લિઙ્ગપુરાણમ્

ક્રીડાભૂમિશ્ ચ દેવાનામ્ અનેકાશ્ચર્યસંયુતઃ લક્ષયોજન આયામસ્ તસ્યૈવં તુ મહાગિરેઃ

એ દેવતાઓની રમવાની જગ્યા છે, અનેક અદ્ભુતોથી ભરપૂર છે અને એ મહાપર્વતની લંબાઈ લાખ યોજન જેટલી કહેવાય છે.

તતઃ ષોડશસાહસ્રં યોજનાનિ ક્ષિતેરધઃ શેષં ચોપરિ વિપ્રેન્દ્રા ધરાયાસ્તસ્ય શૃઙ્ગિણઃ

પૃથ્વી નીચે એ પર્વત સોળ હજાર યોજન સુધી ફેલાયેલો છે અને ઉપર પણ, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, એના શિખરો બાકી રહે છે.

મૂલાયામપ્રમાણં તુ વિસ્તારાન્ મૂલતો ગિરેઃ ઊચુર્વિસ્તારમસ્યૈવ દ્વિગુણં મૂલતો ગિરેઃ

એ પર્વતના મૂળની લંબાઈ અપરિમિત છે અને પર્વતના તળિયે પહોળાઈ ટોચની પહોળાઈના બે ગણી કહેવાય છે.

પૂર્વતઃ પદ્મરાગાભો દક્ષિણે હેમસન્નિભઃ પશ્ચિમે નીલસંકાશ ઉત્તરે વિદ્રુમપ્રભઃ

પૂર્વ તરફ એ પદ્મરાગ જેવું ચમકે છે, દક્ષિણ તરફ સોનાની જેમ દેખાય છે, પશ્ચિમે નીલમણિ જેવું લાગે છે અને ઉત્તર તરફ વિદ્રુમની જેમ તેજ આપે છે.

અમરાવતી પૂર્વભાગે નાનાપ્રાસાદસંકુલા નાનાદેવગણૈઃ કીર્ણા મણિજાલસમાવૃતા

પૂર્વ ભાગમાં અમરાવતી છે, જ્યાં અનેક મહેલો છે, વિવિધ દેવતાઓથી ભરેલી છે અને મણિના જાળથી ઢંકાયેલી છે.

ગોપુરૈર્વિવિધાકારૈર્ હેમરત્નવિભૂષિતૈઃ તોરણૈર્ હેમચિત્રૈસ્તુ મણિકૢપ્તૈઃ પથિ સ્થિતૈઃ

એ શહેરમાં વિવિધ આકારના ગોપુરો છે, જે સોનું અને રત્નોથી શોભાયમાન છે, સોનાની સુંદર કળાઓથી અને મણિથી શણગારેલા તોરણો રસ્તા પર ઉભેલા છે.

સંલાપાલાપકુશલૈઃ સર્વાભરણભૂષિતૈઃ સ્તનભારવિનમ્રૈશ્ ચ મદઘૂર્ણિતલોચનૈઃ

ત્યાં વાતચીત અને હાસ્યમાં પારંગત, સર્વ આભૂષણોથી શોભિત, સ્તનના ભારથી નમેલા અને મદથી આંખો લવલવાવતી સ્ત્રીઓ વસે છે.

સ્ત્રીસહસ્રૈઃ સમાકીર્ણા ચાપ્સરોભિઃ સમન્તતઃ દીર્ઘિકાભિર્વિચિત્રાભિઃ ફુલ્લામ્ભોરુહસંકુલૈઃ

એ શહેર ચારે બાજુએ હજારો સ્ત્રીઓ અને અપ્સરાઓથી ભરેલું છે, સુંદર તળાવોમાં ફૂલેલા કમળોથી ભરપૂર છે.

હેમસોપાનસંયુક્તૈર્ હેમસૈકતરાશિભિઃ નીલોત્પલૈશ્ચોત્પલૈશ્ ચ હૈમૈશ્ચાપિ સુગન્ધિભિઃ

સોનાની સીડીઓ, સોનાની રેતીના ઢગલા, નીલા કમળ અને અન્ય કમળો તથા સુગંધિત સોનાના ફૂલો ત્યાં Everywhere છે.

એવંવિધૈસ્તટાકૈશ્ ચ નદીભિશ્ ચ નદૈર્યુતા વિરાજતે પુરી શુભ્રા તયાસૌ પર્વતઃ શુભઃ

આવી સરોવર, નદીઓ અને નાળાઓથી શોભાયમાન એ પવિત્ર શહેર તેજ આપે છે અને એથી એ શુભ પર્વત પણ વધુ શોભાયમાન બને છે.

તેજસ્વિની નામ પુરી આગ્નેય્યાં પાવકસ્ય તુ અમરાવતીસમા દિવ્યા સર્વભોગસમન્વિતા

આગ્નેય દિશામાં તેજસ્વિની નામની એક નગરી છે, જે અગ્નિદેવની છે, અમરાવતી જેવી દિવ્ય અને સર્વ સુખોથી ભરપૂર છે.

વૈવસ્વતી દક્ષિણે તુ યમસ્ય યમિનાં વરાઃ ભવનૈરાવૃતા દિવ્યૈર્ જાંબૂનદમયૈઃ શુભૈઃ

દક્ષિણમાં વૈવસ્વતી નામની યમરાજાની નગરી છે, જે નિયંત્રણમાં શ્રેષ્ઠ છે અને શુદ્ધ સોનાથી બનેલા દિવ્ય મહેલો વડે ઘેરાયેલી છે.

નૈરૃતે કૃષ્ણવર્ણા ચ તથા શુદ્ધવતી શુભા તાદૃશી ગન્ધવન્તી ચ વાયવ્યાં દિશિ શોભના

નૈઋત્ય દિશામાં કાળી રંગની સુંદર શુદ્ધવતી નગરી છે અને એ જ રીતે વાયવ્ય દિશામાં સુંદર ગંધવતી નગરી છે.

મહોદયા ચોત્તરે ચ ઐશાન્યાં તુ યશોવતી પર્વતસ્ય દિગન્તેષુ શોભતે દિવિ સર્વદા

ઉત્તર-પૂર્વ દિશામાં, પર્વતના કિનારે, મહોદય નામે એક પ્રસિદ્ધ નગર છે, જે હંમેશા આકાશમાં તેજસ્વી દેખાય છે.

બ્રહ્મવિષ્ણુમહેશાનાં તથાન્યેષાં નિકેતનમ્ સર્વભોગયુતં પુણ્યં દીર્ઘિકાભિર્નગોત્તમમ્

આ નગર બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, મહેશ અને અન્ય દેવતાઓનું નિવાસસ્થાન છે; અહીં સર્વ પ્રકારના સુખ-સુવિધા છે, પવિત્ર છે, સુંદર તળાવોથી શોભાયમાન છે અને શહેરોમાં શ્રેષ્ઠ છે.

સિદ્ધૈર્યક્ષૈસ્તુ સમ્પૂર્ણં ગન્ધર્વૈર્મુનિપુઙ્ગવૈઃ તથાન્યૈર્વિવિધાકારૈર્ ભૂતસંઘૈશ્ ચતુર્વિધૈઃ

આ નગર સિદ્ધો, યક્ષો, ગંધર્વો, મહાન ઋષિઓ અને અનેક પ્રકારના ચાર જાતિના ભૂતગણોથી ભરેલું છે.

ગિરેરુપરિ વિપ્રેન્દ્રાઃ શુદ્ધસ્ફટિકસન્નિભમ્ સહસ્રભૌમં વિસ્તીર્ણં વિમાનં વામતઃ સ્થિતમ્

પર્વતની ઉપર, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, શુદ્ધ સ્ફટિક જેવું તેજ ધરાવતું, હજારો મહલોથી યુક્ત, વિશાળ મહેલ ડાબી બાજુએ સ્થિત છે.

તસ્મિન્મહાભુજઃ શર્વઃ સોમસૂર્યાગ્નિલોચનઃ સિંહાસને મણિમયે દેવ્યાસ્તે ષણ્મુખેન ચ

ત્યાં મહાબાહુ શર્વ, જેમની આંખો ચંદ્ર, સૂર્ય અને અગ્નિ છે, તેઓ દેવીએ અને ષણ્મુખ સાથે મણિમય સિંહાસન પર વિરાજમાન છે.

હરેસ્તદર્ધં વિસ્તીર્ણં વિમાનં તત્ર સો ઽપિ ચ પદ્મરાગમયં દિવ્યં પદ્મજસ્ય ચ દક્ષિણે

પાછળ હરિનું મહેલ છે, જે અડધું વિસ્તૃત છે, દિવ્ય પદ્મરાગ રત્નોથી બનેલું છે, અને દક્ષિણ બાજુએ પદ્મજનું સુંદર મહેલ છે.

તસ્મિન્ શક્રસ્ય વિપુલં પુરં રમ્યં યમસ્ય ચ સોમસ્ય વરુણસ્યાથ નિરૃતેઃ પાવકસ્ય ચ

ત્યાં શક્ર, યમ, સોમ, વરુણ, નિૃતિ અને અગ્નિના વિશાળ અને મનોહર નગરો પણ છે.

વાયોશ્ચૈવ તુ રુદ્રસ્ય શર્વાલયસમન્તતઃ તેષાં તેષાં વિમાનેષુ દિવ્યેષુ વિવિધેષુ ચ

તેમજ, વાયુ અને રુદ્રના મહેલો પણ શર્વના આસપાસ છે; એ વિવિધ દિવ્ય મહેલોમાં દરેક પોતપોતાના સ્થાને વસે છે.

ઈશાન્યામીશ્વરક્ષેત્રે નિત્યાર્ચા ચ વ્યવસ્થિતા સિદ્ધેશ્વરૈશ્ ચ ભગવાઞ્ છૈલાદિઃ શિષ્યસંમતઃ

ઉત્તર-પૂર્વ દિશામાં, ઈશ્વરક્ષેત્રે, સતત પૂજા ચાલે છે; ત્યાં સિદ્ધેશ્વરો અને શિષ્યો દ્વારા માન્ય એવા ભગવાન શૈલાદિ નિવાસ કરે છે.

સનત્કુમારઃ સિદ્ધૈસ્તુ સુખાસીનઃ સુરેશ્વરઃ સનકશ્ ચ સનન્દશ્ ચ સદૃશાશ્ ચ સહસ્રશઃ

ત્યાં સનત્કુમાર, દેવતાઓના સ્વામી, સિદ્ધો સાથે આનંદથી બેઠા છે; સનક, સનંદ અને એમ જેવા હજારો મહાન પુરુષો હાજર છે.

યોગભૂમિઃ ક્વચિત્તસ્મિન્ ભોગભૂમિઃ ક્વચિત્ક્વચિત્ બાલસૂર્યપ્રતીકાશં વિમાનં તત્ર શોભનમ્

કેટલાક સ્થળે યોગ માટેનું સ્થાન છે, તો ક્યાંક ભોગ માટેનું સ્થાન છે; ત્યાં, બાળસૂર્ય જેવી કાંતિ ધરાવતું સુંદર મહેલ તેજ આપે છે.

શૈલાદિનઃ શુભં ચાસ્તિ તસ્મિન્નાસ્તે ગણેશ્વરઃ ષણ્મુખસ્ય ગણેશસ્ય ગણાનાં તુ સહસ્રશઃ

ત્યાં શૈલાદિનું પવિત્ર નિવાસસ્થાન છે, જ્યાં ગણેશ, ષણ્મુખ અને હજારો ગણો સાથે રહે છે.

સુયશાયાઃ સુનેત્રાયાઃ માતૄણાં મદનસ્ય ચ તસ્ય જમ્બૂનદી નામ મૂલમાવેષ્ટ્ય સંસ્થિતા

ત્યાં સુયશા, સુનેત્રા અને માતૃઓ તથા મદન હાજર છે; અને તેના પાયે જાંબુનદી નામની નદી વહે છે.

તસ્ય દક્ષિણપાર્શ્વે તુ જમ્બૂવૃક્ષઃ સુશોભનઃ અત્યુચ્છ્રિતઃ સુવિસ્તીર્ણઃ સર્વકાલફલપ્રદઃ

તેના દક્ષિણ બાજુએ સુંદર, ખૂબ ઊંચું અને વિશાળ જાંબુ વૃક્ષ છે, જે સર્વ ઋતુમાં ફળ આપે છે.

મેરોઃ સમન્તાદ્વિસ્તીર્ણં શુભં વર્ષમિલાવૃતમ્ તત્ર જમ્બૂફલાહારાઃ કેચિચ્ચામૃતભોજનાઃ

મેરુ પર્વતના ચારે બાજુ વિશાળ અને પવિત્ર પ્રદેશ છે, જ્યાં વર્ષમિલા વૃક્ષો છે; ત્યાં કેટલાક જાંબુફળ ખાય છે, તો કેટલાક અમૃતનું સેવન કરે છે.

જાંબૂનદસમપ્રખ્યા નાનાવર્ણાશ્ ચ ભોગિનઃ મેરુપાદાશ્રિતો વિપ્રા દ્વીપો ઽયં મધ્યમઃ શુભઃ

ત્યાં અનેક રંગના ભોગવટાદાર છે, જે જાંબુનદ સોનાની જેમ ચમકે છે; બ્રાહ્મણો, જે મેરુના પાદે રહે છે, આને મધ્યમ અને પવિત્ર દ્વીપ કહે છે.