લિઙ્ગપુરાણમ્

દેવાશ્ ચ સર્વે તે દેવં તુષ્ટુવુઃ પરમેશ્વરમ્ સેન્દ્રાઃ સસાધ્યાઃ સયમાઃ સરુદ્રાઃ સમરુદ્ગણાઃ

બધા દેવતાઓએ, ઇન્દ્ર, સાધ્ય, યમ, રુદ્ર અને મરુદગણો સાથે, પરમેશ્વરનું સ્તુતિગાન કર્યું.

નમઃ સર્વાત્મને તુભ્યં શઙ્કરાયાર્તિહારિણે રુદ્રાય નીલરુદ્રાય કદ્રુદ્રાય પ્રચેતસે

હે સર્વના આત્મા, શંકર, દુઃખહરણાર, રુદ્ર, નીલરુદ્ર, કદરુદ્ર અને પ્રચેતસ, તમને વંદન છે.

ગતિર્નઃ સર્વદાસ્માભિર્ વન્દ્યો દેવારિમર્દનઃ ત્વમાદિસ્ત્વમનન્તશ્ ચ અનન્તશ્ચાક્ષયઃ પ્રભુઃ

તમે હંમેશા અમારા આશ્રય છો, દેવશત્રુઓના વિનાશક, તમે પૂજનીય છો. તમે આરંભ છો, અનંત છો, અક્ષય પ્રભુ છો.

પ્રકૃતિઃ પુરુષઃ સાક્ષાત્ સ્રષ્ટા હર્તા જગદ્ગુરો ત્રાતા નેતા જગત્યસ્મિન્ દ્વિજાનાં દ્વિજવત્સલ

તમે જ પ્રકૃતિ અને પુરુષ છો, જગતના સર્જનહાર અને સંહારક, વિશ્વના ગુરુ, રક્ષક અને નેતા, તથા દ્વિજોને પિતાની જેમ પ્રેમ કરનાર છો.

વરદો વાઙ્મયો વાચ્યો વાચ્યવાચકવર્જિતઃ યાજ્યો મુક્ત્યર્થમીશાનો યોગિભિર્ યોગવિભ્રમૈઃ

તમે વરદાન આપનાર, વાણીના સ્વરૂપ, બોલવામાં આવનાર અને શબ્દ-અર્થથી પર છો. યોગીઓ યોગશક્તિથી મુક્તિ માટે તમારી પૂજા કરે છે.

હૃત્પુણ્ડરીકસુષિરે યોગિનાં સંસ્થિતઃ સદા વદન્તિ સૂરયઃ સન્તં પરં બ્રહ્મસ્વરૂપિણમ્

તમે હંમેશા યોગીઓના હૃદયકમળની અંદર સ્થિત રહો છો. વિદ્વાનો તમને સત્ય, પરમ અને બ્રહ્મના સ્વરૂપ તરીકે ઓળખે છે.

ભવન્તં તત્ત્વમ્ ઇત્યાર્યાસ્ તેજોરાશિં પરાત્પરમ્ પરમાત્માનમિત્યાહુર્ અસ્મિઞ્જગતિ તદ્વિભો

આ સંસારમાં આર્યજન તમને તત્ત્વ, તેજનો સમૂહ, સર્વોપરી અને પરમાત્મા તરીકે ઓળખે છે, હે વિભુ.

દૃષ્ટં શ્રુતં સ્થિતં સર્વં જાયમાનં જગદ્ગુરો અણોરલ્પતરં પ્રાહુર્ મહતો ઽપિ મહત્તરમ્

હે જગતના ગુરુ, જે કશું જોવામાં, સાંભળવામાં અને સ્થિત છે, જે જન્મે છે, તે બધું સૂક્ષ્મથી પણ વધુ સૂક્ષ્મ અને મહાનથી પણ વધુ મહાન કહેવાય છે.

સર્વતઃ પાણિપાદં ત્વાં સર્વતો ઽક્ષિશિરોમુખમ્ સર્વતઃ શ્રુતિમલ્લોકે સર્વમાવૃત્ય તિષ્ઠસિ

તમારા હાથ-પગ બધે છે, તમારું મુખ, માથું અને આંખો બધે છે; તમે સમગ્ર જગતમાં કાનથી વ્યાપી રહો છો અને સર્વત્ર રહો છો.

મહાદેવમનિર્દેશ્યં સર્વજ્ઞં ત્વામનામયમ્ વિશ્વરૂપં વિરૂપાક્ષં સદાશિવમ્ અનામયમ્

તમે મહાદેવ, વર્ણનથી પર, સર્વજ્ઞ, નિર્દોષ, વિશ્વરૂપ, વિવિધ આંખોવાળા, સદા કલ્યાણકારી અને દુઃખરહિત છો.

કોટિભાસ્કરસંકાશં કોટિશીતાંશુસન્નિભમ્ કોટિકાલાગ્નિસંકાશં ષડ્વિંશકમનીશ્વરમ્

તમે કરોડો સૂર્ય જેટલા તેજસ્વી, કરોડો ચંદ્ર જેટલા શીતળ, કરોડો સમયાગ્નિ જેટલા પ્રખર અને છવ્વીસમા તત્ત્વના ઈશ્વર છો.

પ્રવર્તકં જગત્યસ્મિન્ પ્રકૃતેઃ પ્રપિતામહમ્ વદન્તિ વરદં દેવં સર્વાવાસં સ્વયંભુવમ્

આ જગતમાં તમને સર્જનહાર, પ્રકૃતિના પ્રપિતા, વરદાન આપનાર, સર્વના નિવાસસ્થાન અને સ્વયંભૂ દેવ કહેવાય છે.

શ્રુતયઃ શ્રુતિસારં ત્વાં શ્રુતિસારવિદો જનાઃ

વેદો તમને પોતાનું સાર કહે છે અને વેદના સારને જાણનારા પણ તમને જ ઓળખે છે.

અદૃષ્ટમસ્માભિર્ અનેકમૂર્તે વિના કૃતં યદ્ભવતાથ લોકે ત્વમેવ દૈત્યાસુરભૂતસંઘાન્ દેવાન્ નરાન્ સ્થાવરજઙ્ગમાંશ્ ચ

હે અનેકરૂપધારી, તમે જે કંઈ આ જગતમાં કરો છો તે અમને દેખાતું નથી; તમે જ દૈત્ય, અસુર, દેવ, માનવ અને સ્થાવર-જંગમ બધાના મૂળ છો.

પાહિ નાન્યા ગતિઃ શંભો વિનિહત્યાસુરોત્તમાન્ માયયા મોહિતાઃ સર્વે ભવતઃ પરમેશ્વર

હે શંભુ, અમને રક્ષા કરો, બીજું કોઈ આશ્રય નથી. તમે અસુરોમાં શ્રેષ્ઠને વિનાશ્યા પછી, સર્વે તમારી માયાથી મોહિત થાય છે, હે પરમેશ્વર.

યથા તરઙ્ગા લહરીસમૂહા યુધ્યન્તિ ચાન્યોન્યમપાંનિધૌ ચ જલાશ્રયાદેવ જડીકૃતાશ્ ચ સુરાસુરાસ્તદ્વદજસ્ય સર્વમ્

જેમ દરિયામાં તરંગો અને લહેરો એકબીજાથી અથડાય છે પણ પાણીથી શાંત થાય છે, તેમ દેવ અને અસુરો પણ, હે પ્રભુ, તમારા દ્વારા શમિત થાય છે.

ય ઇદં પ્રાતરુત્થાય શુચિર્ભૂત્વા જપેન્નરઃ શૃણુયાદ્વા સ્તવં પુણ્યં સર્વકામમ્ અવાપ્નુયાત્

જે મનુષ્ય સવારે ઉઠીને શુદ્ધ થઈ આ પવિત્ર સ્તોત્રનું જાપ કરે કે સાંભળે, તે સર્વ ઇચ્છિત ફળ પામે છે.

સ્તુતસ્ત્વેવં સુરૈર્વિષ્ણોર્ જપેન ચ મહેશ્વરઃ સોમઃ સોમામ્ અથાલિઙ્ગ્ય નન્દિદત્તકરઃ સ્મયન્

દેવતાઓ અને વિષ્ણુએ સ્તુતિ કરતાં, મહાદેવ સોમને હળવે હસતાં, નંદીએ આપેલું હાથ પકડીને સોમાને ભેટ્યા.

પ્રાહ ગંભીરયા વાચા દેવાનાલોક્ય શઙ્કરઃ જ્ઞાતં મયેદમધુના દેવકાર્યં સુરેશ્વરાઃ

શંકરે દેવતાઓને જોઈને, ઊંડા સ્વરે કહ્યું: 'હે દેવોના રાજાઓ, હવે મને આ દેવકાર્ય સમજાઈ ગયું છે.'

વિષ્ણોર્ માયાબલં ચૈવ નારદસ્ય ચ ધીમતઃ તેષામધર્મનિષ્ઠાનાં દૈત્યાનાં દેવસત્તમાઃ

હે શ્રેષ્ઠ દેવો, હવે મને વિષ્ણુની માયા અને બુદ્ધિશાળી નારદની શક્તિ, અને દૈત્યોના અધર્મ જાણ્યા છે.

પુરત્રયવિનાશં ચ કરિષ્યે ઽહં સુરોત્તમાઃ અથ સબ્રહ્મકા દેવાઃ સેન્દ્રોપેન્દ્રાઃ સમાગતાઃ

હે ઉત્તમ દેવો, હવે હું ત્રણ પુરોનું વિનાશ કરીશ; પછી બ્રહ્મા, ઇન્દ્ર, ઉપેન્દ્ર સહિત બધા દેવતાઓ એકઠા થયા.

શ્રુત્વા પ્રભોસ્તદા વાક્યં પ્રણેમુસ્તુષ્ટુવુશ્ ચ તે અપ્યેતદન્તરે દેવી દેવમાલોક્ય વિસ્મિતા

પ્રભુના વચન સાંભળી, તેઓએ નમન કર્યું અને સ્તુતિ કરી; એ વચ્ચે દેવી ભગવાનને જોઈને આશ્ચર્યચકિત થઈ.

લીલાંબુજેન ચાહત્ય કલમાહ વૃષધ્વજમ્ ક્રીડમાનં વિભો પશ્ય ષણ્મુખં રવિસન્નિભમ્

દેવીએ રમતાં કમળથી વૃષધ્વજને હળવે ઠપકો આપ્યો અને કહ્યું: 'પ્રભુ, જુઓ, તમારો છમુખો પુત્ર, સૂર્ય જેવો તેજસ્વી, રમે છે.'

પુત્રં પુત્રવતાં શ્રેષ્ઠં ભૂષિતં ભૂષણૈઃ શુભૈઃ મુકુટૈઃ કટકૈશ્ચૈવ કુણ્ડલૈર્વલયૈઃ શુભૈઃ

જુઓ, તમારો પુત્ર, પુત્રોમાં શ્રેષ્ઠ, શુભ આભૂષણોથી શોભાયમાન છે—મુકુટ, કડાં, કુંડળ અને સુંદર વળયો પહેરેલા છે.

નૂપુરૈશ્છન્નવારૈશ્ ચ તથા હ્ય્ ઉદરબન્ધનૈઃ કિઙ્કિણીભિર્ અનેકાભિર્ હૈમૈરશ્વત્થપત્રકૈઃ

પગમાં નૂપુર, શરીરે ઢાંકી દેતી વસ્ત્રો અને કમરે પટ્ટો છે; અનેક સુવર્ણ કિંકિણી અને અશ્વત્થના પાંદડા શોભે છે.

કલ્પકદ્રુમજૈઃ પુષ્પૈઃ શોભિતૈરલકૈઃ શુભૈઃ હારૈર્ વારિજરાગાદિમણિચિત્રૈસ્ તથાઙ્ગદૈઃ

કલ્પવૃક્ષના ફૂલો, સુંદર વાળ, કમળ જેવા રંગીન મણીઓના હાર અને તેજસ્વી અંગદોથી શોભાયમાન છે.

મુક્તાફલમયૈર્હારૈઃ પૂર્ણચન્દ્રસમપ્રભૈઃ તિલકૈશ્ ચ મહાદેવ પશ્ય પુત્રં સુશોભનમ્

મોતીના હાર પૂર્ણચંદ્ર જેવો પ્રકાશ આપે છે, અને તિલકથી શોભે છે—હે મહાદેવ, તમારો સુંદર પુત્ર જુઓ.

અઙ્કિતં કુઙ્કુમાદ્યૈશ્ ચ વૃત્તં ભસિતનિર્મિતમ્ વક્ત્રવૃન્દં ચ પશ્યેશ વૃન્દં કામલકં યથા

કુંકુમ વગેરે રંગોથી અંકિત, ભસ્મથી બનેલું રૂપ; ભગવાન, તેના ચહેરાનું સમૂહ કમળના ગુચ્છ જેવું છે, તે જુઓ.

નેત્રાણિ ચ વિભો પશ્ય શુભાનિ ત્વં શુભાનિ ચ અઞ્જનાનિ વિચિત્રાણિ મઙ્ગલાર્થં ચ માતૃભિઃ

હે પ્રભુ, તેના સુંદર નેત્રો જુઓ, માતાઓએ કલ્યાણ માટે વિવિધ અંજનો લગાડ્યા છે.