લિઙ્ગપુરાણમ્

તતો વર્ષસહસ્રાત્તુ ઉપાવૃત્તસ્ય મે ઽનઘ ત્વયા મત્સરભાવેન માં વશીકર્તુમિચ્છતા

'પછી હજાર વર્ષ પછી, નિર્દોષ, તું મને સ્પર્ધાથી વશ કરવા ઈચ્છતો હતો, એટલે મને પાછો ખેંચી લીધો.'

આશુ દ્વારાણિ સર્વાણિ પિહિતાનિ સમન્તતઃ તતો મયા મહાભાગ સંચિન્ત્ય સ્વેન તેજસા

બધા બારણાં તરત જ ચારેય બાજુથી બંધ થઈ ગયા; પછી, હે મહાભાગ્યશાળી, મેં મારા પોતાના તેજથી વિચાર કર્યો.

લબ્ધો નાભિપ્રદેશેન પદ્મસૂત્રાદ્વિનિર્ગમઃ મા ભૂત્તે મનસો ઽલ્પો ઽપિ વ્યાઘાતો ઽયં કથંચન

પછી નાભિ વિસ્તારમાંથી કમળના ડાંગર દ્વારા બહાર જવાની જગ્યા મળી; તારા મનમાં જરા પણ વિઘ્ન ન આવે એવી પ્રાર્થના છે.

ઇત્યેષાનુગતિર્વિષ્ણો કાર્યાણામ્ ઔપસર્પિણી યન્મયાનન્તરં કાર્યં બ્રૂહિ કિં કરવાણ્યહમ્

હે વિષ્ણુ, કામ પૂરું કરવા માટે આ જ રીત અપનાવવાની છે; હવે મને કહો, પછી શું કરવું?

તતઃ પરમમેયાત્મા હિરણ્યકશિપો રિપુઃ અનવદ્યાં પ્રિયામિષ્ટાં શિવાં વાણીં પિતામહાત્

પછી, અપરિમિત આત્માવાળા દુશ્મન હિરણ્યકશિપુએ પિતામહ બ્રહ્માથી નિર્વિકાર, પ્રિય અને શુભ વરદાન મેળવ્યું.

શ્રુત્વા વિગતમાત્સર્યં વાક્યમસ્મૈ દદૌ હરિઃ ન હ્યેવમીદૃશં કાર્યં મયાધ્યવસિતં તવ

આ વચન સાંભળી, હરિએ ઈર્ષ્યા વિના તેને વરદાન આપ્યું; કેમ કે હું તારા માટે આવું કાર્ય કરવાનું નક્કી કર્યું નહોતું.

ત્વાં બોધયિતુકામેન ક્રીડાપૂર્વં યદૃચ્છયા આશુ દ્વારાણિ સર્વાણિ ઘાટિતાનિ મયાત્મનઃ

તને સમજાવવા માટે અને રમતમાં, સંયોગથી, મેં મારા પોતાના સર્વ બારણાં ઝડપથી બંધ કરી દીધાં.

ન તે ઽન્યથાવગન્તવ્યં માન્યઃ પૂજ્યશ્ ચ મે ભવાન્ સર્વં મર્ષય કલ્યાણ યન્મયાપકૃતં તવ

તું બીજું કંઈ સમજતો નહીં; તું મારા માટે માનનીય અને પૂજ્ય છે. હે કલ્યાણમય, મેં તારા સામે જે કર્યું હોય તે બધું માફ કરી દે.

અસ્માન્ મયોહ્યમાનસ્ત્વં પદ્માદવતર પ્રભો નાહં ભવન્તં શક્નોમિ સોઢું તેજોમયં ગુરુમ્

હે પ્રભુ, તું મને માન આપી રહ્યો છે, હવે કમળમાંથી નીચે આવો; હું તારો તેજસ્વી અને venerable સ્વરૂપ સહન કરી શકતો નથી.

સ હોવાચ વરં બ્રૂહિ પદ્માદવતર પ્રભો પુત્રો ભવ મમારિઘ્ન મુદં પ્રાપ્સ્યસિ શોભનામ્

તે કહે છે: 'વર માંગ, હે પ્રભુ, કમળમાંથી નીચે આવો; મારા પુત્ર બનો, હે દુશ્મનના વિનાશક, અને તને મહાન આનંદ મળશે.'

સદ્ભાવવચનં બ્રૂહિ પદ્માદવતર પ્રભો સ ત્વં ચ નો મહાયોગી ત્વમીડ્યઃ પ્રણવાત્મકઃ

'શુભ ભાવના ધરાવતાં વચન બોલો, હે પ્રભુ, કમળમાંથી નીચે આવો; તું ખરેખર અમારો મહાન યોગી છે, સ્તુતિયોગ્ય છે, અને પ્રણવ (ૐ) સ્વરૂપ છે.'

અદ્યપ્રભૃતિ સર્વેશઃ શ્વેતોષ્ણીષવિભૂષિતઃ પદ્મયોનિરિતિ હ્યેવં ખ્યાતો નામ્ના ભવિષ્યસિ

આજે પછી, હે સર્વેશ્વર, સફેદ ફેતો ધારણ કરનાર, તું 'પદ્મયોની' નામે પ્રસિદ્ધ થશે.

પુત્રો મે ત્વં ભવ બ્રહ્મન્ સપ્તલોકાધિપઃ પ્રભો તતઃ સ ભગવાન્દેવો વરં દત્ત્વા કિરીટિને

'મારા પુત્ર બન, હે બ્રહ્મા, સાતે લોકનો સ્વામી.' પછી, કિરીટધારીને વરદાન આપી, તે ભગવાન—

એવં ભવતુ ચેત્યુક્ત્વા પ્રીતાત્મા ગતમત્સરઃ પ્રત્યાસન્નમ્ અથાયાન્તં બાલાર્કાભં મહાનનમ્

'એવું જ થાવું' એમ કહી, પ્રસન્ન અને ઈર્ષ્યાવિહિન હૃદયથી, તેણે નજીક આવતો, ઉગતા સૂર્ય જેવું તેજ ધરાવતો મહાન મુખવાળો જોયો.

ભવમત્યદ્ભુતં દૃષ્ટ્વા નારાયણમથાબ્રવીત્ અપ્રમેયો મહાવક્ત્રો દંષ્ટ્રી ધ્વસ્તશિરોરુહઃ

એ અતિ અદભુત રૂપ જોઈને, નારાયણ બોલ્યા: 'અપરિમિત, વિશાળ મુખવાળો, દાંતવાળો, માથાના વાળ વિનાનો—'

દશબાહુસ્ત્રિશૂલાઙ્કો નયનૈર્વિશ્વતઃ સ્થિતઃ લોકપ્રભુઃ સ્વયં સાક્ષાદ્ વિકૃતો મુઞ્જમેખલી

દસ હાથવાળો, ત્રિશૂલનું ચિહ્ન ધરાવતો, સર્વ દિશામાં આંખો ધરાવતો, જગતનો સ્વામી, સ્વયં પ્રગટ, વિકૃત, મુંજ ઘાસની કમરપટ્ટી ધારણ કરનાર—

મેણ્ઢ્રેણોર્ધ્વેન મહતા નર્દમાનો ઽતિભૈરવમ્ કઃ ખલ્વેષ પુમાન્ વિષ્ણો તેજોરાશિર્ મહાદ્યુતિઃ

મોટા ઊંચા લિંગ સાથે, અત્યંત ભયાનક ગર્જના કરતો, આ કોણ છે, હે વિષ્ણુ, જે તેજનો સમૂહ અને મહાન પ્રકાશ ધરાવે છે?

વ્યાપ્ય સર્વા દિશો દ્યાં ચ ઇત એવાભિવર્તતે તેનૈવમુક્તો ભગવાન્ વિષ્ણુર્બ્રહ્માણમબ્રવીત્

જે સર્વ દિશાઓ અને આકાશમાં વ્યાપી રહ્યો છે, હવે ત્યાંથી આગળ વધી રહ્યો છે; આવું સાંભળી, ભગવાન વિષ્ણુએ બ્રહ્માને કહ્યું:

પદ્ભ્યાં તલનિપાતેન યસ્ય વિક્રમતો ઽર્ણવે વેગેન મહતાકાશે ઽપ્યુત્થિતાશ્ ચ જલશયાઃ

જેના પગલાં સમુદ્ર પર પડતાં, તેની ઝડપથી પાણી ઊંચા આકાશ સુધી ઉછળી જાય છે—

સ્થૂલાદ્ભિર્ વિશ્વતો ઽત્યર્થં સિચ્યસે પદ્મસંભવ ઘ્રાણજેન ચ વાતેન કમ્પ્યમાનં ત્વયા સહ

મોટા તત્વોમાંથી, હે કમળમાંથી જન્મેલા, તું સર્વ દિશાઓમાં વ્યાપક રીતે છાંટાય છે; અને તારી સાથે, ઘ્રાણથી ઉદ્ભવેલો પવન બધું હલાવી નાખે છે.

દોધૂયતે મહાપદ્મં સ્વચ્છન્દં મમ નાભિજમ્ સમાગતો ભવાનીશો હ્ય્ અનાદિશ્ચાન્તકૃત્પ્રભુઃ

મારા નાભિમાંથી ઉગેલો મોટો કમળ સ્વેચ્છાએ ડોલી ઉઠ્યો; ભવાનીશ, જે અનાદિ છે અને અંત લાવનારો છે, એ અહીં આવી પહોંચ્યો છે.

ભવાનહં ચ સ્તોત્રેણ ઉપતિષ્ઠાવ ગોધ્વજમ્ તતઃ ક્રુદ્ધો ઽમ્બુજાભાક્ષં બ્રહ્મા પ્રોવાચ કેશવમ્

હું અને ભવ, સ્તુતિઓથી, વૃષભધારી ભગવાન પાસે ગયા; ત્યારે કમળ જેવી આંખો ધરાવતા કેશવને ક્રોધિત બ્રહ્માએ કહ્યું.

ભવાન્ન નૂનમાત્માનં વેત્તિ લોકપ્રભું વિભુમ્ બ્રહ્માણં લોકકર્તારં માં ન વેત્સિ સનાતનમ્

તને ચોક્કસપણે પોતાનો, લોકોના સ્વામી અને સર્વવ્યાપીનું જ્ઞાન નથી; તું મને, બ્રહ્માને, લોકોના સૃષ્ટિકર્તા અને શાશ્વતને પણ ઓળખતો નથી.

કો હ્યસૌ શઙ્કરો નામ આવયોર્વ્યતિરિચ્યતે તસ્ય તત્ક્રોધજં વાક્યં શ્રુત્વા હરિરભાષત

આ શંકર કોણ છે, જે અમને બંનેને પણ વધે છે? એવા ક્રોધથી ઉદ્ભવેલા શબ્દો સાંભળી, હરિએ ઉત્તર આપ્યો.

મા મૈવં વદ કલ્યાણ પરિવાદં મહાત્મનઃ મહાયોગેન્ધનો ધર્મો દુરાધર્ષો વરપ્રદઃ

હે કલ્યાણમય, આવું ના બોલ, મહાત્માનું અપમાન ના કર; મહાયોગી ધર્મ સ્વયં દુર્લઘ્ય છે અને ઈચ્છિત ફળ આપનાર છે.

હેતુરસ્યાથ જગતઃ પુરાણપુરુષો ઽવ્યયઃ બીજી ખલ્વેષ બીજાનાં જ્યોતિરેકઃ પ્રકાશતે

એ જ આ જગતનો કારણ છે, પ્રાચીન અને અવિનાશી પુરુષ છે; એ જ બધાં બીજોમાં બીજ છે, એક જ પ્રકાશરૂપ છે.

બાલક્રીડનકૈર્દેવઃ ક્રીડતે શઙ્કરઃ સ્વયમ્ પ્રધાનમવ્યયો યોનિર્ અવ્યક્તં પ્રકૃતિસ્તમઃ

શંકર પોતે બાળક જેવી રમતમાં રમે છે; એ અવિનાશી મુખ્ય તત્વ, યોનિ, અવ્યક્ત અને પ્રકૃતિનું અંધકાર છે.

મમ ચૈતાનિ નામાનિ નિત્યં પ્રસવધર્મિણઃ યઃ કઃ સ ઇતિ દુઃખાર્તૈર્ દૃશ્યતે યતિભિઃ શિવઃ

મારા આ નામો હંમેશાં સર્જનશીલ છે; એ શિવ કોણ છે, તે દુઃખથી પીડાયેલા યતિઓને દેખાય છે.

એષ બીજી ભવાન્બીજમ્ અહં યોનિઃ સનાતનઃ સ એવમુક્તો વિશ્વાત્મા બ્રહ્મા વિષ્ણુમપૃચ્છત

એ બીજ છે, તું બીજધારી છે, હું શાશ્વત યોનિ છું; આવું કહેતા વિશ્વાત્મા બ્રહ્માએ વિષ્ણુને પૂછ્યું.