લિઙ્ગપુરાણમ્

દુદ્રુવુસ્તે ભયાવિષ્ટા દેવા હાહેતિવાદિનઃ અપતન્મુનયશ્ચાન્યે દેવાશ્ ચ ધરણીતલે

ડરથી ભરાયેલા દેવતાઓ 'હાય! હાય!' કહીને ભાગી ગયા; કેટલાક ઋષિઓ અને બીજા દેવતાઓ જમીન પર પડી ગયા.

અહો વિધેર્બલં ચેતિ મુનયઃ કશ્યપાદયઃ દૃષ્ટ્વાપિ દેવદેવેશં દેવાનાં ચાસુરદ્વિષામ્

કશ્યપ વગેરે ઋષિઓએ, દેવોના દેવ અને અસુરદ્વેષી દેવોને જોઈને કહ્યું: 'અરે, વિધિના બળને જુઓ!'

અભાગ્યાન્ન સમાપ્તં તુ કાર્યમિત્યપરે દ્વિજાઃ પ્રોચુર્નમઃ શિવાયેતિ પૂજ્ય ચાલ્પતરં હૃદિ

બીજા કેટલાક દ્વિજોએ કહ્યું: 'અપશુકનથી અમારું કામ અધૂરૂ રહ્યું,' અને હૃદયમાં થોડું પૂજાભાવ રાખીને બોલ્યા: 'શિવને નમસ્કાર.'

તતઃ કપર્દી નન્દીશો મહાદેવપ્રિયો મુનિઃ શૂલી માલી તથા હાલી કુણ્ડલી વલયી ગદી

પછી કપર્દી, મહાદેવના પ્રિય નંદી, શૂળ, માળા, ગદા, કુંડળ, વલય અને ગદા ધારણ કરીને ઊભા રહ્યા.

વૃષમારુહ્ય સુશ્વેતં યયૌ તસ્યાજ્ઞયા તદા તતો વૈ નન્દિનં દૃષ્ટ્વા ગણઃ કુમ્ભોદરો ઽપિ સઃ

સુંદર સફેદ વાછરડાં પર ચડીને, તેના આદેશથી તેઓ ચાલ્યા; અને નંદીને જોઈને, કુંભોદર પણ પોતાના ગણા સાથે આગળ વધ્યો.

પ્રણમ્ય નન્દિનં મૂર્ધ્ના સહ તેન ત્વરન્ યયૌ નન્દી ભાતિ મહાતેજા વૃષપૃષ્ઠે વૃષધ્વજઃ

કુંભોદરે નંદીને માથું નમાવી વંદન કર્યું અને ઝડપથી તેની સાથે ગયો; મહાતેજસ્વી નંદી વાછરડાના પીઠ પર, વૃષધ્વજ જેવો, તેજથી ઝગમગતો હતો.

સગણો ગણસેનાનીર્ મેઘપૃષ્ઠે યથા ભવઃ દશયોજનવિસ્તીર્ણં મુક્તાજાલૈર્ અલંકૃતમ્

પોતાના ગણા સાથે, ગણા સેનાપતિ ભવો મેઘની પીઠ પર ચાલતો હોય તેમ, દસ યોજન જેટલી પહોળાઈમાં, મુક્તાની માળાથી શોભિત થઈ આગળ વધ્યો.

સિતાતપત્રં શૈલાદેર્ આકાશમિવ ભાતિ તત્ તત્રાન્તર્બદ્ધમાલા સા મુક્તાફલમયી શુભા

પર્વત પરથી આવેલું સફેદ છત્ર આકાશ જેવું ઝગમગતું હતું; તેમાં અંદર સુંદર મુક્તાની માળા ગૂંથાયેલ હતી.

ગઙ્ગાકાશાન્નિપતિતા ભાતિ મૂર્ધ્નિ વિભોર્યથા અથ દૃષ્ટ્વા ગણાધ્યક્ષં દેવદુન્દુભયઃ શુભાઃ

તે ભગવાનના માથે એવી રીતે ઝગમગતું હતું જેમ ગંગા આકાશમાંથી પડતી હોય; પછી ગણા અધ્યક્ષને જોઈને શુભ દેવદુંદુભિઓ વાગી ઉઠી.

નિયોગાદ્વજ્રિણઃ સર્વે વિનેદુર્મુનિપુઙ્ગવાઃ તુષ્ટુવુશ્ ચ ગણેશાનં વાગ્ભિર્ ઇષ્ટપ્રદં શુભમ્

વજ્રધારીના આદેશથી બધા મહાન ઋષિઓએ ધ્વનિ કરી; તેમણે શુભ વાણીથી ઇચ્છિત ફળ આપનારા ગણેશાનની સ્તુતિ કરી.

યથા દેવા ભવં દૃષ્ટ્વા પ્રીતિકણ્ટકિતત્વચઃ નિયોગાદ્વજ્રિણો મૂર્ધ્નિ પુષ્પવર્ષં ચ ખેચરાઃ

દેવતાઓએ ભવને જોઈને આનંદથી રોમાંચિત થયા, અને વજ્રધારીના આદેશથી આકાશવાસીઓએ તેમના માથે પુષ્પવર્ષા કરી.

વવૃષુશ્ ચ સુગન્ધાઢ્યં નન્દિનો ગગનોદિતમ્ વૃષ્ટ્યા તુષ્ટસ્તદા રેજે તુષ્ટ્યા પુષ્ટ્યા યથાર્થયા

આકાશમાંથી નંદી પર સુગંધિત વસ્તુઓ વરસી; એ વરસાદથી પ્રસન્ન થઈ, તે સાચી તૃપ્તિ અને તાકાતથી ઝગમગતો હતો.

નન્દી ભવશ્ ચાન્દ્રયાતુ સ્નાતયા ગન્ધવારિણા પુષ્પૈર્નાનાવિધૈસ્તત્ર ભાતિ પૃષ્ઠં વૃષસ્ય તત્

નંદી અને ભવો, ચંદ્રથી ઉતરેલા સુગંધિત જળથી સ્નાન કરીને, ત્યાં વાછરડાની પીઠ પર અનેક પ્રકારના ફૂલો વડે શોભતા હતા.

સંકીર્ણં તુ દિવઃ પૃષ્ઠં નક્ષત્રૈરિવ સુવ્રતાઃ કુસુમૈઃ સંવૃતો નન્દી વૃષપૃષ્ઠે રરાજ સઃ

આકાશનું ગગન તારા જેવી ફૂલોની ભીડથી છવાઈ ગયું હતું; નંદી ફૂલોની શોભાથી વાછરડાની પીઠ પર તેજસ્વી રીતે ઝગમગતો હતો.

દિવઃ પૃષ્ઠે યથા ચન્દ્રો નક્ષત્રૈરિવ સુવ્રતાઃ તં દૃષ્ટ્વા નન્દિનં દેવાઃ સેન્દ્રોપેન્દ્રાસ્ તથાવિધમ્

જેમ આકાશમાં ચાંદ્રમા તારોની વચ્ચે ઝગમગે છે, તેમ ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર સહિત બધા દેવતાઓએ એ રૂપમાં નંદીને જોયો.

તુષ્ટુવુર્ ગણપેશાનં દેવદેવમિવાપરમ્ નમસ્તે રુદ્રભક્તાય રુદ્રજાપ્યરતાય ચ

તેઓએ ગણાોના સ્વામી, દેવોના દેવ, બીજા રુદ્ર સમાન નંદીની સ્તુતિ કરી: 'રુદ્રના ભક્ત અને રુદ્રના જાપમાં તત્પર તમને વંદન છે.'

રુદ્રભક્તાર્તિનાશાય રૌદ્રકર્મરતાય તે કૂષ્માણ્ડગણનાથાય યોગિનાં પતયે નમઃ

રુદ્રના ભક્તોની પીડા દૂર કરનાર, ઉગ્ર કર્મોમાં આનંદ માણનાર, કુષ્માંડ ગણાોના સ્વામી તથા યોગીઓના પતિ, તમને વંદન છે.

સર્વદાય શરણ્યાય સર્વજ્ઞાયાર્તિહારિણે વેદાનાં પતયે ચૈવ વેદવેદ્યાય તે નમઃ

સदैવ આશ્રય આપનાર, સર્વજ્ઞ, દુઃખ દૂર કરનાર, વેદોના સ્વામી અને વેદથી જાણી શકાય એવા તમને વંદન છે.

વજ્રિણે વજ્રદંષ્ટ્રાય વજ્રિવજ્રનિવારિણે વજ્રાલંકૃતદેહાય વજ્રિણારાધિતાય તે

વજ્રધારી, વજ્ર જેવી દાઢ ધરાવનાર, વજ્રને રોકનાર, વજ્રથી શોભિત દેહ ધરાવનાર અને વજ્રધારીઓ દ્વારા પૂજિત એવા તમને વંદન છે.

રક્તાય રક્તનેત્રાય રક્તાંબરધરાય તે રક્તાનાં ભવપાદાબ્જે રુદ્રલોકપ્રદાયિને

લાલ વર્ણ ધરાવનાર, લાલ આંખોવાળા, લાલ વસ્ત્ર ધારણ કરનાર, રુદ્રના ચરણોમાં ભક્તિ ધરાવનારા માટે રુદ્રલોક આપનાર તમને વંદન છે.

નમઃ સેનાધિપતયે રુદ્રાણાં પતયે નમઃ ભૂતાનાં ભુવનેશાનાં પતયે પાપહારિણે

સેનાોના અધિપતિ, રુદ્રોના સ્વામી, ભૂતગણોના અને જગતના ઈશ્વર, પાપનો નાશક, તમને વંદન છે.

રુદ્રાય રુદ્રપતયે રૌદ્રપાપહરાય તે નમઃ શિવાય સૌમ્યાય રુદ્રભક્તાય તે નમઃ

રુદ્રને, રુદ્રોના સ્વામી, ઉગ્ર પાપનો નાશક, શિવ, શાંત સ્વરૂપ અને રુદ્રના ભક્ત એવા તમને વંદન છે.

તતઃ પ્રીતો ગણાધ્યક્ષઃ પ્રાહ દેવાંશ્છિવાત્મજઃ રથં ચ સારથિં શંભોઃ કાર્મુકં શરમુત્તમમ્

પછી ગણાોના નેતા, શિવપુત્ર, પ્રસન્ન થઈને દેવતાઓને શંભુના રથ, સારથી, ધનુષ્ય અને શ્રેષ્ઠ બાણ વિશે કહ્યું.

કર્તુમર્હથ યત્નેન નષ્ટં મત્વા પુરત્રયમ્ અથ તે બ્રહ્મણા સાર્ધં તથા વૈ વિશ્વકર્મણા

હવે તમે પુરત્રય નાશ પામ્યું એમ માનીને પુરુષાર્થપૂર્વક પ્રયત્ન કરો; પછી બ્રહ્મા અને વિશ્વકર્મા સાથે મળીને તે પ્રમાણે કાર્ય કરો.

રથં ચક્રુઃ સુસંરબ્ધા દેવદેવસ્ય ધીમતઃ

પછી દેવતાઓએ ઉત્સાહપૂર્વક દેવોના દેવ, વિદ્વાન શિવજીનો રથ તૈયાર કર્યો.

અથ રુદ્રસ્ય દેવસ્ય નિર્મિતો વિશ્વકર્મણા સર્વલોકમયો દિવ્યો રથો યત્નેન સાદરમ્

પછી રુદ્રદેવ માટે વિશ્વકર્માએ શ્રદ્ધા અને મહેનતથી સર્વ લોકોથી બનેલો દિવ્ય રથ તૈયાર કર્યો.

સર્વભૂતમયશ્ચૈવ સર્વદેવનમસ્કૃતઃ સર્વદેવમયશ્ચૈવ સૌવર્ણઃ સર્વસંમતઃ

એ રથ સર્વ પ્રાણીઓથી બનેલો, સર્વ દેવતાઓ દ્વારા પૂજિત, સર્વ દેવમય, સુવર્ણમય અને સર્વેમાં માન્ય હતો.

રથાઙ્ગં દક્ષિણં સૂર્યો વામાઙ્ગં સોમ એવ ચ દક્ષિણં દ્વાદશારં હિ ષોડશારં તથોત્તરમ્

રથનું જમણું ચક્ર સૂર્ય હતું અને ડાબું ચક્ર ચંદ્ર; જમણા ચક્રમાં બાર કાંટા અને ડાબાં ચક્રમાં સોળ કાંટા હતા.

અરેષુ તેષુ વિપ્રેન્દ્રાશ્ ચાદિત્યા દ્વાદશૈવ તુ શશિનઃ ષોડશારેષુ કલા વામસ્ય સુવ્રતાઃ

હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, એ ચક્રોમાં બાર આદિત્યો સ્થાપિત હતા; અને સોળ કાંટાવાળા ડાબા ચક્રમાં ચંદ્રની કળાઓ, હે સજ્જનો.