ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅನಂತ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಹಾದೇವನಾದ ಶಿವನ ಲಿಂಗರೂಪವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ತಿಳಿಸಿದರು. ಈ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಪಂಚಪ್ರಣವಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಶುದ್ಧಿಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಶಿವನು, ಪಂಚಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳ ಸಹಿತ, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರೊಂದಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಣವಗಳ ಮೂಲಕ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ಮತ್ತೆ, ಮೂರು ಪ್ರಣವಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದೊಂದಿಗೆ, ಓಂಕಾರವನ್ನು ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವನು ಶಿವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ನಂತರ, ಓಂಕಾರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಪ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಅಪಾನವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಾಮೃತ ಮತ್ತು ಪ್ರಣವದಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳನ್ನು ತುಂಬಬೇಕು. ಮೂರು ಗುಣಗಳು—ಅವು ನಾಲ್ಕು ವಿಧಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ—ಅಹಂಕಾರ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ಸ್ಥೂಲ ತತ್ತ್ವಗಳು, ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಮತ್ತು ದ್ವಂದ್ವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ, ಚೈತನ್ಯಸ್ವರೂಪವನ್ನು ದೇಹವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಅಗ್ನಿಯ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು. ವಾಯು, ಆಕಾಶ, ಜಲ, ಭೂಮಿ—ಈ ಐದು ಭೂತಗಳ ಭಸ್ಮವನ್ನು ದಿನದ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಮೂರು ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೇಹಕ್ಕೆ ಲೇಪಿಸಿದವನು, ಸರ್ವತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಅರಿತ ಯೋಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. bondage (ಬಂಧನ)ದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಭವ (ಶಿವ)ನು ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪಾಶುಪತ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದಾಗ, ನಾನು ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮನಾದ ವಿಷ್ಣುವು ಈ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡೆವು. ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಾವು ದೇವರನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಜೀವಿಗಳು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ. ಒಳಗಿನಿಂದ ಹಾಗೂ ಹೊರಗಿನಿಂದಲೂ, ನಾನು ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನೆಂದು, ಇದೇ ನನ್ನ ವ್ರತ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನ ವ್ರತವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಋಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಶಿವನನ್ನು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರವೂ ಧ್ಯಾನಿಸದಿದ್ದರೆ, ಅದು ನಷ್ಟ, ದೊಡ್ಡ ದೋಷ, ಮೋಹ ಮತ್ತು ಮೂರ್ಖತನವಾಗಿದೆ. ಭವನಾದಿ ಶಿವನಿಗೆ ಮನಸ್ಸು ಅರ್ಪಿಸಿದವರು, ಭವನನ್ನು ಸದಾ ಸ್ಮರಿಸುವವರು ದುಃಖಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸುಂದರ ಗೃಹಗಳು, ದಿವ್ಯಾಭರಣಗಳು, ಸ್ತ್ರೀಯರು, ತೃಪ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಸಂಪತ್ತು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಶಿವಪೂಜೆಯ ಫಲ. ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಭೋಗ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಸದಾ ಮಹೇಶ್ವರನ ಲಿಂಗರೂಪವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರೂ, ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಂಗ್ಯವಿರುವ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಅವನು ಪಾಪದಿಂದ ಅಸ್ಪರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ನನ್ನ ಶಿಲಾಲಿಂಗವನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಮೊದಲು ಮೂರ್ಲೋಕಾಧಿಪತಿಯಾದ ರುದ್ರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ದೇವಾಧಿದೇವನಾದ ತ್ರಿನೇತ್ರನನ್ನು ಸುಂದರ ಪದಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದ್ರನೂ ಇತರ ದೇವತೆಗಳೂ ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಲೇಪಿಸಿ, ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಬ್ರಹ್ಮನ ಆದೇಶದಿಂದ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಪ್ರತಿ ದೇವತೆಗೂ ತಕ್ಕಂತೆ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ನೀಡಿದನು. ನೀಲಮಣಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು ವಿಷ್ಣು ಸದಾ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಪಡರಸದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಶಕ್ರನು; ಬಂಗಾರದ ಲಿಂಗವನ್ನು ವಿಶ್ರವಾಸನ ಪುತ್ರನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿಶ್ವದೇವರು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಲಿಂಗವನ್ನು, ವಸುಗಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ವಾಯು ಅರಪಿತದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಅಶ್ವಿನೀದೇವರು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ವರुणನು ಸ್ಫಟಿಕದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಆದಿತ್ಯರು ತಾಮ್ರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಸೋಮದೇವನು ಮುತ್ತಿನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅನಂತನಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಮಹಾನಾಗರು ಸುಂದರ ಪವಳದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ದೈತ್ಯರು ಕಬ್ಬಿಣದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಮಹಾತ್ಮ ರಾಕ್ಷಸರು, ಗುಹ್ಯಕರು ತ್ರಿಮಿಶ್ರ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಗಣಗಳು ಸರ್ವಲೋಹದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಚಾಮುಂಡಾ ಮರಳಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಮಾತೃಗಳು ತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೈರೃತಿ ಮರದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಯಮನು ಪಚ್ಚೆಯ ಲಿಂಗವನ್ನು, ನೀಲಾದಿ ರುದ್ರರು ಶುಭವಾದ ಭಸ್ಮಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಲಕ್ಷ್ಮೀ ದೇವಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ವೃಕ್ಷದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಗುಹನು ಗೋಮಯದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಋಷಿಗಳು ಕುಶದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಾಮಾದಿ ದೇವಿಯರು ಹೂಗಳಿಂದ 만든 ಲಿಂಗವನ್ನು, ಮನೋನ್ಮನೀ ಸುಗಂಧ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಸರಸ್ವತಿ ರುದ್ರನಿಗೆ ರತ್ನದಿಂದ 만든 ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ದುರ್ಗೆಯು ಬಂಗಾರದ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಮಹಾದೇವನನ್ನು, ಹವನ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು, ಹೋರಳಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಉಗ್ರ ಲಿಂಗವನ್ನು, ಎಲ್ಲಾ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು, ಶುಭವಾದ ತುಪ್ಪದ ಹವನವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಎಲ್ಲಾ ವೇದಗಳು ಮೊಸರಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿವೆ; ಪ್ರೇತಗಳು ಸೀಸದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿವೆ; ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಬ್ರಹ್ಮನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ತಕ್ಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ; ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತು ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಲಿಂಗವು ಆರು ವಿಧಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅವುಗಳ ವಿಭಾಗಗಳು ನಲವತ್ತನಾಲ್ಕು, ನಾಲ್ಕು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ಶಿಲಾಜಾತ, ಅದು ನೇರವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವಿಧಗಳು; ಎರಡನೆಯದು ರತ್ನಜಾತ, ಅದು ಏಳು ವಿಧಗಳು; ಮೂರನೆಯದು ಲೋಹಜಾತ, ಅದು ಎಂಟು ವಿಧಗಳು; ನಾಲ್ಕನೆಯದು ದಾರುಜಾತ, ಅದು ಹದಿನಾರು ವಿಧಗಳು; ಐದನೆಯದು ಮೃಣ್ಮಯ, ಅದು ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳು; ಆರನೆಯದು ಯೌಗಿಕ (ತಾತ್ಕಾಲಿಕ) ಲಿಂಗ, ಅದು ಏಳು ವಿಧಗಳು. ರತ್ನಲಿಂಗವು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಶಿಲಾಲಿಂಗವು ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಲೋಹಲಿಂಗವು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ದಾರುಲಿಂಗವು ಭೋಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಮೃಣ್ಮಯ ಲಿಂಗವು ಶುಭಕರವಾಗಿದ್ದು ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಶಿಲಾಲಿಂಗವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಲೋಹಲಿಂಗವು ಮಧ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಲಿಂಗಗಳು ಅನೇಕ ವಿಧಗಳಿವೆ, ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ಪ್ರಕಾರಗಳಿವೆ; ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವನಾಥ, ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರುದ್ರ, ಮಹಾದೇವ, ಪ್ರಣವ, ಸದಾಶಿವ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವನು. ಲಿಂಗವೇದಿಕೆ ಮಹಾದೇವಿಯು, ಮೂರು ರೂಪಗಳ ಅಂಬಿಕಾ. ಯಾರೇ ಈ ದೇವಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ದೇವರನ್ನು ಒಂದಾಗಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಶಿಲಾಜಾತ, ರತ್ನಜಾತ, ಲೋಹಜಾತ ಅಥವಾ ದಾರುಜಾತ ಯಾವುದನ್ನೇ ಪೂಜಿಸಿದರೂ ದೇವಿ ಮತ್ತು ದೇವರ ಪೂಜೆ ಸಮಾನವಾಗುತ್ತದೆ.