લિઙ્ગપુરાણમ્

યક્ષલોકમનુપ્રાપ્ય યક્ષરાજો ભવેન્નરઃ તતશ્ચાશ્વયુજે માસિ કૃત્વૈવં નક્તભોજનમ્

આ રીતે કરનાર યક્ષલોકને પ્રાપ્ત કરે છે અને યક્ષરાજ બને છે. પછી આશ્વિન મહિનામાં પણ આવી રીતે રાત્રે ઉપવાસ રાખવો.

સઘૃતં શઙ્કરં પૂજ્ય પૌર્ણમાસ્યાં ચ પૂર્વવત્ બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ શિવભક્તાન્ સદા શુચીન્

પૂર્ણિમાના દિવસે, પૂર્વની જેમ ઘીથી શંકરની પૂજા કરવી; અને હંમેશા શુદ્ધ અને શિવભક્ત બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું.

વૃષભં નીલવર્ણાભમ્ ઉરોદેશસમુન્નતમ્ ગાં ચ દત્ત્વા યથાન્યાયમ્ ઐશાનં લોકમાપ્નુયાત્

પછી, નીલવર્ણ અને ઊંચા છાતીવાળો વાછરડો તથા યોગ્ય રીતે ગાયનું દાન કરવાથી, એ ઈશાનલોકને પ્રાપ્ત કરે છે.

કાર્તિકે ચ તથા માસે કૃત્વા વૈ નક્તભોજનમ્ ક્ષીરૌદનેન સાજ્યેન સમ્પૂજ્ય ચ ભવં પ્રભુમ્

કાર્તિક માસમાં રાત્રે જ ભોજન કરવું, અને દૂધમાં રાંધેલા ભાત તથા ઘીથી ભવપ્રભુની પૂજા કરવી.

પૌર્ણમાસ્યાં ચ વિધિવત્ સ્નાપ્ય દત્ત્વા ચરું પુનઃ બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ યથાવિભવવિસ્તરમ્

પૌર્ણિમાના દિવસે વિધિપૂર્વક ભગવાનને સ્નાન કરાવવું, ફરીથી ચરુ અર્પણ કરવું અને પોતાની શક્તિ પ્રમાણે બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું.

દત્ત્વા ગોમિથુનં ચૈવ કાપિલં પૂર્વવદ્ દ્વિજાઃ સૂર્યસાયુજ્યમાપ્નોતિ નાત્ર કાર્યા વિચારણા

પહેલાં જે રીતે કહ્યું તેમ, બ્રાહ્મણોને કાપિલા ગાયનું જોડી દાન આપવું, તો મનુષ્યને સૂર્ય સાથે એકત્વ પ્રાપ્ત થાય છે, તેમાં કોઈ શંકા રાખવી નહીં.

માર્ગશીર્ષે ચ માસે ઽપિ કૃત્વૈવં નક્તભોજનમ્ યવાન્નેન યથાન્યાયમ્ આજ્યક્ષીરાદિભિઃ સમમ્

માર્ગશીર્ષ માસમાં પણ એ જ રીતે રાત્રે જ ભોજન કરવું, અને યોગ્ય રીતે જવારના ભોજનમાં ઘી, દૂધ વગેરે ઉમેરવું.

પૌર્ણમાસ્યાં ચ પૂર્વોક્તં કૃત્વા શર્વાય શંભવે બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ દરિદ્રાન્વેદપારગાન્

પૌર્ણિમાના દિવસે પૂર્વે જણાવ્યા મુજબ શર્વ અને શંભુની વિધિપૂર્વક પૂજા કરવી, અને બ્રાહ્મણો તથા ગરીબ વેદજ્ઞોને ભોજન કરાવવું.

દત્ત્વા ગોમિથુનં ચૈવ પાણ્ડુરં વિધિપૂર્વકમ્ સોમલોકમનુપ્રાપ્ય સોમેન સહ મોદતે

પછી નિયમ અનુસાર સફેદ ગાયનું જોડી દાન આપવું, તો મનુષ્ય સોમલોકને પ્રાપ્ત કરે છે અને ત્યાં સોમદેવ સાથે આનંદ પામે છે.

અહિંસા સત્યમસ્તેયં બ્રહ્મચર્યં ક્ષમા દયા ત્રિઃસ્નાનં ચાગ્નિહોત્રં ચ ભૂશય્યા નક્તભોજનમ્

અહિંસા, સત્ય, ચોરી ન કરવી, બ્રહ્મચર્ય, ક્ષમા, દયા, દિવસમાં ત્રણ વખત સ્નાન, અગ્નિહોત્ર, જમીન પર સૂવું અને રાત્રે જ ભોજન કરવું—

પક્ષયોરુપવાસં ચ ચતુર્દશ્યષ્ટમીષુ ચ

પક્ષના બંને ઉપવાસ અને ચતુર્દશી તથા અષ્ટમીના ઉપવાસ પણ—

ઇત્યેતદખિલં પ્રોક્તં પ્રતિમાસં શિવવ્રતમ્

આ બધું શિવના દરેક માસના વ્રતરૂપે જણાવાયું છે.

કુર્યાદ્વર્ષં ક્રમેણૈવ વ્યુત્ક્રમેણાપિ વા દ્વિજાઃ સ યાતિ શિવસાયુજ્યં જ્ઞાનયોગમવાપ્નુયાત્

જે બ્રાહ્મણ આ વ્રત વર્ષભર ક્રમશઃ કે વિક્રમશઃ કરે છે, તે શિવ સાથે એકત્વ પામે છે અને જ્ઞાન તથા યોગ પ્રાપ્ત કરે છે.

ઉમામહેશ્વરં વક્ષ્યે વ્રતમીશ્વરભાષિતમ્ નરનાર્યાદિજન્તૂનાં હિતાય મુનિસત્તમાઃ

હવે હું ઉમા અને મહેશ્વરનું વ્રત, જે ભગવાને કહ્યું છે, તે મનુષ્ય, સ્ત્રી અને તમામ જીવોના કલ્યાણ માટે વર્ણન કરું છું, હે શ્રેષ્ઠ મુનિઓ.

પૌર્ણમાસ્યામમાવાસ્યાં ચતુર્દશ્યષ્ટમીષુ ચ નક્તમબ્દં પ્રકુર્વીત હવિષ્યં પૂજયેદ્ભવમ્

પૌર્ણિમા, અમાવાસ્યા, ચતુર્દશી અને અષ્ટમીના દિવસે વર્ષભર રાત્રે ઉપવાસ કરવો અને ભવને હવિષ્યથી પૂજવું.

ઉમામહેશપ્રતિમાં હેમ્ના કૃત્વા સુશોભનામ્ રાજતીં વાથ વર્ષાન્તે પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાવિધિ

ઉમા અને મહેશની સુંદર પ્રતિમા સોનાની કે ચાંદીની બનાવવી અને વર્ષના અંતે વિધિપૂર્વક તેની પ્રતિષ્ઠા કરવી.

બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ દત્ત્વા શક્ત્યા ચ દક્ષિણામ્ રથાદ્યૈર્વાપિ દેવેશં નીત્વા રુદ્રાલયં પ્રતિ

બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવી, પોતાની શક્તિ પ્રમાણે દક્ષિણા આપી, ભગવાનને રથ વગેરેથી રુદ્રાલયમાં લઈ જવું.

સર્વાતિશયસંયુક્તૈશ્ છત્રચામરભૂષણૈઃ નિવેદયેદ્વ્રતં ચૈવ શિવાય પરમેષ્ઠિને

વિવિધ સુંદર છત્ર, ચામર અને આભૂષણોથી શણગારી, એ વ્રત પરમેશ્વર શિવને અર્પણ કરવું.

સ યાતિ શિવસાયુજ્યં નારી દેવ્યા યદિ પ્રભો અષ્ટમ્યાં ચ ચતુર્દશ્યાં નિયતા બ્રહ્મચારિણી

એમ કરનારને શિવ સાથે એકત્વ મળે છે; સ્ત્રી હોય તો દેવી સાથે મળે છે, હે પ્રભુ. અષ્ટમી અને ચતુર્દશીના દિવસે નિયમિત અને બ્રહ્મચારી રહેવું.

વર્ષમેકં ન ભુઞ્જતિ કન્યા વા વિધવાપિ વા વર્ષાન્તે પ્રતિમાં કૃત્વા પૂર્વોક્તવિધિના તતઃ

કન્યા કે વિધવા વર્ષભર ભોજન ન કરે, અને વર્ષના અંતે પૂર્વે જણાવ્યા મુજબ પ્રતિમા બનાવવી.

પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાન્યાયં દત્ત્વા રુદ્રાલયે પુનઃ બ્રાહ્મણાન્ ભોજયિત્વા ચ ભવાન્યા સહ મોદતે

પછી યોગ્ય રીતે રુદ્રાલયમાં પ્રતિષ્ઠા કરી, ફરીથી બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવી, ભવાની સાથે આનંદ પામે છે.

યા નાર્યેવં ચરેદબ્દં કૃષ્ણામેકાં ચતુર્દશીમ્ વર્ષાન્તે પ્રતિમાં કૃત્વા યેન કેનાપિ વા દ્વિજાઃ

જે સ્ત્રી એક વર્ષ સુધી દરેક કૃષ્ણપક્ષની ચતુર્દશીને એકલી રાખે છે અને વર્ષના અંતે કોઈપણ રીતે પ્રતિમા બનાવે છે, એ સ્ત્રી, હે દ્વિજો, આ વિધિનું પાલન કરે છે.

પૂર્વોક્તમખિલં કૃત્વા ભવાન્યા સહ મોદતે અમાવાસ્યાં નિરાહારા ભવેદબ્દં સુયન્ત્રિતા

પહેલાં જે બધું કહેવામાં આવ્યું છે એ બધું કરીને, એ સ્ત્રી ભવાની સાથે આનંદ માણે છે; અમાવાસ્યાના દિવસે એક વર્ષ સુધી નિયમિત ઉપવાસ કરે છે.

શૂલં ચ વિધિના કૃત્વા વર્ષાન્તે વિનિવેદયેત્ સ્નાપ્યેશાનં યજેદ્ભક્ત્યા સહસ્રૈઃ કમલૈઃ સિતૈઃ

નક્કી કરેલી રીત પ્રમાણે શૂળ બનાવી, વર્ષના અંતે એ શૂળ અર્પણ કરે છે; પછી ભગવાનને સ્નાન કરાવી, ભક્તિપૂર્વક હજાર સફેદ કમળોથી પૂજા કરે છે.

રાજતં કમલં ચૈવ જાંબૂનદસુકર્ણિકમ્ દત્ત્વા ભવાય વિપ્રેભ્યઃ પ્રદદ્યાદ્ દક્ષિણામ્ અપિ

પછી ચાંદીનું કમળ અને સોનાની કાનની વળી ભવાની અને બ્રાહ્મણોને આપે છે, અને યોગ્ય રીતે દક્ષિણ પણ આપે છે.

કામતો ઽપિ કૃતં પાપં ભ્રૂણહત્યાદિકં ચ યત્ તત્સર્વં શૂલદાનેન ભિન્દ્યાન્નારી ન સંશયઃ

જોઈએ તો, કોઈપણ પ્રકારનું પાપ—even ગર્ભહત્યા જેવું—જાણીને કે અજાણતાં થયું હોય, એ બધું શૂળદાનથી નાશ પામે છે; સ્ત્રી માટે એમાં કોઈ શંકા નથી.

સાયુજ્યં ચૈવમાપ્નોતિ ભવાન્યા દ્વિજસત્તમાઃ કુર્યાદ્યદ્વા નરઃ સો ઽપિ રુદ્રસાયુજ્યમાપ્નુયાત્

આ રીતે, એ ભવાની સાથે એકરૂપતા પામે છે, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો; અને જો પુરુષ આ વિધિ કરે, તો તે પણ રુદ્ર સાથે એકતા પામે છે.

પૌર્ણમાસ્યામમાવાસ્યાં વર્ષમેકમતન્દ્રિતા ઉપવાસરતા નારી નરો ઽપિ દ્વિજસત્તમાઃ

પૂનમ અને અમાવાસ્યાના દિવસે, એક વર્ષ સુધી, નિરંતર ઉપવાસમાં તત્પર રહેતી સ્ત્રી કે પુરુષ, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો,

નિયોગાદેવ તત્કાર્યં ભર્તૄણાં દ્વિજસત્તમાઃ જપં દાનં તપઃ સર્વમ્ અસ્વતન્ત્રા યતઃ સ્ત્રિયઃ

આ બધું પતિના આદેશથી જ કરવું જોઈએ, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો, કારણ કે સ્ત્રીઓ જપ, દાન અને તપ—all independently—કરતી નથી.