લિઙ્ગપુરાણમ્

કર્ણિકાયાં ન્યસેલ્લિઙ્ગં સ્ફાટિકં પીઠસંયુતમ્ તત્ર ભક્ત્યા યથાન્યાયમ્ અર્ચયેદ્ બિલ્વપત્રકૈઃ

કર્ણિકામાં પીઠાવાળું સ્ફટિકનું લિંગ મૂકી, ત્યાં ભક્તિપૂર્વક અને નિયમસર બિલ્વપત્રોથી પૂજા કરવી જોઈએ.

સિતૈઃ સહસ્રકમલૈ રક્તૈર્નીલોત્પલૈરપિ શ્વેતાર્કકર્ણિકારૈશ્ ચ કરવીરૈર્બકૈરપિ

સફેદ કમળના હજાર ફૂલોથી, લાલ અને નીલા ઉટપલથી, સફેદ અર્કના ફૂલોથી, કરવીર અને બકુલના ફૂલોથી પણ પૂજા કરવી.

એતૈરન્યૈર્ યથાલાભં ગાયત્ર્યા તસ્ય સુવ્રતાઃ સમ્પૂજ્ય ચૈવ ગન્ધાદ્યૈર્ ધૂપૈર્દીપૈશ્ ચ મઙ્ગલૈઃ

આ ફૂલો અને જે મળે તે અન્ય ફૂલો સાથે, ગાયત્રી મંત્રથી, સુગંધિત દ્રવ્યો, ધૂપ, દીવા અને શુભ વસ્તુઓથી પૂજા કરવી.

નીરાજનાદ્યૈશ્ચાન્યૈશ્ ચ લિઙ્ગમૂર્તિમહેશ્વરમ્ અગરું દક્ષિણે દદ્યાદ્ અઘોરેણ દ્વિજોત્તમાઃ

નિરાજન અને અન્ય વિધિઓથી મહાદેવના લિંગરૂપની પૂજા કરવી; હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, દક્ષિણ દિશામાં અઘોર મંત્રથી અગરુ અર્પણ કરવું.

પશ્ચિમે સદ્યમન્ત્રેણ દિવ્યાં ચૈવ મનઃશિલામ્ ઉત્તરે વામદેવેન ચન્દનં વાપિ દાપયેત્

પશ્ચિમ દિશામાં સદ્યોજાત મંત્રથી દિવ્ય મન:શિલા ચઢાવવી; ઉત્તર દિશામાં વામદેવ મંત્રથી ચંદન કે તેવું કંઈ અર્પણ કરવું.

પુરુષેણ મુનિશ્રેષ્ઠા હરિતાલં ચ પૂર્વતઃ સિતાગરૂદ્ભવં વિપ્રાસ્ તથા કૃષ્ણાગરૂદ્ભવમ્

હે શ્રેષ્ઠ મુનિઓ, પૂર્વ દિશામાં પુરુષ મંત્રથી હરિતાળ અર્પણ કરવું; બ્રાહ્મણો, સફેદ અને કાળા અગરુ પણ ચઢાવવું.

તથા ગુગ્ગુલુધૂપં ચ સૌગન્ધિકમનુત્તમમ્ સિતારં નામ ધૂપં ચ દદ્યાદ્ ઈશાય ભક્તિતઃ

તે જ રીતે, ગુગ્ગળનું ઉત્તમ સુગંધિત ધૂપ અને સિતાર નામનું ધૂપ પણ ઈશને ભક્તિપૂર્વક અર્પણ કરવું.

મહાચરુર્નિવેદ્યઃ સ્યાદ્ આઢકાન્નમથાપિ વા એતદ્ વઃ કથિતં પુણ્યં શિવલિઙ્ગમહાવ્રતમ્

મહાપ્રસાદ અથવા માપ પ્રમાણે પકાવેલું અન્ન અર્પણ કરવું; આમ, પવિત્ર શિવલિંગ મહાવ્રતનું વર્ણન તમને કર્યું છે.

સર્વમાસેષુ સામાન્યં વિશેષો ઽપિ ચ કીર્ત્યતે વૈશાખે વજ્રલિઙ્ગં ચ જ્યેષ્ઠે મારકતં તથા

આ બધું બધા મહિનાઓમાં સામાન્ય છે, પણ ખાસ ભેદ પણ જણાવું છું: વૈશાખમાં વજ્રલિંગ, જેઠમાં પન્નાનું લિંગ.

આષાઢે મૌક્તિકં લિઙ્ગં શ્રાવણે નીલનિર્મિતમ્ માસિ ભાદ્રપદે લિઙ્ગં પદ્મરાગમયં શુભમ્

આષાઢમાં મોતીનું લિંગ, શ્રાવણમાં નીલમનું, ભાદરવામાં પદ્મરાગ રત્નનું શુભ લિંગ કરવું.

આશ્વિને ચૈવ વિપ્રેન્દ્રાઃ ગોમેદકમયં શુભમ્ પ્રવાલેનૈવ કાર્તિક્યાં તથા વૈ માર્ગશીર્ષકે

આશ્વિનમાં, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, ગોમેદક રત્નનું શુભ લિંગ, કાર્તિક અને માર્ગશીર્ષમાં પણ પ્રવાળનું લિંગ કરવું.

વૈડૂર્યનિર્મિતં લિઙ્ગં પુષ્પરાગેણ પુષ્યકે માઘે ચ સૂર્યકાન્તેન ફાલ્ગુને સ્ફાટિકેન ચ

પુષ્યમાં વૈડૂર્ય રત્નનું લિંગ, માઘમાં સૂર્યકાંતિ રત્નનું, અને ફાગણમાં સ્ફટિકનું લિંગ કરવું.

સર્વમાસેષુ કમલં હૈમમેકં વિધીયતે અલાભે રાજતં વાપિ કેવલં કમલં તુ વા

બધા મહિનાઓમાં એક સોનાનું કમળ નિર્ધારિત છે; જો તે ન મળે તો ચાંદીનું, અથવા ઓછામાં ઓછું ફક્ત કમળ જ હોવું જોઈએ.

રત્નાનામ્ અપ્યલાભે તુ હેમ્ના વા રાજતેન વા રજતસ્યાપ્યલાભે તુ તામ્રલોહેન કારયેત્

રત્નો ન મળે તો સોનાથી કે ચાંદીથી બનાવવું; ચાંદી પણ ન મળે તો તાંબાં કે અન્ય ધાતુથી તૈયાર કરવું.

શૈલં વા દારુજં વાપિ મૃન્મયં વા સવેદિકમ્ સર્વગન્ધમયં વાપિ ક્ષણિકં પરિકલ્પયેત્

અથવા પથ્થરનું, લાકડાનું, માટીનું પીઠાવાળું, કે સુગંધિત દ્રવ્યથી, અથવા થોડીવાર માટે બનાવેલું પણ ચાલે.

હૈમન્તિકે મહાદેવં શ્રીપત્ત્રેણૈવ પૂજયેત્ સર્વમાસેષુ કમલં હૈમમેકમથાપિ વા

શિયાળામાં મહાદેવની પૂજા શ્રીપત્રના પાનથી કરવી જોઈએ; બધા મહિનામાં એક સોનાનું કમળ, અથવા માત્ર એક કમળ પણ અર્પણ કરી શકાય.

રાજતં વાપિ કમલં હૈમકર્ણિકમુત્તમમ્ રાજતસ્યાપ્યભાવે તુ બિલ્વપત્રૈઃ સમર્ચયેત્

સોનાની કર્ણિકા ધરાવતું ચાંદીનું કમળ શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે; જો ચાંદી મળતી ન હોય તો બિલ્વપત્રથી પૂજા કરવી.

સહસ્રકમલાલાભે તદર્ધેનાપિ પૂજયેત્ તદર્ધાર્ધેન વા રુદ્રમ્ અષ્ટોત્તરશતેન વા

હજારો કમળ મળતા ન હોય તો તેની અડધી સંખ્યા, અથવા તેની પણ અડધી સંખ્યા, અથવા એકસો આઠ કમળથી પણ રુદ્રની પૂજા કરી શકાય.

બિલ્વપત્રે સ્થિતા લક્ષ્મીર્ દેવી લક્ષણસંયુતા નીલોત્પલે ઽંબિકા સાક્ષાદ્ ઉત્પલે ષણ્મુખઃ સ્વયમ્

બિલ્વપત્રમાં લક્ષ્મીજી સૌભાગ્ય સાથે વસે છે; નીલોત્પલમાં અંબિકા સ્વયં હાજર છે અને કમળમાં ષણમુખ સ્વયં છે.

પદ્માશ્રિતો મહાદેવઃ સર્વદેવપતિઃ શિવઃ તસ્માત્સર્વપ્રયત્નેન શ્રીપત્ત્રં ન ત્યજેદ્બુધઃ

કમળમાં મહાદેવ, સર્વ દેવોના સ્વામી, શિવજી સ્થિત છે; તેથી બુદ્ધિશાળી વ્યક્તિએ ક્યારેય શ્રીપત્રનું પાન છોડવું નહીં.

નીલોત્પલં ચોત્પલં ચ કમલં ચ વિશેષતઃ સર્વવશ્યકરં પદ્મં શિલા સર્વાર્થસિદ્ધિદા

નીલોત્પલ, ઉત્પલ અને ખાસ કરીને લાલ કમળ બધું જ વિશેષ ફળદાયી છે; પથ્થરના કમળથી સર્વ કામનાઓ પૂર્ણ થાય છે.

કૃષ્ણાગરુસમુદ્ભૂતં સર્વપાપનિકૃન્તનમ્ ગુગ્ગુલુપ્રભૃતીનાં ચૈવ દીપાનાં ચ નિવેદનમ્

કાળા અગરુમાંથી ઉત્પન્ન ધૂપ સર્વ પાપો દૂર કરે છે; ગુગ્ગુલુ અને અન્ય સુગંધિત ધૂપ પણ અર્પણ કરવી જોઈએ.

સર્વરોગક્ષયં ચૈવ ચન્દનં સર્વસિદ્ધિદમ્ સૌગન્ધિકં તથા ધૂપં સર્વકામાર્થસાધકમ્

ચંદન સર્વ રોગો દૂર કરે છે અને સર્વ સિદ્ધિ આપે છે; સુગંધિત ધૂપ પણ સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરે છે.

શ્વેતાગરૂદ્ભવં ચૈવ તથા કૃષ્ણાગરૂદ્ભવમ્ સૌમ્યં સીતારિધૂપં ચ સાક્ષાન્નિર્વાણસિદ્ધિદમ્

સફેદ અગરુ અને કાળા અગરુની ધૂપ, તેમજ શાંત સીતારી ધૂપ, મોક્ષની સિદ્ધિ સીધી આપે છે.

શ્વેતાર્કકુસુમે સાક્ષાચ્ ચતુર્વક્ત્રઃ પ્રજાપતિઃ કર્ણિકારસ્ય કુસુમે મેધા સાક્ષાદ્વ્યવસ્થિતા

સફેદ અર્કના ફૂલમાં ચતુર્મુખ પ્રજાપતિ હાજર છે; કર્ણિકારના ફૂલમાં વિદ્યા દેવી સ્વયં વસે છે.

કરવીરે ગણાધ્યક્ષો બકે નારાયણઃ સ્વયમ્ સુગન્ધિષુ ચ સર્વેષુ કુસુમેષુ નગાત્મજા

કરવીરના ફૂલમાં ગણાધ્યક્ષ, બકુલમાં નારાયણ સ્વયં અને બધા સુગંધિત ફૂલોમાં પર્વતકન્યા વસે છે.

તસ્માદેતૈર્યથાલાભં પુષ્પધૂપાદિભિઃ શુભૈઃ પૂજયેદ્દેવદેવેશં ભક્ત્યા વિત્તાનુસારતઃ

તેથી, જે મળે તે પ્રમાણે શુભ ફૂલ, ધૂપ વગેરેથી, ભક્તિપૂર્વક અને પોતાની શક્તિ પ્રમાણે દેવદેવેશની પૂજા કરવી.

નિવેદયેત્તતો ભક્ત્યા પાયસં ચ મહાચરુમ્ સઘૃતં સોપદંશં ચ સર્વદ્રવ્યસમન્વિતમ્

પછી ભક્તિથી પાયસ અને મહાચરુ, ઘી અને વિવિધ સામગ્રી સાથે, અર્પણ કરવું.

શુદ્ધાન્નં વાપિ મુદ્ગાન્નમ્ આઢકં ચાર્ધકં તુ વા ચામરં તાલવૃન્તં ચ તસ્મૈ ભક્ત્યા નિવેદયેત્

અથવા શુદ્ધ ભાત કે મુગના ભાત, અડધો કે આખો માપ, અને ચામરું તથા તાડપાનનું પંખું પણ ભક્તિથી અર્પણ કરવું.