લિઙ્ગપુરાણમ્

કથં પશુપતિં દૃષ્ટ્વા પશુપાશવિમોક્ષણમ્ પશુત્વં તત્યજુર્દેવાસ્ તન્નો વક્તુમિહાર્હસિ

પશુપતિને જોઈને દેવતાઓએ પોતાના બંધન કેવી રીતે છોડ્યા? તેઓએ પશુત્વ કેવી રીતે ત્યજી દીધું, એ તમે અમને અહીં કહો.

પુરા કૈલાસશિખરે ભોગ્યાખ્યે સ્વપુરે સ્થિતમ્ સમેત્ય દેવાઃ સર્વજ્ઞમ્ આજગ્મુસ્તત્પ્રસાદતઃ

પહેલાં, કૈલાસ શિખર પર ભોગ્ય નામના પોતાના શહેરમાં સ્થિત સર્વજ્ઞ ભગવાન પાસે દેવતાઓ તેમના કૃપાથી ભેગા થયા.

હિતાય સર્વદેવાનાં બ્રહ્મણા ચ જનાર્દનઃ ગરુડસ્ય તથા સ્કન્ધમ્ આરુહ્ય પુરુષોત્તમઃ

બધા દેવોના કલ્યાણ માટે જનાર્દન તથા બ્રહ્મા, ગરુડના ખભા પર બેસીને, સર્વોચ્ચ પુરુષ તરીકે આવ્યા.

જગામ દેવતાભિર્ વૈ દેવદેવાન્તિકં હરિઃ સર્વે સમ્પ્રાપ્ય દેવસ્ય સાર્ધં ગિરિવરં શુભમ્

હરિ તથા અન્ય દેવતાઓ દેવોમાંના દેવ પાસે ગયા; બધા મળીને ભગવાન સાથે શુભ મહાપર્વત પર પહોંચ્યા અને ત્યાં રહ્યા.

સેન્દ્રાઃ સસાધ્યાઃ સયમાઃ પ્રણેમુર્ ગિરિમુત્તમમ્ ભગવાન્ વાસુદેવો ઽસૌ ગરુડાદ્ ગરુડધ્વજઃ અવતીર્ય ગિરિં મેરુમ્ આરુરોહ સુરોત્તમૈઃ

ઇન્દ્ર, સાધ્ય અને યમ સાથે તેઓ શ્રેષ્ઠ પર્વતને નમ્યા; ભગવાન વાસુદેવ, ગરુડધ્વજ, ગરુડ પરથી ઉતરીને શ્રેષ્ઠ દેવતાઓ સાથે મેરુ પર્વત પર ચઢ્યા.

સકલદુરિતહીનં સર્વદં ભોગમુખ્યં મુદિતકુરરવૃન્દં નાદિતં નાગવૃન્દૈઃ મધુરરણિતગીતં સાનુકૂલાન્ધકારં પદરચિતવનાન્તં કાન્તવાતાન્તતોયમ્

તે પર્વત બધાં દુઃખોથી મુક્ત, સર્વદા શ્રેષ્ઠ આનંદ આપનાર, ખુશકુરુલીઓના રવથી ગૂંજતો, સાપોના સંગીતથી ભરેલો, મધુર સંગીતથી પ્રતિધ્વનિત, શીતળ છાંયથી ઢંકાયેલો, સુંદર પવન અને ઠંડા પાણીથી ભરેલો હતો.

ભવનશતસહસ્રૈર્ જુષ્ટમ્ આદિત્યકલ્પૈર્ લલિતગતિવિદગ્ધૈર્ હંસવૃન્દૈશ્ ચ ભિન્નમ્ ધવખદિરપલાશૈશ્ ચન્દનાદ્યૈશ્ ચ વૃક્ષૈર્ દ્વિજવરગણવૃન્દૈઃ કોકિલાદ્યૈર્દ્વિરેફૈઃ

સૌરમંડળ જેવી તેજસ્વી, લાખો મહેલો વડે શોભિત, સુંદર ચાલવાળા હંસોના જૂથોથી ભરપૂર, ધવ, ખદિર, પલાશ, ચંદન વગેરે વૃક્ષો, શ્રેષ્ઠ પક્ષીઓ, કોયલ અને મધમાખીઓથી ભરેલો હતો.

ક્વચિદશેષસુરદ્રુમસંકુલં કુરબકૈઃ પ્રિયકૈસ્તિલકૈસ્ તથા બહુકદમ્બતમાલલતાવૃતં ગિરિવરં શિખરૈર્વિવિધૈસ્ તથા

ક્યાંક ક્યાંક તે પર્વત સર્વ પ્રકારના દેવવૃક્ષોથી ઘેરાયેલો, કુરબક, પ્રિયક, તિલક તથા અનેક કદંબ, તમાલ અને લતાવૃક્ષોથી ઢંકાયેલો અને વિવિધ શિખરો વડે શોભતો હતો.

ગિરેઃ પૃષ્ઠે પરં શાર્વં કલ્પિતં વિશ્વકર્મણા ક્રીડાર્થં દેવદેવસ્ય ભવસ્ય પરમેષ્ઠિનઃ

પર્વતની ચોટી પર, વિશ્વકર્માએ દેવોમાંના દેવ, ભવ, પરમેશ્વર માટે રમવા માટે શ્રેષ્ઠ શૈવ નિવાસ તૈયાર કર્યો હતો.

અપશ્યંસ્તત્પુરં દેવાઃ સેન્દ્રોપેન્દ્રાઃ સમાહિતાઃ પ્રણેમુર્દૂરતશ્ચૈવ પ્રભાવાદેવ શૂલિનઃ

ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર સહિત દેવતાઓએ ધ્યાનપૂર્વક એ શહેર જોયું અને શૂલીધર ભગવાનની મહિમાથી દુરથી નમસ્કાર કર્યો.

સહસ્રસૂર્યપ્રતિમં મહાન્તં સહસ્રશઃ સર્વગુણૈશ્ ચ ભિન્નમ્ જગામ કૈલાસગિરિં મહાત્મા મેરુપ્રભાગે પુરમાદિદેવઃ

હજારો સૂર્ય જેવું તેજ ધરાવતું, અનેક ગુણોથી શોભિત, મહાન આત્માવાળા કૈલાસના ભગવાન, પ્રથમ દેવ, મેરુ પર્વતના ઢાળ પર આવેલા શહેરમાં પ્રવેશ્યા.

તતો ઽથ નારિગજવાજિસંકુલં રથૈર્ અનેકૈર્ અમરારિસૂદનઃ ગણૈર્ગણેશૈશ્ ચ ગિરીન્દ્રસંનિભં મહાપુરદ્વારમજો હરિશ્ ચ

પછી, સ્ત્રીઓ, હાથી, ઘોડા અને અનેક રથોથી ભરેલા, દેવશત્રુઓના સંહારક, અનેક ગણા અને તેમના નેતાઓ સાથે, અજ અને હરિ સાથે પર્વત જેવાં મહાન શહેરના દ્વાર પાસે પહોંચ્યા.

અથ જાંબૂનદમયૈર્ ભવનૈર્મણિભૂષિતૈઃ વિમાનૈર્વિવિધાકારૈઃ પ્રાકારૈશ્ ચ સમાવૃતમ્

પછી, સોનાથી બનેલા અને રત્નોથી શોભિત મહેલો, વિવિધ આકારના વિમાનો અને મજબૂત પ્રાકારોથી ઘેરાયેલું તે શહેર દેખાયું.

દૃષ્ટ્વા શંભોઃ પુરં બાહ્યં દેવૈઃ સબ્રહ્મકૈર્હરિઃ પ્રહૃષ્ટવદનો ભૂત્વા પ્રવિવેશ તતઃ પુરમ્

શંભુનું બહારનું શહેર જોઈને, હરિએ બ્રહ્મા અને બીજા દેવતાઓ સાથે આનંદિત ચહેરે એ શહેરમાં પ્રવેશ કર્યો.

હર્મ્યપ્રાસાદસમ્બાધં મહાટ્ટાલસમન્વિતમ્ દ્વિતીયં દેવદેવસ્ય ચતુર્દ્વારં સુશોભનમ્

દેવોના દેવનું બીજું શહેર મહેલ અને મહાલોથી ભરેલું હતું, ઊંચા મિનારા થી શોભાયમાન હતું અને ચાર સુંદર દ્વારો ધરાવતું હતું.

વજ્રવૈડૂર્યમાણિક્યમણિજાલૈઃ સમાવૃતમ્ દોલાવિક્ષેપસંયુક્તં ઘણ્ટાચામરભૂષિતમ્

એ શહેર વજ્ર, વૈડૂર્ય, માનિક અને બીજા રત્નોના જાળથી ઢંકાયેલું હતું, ઝૂલતી ઝૂલાઓથી સજ્જ હતું અને ઘંટડી તથા ચામરાથી શોભાયમાન હતું.

મૃદઙ્ગમુરજૈર્જુષ્ટં વીણાવેણુનિનાદિતમ્ નૃત્યદ્ભિર્ અપ્સરઃસંઘૈર્ ભૂતસંઘૈશ્ ચ સંવૃતમ્ દેવેન્દ્રભવનાકારૈર્ ભવનૈર્ દૃષ્ટિમોહનૈઃ

એ શહેર મૃદંગ અને મુરજના અવાજથી ગુંજતું હતું, વીણા અને વાંસળીના સૂરોથી ગૂંજી ઉઠતું હતું, નૃત્ય કરતી અપ્સરાઓ અને ભૂતગણોથી ઘેરાયેલું હતું, અને ઈન્દ્રના મહેલ જેવાં દ્રષ્ટિને મોહી લેતાં મહેલો હતા.

પ્રાસાદશૃઙ્ગેષ્વથ પૌરનાર્યઃ સહસ્રશઃ પુષ્પફલાક્ષતાદ્યૈઃ સ્થિતાઃ કરૈસ્તસ્ય હરેઃ સમન્તાત્ પ્રચિક્ષિપુર્મૂર્ધ્નિ યથા ભવસ્ય

પછી મહેલોની ચોટી પર હજારો શહેરની સ્ત્રીઓ ફૂલ, ફળ અને અક્ષતથી ભરેલા હાથ લઈને ઊભી રહી, અને હરિના માથે એ બધું વરસાવ્યું, જેમ તેઓ ભવનાં માથે વરસાવે છે.

દૃષ્ટ્વા નાર્યસ્તદા વિષ્ણું મદાઘૂર્ણિતલોચનાઃ

એ સમયે, જ્યારે સ્ત્રીઓએ વિષ્ણુને જોયા, ત્યારે તેમના આંખો મદથી લોભાઈ રહી હતી.

વિશાલજઘનાઃ સદ્યો નનૃતુર્મુમુદુર્જગુઃ કાશ્ચિદ્દૃષ્ટ્વા હરિં નાર્યઃ કિંચિત્ પ્રહસિતાનનાઃ

કેટલીક પહોળા નિતંબવાળી સ્ત્રીઓ તરત જ નાચવા લાગી, આનંદથી ગાવા લાગી; અને કેટલાંક સ્ત્રીઓએ હરિને જોઈને હળવો સ્મિત આપ્યું.

કિંચિદ્ વિસ્રસ્તવસ્ત્રાશ્ ચ સ્રસ્તકાઞ્ચીગુણા જગુઃ ચતુર્થં પઞ્ચમં ચૈવ ષષ્ઠં ચ સપ્તમં તથા

કેટલીક સ્ત્રીઓના વસ્ત્રો થોડા ઢીલા પડી ગયા હતા અને કમરપટ્ટા પણ ખસી ગયા હતા, તેઓ ચોથી, પાંચમી, છઠ્ઠી અને સાતમી સ્વરમાં ગાવા લાગી.

અષ્ટમં નવમં ચૈવ દશમં ચ પુરોત્તમમ્ અતીત્યાસાદ્ય દેવસ્ય પુરં શંભોઃ સુશોભનમ્

આઠમો, નવમો અને શ્રેષ્ઠ દસમો દ્વાર પાર કરીને, તેઓ શંભુના સુંદર શહેર પાસે પહોંચ્યા.

સુવૃત્તં સુતરાં શુભ્રં કૈલાસશિખરે શુભે સૂર્યમણ્ડલસંકાશૈર્ વિમાનૈશ્ ચ વિભૂષિતમ્

એ શહેર ગોળાકાર, અત્યંત તેજસ્વી, શુભ કૈલાસની ચોટી પર આવેલું હતું અને એમાં સૂર્યમંડળ જેવાં તેજવાળા મહેલો શોભતા હતા.

સ્ફાટિકૈર્ મણ્ડપૈઃ શુભ્રૈર્ જાંબૂનદમયૈસ્ તથા નાનારત્નમયૈશ્ચૈવ દિગ્વિદિક્ષુ વિભૂષિતમ્

એ શહેર ચોખ્ખા સ્ફટિકના મંડપો, સોનાના મંડપો અને અનેક પ્રકારના રત્નોથી બનેલા મંડપોથી ચારે બાજુ શોભાયમાન હતું.

ગોપુરૈર્ગોપતેઃ શંભોર્ નાનાભૂષણભૂષિતૈઃ અનેકૈઃ સર્વતોભદ્રૈઃ સર્વરત્નમયૈસ્ તથા

શંભુના ગોપુરો વિવિધ આભૂષણોથી શોભાયમાન હતા, અનેક શુભ પ્રવેશદ્વારો ચારે બાજુ હતા અને એ બધાં રત્નોથી બનેલા હતા.

પ્રાકારૈર્વિવિધાકારૈર્ અષ્ટાવિંશતિભિર્ વૃતમ્ ઉપદ્વારૈર્મહાદ્વારૈર્ વિદિક્ષુ વિવિધૈર્દૃઢૈઃ

એ શહેર અઠ્ઠાવીસ પ્રકારની વિવિધ આકારની દીવાલોથી ઘેરાયેલું હતું, અને તેમાં નાના-મોટા, મજબૂત અને વિવિધ પ્રકારના દ્વારો દરેક દિશામાં હતા.

ગુહ્યાલયૈર્ગુહ્યગૃહૈર્ ગુહસ્ય ભવનૈઃ શુભૈઃ ગ્રામ્યૈર્ અન્યૈર્ મહાભાગા મૌક્તિકૈર્ દૃષ્ટિમોહનૈઃ

એમાં ગુપ્ત ઓરડા, ગુપ્ત ઘર, ગુહાના સુંદર મહેલો અને બીજાં ઉત્તમ, મુક્તાથી શોભાયમાન અને દ્રષ્ટિને મોહી લેતાં ઘર હતાં.

ગણેશાયતનૈર્ દિવ્યૈઃ પદ્મરાગમયૈસ્ તથા ચન્દનૈર્વિવિધાકારૈઃ પુષ્પોદ્યાનૈશ્ ચ શોભનૈઃ

એમાં લાલ રત્નોથી બનેલા ગણેશાના દિવ્ય મંદિર, વિવિધ આકારના ચંદનના મંડપો અને સુંદર ફૂલોના બગીચા હતા.

તડાગૈર્ દિર્ઘિકાભિશ્ ચ હેમસોપાનપઙ્ક્તિભિઃ સ્ત્રીણાં ગતિજિતૈર્ હંસૈઃ સેવિતાભિઃ સમન્તતઃ

એમાં તળાવો અને સરોવર હતા, જેમાં સોનાની પાંખીઓ હતી, અને દરેક તરફ સ્ત્રીઓની ચાલને પણ હરાવે એવા હંસો વસતા હતા.