಯು ಧ್ಯಾನದಿಂದ perceives ಮಾಡಿದಾಗ, ಧ್ಯಾನಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಭಕ್ತನಾದವನಿಗೆ ಶಿವನು ಸನ್ನಿಧಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಯಥಾರ್ಥ ಜ್ಞಾನವಿರುವವರಿಗೆ ಶೌಚ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ; ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದವರಾಗಲಿ, ತಿಳಿಯದವರಾಗಲಿ, ಜ್ಞಾನದಿಂದಲೇ ಶುದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ. ವಿವೇಕಿಗಳಿಗೋ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಸಂತೋಷ ದುಃಖಗಳೂ ಇಲ್ಲ; ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಲೀನರಾದವರಿಗೆ ಧರ್ಮ, ಅಧರ್ಮ, ಜಪ, ಹೋಮ ಎಲ್ಲವೂ ಒಳಗೇ ಇದೆ. ಪರಮ ಆನಂದಸ್ವರೂಪ, ಶುದ್ಧ, ಶುಭ, ಅವಿನಾಶಿ, ನಿರ್ಭೇದ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಲಿಂಗವು ಯೋಗಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ದ್ವಿಜರು ಲಿಂಗವನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರಕಾರ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಬಹಿರಂಗ ಮತ್ತು ಅಂತರಂಗ; ಋಷಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಬಹಿರಂಗವನ್ನು ಸ್ಥೂಲ, ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದವರು ಸ್ಥೂಲ ಲಿಂಗ ಪೂಜೆಗೆ ಜೋಡಾಗಿರುತ್ತಾರೆ; ಸ್ಥೂಲ ರೂಪ ಅಯೋಗ್ಯರಿಗೆ ಧ್ಯಾನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ, ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲ. ಯಾರು ತನ್ನ ಅಂತರಂಗ ಲಿಂಗವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೊರಗಿನದೇ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಮೋಹಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ನಿರ್ದೋಷ, ಅವಿನಾಶಿ ಲಿಂಗ ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ; ಅಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಸ್ಥೂಲ ಲಿಂಗ ಮಣ್ಣು, ಮರ ಮುಂತಾದವುಗಳಿಂದ ಕಲ್ಪನೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದ ಕೆಲವರು, ಪರಾಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಎಲ್ಲವೂ ಶಿವನೇ, ಗುಣಸಹಿತವೂ, ನಿರ್ಗುಣವೂ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಧರ್ಮಾತ್ಮರಾದವರೆ, ಹಡಗಿನೊಳಗಿನ ಆಕಾಶವೂ ಒಂದೇ ಎಂದು ಕಾಣುವುದು, ವಿಭೇದ ಮತ್ತು ಅವಿಭೇದ ಶಂಕರನಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ವಿವೇಚನೆಗಾಗಿ, ಒಂದೇ ಸೂರ್ಯನೂ ಜಗತ್ತಿನ ವಿವಿಧ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವಂತೆ, ಶಿವನೂ ಒಂದೇ ಆದರೆ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಪಂಚಭೂತಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತರು; ಆದರೆ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಭೇದಗಳಿಂದ ಅವರು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಯಾವುದು ಕಾಣುತ್ತದೋ, ಕೇಳುತ್ತದೋ, ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಶಿವಸ್ವರೂಪವೆಂದು ತಿಳಿ; ಪ್ರಪಂಚದ ಜನರಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಿಭಿನ್ನತೆ ಕೇವಲ ಪ್ರತ್ಯಯ ಮಾತ್ರ. ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿಯೂ, ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯನು ಸಂತೋಷ ಅಥವಾ ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ ವಿವೇಚಿಸಿದಾಗ, ಸುಖವೂ ದುಃಖವೂ ನಿಜವಾಗಿ ಅನುಭವವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವೇದಾರ್ಥವನ್ನು ತಿಳಿದ ಇತರರು ಕೂಡ, ಪರಮೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿರುವವರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಇರುವನು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ದೇವರು ನಿರ್ಗುಣ; ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಅವನು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ; ಪರಮೇಶ್ವರನ ಮೂರು ರೂಪಗಳು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ನಿರಾಕಾರ, ನಂತರ ಗುಣಸಹಿತ ಮತ್ತು ನಿರ್ಗುಣ ರೂಪ, ಮೂರನೆಯದು ಗುಣಸಹಿತ ರೂಪ; ಇವುಗಳ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೆ. ಈ ರೀತಿ, ಲಿಂಗ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಮಹಿಮೆ, ಶಿವನ ಪರಮ ಸ್ವರೂಪ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಅರಿಯುವ ಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಅವನು ಎಲ್ಲರೂ, ಎಲ್ಲವೂ ಎಂಬ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಪವಿತ್ರವಾದ ಈ ಕಥನದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.