લિઙ્ગપુરાણમ્

ઈશાનો નિરૃતિર્યક્ષો યમો વરુણ એવ ચ વિશ્વેદેવાસ્ તથા રુદ્રા વસવશ્ ચ મહાબલાઃ

ઈશાન, નિૃતિ, યક્ષ, યમ અને વરુણ, તેમજ બધા વિશ્વદેવો, રુદ્રો અને શક્તિશાળી વસુઓ—

લક્ષ્મીઃ સાક્ષાચ્છચી જ્યેષ્ઠા દેવી ચૈવ સરસ્વતી અદિતિશ્ ચ દિતિશ્ચૈવ શ્રદ્ધા લજ્જા ધૃતિસ્ તથા

લક્ષ્મી, શચી, જ્યેષ્ઠા, દેવી સરસ્વતી, અદિતિ અને દિતિ, શ્રદ્ધા, લાજ અને ધીરજ—

નન્દા ભદ્રા ચ સુરભી સુશીલા સુમનાસ્ તથા વૃષેન્દ્રશ્ ચ મહાતેજા ધર્મો ધર્માત્મજસ્ તથા

નંદા, ભદ્રા, સુરભી, સુશીલા, સુમના, તેજસ્વી વૃષેન્દ્ર, ધર્મ અને ધર્મપુત્ર—

આવૃત્ય માં તથાલિઙ્ગ્ય તુષ્ટુવુર્મુનિસત્તમ શિલાદો ઽપિ મુનિર્દૃષ્ટ્વા પિતા મે તાદૃશં તદા

આ રીતે મને ઘેરીને અને અંકલાવીને, હે શ્રેષ્ઠ મુનિ, તેઓએ મારી સ્તુતિ કરી; અને મારા પિતા શિલાદએ એવો દૃશ્ય જોઈને—

પ્રીત્યા પ્રણમ્ય પુણ્યાત્મા તુષ્ટાવેષ્ટપ્રદં સુતમ્ ભગવન્દેવદેવેશ ત્રિયંબક મમાવ્યય

પ્રસન્નતાથી, નમન કરીને, પવિત્ર હૃદયે, પોતાના મનપસંદ દાન આપનાર પુત્રની પ્રશંસા કરી: 'હે ભગવાન, દેવોના દેવ, ત્ર્યંબક, મારા અવિનાશી—'

પુત્રો ઽસિ જગતાં યસ્માત્ ત્રાતા દુઃખાદ્ધિ કિં પુનઃ રક્ષકો જગતાં યસ્માત્ પિતા મે પુત્ર સર્વગ

'મારા પુત્ર, તું જગતનું રક્ષણ કરનાર છે, તો પછી બીજું શું કહેવું? તું જગતનો રક્ષક છે, એટલે મારો પુત્ર સર્વવ્યાપક છે.'

અયોનિજ નમસ્તુભ્યં જગદ્યોને પિતામહ પિતા પુત્ર મહેશાન જગતાં ચ જગદ્ગુરો

'અજન્મા, તને વંદન છે, જગતના મૂળ, પિતામહ, પિતા, પુત્ર, મહેશાન, જગતના ગુરુ—'

વત્સ વત્સ મહાભાગ પાહિ માં પરમેશ્વર ત્વયાહં નન્દિતો યસ્માન્ નન્દી નામ્ના સુરેશ્વર

'બાળક, મહાભાગ્યશાળી પુત્ર, મને રક્ષ, પરમેશ્વર. તું મને આનંદિત કર્યો છે, એથી હું દેવોમાં નંદી નામે ઓળખાવું છું.'

તસ્માન્નન્દય માં નન્દિન્ નમામિ જગદીશ્વરમ્ પ્રસીદ પિતરૌ મે ઽદ્ય રુદ્રલોકં ગતૌ વિભો

'એથી, હે નંદી, મને આનંદિત કર. હું જગતના ઈશ્વરને વંદન કરું છું. કૃપા કર, આજે મારા માતા-પિતા રુદ્રલોકમાં ગયા છે, હે મહાન.'

પિતામહશ્ ચ ભો નન્દિન્ નવતીર્ણે મહેશ્વરે મમૈવ સફલં લોકે જન્મ વૈ જગતાં પ્રભો

'હે નંદી, મહેશ્વર અવતર્યા છે, તેથી, હે જગતના પ્રભુ, મારા જીવનનું ફળ પ્રાપ્ત થયું છે.'

અવતીર્ણે સુતે નન્દિન્ રક્ષાર્થં મહ્યમીશ્વર તુભ્યં નમઃ સુરેશાન નન્દીશ્વર નમો ઽસ્તુ તે

'હે નંદી, મારા પુત્રે મારી રક્ષા માટે અવતરણ કર્યું છે, હે ઈશ્વર, તને વંદન, દેવોના સ્વામી, નંદીશ્વર, તને repeatedly વંદન.'

પુત્ર પાહિ મહાબાહો દેવદેવ જગદ્ગુરો પુત્રત્વમેવ નન્દીશ મત્વા યત્કીર્તિતં મયા

'પુત્ર, મહાબાહુ, મને રક્ષ, દેવોના દેવ, જગતના ગુરુ. તને પુત્ર માનીને, હે નંદીશ, મેં જે કહ્યું—'

ત્વયા તત્ક્ષમ્યતાં વત્સ સ્તવસ્તવ્ય સુરાસુરૈઃ યઃ પઠેચ્છૃણુયાદ્વાપિ મમ પુત્રપ્રભાષિતમ્

'તું એ માફ કરજે, હે વત્સ, કારણ કે તારી સ્તુતિ દેવો અને દાનવો કરે છે. જે કોઈ મારા પુત્રના મોઢેથી બોલાયેલું વાંચે અથવા સાંભળે—'

શ્રાવયેદ્વા દ્વિજાન્ ભક્ત્યા મયા સાર્ધં સ મોદતે એવં સ્તુત્વા સુતં બાલં પ્રણમ્ય બહુમાનતઃ

'અથવા ભક્તિપૂર્વક દ્વિજોને સાંભળાવે, તે મારા સાથે આનંદ પામે છે. આ રીતે પુત્રની સ્તુતિ કરીને અને ખૂબ માનથી નમન કરીને—'

મુનીશ્વરાંશ્ ચ સમ્પ્રેક્ષ્ય શિલાદ ઉવાચ સુવ્રતઃ પશ્યધ્વં મુનયઃ સર્વે મહાભાગ્યં મમાવ્યયઃ

મુનિમાં શ્રેષ્ઠ એવા શિલાદે, પ્રતિજ્ઞામાં સ્થિર રહીને, બધાં મુનિઓને કહ્યું: 'મારા અવિનાશી મહાભાગ્યને જુઓ, મુનિઓ!'

નન્દી યજ્ઞાઙ્ગણે દેવશ્ ચાવતીર્ણો યતઃ પ્રભુઃ મત્સમઃ કઃ પુમાંલ્લોકે દેવો વા દાનવો ઽપિ વા

'નંદી ભગવાન યજ્ઞમંડપમાં અવતર્યા છે, તો દુનિયામાં એવો કોણ છે, દેવ કે દાનવ, જે મારી સમાનતા કરે?'

એષ નન્દી યતો જાતો યજ્ઞભૂમૌ હિતાય મે

'આ નંદી, જે યજ્ઞભૂમિમાં જન્મ્યા છે, એ મારા કલ્યાણ માટે છે.'

મયા સહ પિતા હૃષ્ટઃ પ્રણમ્ય ચ મહેશ્વરમ્ ઉટજં સ્વં જગામાશુ નિધિં લબ્ધ્વેવ નિર્ધનઃ

મારા પિતા આનંદથી મહાદેવને વંદન કરીને તરત જ પોતાના ઝૂંપડાંએ પાછા ફર્યા, જાણે ગરીબને કોઈ ખજાનો મળી ગયો હોય.

યદાગતો ઽહમુટજં શિલાદસ્ય મહામુને તદા વૈ દૈવિકં રૂપં ત્યક્ત્વા માનુષ્યમ્ આસ્થિતઃ

હે મહામુની, જ્યારે હું શિલાદાના ઝૂંપડાંએ પહોંચ્યો, ત્યારે મેં દૈવી રૂપ છોડીને માનવ સ્વરૂપ ધારણ કર્યું.

નષ્ટા ચૈવ સ્મૃતિર્દિવ્યા યેન કેનાપિ કારણાત્ માનુષ્યમાસ્થિતં દૃષ્ટ્વા પિતા મે લોકપૂજિતઃ

કોઈ અજાણી કારણસર મારી દૈવી સ્મૃતિ ગુમ થઈ ગઈ; મને માનવ અવસ્થામાં જોઈને મારા પિતા, જે બધાના આદરપાત્ર હતા,

વિલલાપાતિદુઃખાર્તઃ સ્વજનૈશ્ ચ સમાવૃતઃ જાતકર્માદિકાશ્ચૈવ ચકાર મમ સર્વવિત્

ઘણા દુઃખથી વ્યાકુળ થઈ, પોતાના સ્વજનો વચ્ચે બેસીને રડવા લાગ્યા અને બધું જાણતાં હોવા છતાં મારા જન્મસંસ્કાર અને બીજા વિધિઓ કર્યા.

શાલઙ્કાયનપુત્રો વૈ શિલાદઃ પુત્રવત્સલઃ ઉપદિષ્ટા હિ તેનૈવ ઋક્શાખા યજુષસ્ તથા

શાલંકાયનપુત્ર શિલાદા, જે પોતાના પુત્રને ખૂબ પ્રેમ કરતા, તેમણે મને ઋગ્વેદની શાખા અને યજુર્વેદ પણ શીખવ્યા.

સામશાખાસહસ્રં ચ સાઙ્ગોપાઙ્ગં મહામુને આયુર્વેદં ધનુર્વેદં ગાન્ધર્વં ચાશ્વલક્ષણમ્

હે મહામુની, તેમણે મને સામવેદની હજારો શાખાઓ, તેના બધા અંગો, આયુર્વેદ, ધનુર્વેદ, સંગીત અને ઘોડાની ઓળખ પણ શીખવાડી.

હસ્તિનાં ચરિતં ચૈવ નરાણાં ચૈવ લક્ષણમ્ સમ્પૂર્ણે સપ્તમે વર્ષે તતો ઽથ મુનિસત્તમૌ

હાથીઓના વ્યવહાર અને મનુષ્યોના લક્ષણો પણ શીખવ્યા; જ્યારે મારું સાતમું વર્ષ પૂરું થયું, ત્યારે,

મિત્રાવરુણનામાનૌ તપોયોગબલાન્વિતૌ તસ્યાશ્રમં ગતૌ દિવ્યૌ દ્રષ્ટું માં ચાજ્ઞયા વિભોઃ

મિત્ર અને વરુણ નામના બે દૈવી ઋષિઓ, તપ અને યોગની શક્તિથી યુક્ત, ભગવાનની આજ્ઞાથી મને જોવા માટે આશ્રમમાં આવ્યા.

ઊચતુશ્ ચ મહાત્માનૌ માં નિરીક્ષ્ય મુહુર્મુહુઃ તાત નન્દ્યયમલ્પાયુઃ સર્વશાસ્ત્રાર્થપારગઃ

એ મહાન આત્માઓ વારંવાર મને નિહાળી કહ્યું: 'પ્યારા નંદી, તું બધા શાસ્ત્રોનું જ્ઞાન ધરાવતો હોવા છતાં, તારી આયુષ્ય ઓછી છે.'

ન દૃષ્ટમેવમાશ્ચર્યમ્ આયુર્વર્ષાદતઃ પરમ્ ઇત્યુક્તવતિ વિપ્રેન્દ્રઃ શિલાદઃ પુત્રવત્સલઃ

'આવો અદ્ભુત દૃશ્ય ક્યારેય જોયું નથી, કે આ વર્ષ પછી તારી આયુષ્ય રહેશે નહીં.' એમ કહી, પોતાના પુત્રને પ્રેમ કરનાર શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણ શિલાદા

સમાલિઙ્ગ્ય ચ દુઃખાર્તો રુરોદાતીવ વિસ્વરમ્ હા પુત્ર પુત્ર પુત્રેતિ પપાત ચ સમન્તતઃ

મને ભેળવીને ભારે દુઃખથી ઉંચે અવાજે રડવા લાગ્યા—'હાય, પુત્ર! પુત્ર!'—અને ચારે બાજુ પડી ગયા.

અહો બલં દૈવવિધેર્ વિધાતુશ્ચેતિ દુઃખિતઃ તસ્ય ચાર્તસ્વરં શ્રુત્વા તદાશ્રમનિવાસિનઃ

દુઃખી થઈ કહ્યું: 'હાય, ભાગ્ય અને વિધાતા કેટલી શક્તિશાળી છે!' તેમના આક્રંદભર્યા અવાજ સાંભળી આશ્રમના રહેવાસીઓ