લિઙ્ગપુરાણમ્

યાનિ ચાન્યાનિ પુણ્યાનિ સ્થાનાનિ મમ ભૂતલે અષ્ટષષ્ટિસમાખ્યાનિ રૂઢાન્યન્યાનિ કૃત્સ્નશઃ

અને પૃથ્વી પર મારા બીજા બધા પવિત્ર સ્થળો, જે અડસઠ તરીકે જાણીતા છે અને અન્ય પણ જે સ્થાપિત થયેલા છે,

તાનિ સર્વાણ્યશેષાણિ વારાણસ્યાં વિશન્તિ મામ્ સર્વપર્વસુ પુણ્યેષુ ગુહ્યં ચૈતદુદાહૃતમ્

આ બધાં, એક પણ બાકી ન રાખીને, દરેક પવિત્ર પર્વ સમયે વારાણસીમાં મારી અંદર પ્રવેશ કરે છે; આ રહસ્ય અહીં જણાવાયું છે.

તેનેહ લભતે જન્તુર્ મૃતો દિવ્યામૃતં પદમ્ સ્નાતસ્ય ચૈવ ગઙ્ગાયાં દૃષ્ટેન ચ મયા શુભે

અહીં, ગંગામાં સ્નાન કરીને અને મને જોઈને, જીવ મૃત્યુ પછી દિવ્ય અમર અવસ્થાને પામે છે, હે શુભે.

સર્વયજ્ઞફલૈસ્તુલ્યમ્ ઇષ્ટૈઃ શતસહસ્રશઃ સદ્ય એવ સમાપ્નોતિ કિં તતઃ પરમાદ્ભુતમ્

એ વ્યક્તિને તરત જ બધા યજ્ઞોના ફળ, હજારો ઇચ્છિત દાનના ફળ જેટલું ફળ મળે છે; આથી વધુ આશ્ચર્ય શું હોઈ શકે?

સર્વાયતનમુખ્યાનિ દિવિ ભૂમૌ ગિરિષ્વ્ અપિ પરાત્પરતરં દેવી બુધ્યસ્વેતિ મયોદિતમ્

દિવ, પૃથ્વી અને પર્વતો પરના બધા શ્રેષ્ઠ મંદિરોથી પણ, હે દેવી, જાણ કે મેં જે કહ્યું તે સર્વથી શ્રેષ્ઠ છે.

અવિશબ્દેન પાપસ્તુ વેદોક્તઃ કથ્યતે દ્વિજૈઃ તેન મુક્તં મયા જુષ્ટમ્ અવિમુક્તમ્ અત ઉચ્યતે

'અવિ' શબ્દ દ્વિજોએ વેદમાં પાપરહિત અર્થમાં કહ્યો છે; તેથી, મેં એને શુદ્ધ સ્વરૂપે સ્વીકાર્યું હોવાથી તેને અવિમુક્ત કહેવામાં આવે છે.

ઇત્યુક્ત્વા ભગવાન્ રુદ્રઃ સર્વલોકમહેશ્વરઃ સુદૃષ્ટં કુરુ દેવેશિ અવિમુક્તં ગૃહં મમ

આ રીતે કહ્યા પછી, સર્વલોકના ઈશ્વર ભગવાન રુદ્રે કહ્યું: 'હે દેવીઓની સ્વામી, મારા અવિમુક્ત ઘરનું સુંદર દર્શન કર.'

ઇત્યુક્ત્વા ભગવાન્ દેવસ્ તયા સાર્ધમ્ ઉમાપતિઃ દર્શયામાસ ભગવાન્ શ્રીપર્વતમનુત્તમમ્

આ રીતે કહ્યા પછી, ઉમાપતિ ભગવાને ઉમા સાથે મળીને શ્રેષ્ઠ શ્રીપર્વત દર્શાવ્યો.

અવિમુક્તેશ્વરે નિત્યમ્ અવસચ્ચ સદા તયા સર્વગત્વાચ્ચ સર્વત્વાત્ સર્વાત્મા સદસન્મયઃ

તે ભગવાન સદા ઉમા સાથે અવિમુક્તેશ્વર ખાતે રહે છે. કારણ કે તે સર્વત્ર વ્યાપક છે, સર્વનો આત્મા છે અને સદાસતથી ભરપૂર છે.

શ્રીપર્વતમનુપ્રાપ્ય દેવ્યા દેવેશ્વરો હરઃ ક્ષેત્રાણિ દર્શયામાસ સર્વભૂતપતિર્ભવઃ

શ્રીપર્વત પર દેવી સાથે પહોંચીને દેવેશ્વર હરએ, સર્વ ભૂતોના સ્વામી, તેને પવિત્ર ક્ષેત્રો બતાવ્યા.

કુણ્ડીપ્રભં ચ પરમં દિવ્યં વૈશ્રવણેશ્વરમ્ આશાલિઙ્ગં ચ દેવેશં દિવ્યં યચ્ચ બિલેશ્વરમ્

તેમણે કુણ્ડીપ્રભા નામનું ઉત્તમ અને દિવ્ય સ્થાન, વૈશ્વરણેશ્વર, આશાલિંગ અને દેવેશ્વર તથા દિવ્ય બિલેશ્વર પણ દર્શાવ્યા.

રામેશ્વરં ચ પરમં વિષ્ણુના યત્પ્રતિષ્ઠિતમ્ દક્ષિણદ્વારપાર્શ્વે તુ કુણ્ડલેશ્વરમીશ્વરમ્

તેમણે પરમ રામેશ્વર, જે વિષ્ણુએ સ્થાપ્યું છે, અને દક્ષિણ દ્વારની બાજુએ કુણ્ડલેશ્વર ભગવાન દર્શાવ્યા.

પૂર્વદ્વારસમીપસ્થં ત્રિપુરાન્તકમુત્તમમ્ વિવૃદ્ધં ગિરિણા સાર્ધં દેવદેવનમસ્કૃતમ્

પૂર્વ દ્વાર પાસે ઉત્તમ ત્રિપુરાંતક છે, જે પર્વત સાથે વધ્યું છે અને દેવદેવતાએ પૂજ્યું છે.

મધ્યમેશ્વરમિત્યુક્તં ત્રિષુ લોકેષુ વિશ્રુતમ્ અમરેશ્વરં ચ વરદં દેવૈઃ પૂર્વં પ્રતિષ્ઠિતમ્

ત્રણે લોકમાં પ્રસિદ્ધ એવા મધ્યમેશ્વર અને દેવોએ પૂર્વે સ્થાપેલો વરદાન આપનાર અમરેશ્વર પણ છે.

ગોચર્મેશ્વરમ્ ઈશાનં તથેન્દ્રેશ્વરમ્ અદ્ભુતમ્ કર્મેશ્વરં ચ વિપુલં કાર્યાર્થં બ્રહ્મણા કૃતમ્

તેમણે ગોચર્મેશ્વર, ઈશાન, અદ્ભુત ઇન્દ્રેશ્વર અને વિશાળ કર્મેશ્વર બતાવ્યા, જે બ્રહ્માએ કાર્ય માટે રચ્યા છે.

શ્રીમત્સિદ્ધવટં ચૈવ સદાવાસો મમાવ્યયે અજેન નિર્મિતં દિવ્યં સાક્ષાદજબિલં શુભમ્

તેમણે શ્રીમદ્ સિદ્ધવટ પણ બતાવ્યો, જે મારું શાશ્વત નિવાસસ્થાન છે, અજાએ રચેલું દિવ્ય અને શુભ અજબિલ પણ દર્શાવ્યું.

તત્રૈવ પાદુકે દિવ્યે મદીયે ચ બિલેશ્વરે તત્ર શૃઙ્ગાટકાકારં શૃઙ્ગાટાચલમધ્યમે

ત્યાં દિવ્ય પાદુકા અને મારા પોતાના બિલેશ્વર ખાતે, શ્રૃંગાટાચલના મધ્યમાં, જે શ્રૃંગાટકાકાર છે—

શૃઙ્ગાટકેશ્વરં નામ શ્રીદેવ્યા તુ પ્રતિષ્ઠિતમ્ મલ્લિકાર્જુનકં ચૈવ મમ વાસમિદં શુભમ્

શ્રૃંગાટકેશ્વર નામે, જે શ્રીદેવી દ્વારા સ્થાપિત છે, અને મલ્લિકાર્જુનક પણ, આ મારું શુભ નિવાસસ્થાન છે.

રજેશ્વરં ચ પર્યાયે રજસા સુપ્રતિષ્ઠિતમ્ ગજેશ્વરં ચ વૈશાખં કપોતેશ્વરમવ્યયમ્

તેમણે પર્યાયે રાજેશ્વર, જે ધૂળથી સારી રીતે સ્થાપિત છે, વૈશાખમાં ગજેશ્વર અને અવિનાશી કપોતેશ્વર દર્શાવ્યા.

કોટીશ્વરં મહાતીર્થં રુદ્રકોટિગણૈઃ પુરા સેવિતં દેવિ પશ્યાદ્ય સર્વસ્માદધિકં શુભમ્

તેમણે મહાતીર્થ કોટેશ્વર બતાવ્યો, જેને પૂર્વે અનેક રુદ્રોએ સેવા આપી છે—હવે તું આ સર્વથી શ્રેષ્ઠ અને શુભ સ્થાન જો, દેવી.

દ્વિદેવકુલસંજ્ઞં ચ બ્રહ્મણા દક્ષિણે શુભમ્ ઉત્તરે સ્થાપિતં ચૈવ વિષ્ણુના ચૈવ શૈલજમ્

તેમણે દક્ષિણ બાજુએ બ્રહ્માએ સ્થાપેલું શુભ દ્વિદેવકુલ અને ઉત્તર બાજુએ વિષ્ણુએ સ્થાપેલો પર્વત પણ બતાવ્યો.

મહાપ્રમાણલિઙ્ગં ચ મયા પૂર્વં પ્રતિષ્ઠિતમ્ પશ્ચિમે પર્વતે પશ્ય બ્રહ્મેશ્વરમલેશ્વરમ્

તેમણે વિશાળ મહાપ્રમાણ લિંગ, જે મેં પૂર્વે સ્થાપ્યું છે, અને પશ્ચિમ પર્વત પર બ્રહ્મેશ્વર તથા મલેશ્વર દર્શાવ્યા.

અલંકૃતં ત્વયા બ્રહ્મન્ પુરસ્તાન્ મુનિભિઃ સહ ઇત્યુક્ત્વા તદ્ગૃહે તિષ્ઠદ્ અલંગૃહમિતિ સ્મૃતમ્

હે બ્રહ્મા, તું મુનિઓ સાથે મળીને આગળ આ સ્થાન શોભાયમાન કર્યું છે—આ રીતે કહીને તે ત્યાં સ્થિર રહ્યા, જેને અલંઘૃહ કહે છે.

તત્રાપિ તીર્થં તીર્થજ્ઞે વ્યોમલિઙ્ગં ચ પશ્ય મે કદમ્બેશ્વરમ્ એતદ્ધિ સ્કન્દેનૈવ પ્રતિષ્ઠિતમ્

ત્યાં પણ, હે તીર્થજ્ઞ, તું તીર્થ અને મારું વ્યોમલિંગ તથા કદંબેશ્વર જો, જે સ્કંદે પોતે સ્થાપ્યું છે.

ગોમણ્ડલેશ્વરં ચૈવ નન્દાદ્યૈઃ સુપ્રતિષ્ઠિતમ્ દેવૈઃ સર્વૈસ્તુ શક્રાદ્યૈઃ સ્થાપિતાનિ વરાનને

તેમણે ગોમંડલેશ્વર બતાવ્યો, જે નંદા અને અન્ય દેવીઓએ સારી રીતે સ્થાપ્યું છે, અને શક્રાદિ સર્વ દેવોએ આ સ્થાનો સ્થાપ્યા છે, હે સુંદર મુખવાળી.

શ્રીમદ્દેવહ્રદપ્રાન્તે સ્થાનાનીમાનિ પશ્ય મે તથા હારપુરે દેવિ તવ હારે નિપાતિતે

હે દેવી, આ શ્રીમદ દેવહ્રદના કાંઠે આવેલા પવિત્ર સ્થળો જોઈ લે. એ જ રીતે, હારપુરમાં જ્યારે તારો હાર પડી ગયો હતો, ત્યારે પણ.

ત્વયા હિતાય જગતાં હારકુણ્ડમિદં કૃતમ્ શિવરુદ્રપુરે ચૈવ તત્કાયોપરિ સુવ્રતે

હે સુવ્રતે, જગતના કલ્યાણ માટે તું હારકુંડ બનાવ્યું. અને શિવરુદ્રપુરમાં એ તારી હાર એ શરીર પર મૂકવામાં આવી.

તત્ર પિત્રા સુશૈલેન સ્થાપિતં ત્વચલેશ્વરમ્ અલંકૃતં મયા બ્રહ્મ પુરસ્તાન્ મુનિભિઃ સહ

ત્યાં સુશૈલ નામના પિતાએ અચલેશ્વર સ્થાપ્યું. મેં અને મુનિઓએ સાથે મળીને, એ બ્રહ્મા, તેને સુંદર રીતે શોભાવ્યું.

ચણ્ડિકેશ્વરકં દેવિ ચણ્ડિકેશા તવાત્મજા ચણ્ડિકાનિર્મિતં સ્થાનમ્ અંબિકાતીર્થમ્ ઉત્તમમ્

હે દેવી, ચંડિકેશ્વરનું સ્થાન, તારી પુત્રી ચંડિકેશા અને ચંડિકા દ્વારા સ્થાપિત શ્રેષ્ઠ અંબિકા તીર્થ એ બધાં અહીં છે.