લિઙ્ગપુરાણમ્

પ્રસીદ ક્ષમ્યતાં સર્વં રોમજૈઃ સહ સુવ્રત સો ઽપિ ભદ્રઃ પ્રભાવેણ બ્રહ્મણઃ પરમેષ્ઠિનઃ

'કૃપા કરો, બધાને ક્ષમા કરો, વાળમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા પણ સાથે,' એમ કહ્યું. અને ભદ્ર બ્રહ્માના પરમ પ્રભાવથી શાંત થયા.

શમં જગામ શનકૈઃ શાન્તસ્તસ્થૌ તદાજ્ઞયા દેવો ઽપિ તત્ર ભગવાન્ અન્તરિક્ષે વૃષધ્વજઃ

ધીરે-ધીરે શાંતિ ફરી આવી; ભગવાન ઋષભધ્વજ પણ એ આજ્ઞાથી શાંત થઈને આકાશમાં ઊભા રહ્યા.

સગણઃ સર્વદઃ શર્વઃ સર્વલોકમહેશ્વરઃ પ્રાર્થિતશ્ચૈવ દેવેન બ્રહ્મણા ભગવાન્ ભવઃ

સર્વદાતા, સર્વલોકોના મહેશ્વર, શરવા પોતાના ગણો સાથે ત્યાં હતા; ત્યારે ભગવાન ભવને બ્રહ્માજીએ ખૂબ વિનંતી કરી.

હતાનાં ચ તદા તેષાં પ્રદદૌ પૂર્વવત્તનુમ્ ઇન્દ્રસ્ય ચ શિરસ્તસ્ય વિષ્ણોશ્ચૈવ મહાત્મનઃ

ત્યારે ભગવાને જે મર્યા હતા તેઓને પાછા પહેલાની જેમ શરીર આપ્યું; એમાં ઇન્દ્રનું માથું અને મહાત્મા વિષ્ણુનું માથું પણ ફરી આપ્યું.

દક્ષસ્ય ચ મુનીન્દ્રસ્ય તથાન્યેષાં મહેશ્વરઃ વાગીશ્યાશ્ચૈવ નાસાગ્રં દેવમાતુસ્તથૈવ ચ

મહેશ્વરે દક્ષ મુનિ અને બીજા બધા ને પણ, વાગીશી અને દેવમાતાને પણ નાકનો છેડો પાછો આપ્યો.

નષ્ટાનાં જીવિતં ચૈવ વરાણિ વિવિધાનિ ચ દક્ષસ્ય ધ્વસ્તવક્ત્રસ્ય શિરસા ભગવાન્પ્રભુઃ

જેઓ મરી ગયા હતા તેમને ભગવાને જીવન આપ્યું અને અનેક પ્રકારના વર્દાન પણ આપ્યા; અને દક્ષનું મુખ નાશ પામ્યું હતું તેને ભગવાને માથું આપ્યું.

કલ્પયામાસ વૈ વક્ત્રં લીલયા ચ મહાન્ ભવઃ દક્ષો ઽપિ લબ્ધસંજ્ઞશ્ ચ સમુત્થાય કૃતાઞ્જલિઃ

મહાન ભવે પોતાની લીલાથી દક્ષ માટે માથું બનાવ્યું; દક્ષે સંજ્ઞાન મેળવ્યા પછી ઊભા રહીને હાથ જોડ્યા.

તુષ્ટાવ દેવદેવેશં શઙ્કરં વૃષભધ્વજમ્ સ્તુતસ્તેન મહાતેજાઃ પ્રદાય વિવિધાન્વરાન્

દક્ષે દેવોના દેવ, શંકર, ઋષભધ્વજની સ્તુતિ કરી; દક્ષની સ્તુતિથી પ્રસન્ન થઈ ભગવાને અનેક વર્દાન આપ્યા.

ગાણપત્યં દદૌ તસ્મૈ દક્ષાયાક્લિષ્ટકર્મણે દેવાશ્ ચ સર્વે દેવેશં તુષ્ટુવુઃ પરમેશ્વરમ્

ભગવાને નિષ્પાપ કર્મવાળા દક્ષને ગણપતિપદ આપ્યું; બધા દેવોએ પરમેશ્વર દેવેશની સ્તુતિ કરી.

નારાયણશ્ ચ ભગવાન્ તુષ્ટાવ ચ કૃતાઞ્જલિઃ બ્રહ્મા ચ મુનયઃ સર્વે પૃથક્પૃથગજોદ્ભવમ્

ભગવાન નારાયણે પણ હાથ જોડીને તેમની સ્તુતિ કરી; બ્રહ્મા અને બધા ઋષિઓએ પણ હાથીમાંથી જન્મેલા ભગવાનની જુદી-જુદી રીતે સ્તુતિ કરી.

તુષ્ટુવુર્ દેવદેવેશં નીલકણ્ઠં વૃષધ્વજમ્ તાન્ દેવાન્ અનુગૃહ્યૈવ ભવો ઽપ્યન્તરધીયત

બધાએ દેવોના દેવ, નિલકંઠ, ઋષભધ્વજની સ્તુતિ કરી; પછી ભવે એ દેવોને કૃપા કરીને ત્યાંથી અંતર્ધાન પામ્યા.

કથં હિમવતઃ પુત્રી બભૂવાંબા સતી શુભા કથં વા દેવદેવેશમ્ અવાપ પતિમીશ્વરમ્

હિમાલયની પુત્રી, શુભ સતી કેવી રીતે જન્મી અને કેવી રીતે દેવોના દેવને પતિ રૂપે પ્રાપ્ત કરી?

સા મેનાતનુમ્ આશ્રિત્ય સ્વેચ્છયૈવ વરાઙ્ગના તદા હૈમવતી જજ્ઞે તપસા ચ દ્વિજોત્તમાઃ

એ સમયે તે શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીએ પોતાની ઇચ્છાથી મેનાનું રૂપ ધારણ કર્યું અને તપથી હિમાલયની પુત્રી બની.

જાતકર્માદિકાઃ સર્વાશ્ ચકાર ચ ગિરીશ્વરઃ દ્વાદશે ચ તદા વર્ષે પૂર્ણે હૈમવતી શુભા

પર્વતના ભગવાને જન્મ સંસ્કાર સહિતના બધા વિધિ કર્યા; અને બારમા વર્ષે હિમાલયની શુભ પુત્રી—

તપસ્તેપે તયા સાર્ધમ્ અનુજા ચ શુભાનના અન્યા ચ દેવી હ્યનુજા સર્વલોકે નમસ્કૃતા

એણે પોતાની બહેન, સુંદર મુખવાળી અને બીજી એક દેવી, જે સર્વલોકમાં પૂજ્ય છે, એમ બંને સાથે તપ કર્યું.

ઋષયશ્ ચ તદા સર્વે સર્વલોકમહેશ્વરીમ્ તુષ્ટુવુસ્ તપસા દેવીં સમાવૃત્ય સમન્તતઃ

પછી બધા ઋષિઓએ સર્વલોકની મહાદેવીની ચારેય બાજુથી ઘેરીને, તપ માટે દેવીની સ્તુતિ કરી.

જ્યેષ્ઠા હ્યપર્ણા હ્યનુજા ચૈકપર્ણા શુભાનના તૃતીયા ચ વરારોહા તથા ચૈવૈકપાટલા

મોટી બહેન અપર્ણા, નાની બહેન એકપર્ણા, સુંદર મુખવાળી; ત્રીજી બહેન વરારોહા અને એકપાટલા હતી.

તપસા ચ મહાદેવ્યાઃ પાર્વત્યાઃ પરમેશ્વરઃ વશીકૃતો મહાદેવઃ સર્વભૂતપતિર્ભવઃ

મહાદેવી પાર્વતીના તપથી પરમેશ્વર મહાદેવ, સર્વભૂતોના સ્વામી ભવ, તેમના વશમાં થયા.

એતસ્મિન્નેવ કાલે તુ તારકો નામ દાનવઃ તારાત્મજો મહાતેજા બભૂવ દિતિનન્દનઃ

એ જ સમયે તારક નામનો દૈત્ય, તારાનો પુત્ર અને દિતિનો તેજસ્વી સંતાન જન્મ્યો.

તસ્ય પુત્રાસ્ત્રયશ્ચાપિ તારકાક્ષો મહાસુરઃ વિદ્યુન્માલી ચ ભગવાન્ કમલાક્ષશ્ ચ વીર્યવાન્

તેણે ત્રણ પુત્રો હતા: તારકાક્ષ, જે મહાન અસુર હતો; વિદ્યુન્માલી, જે પ્રસિદ્ધ હતો; અને કમલાક્ષ, જે બહુ બળવાન હતો.

પિતામહસ્ તથા ચૈષાં તારો નામ મહાબલઃ તપસા લબ્ધવીર્યશ્ ચ પ્રસાદાદ્બ્રહ્મણઃ પ્રભોઃ

તેમનો પિતા તારો નામે, અત્યંત શક્તિશાળી હતો. તેણે તપસ્યા અને બ્રહ્માનું કૃપાથી પોતાનું બળ મેળવ્યું હતું.

સો ઽપિ તારો મહાતેજાસ્ ત્રૈલોક્યં સચરાચરમ્ વિજિત્ય સમરે પૂર્વં વિષ્ણું ચ જિતવાન્ અસૌ

એ તારો, મહાન તેજવાળો, ત્રણેય લોક અને તમામ જડ-ચેતનને જીત્યો હતો અને અગાઉ યુદ્ધમાં વિષ્ણુને પણ હરાવ્યો હતો.

તયોઃ સમભવદ્યુદ્ધં સુઘોરં રોમહર્ષણમ્ દિવ્યં વર્ષસહસ્રં તુ દિવારાત્રમ્ અવિશ્રમમ્

બન્ને વચ્ચે બહુ ભયાનક અને રોમાંચક યુદ્ધ થયું, જે હજાર દેવવર્ષ સુધી દિવસ-રાતે સતત ચાલ્યું.

સરથં વિષ્ણુમાદાય ચિક્ષેપ શતયોજનમ્ તારેણ વિજિતઃ સંખ્યે દુદ્રાવ ગરુડધ્વજઃ

તારોએ વિષ્ણુને રથ સાથે પકડીને શતયોજન દૂર ફેંકી દીધા; યુદ્ધમાં પરાજિત થયેલા ગરુડધ્વજ ભાગી ગયા.

તારો વરાઞ્છતગુણં લબ્ધ્વા શતગુણં બલમ્ પિતામહાજ્જગત્સર્વમ્ અવાપ દિતિનન્દનઃ

તારોએ પિતામહ પાસેથી શતગણું બળ મેળવ્યું અને આખા જગત પર પોતાનું રાજ સ્થાપ્યું, હે દિતિના પુત્ર.

દેવેન્દ્રપ્રમુખાઞ્જિત્વા દેવાન્દેવેશ્વરેશ્વરઃ વારયામાસ તૈર્ દેવાન્ સર્વલોકેષુ માયયા

ઇન્દ્ર સહિતના દેવતાઓને હરાવી, દેવોના દેવતાએ સર્વ લોકમાં માયાથી તેમને રોકી રાખ્યા.

દેવતાશ્ ચ સહેન્દ્રેણ તારકાદ્ભયપીડિતાઃ ન શાન્તિં લેભિરે શૂરાઃ શરણં વા ભયાર્દિતાઃ

તારાના ભયથી ઇન્દ્ર સહિતના દેવતાઓ ખૂબ જ પીડાઈ ગયા; તેઓને ક્યાંય શાંતિ કે આશરો મળતો નહોતો, બધા ભયથી વ્યાકુળ હતા.

તદામરપતિઃ શ્રીમાન્ સંનિપત્યામરપ્રભુઃ ઉવાચાઙ્ગિરસં દેવો દેવાનામપિ સંનિધૌ

ત્યારે તેજસ્વી અમરપતિએ અમરપ્રભુઓને એકત્ર કરીને દેવતાઓની હાજરીમાં અંંગિરસને કહ્યું.

ભગવંસ્તારકો નામ તારજો દાનવોત્તમઃ તેન સંનિહતા યુદ્ધે વત્સા ગોપતિના યથા

હે મહાન, તારોનો પુત્ર તારક, અસુરોમાં શ્રેષ્ઠ, અમને યુદ્ધમાં એ રીતે સામનો કરે છે જેમ ગોપાળક પોતાના વાછરડાંને કરે.