લિઙ્ગપુરાણમ્

સૂર્યકોટિપ્રતિકાશૈર્ વિમાનૈઃ સાર્વકામિકૈઃ રુદ્રકન્યાસમાકીર્ણૈર્ ગેયનાટ્યસમન્વિતૈઃ

દસ કરોડ સૂર્ય જેટલી તેજસ્વી, સર્વ ઇચ્છાપૂર્તિ કરનારી વિમાનોમાં, રુદ્રકન્યાઓથી ભરેલી, ગીત અને નૃત્યથી યુક્ત એવી વિમાનોમાં,

શિવવત્ક્રીડતે યોગી યાવદાભૂતસંપ્લવમ્ તત્ર ભુક્ત્વા મહાભોગાન્ વિમાનૈઃ સાર્વકામિકૈઃ

યોગી શિવની જેમ સૃષ્ટિના અંત સુધી રમે છે; ત્યાં એ સર્વ ઇચ્છાપૂર્તિ કરનારી વિમાનોમાં મહાન ભોગ ભોગવે છે.

ઔમં કૌમારમૈશાનં વૈષ્ણવં બ્રાહ્મમેવ ચ પ્રાજાપત્યં મહાતેજા જનલોકં મહસ્ તથા

એ ઔમ, કૌમાર, ઐશાન, વૈષ્ણવ, બ્રાહ્મ અને પ્રજાપતિ જેવા મહાતેજસ્વી લોક, તથા જનલોક અને મહસ્ પણ પ્રાપ્ત કરે છે.

ઐન્દ્રમ્ આસાદ્ય ચૈન્દ્રત્વં કૃત્વા વર્ષાયુતં પુનઃ ભુક્ત્વા ચૈવ ભુવર્લોકે ભોગાન્ દિવ્યાન્ સુશોભનાન્

ઇન્દ્રલોક પામી, દસ હજાર વર્ષ સુધી ઇન્દ્ર બની, પછી ભુવર્લોકમાં દિવ્ય અને સુંદર ભોગ ભોગવે છે.

મેરુમાસાદ્ય દેવાનાં ભવનેષુ પ્રમોદતે એકપાદં ચતુર્બાહું ત્રિનેત્રં શૂલસંયુતમ્

મેરુ પામી, દેવોના ઘરોમાં આનંદ કરે છે, એક પગ, ચાર હાથ, ત્રણ આંખ અને ત્રિશૂલ ધારણ કરે છે.

સૃષ્ટ્વા સ્થિતં હરિં વામે દક્ષિણે ચતુરાનનમ્ અષ્ટાવિંશતિરુદ્રાણાં કોટિઃ સર્વાઙ્ગસુપ્રભમ્

ડાબી બાજુ હરિને ઊભો કરીને, જમણી બાજુ ચતુર્મુખ બ્રહ્માને અને અઠ્ઠાવીસ કરોડ રુદ્રોને સર્વાંગે તેજસ્વી બનાવી સર્જે છે.

પઞ્ચવિંશતિકં સાક્ષાત્ પુરુષં હૃદયાત્તથા પ્રકૃતિં વામતશ્ચૈવ બુદ્ધિં વૈ બુદ્ધિદેશતઃ

પંચવિશતિ પુરુષ સીધા હૃદયમાંથી, પ્રકૃતિ ડાબી બાજુ અને બુદ્ધિ બુદ્ધિના સ્થાને રાખે છે.

અહઙ્કારમહઙ્કારાત્ તન્માત્રાણિ તુ તત્ર વૈ ઇન્દ્રિયાણીન્દ્રિયાદેવ લીલયા પરમેશ્વરમ્

અહંકારમાંથી અહંકાર, ત્યારથી તન્માત્રા, ઇન્દ્રિયોથી ઇન્દ્રિય વિષય, આ બધું પરમેશ્વરની લીલા છે.

પૃથિવીં પાદમૂલાત્તુ ગુહ્યદેશાજ્જલં તથા નાભિદેશાત્ તથા વહ્નિં હૃદયાદ્ભાસ્કરં તથા

પગના તળિયેથી પૃથ્વી, ગુપ્ત સ્થાનથી પાણી, નાભિમાંથી અગ્નિ અને હૃદયમાંથી સૂર્ય ઉત્પન્ન થાય છે.

કણ્ઠાત્સોમં તથાત્માનં ભ્રૂમધ્યાન્મસ્તકાદ્દિવમ્ સૃષ્ટૈવં સંસ્થિતં સાક્ષાજ્ જગત્સર્વં ચરાચરમ્

ગળામાંથી સોમ, ભ્રૂમધ્યમાંથી આત્મા અને માથાના ટોચ પરથી સ્વર્ગ ઉત્પન્ન થયા છે; આ રીતે, સમગ્ર જગત—ચાલતું અને અચળ—સ્પષ્ટ રીતે પ્રગટ થયેલું છે.

સર્વજ્ઞં સર્વગં દેવં કૃત્વા વિદ્યાવિધાનતઃ પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાન્યાયં શિવસાયુજ્યમાપ્નુયાત્

જ્યારે કોઈ વિધિ પ્રમાણે સર્વજ્ઞ, સર્વવ્યાપી દેવને સ્થાપે છે, ત્યારે તે શિવ સાથે એકરૂપ થવાનો લાભ મેળવે છે.

ત્રિપાદં સપ્તહસ્તં ચ ચતુઃશૃઙ્ગં દ્વિશીર્ષકમ્ કૃત્વા યજ્ઞેશમીશાનં વિષ્ણુલોકે મહીયતે

યજ્ઞના સ્વામી ને ત્રણ પગવાળો, સાત હાથવાળો, ચાર શીંગવાળો અને બે માથાવાળો રૂપ આપીને, તે વિષ્ણુના લોકમાં બહુ માન પામે છે.

તત્ર ભુક્ત્વા મહાભોગાન્ કલ્પલક્ષં સુખી નરઃ ક્રમાદાગત્ય લોકે ઽસ્મિન્ સર્વયજ્ઞાન્તગો ભવેત્

ત્યાં, લાખો કલ્પ સુધી મહાન આનંદ ભોગવીને, તે સુખી પુરુષ પછી આ દુનિયામાં પાછો આવી, સર્વ યજ્ઞોના ફળને પ્રાપ્ત કરે છે.

વૃષારૂઢં તુ યઃ કુર્યાત્ સોમં સોમાર્ધભૂષણમ્ હયમેધાયુતં કૃત્વા યત્પુણ્યં તદ્ અવાપ્ય સઃ

જે વ્યક્તિ વૃષભ પર આરૂઢ, અર્ધચંદ્રથી શોભિત ભગવાનની સ્થાપના કરે છે, તેને દસ હજાર અશ્વમેઘ યજ્ઞ જેટલું પુણ્ય મળે છે.

કાઞ્ચનેન વિમાનેન કિઙ્કિણીજાલમાલિના ગત્વા શિવપુરં દિવ્યં તત્રૈવ સ વિમુચ્યતે

સોનાની વિમાનમાં, ઘંટડીઓની જાળથી શોભાયમાન થઈ, તે શિવના દિવ્યપુર પહોંચે છે અને ત્યાં જ મુક્તિ પામે છે.

નન્દિના સહિતં દેવં સામ્બં સર્વગણૈર્વૃતમ્ કૃત્વા યત્ફલમાપ્નોતિ વક્ષ્યે તદ્વૈ યથાશ્રુતમ્

નંદી, અંબા અને સર્વગણો સાથે ભગવાનની સ્થાપનાથી જે ફળ મળે છે, તે હું જેમ સાંભળ્યું તેમ કહું છું.

સૂર્યમણ્ડલસંકાશૈર્ વિમાનૈર્ વૃષસંયુતૈઃ અપ્સરોગણસંકીર્ણૈર્ દેવદાનવદુર્લભૈઃ

સૂર્યમંડળ જેવી તેજસ્વી, વૃષભ જોડાયેલી, અપ્સરાઓથી ભરેલી અને દેવ-દાનવો માટે પણ દુર્લભ એવી વિમાનોમાં—

નૃત્યદ્ભિર્ અપ્સરઃસંઘૈઃ સર્વતઃ સર્વશોભિતૈઃ ગત્વા શિવપુરં દિવ્યં ગાણપત્યમવાપ્નુયાત્

ચારે બાજુ નૃત્ય કરતી અપ્સરાઓથી ઘેરાયેલા, સર્વ રીતે શોભાયમાન થઈ, તે શિવના દિવ્યપુર પહોંચે છે અને ગણપતિનું સ્થાન મેળવે છે.

નૃત્યન્તં દેવદેવેશં શૈલજાસહિતં પ્રભુમ્ સહસ્રબાહું સર્વજ્ઞં ચતુર્બાહુમ્ અથાપિ વા

તે દેવોના દેવ, પર્વતકન્યા સાથે નૃત્ય કરતા, હજાર હાથવાળા, સર્વજ્ઞ, કે ચાર હાથવાળા ભગવાનને દર્શે છે.

ભૃગ્વાદ્યૈર્ભૂતસંઘૈશ્ ચ સંવૃતં પરમેશ્વરમ્ શૈલજાસહિતં સાક્ષાદ્ વૃષભધ્વજમીશ્વરમ્

ભૃગુ વગેરે ભૂતગણોથી ઘેરાયેલા, પર્વતકન્યા સાથે, વૃષભધ્વજ ધરાવનારા પરમેશ્વરનું તે સ્પષ્ટ દર્શન કરે છે.

બ્રહ્મેન્દ્રવિષ્ણુસોમાદ્યૈઃ સદા સર્વૈર્નમસ્કૃતમ્ માતૃભિર્ મુનિભિશ્ચૈવ સંવૃતં પરમેશ્વરમ્

બ્રહ્મા, ઇન્દ્ર, વિષ્ણુ, સોમ વગેરે દ્વારા હંમેશા પૂજાતા અને માતાઓ તથા ઋષિઓથી ઘેરાયેલા પરમેશ્વરને તે જુએ છે.

કૃત્વા ભક્ત્યા પ્રતિષ્ઠાપ્ય યત્ફલં તદ્વદામ્યહમ્ સર્વયજ્ઞતપોદાનતીર્થદેવેષુ યત્ ફલમ્

ભક્તિપૂર્વક સ્થાપના કરીને જે ફળ મળે છે, તે હું કહું છું—જે સર્વ યજ્ઞ, તપ, દાન, તીર્થયાત્રા અને દેવપૂજાના ફળ જેટલું છે.

તત્ફલં કોટિગુણિતં લબ્ધ્વા યાતિ શિવં પદમ્ તત્ર ભુક્ત્વા મહાભોગાન્ યાવદ્ આભૂતસંપ્લવમ્

એ ફળ કરોડગણું પ્રાપ્ત કરીને, તે શિવના ધામે જાય છે; ત્યાં, સર્વ જીવોના પ્રલય સુધી મહાન આનંદ ભોગવે છે.

સૃષ્ટ્યન્તરે પુનઃ પ્રાપ્તે માનવં પદમાપ્નુયાત્ નગ્નં ચતુર્ભુજં શ્વેતં ત્રિનેત્રં સર્પમેખલમ્

પછી નવી સૃષ્ટિ આવે ત્યારે, તે ફરી માનવ જન્મ પામે છે—નગ્ન, ચાર હાથવાળો, સફેદ, ત્રણ આંખવાળો અને સાપની કમરબંદ ધારણ કરેલો.

કપાલહસ્તં દેવેશં કૃષ્ણકુઞ્ચિતમૂર્ધજમ્ કૃત્વા ભક્ત્યા પ્રતિષ્ઠાપ્ય શિવસાયુજ્યમાપ્નુયાત્

કપાળ હાથમાં ધરતા, કાળી વાળ વાળેલા દેવોના દેવને ભક્તિપૂર્વક સ્થાપી, તે શિવસાયુજ્ય પ્રાપ્ત કરે છે.

ઇભેન્દ્રદારકં દેવં સાંબં સિદ્ધાર્થદં પ્રભુમ્ સુધૂમ્રવર્ણં રક્તાક્ષં ત્રિનેત્રં ચન્દ્રભૂષણમ્

હાથીના રાજાના પુત્ર એવા, અંબા સાથે, સિદ્ધિ આપનારા, ધૂમ્રવર્ણ, લાલ આંખવાળા, ત્રણ આંખવાળા અને ચંદ્રથી શોભિત ભગવાન.

કાકપક્ષધરં મૂર્ધ્ના નાગટઙ્કધરં હરમ્ સિંહાજિનોત્તરીયં ચ મૃગચર્માંબરં પ્રભુમ્

માથા પર કાગડાની પાંખ જેવા વાળ, સાપની કાનની વાળી, સિંહની ચામડીનું ઉપરાણું અને મૃગચર્મના વસ્ત્ર ધારણ કરનાર ભગવાન.

તીક્ષ્ણદંષ્ટ્રં ગદાહસ્તં કપાલોદ્યતપાણિનમ્ હુંફટ્કારે મહાશબ્દશબ્દિતાખિલદિઙ્મુખમ્

તેના તીક્ષ્ણ દાંત છે, એક હાથમાં ગદા ધરાવે છે, બીજા હાથમાં ખોપરી ઊંચે કરે છે, 'હું' અને 'ફટ' જેવા ઉગ્ર અવાજો કરે છે, અને તેની ગર્જના ચારેય દિશામાં ગૂંજાય છે.

પુણ્ડરીકાજિનં દોર્ભ્યાં બિભ્રન્તં કમ્બુકં તથા હસન્તં ચ નદન્તં ચ પિબન્તં કૃષ્ણસાગરમ્

તે બંને હાથમાં કમળના ફૂલની છાલ પહેરે છે, શંખ પણ પકડી રાખે છે, હસે છે, ગર્જના કરે છે અને કાળાં દરિયાને પી જાય છે.