લિઙ્ગપુરાણમ્

સા ચ દેવ્યા મહાભાગા મોદતે નાત્ર સંશયઃ ફાલ્ગુને પ્રતિમાં કૃત્વા હિરણ્યેન યથાવિધિ

ફાગણ મહિનામાં નિયમ પ્રમાણે સોનાની પ્રતિમા બનાવીને, મહાભાગ્યશાળી દેવી પ્રસન્ન થાય છે—આમાં કોઈ સંશય નથી.

રાજતેનાપિ તામ્રેણ યથાવિભવવિસ્તરમ્ પ્રતિષ્ઠાપ્ય સમભ્યર્ચ્ય સ્થાપયેચ્છઙ્કરાલયે

કિંવા પોતાની શક્તિ પ્રમાણે ચાંદી કે તાંબાથી પણ, પ્રતિમા બનાવીને, યોગ્ય રીતે સ્થાપિત કરી અને પૂજન કરીને, શંકરજીના મંદિરમાં તેને સ્થાપવું.

સા ચ સાર્ધં મહાદેવ્યા મોદતે નાત્ર સંશયઃ ચૈત્રે ભવં કુમારં ચ ભવાનીં ચ યથાવિધિ

ચૈત્ર મહિનામાં નિયમ પ્રમાણે ભવ, કુમાર અને ભવાનીની પ્રતિમા બનાવીને, મહાદેવી સાથે તે પ્રસન્ન થાય છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

તામ્રાદ્યૈર્વિધિવત્કૃત્વા પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાવિધિ ભવાન્યા મોદતે સાર્ધં દત્ત્વા રુદ્રાય શંભવે

તાંબા વગેરે ધાતુથી યોગ્ય રીતે બનાવીને, નિયમ પ્રમાણે સ્થાપિત કરી, પછી તે રુદ્ર ભગવાનને અર્પણ કરતાં ભવાની સાથે આનંદ મળે છે.

કૃત્વાલયં હિ કૌબેરં રાજતં રજતેન વૈ ઈશ્વરોમાસમાયુક્તં ગણેશૈશ્ ચ સમન્તતઃ

ચાંદીથી કૂબેર જેવા ઘરનું નિર્માણ કરીને, તેમાં ઈશ્વર અને ઉમા સાથે, ચારેય બાજુએ ગણેશજીની પ્રતિમાઓ રાખવી.

સર્વરત્નસમાયુક્તં પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાવિધિ સ્થાપયેત્પરમેશસ્ય ભવસ્યાયતને શુભે

તે ઘર સર્વ પ્રકારના રત્નોથી શોભાયમાન હોય, નિયમ પ્રમાણે સ્થાપિત કરીને, પરમેશ્વર ભવના શુભ મંદિરમાં તેને સ્થાપવું.

વૈશાખે વૈ ચરેદ્ એવં કૈલાસાખ્યં વ્રતોત્તમમ્ કૈલાસપર્વતં પ્રાપ્ય ભવાન્યા સહ મોદતે

વૈશાખ મહિનામાં, 'કૈલાસ' નામનું શ્રેષ્ઠ વ્રત આ રીતે કરવું; કૈલાસ પર્વત પર પહોંચી, ભવાની સાથે આનંદ અનુભવાય છે.

જ્યેષ્ઠે માસિ મહાદેવં લિઙ્ગમૂર્તિમુમાપતિમ્ કૃતાઞ્જલિપુટેનૈવ બ્રહ્મણા વિષ્ણુના તથા

જેઠ મહિનામાં, મહાદેવ, લિંગરૂપે, ઉમાપતિનું, બ્રહ્મા અને વિષ્ણુ બંનેએ જોડેલા હાથથી પૂજન કરવું.

મધ્યે ભવેન સંયુક્તં લિઙ્ગમૂર્તિ દ્વિજોત્તમાઃ હંસેન ચ વરાહેણ કૃત્વા તામ્રાદિભિઃ શુભામ્

મધ્યમાં ભવ સાથે જોડાયેલી લિંગમૂર્તિ, હંસ અને વરાહ સાથે, તાંબા વગેરે ધાતુથી શુભ રીતે બનાવવી, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો.

પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાન્યાયં બ્રાહ્મણાન્ ભોજયેત્તતઃ શિવાય શિવમાસાદ્ય શિવસ્થાને યથાવિધિ

યોગ્ય વિધિથી સ્થાપિત કર્યા પછી, બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું; પછી શિવને શિવસ્થાને, નિયમ પ્રમાણે પ્રાપ્ત કરવું.

બ્રાહ્મણૈઃ સહિતાં સ્થાપ્ય દેવ્યાઃ સાયુજ્યમાપ્નુયાત્ આષાઢે ચ શુભે માસે ગૃહં કૃત્વા સુશોભનમ્

બ્રાહ્મણો સાથે સ્થાપિત કરીને, દેવી સાથે એકરૂપતા મળે છે; અને આષાઢના શુભ મહિનામાં સુંદર ઘરનું નિર્માણ કરવું.

પક્વેષ્ટકાભિર્ વિધિવદ્ યથાવિભવવિસ્તરમ્ સર્વબીજરસૈશ્ચાપિ સમ્પૂર્ણં સર્વશોભનૈઃ

પકાવેલી ઈંટોથી નિયમ પ્રમાણે, પોતાની શક્તિ પ્રમાણે મોટું ઘર બનાવી, તેમાં સર્વ પ્રકારના અનાજ અને શુભ વસ્તુઓથી ભરવું.

ગૃહોપકરણૈશ્ચૈવ મુસલોલૂખલાદિભિઃ દાસીદાસાદિભિશ્ચૈવ શયનૈરશનાદિભિઃ

ઘરમાં ઘરગથ્થુ સાધનો જેમ કે મુંગળ, ઓખળી વગેરે, દાસી-દાસ, શયનપથ, આસન વગેરે પણ ભરવા.

સમ્પૂર્ણૈશ્ ચ ગૃહં વસ્ત્રૈર્ આચ્છાદ્ય ચ સમન્તતઃ દેવં ઘૃતાદિભિઃ સ્નાપ્ય મહાદેવમુમાપતિમ્

ઘરને સર્વત્ર વસ્ત્રોથી ઢાંકી, પછી ઘી વગેરેથી મહાદેવ, ઉમાપતિનું અભિષેક કરવું.

બ્રાહ્મણાનાં સહસ્રં ચ ભોજયિત્વા યથાવિધિ વિદ્યાવિનયસમ્પન્નં બ્રાહ્મણં વેદપારગમ્

નિયમ પ્રમાણે હજાર બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું અને વિદ્યા-વિનયથી યુક્ત, વેદોમાં પારંગત બ્રાહ્મણનું સન્માન કરવું.

પ્રથમાશ્રમિણં ભક્ત્યા સમ્પૂજ્ય ચ યથાવિધિ કન્યાં સુમધ્યમાં યાવત્ કાલજીવનસંયુતામ્

પ્રથમ આશ્રમમાં રહેલા બ્રાહ્મણનું ભક્તિપૂર્વક નિયમ પ્રમાણે પૂજન કરીને, સુંદર કટિવાળી, આયુષ્યવાળી કન્યા અર્પણ કરવી.

ક્ષેત્રં ગોમિથુનં ચૈવ તદ્ગૃહે ચ નિવેદયેત્ સાયનૈર્ વિવિધૈર્ દિવ્યૈર્ મેરુપર્વતસન્નિભૈઃ

ક્ષેત્ર, ગાયનું જોડી અને એ ઘરમાં વિવિધ દૈવી શયનપથ અને આસન, જે મેરુ પર્વત સમાન છે, તે પણ અર્પણ કરવું.

ગોલોકં સમનુપ્રાપ્ય ભવાન્યા સહ મોદતે ભવાન્યા સદૃશીભૂત્વા સર્વકલ્પેષુ સાવ્યયા

ગોળોકમાં પહોંચીને, ભવાની સાથે આનંદ માણે છે અને દરેક યુગમાં ભવાની જેવું અવિનાશી રૂપ પામે છે.

ભવાન્યાશ્ચૈવ સાયુજ્યં લભતે નાત્ર સંશયઃ સર્વધાતુસમાકીર્ણં વિચિત્રધ્વજશોભિતમ્

એ ભવાની સાથે એકરૂપતા પામે છે—આમાં કોઈ શંકા નથી—અને સર્વ પ્રકારના તત્વોથી ભરપૂર, વિવિધ મનોહર ધ્વજોથી શોભાયમાન સ્થાને રહે છે.

નિવેદયીત શર્વાય શ્રાવણે તિલપર્વતમ્ વિતાનધ્વજવસ્ત્રાદ્યૈર્ ધાતુભિશ્ ચ નિવેદયેત્

શ્રાવણ માસમાં, શર્વને તિલનો પર્વત, છત્ર, ધ્વજ, વસ્ત્ર અને અન્ય તત્વોથી શોભિત કરીને અર્પણ કરવો જોઈએ.

બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ પૂર્વોક્તમખિલં ભવેત્ કૃત્વા ભાદ્રપદે માસિ શોભનં શાલિપર્વતમ્

બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવ્યા પછી, અગાઉ જેવું વર્ણન કર્યું છે તે બધું કરવું અને ભાદરવા માસમાં સુંદર ચોખાનો પર્વત બનાવવો.

વિતાનધ્વજવસ્ત્રાદ્યૈર્ ધાતુભિશ્ ચ નિવેદયેત્ બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ દાપયેચ્ચ યથાવિધિ

છત્ર, ધ્વજ, વસ્ત્ર અને અન્ય તત્વોથી શોભિત કરીને અર્પણ કરવું, પછી બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવી યોગ્ય વિધિ પ્રમાણે દાન આપવું.

સા ચ સૂર્યાંશુસંકાશા ભવાન્યા સહ મોદતે કૃત્વા ચાશ્વયુજે માસિ વિપુલં ધાન્યપર્વતમ્

જે સૂર્યકિરણો જેવી તેજસ્વી છે, તે ભવાની સાથે આનંદ માણે છે; અને આશ્વિન માસમાં વિશાળ અનાજનો પર્વત બનાવવો.

સુવર્ણવસ્ત્રસંયુક્તં દત્ત્વા સમ્પૂજ્ય શઙ્કરમ્ બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ પૂર્વોક્તમખિલં ભવેત્

સુવર્ણ અને વસ્ત્રથી શોભિત કરીને અર્પણ કરી, શંકરજીની પૂજા કરી, પછી બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવી, અગાઉ જેવું વર્ણન કર્યું છે તે બધું કરવું.

સર્વધાન્યસમાયુક્તં સર્વબીજરસાદિભિઃ સર્વધાતુસમાયુક્તં સર્વરત્નોપશોભિતમ્

તેમાં સર્વ પ્રકારના અનાજ, સર્વ બીજોના રસ, સર્વ તત્વો અને સર્વ રત્નોથી શોભિત કરવું.

શૃઙ્ગૈશ્ચતુર્ભિઃ સંયુક્તં વિતાનચ્છત્રશોભિતમ્ ગન્ધમાલ્યૈસ્ તથા ધૂપૈશ્ ચિત્રૈશ્ચાપિ સુશોભિતમ્

તેમાં ચાર શિખરો હોવા જોઈએ, છત્ર અને છાયાથી શોભિત, સુગંધિત ફૂલોની માળા, ધૂપ અને વિવિધ શોભા-સામગ્રીથી સુંદર રીતે શણગારવું.

વિચિત્રૈર્નૃત્યગેયૈશ્ ચ શઙ્ખવીણાદિભિસ્ તથા બ્રહ્મઘોષૈર્મહાપુણ્યં મઙ્ગલૈશ્ ચ વિશેષતઃ

વિવિધ નૃત્ય અને ગીતો, શંખ, વીણા વગેરેના સંગીત સાથે, બ્રહ્મનાદ અને વિશેષ પુણ્યદાયક મંગલવિધિઓથી શોભિત કરવું.

મહાધ્વજાષ્ટસંયુક્તં વિચિત્રકુસુમોજ્જ્વલમ્ નગેન્દ્રં મેરુનામાનં ત્રૈલોક્યાધારમુત્તમમ્

આઠ વિશાળ ધ્વજોથી શોભિત, વિવિધ ફૂલોની ઝાંખીથી ઉજ્જવળ, ત્રણેય લોકને આધાર આપતો શ્રેષ્ઠ મેરુ પર્વત બનાવવો.

તસ્ય મૂર્ધ્નિ શિવં કુર્યાન્ મધ્યતો ધાતુનૈવ તુ દક્ષિણે ચ યથાન્યાયં બ્રહ્માણં ચ ચતુર્મુખમ્

એ પર્વતના શિખરે શિવજીને, મધ્યમાં તત્વોથી, અને દક્ષિણ બાજુએ નિયમ પ્રમાણે ચતુર્મુખ બ્રહ્માજીને સ્થાપિત કરવું.