લિઙ્ગપુરાણમ્

તીર્થતત્ત્વાય સારાય તસ્માદપિ પરાય તે ઋગ્યજુઃસામવેદાય ઓંકારાય નમો નમઃ

તીર્થના તત્વરૂપ, સર્વથી પણ પર, ઋગ્વેદ, યજુર્વેદ, સામવેદ અને ઓંકાર સ્વરૂપ એવા તમને ફરીથી ફરીથી વંદન છે.

ઓઙ્કારે ત્રિવિધં રૂપમ્ આસ્થાયોપરિવાસિને પીતાય કૃષ્ણવર્ણાય રક્તાયાત્યન્તતેજસે

ઓંકારમાં ત્રણ પ્રકારના સ્વરૂપ ધારણ કરીને, ઉપર સ્થિત, પીળા, કાળા અને લાલ રંગના, અતિ તેજસ્વી એવા તમે છો.

સ્થાનપઞ્ચકસંસ્થાય પઞ્ચધાણ્ડબહિઃ ક્રમાત્ બ્રહ્મણે વિષ્ણવે તુભ્યં કુમારાય નમોનમઃ

પાંચ સ્થાનમાં નિવાસ કરનારા, ક્રમશઃ પાંચ અંડથી પર રહેનારા, બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને કુમાર સ્વરૂપ એવા તમને વારંવાર વંદન છે.

અંબાયાઃ પરમેશાય સર્વોપરિચરાય તે મૂલસૂક્ષ્મસ્વરૂપાય સ્થૂલસૂક્ષ્માય તે નમઃ

અંબાના પરમેશ્વર, સર્વથી ઉપર, મૂળ અને સૂક્ષ્મ સ્વરૂપ ધરાવતા, સ્થૂળ અને સૂક્ષ્મ બંને સ્વરૂપ ધરાવતા તમને વંદન છે.

સર્વસંકલ્પશૂન્યાય સર્વસ્માદ્રક્ષિતાય તે આદિમધ્યાન્તશૂન્યાય ચિત્સંસ્થાય નમોનમઃ

સર્વ સંકલ્પથી રહિત, સર્વનું રક્ષણ કરનારા, આરંભ, મધ્ય અને અંતથી રહિત, ચૈતન્યમાં સ્થિત એવા તમને વારંવાર વંદન છે.

યમાગ્નિવાયુરુદ્રાંબુસોમશક્રનિશાચરૈઃ દિઙ્મુખે દિઙ્મુખે નિત્યં સગણૈઃ પૂજિતાય તે

યમ, અગ્નિ, વાયુ, રુદ્ર, જળ, સોમ, ઇન્દ્ર અને રાત્રિમાં ફરનારા દેવતાઓ તથા તેમના સાથેના સમૂહો દરેક દિશામાં સદા તમારી પૂજા કરે છે.

સર્વેષુ સર્વદા સર્વમાર્ગે સમ્પૂજિતાય તે રુદ્રાય રુદ્રનીલાય કદ્રુદ્રાય પ્રચેતસે મહેશ્વરાય ધીરાય નમઃ સાક્ષાચ્છિવાય તે

દરેક જગ્યાએ, દરેક માર્ગે, સદા પૂજિત એવા, રુદ્ર, નીલકંઠ, ઉગ્ર, વિવેકી, મહાદેવ અને પ્રત્યક્ષ શિવ એવા તમને વંદન છે.

મખમદનયમાગ્નિદક્ષયજ્ઞક્ષપણવિચિત્રવિચેષ્ટિતં ક્ષમસ્વ

મખ, કામદેવ, યમ, અગ્નિ અને દક્ષના યજ્ઞોમાં જે વિવિધ કર્મો થયા છે, તે બધું તમે ક્ષમા કરો.

યઃ પઠેત્તુ સ્તવં ભક્ત્યા શક્રાગ્નિપ્રમુખૈઃ સુરૈઃ કીર્તિતં શ્રાવયેદ્વિદ્વાન્ સ યાતિ પરમાં ગતિમ્

જે ભક્તિપૂર્વક આ સ્તોત્રનું પઠન કરે છે, જેને ઇન્દ્ર અને અગ્નિ સહિતના દેવતાઓએ વખાણ્યું છે, અથવા જે વિદ્વાન દ્વારા સાંભળે છે, તે પરમ ગતિને પામે છે.

યદા સ્થિતાઃ સુરેશ્વરાઃ પ્રણમ્ય ચૈવમીશ્વરમ્ તદાંબિકાપતિર્ ભવઃ પિનાકધૃઙ્ મહેશ્વરઃ

જ્યારે દેવતાઓના સ્વામી એ રીતે ભગવાનને નમન કરીને ઊભા રહ્યા, ત્યારે અંબિકાના પતિ, પિનાકધારી મહાદેવ ભવ પ્રગટ થયા.

દદૌ નિરીક્ષણં ક્ષણાદ્ ભવઃ સ તાન્સુરોત્તમાન્ પ્રણેમુરાદરાદ્ધરં સુરા મુદાર્દ્રલોચનાઃ

ભવએ તરત જ તે શ્રેષ્ઠ દેવતાઓ પર કૃપાદૃષ્ટિ કરી; તેઓ આનંદથી ભીના નેત્રોથી શ્રદ્ધાપૂર્વક હરને નમન કરવા લાગ્યા.

ભવઃ સુધામૃતોપમૈર્ નિરીક્ષણૈર્નિરીક્ષણાત્ તદાહ ભદ્રમસ્તુ વઃ સુરેશ્વરાન્ મહેશ્વરઃ

ભવએ અમૃત સમાન દૃષ્ટિથી તેમને જોયા અને કહ્યું: 'દેવતાઓના સ્વામી, તમારો કલ્યાણ થાય', એમ મહાદેવ બોલ્યા.

વરાર્થમીશ વીક્ષ્યતે સુરા ગૃહં ગતાસ્ત્વિમે પ્રણમ્ય ચાહ વાક્પતિઃ પતિં નિરીક્ષ્ય નિર્ભયઃ

'હે ઈશ્વર, દેવતાઓ વર માટે તમારી પાસે આવ્યા છે; તેઓ ઘરે આવ્યા છે. નમન કર્યા પછી વાણીના સ્વામી, નિર્ભય થઈને ભગવાનને જોઈને બોલ્યા.'

સુરેતરાદિભિઃ સદા હ્ય્ અવિઘ્નમર્થિતો ભવાન્ સમસ્તકર્મસિદ્ધયે સુરાપકારકારિભિઃ

'હંમેશા દેવો અને અન્ય લોકો તમારી પાસે અવરોધ દૂર કરવા, સર્વ કર્મ સિદ્ધિ માટે, તથા દેવોના વિરોધીઓ દ્વારા વિનંતી કરે છે.'

તતઃ પ્રસીદતાદ્ ભવાન્ સુવિઘ્નકર્મકારણમ્ સુરાપકારકારિણામ્ ઇહૈષ એવ નો વરઃ

'અત્યારે, ભવ, તમે કૃપા કરો, સારા અને ખરાબ કર્મોના કારણ, દેવોના વિરોધીઓ માટે અમારો એજ વર છે.'

તતસ્તદા નિશમ્ય વૈ પિનાકધૃક્ સુરેશ્વરઃ ગણેશ્વરં સુરેશ્વરં વપુર્દધાર સઃ શિવઃ

પછી, જ્યારે પિનાકધારી દેવોના દેવ મહાદેવએ આ સાંભળ્યું, ત્યારે તેમણે ગણેશ્વર, દેવોના સ્વામીનું રૂપ ધારણ કર્યું.

ગણેશ્વરાશ્ ચ તુષ્ટુવુઃ સુરેશ્વરા મહેશ્વરમ્ સમસ્તલોકસંભવં ભવાર્ત્તિહારિણં શુભમ્

ગણોના મુખ્યોએ અને દેવોએ મહાદેવની સ્તુતિ કરી, જે બધા લોકોના સર્જક અને સંસારના દુઃખો દૂર કરનાર શુભ સ્વરૂપ છે.

ઇભાનનાશ્રિતં વરં ત્રિશૂલપાશધારિણમ્ સમસ્તલોકસંભવં ગજાનનં તદાંબિકા

પછી અંબિકાએ ગજાનનને, જે દયાળુ, ત્રિશૂલ અને પાશ ધારણ કરનાર તથા બધા લોકોના મૂળ છે, આશીર્વાદ આપ્યો.

દદુઃ પુષ્પવર્ષં હિ સિદ્ધા મુનીન્દ્રાસ્ તથા ખેચરા દેવસંઘાસ્તદાનીમ્ તદા તુષ્ટુવુશ્ચૈકદન્તં સુરેશાઃ પ્રણેમુર્ગણેશં મહેશં વિતન્દ્રાઃ

ત્યારે સિદ્ધો, મહર્ષિઓ, આકાશમાં રહેનારા દેવતાઓ અને દેવગણોએ પુષ્પવર્ષા કરી; દેવોએ એકદંતની સ્તુતિ કરી અને થાક્યા વિના ગણેશ મહાદેવને વંદન કર્યું.

તદા તયોર્વિનિર્ગતઃ સુભૈરવઃ સ મૂર્તિમાન્ સ્થિતો નનર્ત બાલકઃ સમસ્તમઙ્ગલાલયઃ

પછી એમના બંનેમાંથી એક ભયાનક અને દેહધારી બાળક પ્રગટ થયું, જે સર્વમંગલનું નિવાસસ્થાન હતું અને નૃત્ય કરવા લાગ્યું.

વિચિત્રવસ્ત્રભૂષણૈર્ અલંકૃતો ગજાનનઃ મહેશ્વરસ્ય પુત્રકો ઽભિવન્દ્ય તાતમ્ અમ્બિકામ્

વિચિત્ર વસ્ત્રો અને આભૂષણોથી શોભાયમાન ગજાનને, મહાદેવના પુત્રએ, પોતાના પિતા અને અંબિકાને વંદન કર્યું.

જાતમાત્રં સુતં દૃષ્ટ્વા ચકાર ભગવાન્ભવઃ ગજાનનાય કૃત્યાંસ્તુ સર્વાન્સર્વેશ્વરઃ સ્વયમ્

જ્યારે ભગવાન ભવાએ પોતાના નવજાત પુત્રને જોયો, ત્યારે સર્વેશ્વરે પોતે જ ગજાનનને બધા કાર્ય સોંપ્યા.

આદાય ચ કરાભ્યાં ચ સુસુખાભ્યાં ભવઃ સ્વયમ્ આલિઙ્ગ્યાઘ્રાય મૂર્ધાનં મહાદેવો જગદ્ગુરુઃ

પછી મહાદેવ, જગતના ગુરુએ, પોતાના સુખદાયક હાથોથી પુત્રને ઉઠાવ્યો, ગળે લગાવ્યો અને તેના માથાને સુગંધિત કર્યો.

તવાવતારો દૈત્યાનાં વિનાશાય મમાત્મજ દેવાનામુપકારાર્થં દ્વિજાનાં બ્રહ્મવાદિનામ્

પુત્ર, તારો અવતાર દૈત્યોના વિનાશ માટે, દેવો, દ્વિજ અને બ્રહ્મનિષ્ઠ લોકોના કલ્યાણ માટે થયો છે.

યજ્ઞશ્ ચ દક્ષિણાહીનઃ કૃતો યેન મહીતલે તસ્ય ધર્મસ્ય વિઘ્નં ચ કુરુ સ્વર્ગપથે સ્થિતઃ

પૃથ્વી પર જો કોઈ યજ્ઞ દક્ષિણાવિહોણો થાય, તો તું સ્વર્ગમાર્ગ પર રહીને એ યજ્ઞમાં વિઘ્ન ઊભું કરજે.

અધ્યાપનં ચાધ્યયનં વ્યાખ્યાનં કર્મ એવ ચ યો ઽન્યાયતઃ કરોત્યસ્મિન્ તસ્ય પ્રાણાન્સદા હર

જે કોઈ આ દુનિયામાં નિયમ વિરુદ્ધ અધ્યાપન, અધ્યયન, વ્યાખ્યાન કે કર્મ કરે, એના પ્રાણ તું હંમેશા લઈ લે.

વર્ણાચ્ચ્યુતાનાં નારીણાં નરાણાં નરપુઙ્ગવ સ્વધર્મરહિતાનાં ચ પ્રાણાનપહર પ્રભો

પુરુષોત્તમ, જે સ્ત્રીઓ કે પુરુષો જાતિમાંથી પડી ગયા છે અથવા પોતાના ધર્મથી વિમુખ છે, તેમના પ્રાણ તું લઈ લે, પ્રભુ.

યાઃ સ્ત્રિયસ્ત્વાં સદા કાલં પુરુષાશ્ ચ વિનાયક યજન્તિ તાસાં તેષાં ચ ત્વત્સામ્યં દાતુમર્હસિ

હે વિનાયક, જે સ્ત્રીઓ અને પુરુષો હંમેશા તારી ઉપાસના કરે છે, તેમને તું પોતાને સમાન સ્થાન આપજે.

ત્વં ભક્તાન્ સર્વયત્નેન રક્ષ બાલગણેશ્વર યૌવનસ્થાંશ્ ચ વૃદ્ધાંશ્ ચ ઇહામુત્ર ચ પૂજિતઃ

હે બાળ ગણેશ, તું પોતાના ભક્તોનું સર્વશક્તિથી રક્ષણ કરજે—યૌવન, વૃદ્ધાવસ્થા કે બાળપણમાં હોય, અહીં અને પરલોકમાં પણ પૂજિત થજે.