લિઙ્ગપુરાણમ્

વિભજ્યમાનસલિલા સા જવેનાનિલેન ચ મેરોરન્તરકૂટેષુ નિપપાત ચતુર્ષ્વપિ

એ નદીનું પાણી પવનની ઝડપથી ભાગાઈને મેરુના અંદરના ચાર શિખરોમાં પડી જાય છે.

સમન્તાત્સમતિક્રમ્ય સર્વાદ્રીન્પ્રવિભાગશઃ નિયોગાદ્દેવદેવસ્ય પ્રવિષ્ટા સા મહાર્ણવમ્

એ નદી સર્વત્ર પહાડી વિસ્તારોને પાર કરીને, દેવોના દેવના આદેશથી, ચારે બાજુ વહેતી મહાસાગરમાં પ્રવેશી જાય છે.

અસ્યા વિનિર્ગતા નદ્યઃ શતશો ઽથ સહસ્રશઃ સર્વદ્વીપાદ્રિવર્ષેષુ બહવઃ પરિકીર્તિતાઃ

એમાંથી સૈંકડો અને હજારો નદીઓ નીકળે છે, જે બધા દ્વીપો, પર્વતો અને પ્રદેશોમાં પ્રસિદ્ધ છે.

ક્ષુદ્રનદ્યસ્ત્વસંખ્યાતા ગઙ્ગા યદ્ગાઙ્ગતામ્બરાત્ કેતુમાલે નરાઃ કાલાઃ સર્વે પનસભોજનાઃ

અગણિત નાનાં નદીઓ વહે છે; અને કેતુમાલમાં બધા લોકો કાળા છે, ગંગાજળના વસ્ત્ર પહેરે છે અને ફણસનું ભોજન કરે છે.

સ્ત્રિયશ્ચોત્પલવર્ણાભા જીવિતં ચાયુતં સ્મૃતમ્ ભદ્રાશ્વે શુક્લવર્ણાશ્ ચ સ્ત્રિયશ્ચન્દ્રાંશુસંનિભાઃ

ત્યાંની સ્ત્રીઓ કમળ જેવી રંગીન છે અને તેમનું આયુષ્ય દસ હજાર વર્ષ કહેવાય છે; ભદ્રાશ્વમાં સ્ત્રીઓ ચાંદની જેવી ધોળી છે.

કાલામ્રભોજનાઃ સર્વે નિરાતઙ્કા રતિપ્રિયાઃ દશવર્ષસહસ્રાણિ જીવન્તિ શિવભાવિતાઃ

બધા કાળા કેરી ખાય છે, કોઈ દુઃખ નથી, પ્રેમમાં આનંદ માણે છે અને શિવભક્તિથી દસ હજાર વર્ષ જીવે છે.

હિરણ્મયા ઇવાત્યર્થમ્ ઈશ્વરાર્પિતચેતસઃ તથા રમણકે જીવા ન્યગ્રોધફલભોજનાઃ

તેમનું મન સંપૂર્ણપણે ભગવાનમાં લિન છે અને તેઓ સોનાની જેમ તેજસ્વી છે; એ જ રીતે રમણકમાં લોકો વડના ફળ ખાઈને જીવે છે.

દશવર્ષસહસ્રાણિ શતાનિ દશપઞ્ચ ચ જીવન્તિ શુક્લાસ્તે સર્વે શિવધ્યાનપરાયણાઃ

એ બધા શુદ્ધ લોકો, શિવધ્યાનમાં તલીન રહી, એક લાખ પચાસ હજાર વર્ષ જીવે છે.

હૈરણ્મયા મહાભાગા હિરણ્મયવનાશ્રયાઃ એકાદશ સહસ્રાણિ શતાનિ દશપઞ્ચ ચ

તેઓ સોનાની જેમ તેજસ્વી, બહુ ભાગ્યશાળી છે અને સોનાના વનોમાં રહે છે; તેમનો સંખ્યા અગિયાર હજાર એકસો પચાસ છે.

વર્ષાણાં તત્ર જીવન્તિ અશ્વત્થાશનજીવનાઃ હૈરણ્મયા ઇવાત્યર્થમ્ ઈશ્વરાર્પિતમાનસાઃ

ત્યાં તેઓ એટલા વર્ષ જીવે છે, પિપળના ફળથી જીવન યાપે છે, સોનાની જેમ તેજ ધરાવે છે અને તેમનું મન ભગવાનને અર્પિત છે.

કુરુવર્ષે તુ કુરવઃ સ્વર્ગલોકાત્ પરિચ્યુતાઃ સર્વે મૈથુનજાતાશ્ ચ ક્ષીરિણઃ ક્ષીરભોજનાઃ

કુરુ પ્રદેશમાં, સ્વર્ગમાંથી પડેલા કુરુઓ સૌ મિલનથી જન્મેલા છે, દૂધ પીવે છે અને દૂધનું જ ભોજન કરે છે.

અન્યોન્યમનુરક્તાશ્ ચ ચક્રવાકસધર્મિણઃ અનામયા હ્યશોકાશ્ ચ નિત્યં સુખનિષેવિણઃ

તેઓ એકબીજાને ખૂબ પ્રેમ કરે છે, ચક્રવાક પક્ષીઓ જેવા છે, રોગ અને દુઃખથી મુક્ત છે અને હંમેશાં સુખમાં રહે છે.

ત્રયોદશસહસ્રાણિ શતાનિ દશપઞ્ચ ચ જીવન્તિ તે મહાવીર્યા ન ચાન્યસ્ત્રીનિષેવિણઃ

એ મહાબળવાન લોકો તેર હજાર એકસો પચાસ વર્ષ જીવે છે અને પોતાની સિવાય બીજી સ્ત્રીઓ સાથે સંબંધ નથી રાખતા.

સહૈવ મરણં તેષાં કુરૂણાં સ્વર્ગવાસિનામ્ હૃષ્ટાનાં સુપ્રવૃદ્ધાનાં સર્વાન્નામૃતભોજિનામ્

એ સ્વર્ગવાસી કુરુઓનું મૃત્યુ એકસાથે આવે છે; તેઓ હંમેશાં આનંદિત, ખૂબ સમૃદ્ધ અને સર્વપ્રકારના અમૃત સમાન ભોજન કરે છે.

સદા તુ ચન્દ્રકાન્તાનાં સદા યૌવનશાલિનામ્ શ્યામાઙ્ગાનાં સદા સર્વભૂષણાસ્પદદેહિનામ્

તેઓ હંમેશાં ચંદ્રકાંતિ ધરાવે છે, સદા યુવાન રહે છે, શ્યામ અંગવાળા છે અને તેમના શરીર પર સર્વે આભૂષણો શોભે છે.

જંબૂદ્વીપે તુ તત્રાપિ કુરુવર્ષં સુશોભનમ્ તત્ર ચન્દ્રપ્રભં શમ્ભોર્ વિમાનં ચન્દ્રમૌલિનઃ

જાંબૂદ્વીપમાં પણ સુંદર કુરુ પ્રદેશ છે, જ્યાં ચંદ્રમૌળી શંભુનું ચાંદની જેવું તેજસ્વી વિમાન સ્થિત છે.

વર્ષે તુ ભારતે મર્ત્યાઃ પુણ્યાઃ કર્મવશાયુષઃ શતાયુષઃ સમાખ્યાતા નાનાવર્ણાલ્પદેહિનઃ

ભારત ખંડમાં મનુષ્યો પોતાના કર્મફળ પ્રમાણે જીવે છે; તેઓ લાંબા આયુષ્યવાળા, વિવિધ રંગના અને સીમિત શરીર ધરાવતા કહેવાય છે.

નાનાદેવાર્ચને યુક્તા નાનાકર્મફલાશિનઃ નાનાજ્ઞાનાર્થસમ્પન્ના દુર્બલાશ્ચાલ્પભોગિનઃ

તેઓ વિવિધ દેવતાઓની પૂજા કરે છે, વિવિધ કર્મફળ ભોગવે છે, જુદી જુદી જ્ઞાન અને સંપત્તિ ધરાવે છે, પણ તેઓ દુર્બળ છે અને ઓછા સુખ ભોગવે છે.

ઇન્દ્રદ્વીપે તથા કેચિત્ તથૈવ ચ કસેરુકે તામ્રદ્વીપં ગતાઃ કેચિત્ કેચિદ્દેશં ગભસ્તિમત્

કેટલાંક ઇન્દ્રદ્વીપમાં વસે છે, કેટલાંક કસેરુમાં, કેટલાંક તામ્રદ્વીપમાં ગયા છે અને કેટલાંક ગભસ્તિમત પ્રદેશમાં રહે છે.

નાગદ્વીપં તથા સૌમ્યં ગાન્ધર્વં વારુણં ગતાઃ કેચિન્મ્લેચ્છાઃ પુલિન્દાશ્ ચ નાનાજાતિસમુદ્ભવાઃ

કેટલાંક સૌમ્ય નાગદ્વીપમાં, ગાંધર્વ કે વારુણ પ્રદેશમાં ગયા છે; ત્યાં મ્લેચ્છ અને પુલિંદ પણ છે, જે અનેક જાતિઓમાંથી ઉત્પન્ન થયા છે.

પૂર્વે કિરાતાસ્તસ્યાન્તે પશ્ચિમે યવનાઃ સ્મૃતાઃ બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યા મધ્યે શૂદ્રાશ્ ચ સર્વશઃ

પૂર્વમાં કિરાતો છે, પશ્ચિમના અંતે યવનો છે; મધ્યમાં બ્રાહ્મણ, ક્ષત્રિય, વૈશ્ય અને સર્વત્ર શૂદ્રો વસે છે.

ઇજ્યાયુદ્ધવણિજ્યાભિર્ વર્તયન્તો વ્યવસ્થિતાઃ તેષાં સંવ્યવહારો ઽયં વર્તતે ઽત્ર પરસ્પરમ્

તેઓ યજ્ઞ, યુદ્ધ અને વેપાર દ્વારા જીવન વિતાવે છે; તેમના વચ્ચે પરસ્પર વ્યવહાર ચાલે છે.

ધર્માર્થકામસંયુક્તો વર્ણાનાં તુ સ્વકર્મસુ સંકલ્પશ્ચાભિમાનશ્ ચ આશ્રમાણાં યથાવિધિ

ત્યાં ધર્મ, અર્થ અને કામ સાથે દરેક વર્ણ પોતપોતાના કર્મ કરે છે, નિશ્ચય અને ગૌરવથી, અને આશ્રમોના નિયમ અનુસાર.

ઇહ સ્વર્ગાપવર્ગાર્થં પ્રવૃત્તિર્યત્ર માનુષી તેષાં ચ યુગકર્માણિ નાન્યત્ર મુનિપુઙ્ગવાઃ

અહીં મનુષ્યની પ્રવૃતિ સ્વર્ગ અને મોક્ષ માટે થાય છે; તેમના કર્મ યુગ પ્રમાણે બંધાયેલાં છે, અન્યત્ર નહીં, હે મહાન મુનિ.

દશવર્ષસહસ્રાણિ સ્થિતિઃ કિંપુરુષે નૃણામ્ સુવર્ણવર્ણાશ્ ચ નરાઃ સ્ત્રિયશ્ચાપ્સરસોપમાઃ

કિંપુરુષ દેશમાં મનુષ્યોનું આયુષ્ય દસ હજાર વર્ષ છે; પુરુષો સોનાની જેમ તેજસ્વી છે અને સ્ત્રીઓ અપ્સરાઓ જેવી સુંદર છે.

અનામયા હ્યશોકાશ્ ચ સર્વે તે શિવભાવિતાઃ શુદ્ધસત્ત્વાશ્ ચ હેમાભાઃ સદારાઃ પ્લક્ષભોજનાઃ

ત્યાં બધા રોગ અને દુઃખથી મુક્ત છે, શિવભક્ત છે, શુદ્ધ સ્વભાવના, સોનાની જેમ તેજસ્વી, પત્ની સાથે રહે છે અને પળાશના ફળ ખાય છે.

મહારજતસંકાશા હરિવર્ષે ઽપિ માનવાઃ દેવલોકાચ્ચ્યુતાઃ સર્વે દેવાકારાશ્ ચ સર્વશઃ

હરિવર્ષમાં પણ લોકો મહારજત જેવા ચમકદાર છે; તેઓ બધા દેવલોકમાંથી પડેલા અને દેવ જેવા રૂપવંત છે.

હરં યજન્તિ સર્વેશં પિબન્તીક્ષુરસં શુભમ્ ન જરા બાધતે તેન ન ચ જીર્યન્તિ તે નરાઃ

ત્યાં બધા સર્વેશ્વર હરાની પૂજા કરે છે અને શુદ્ધ ઈખરરસ પીએ છે; તેમને વૃદ્ધાવસ્થા કદી સ્પર્શતી નથી અને તેઓ ક્યારેય વૃદ્ધ થતા નથી.

દશવર્ષસહસ્રાણિ તત્ર જીવન્તિ માનવાઃ મધ્યમં યન્મયા પ્રોક્તં નામ્ના વર્ષમિલાવૃતમ્

ત્યાં મનુષ્યો દસ હજાર વર્ષ જીવે છે; જે મધ્ય પ્રદેશ મેં વર્ણવ્યો છે તેને ઇલાવૃત નામે ઓળખાય છે.